کوه دوبرادران
| کوه دوبرادران | |
|---|---|
 کوه دوبرادران؛ نیم‌رخ به‌هم‌پیوستهٔ دو قلهٔ آن از زاویه‌ای نزدیک به ۹۰ درجه همانند چهرهٔ انسانی رو به آسمان دیده می‌شود. | |
  کوه دوبرادران موقعیت کوه دوبرادران در ایران | |
| مرتفع‌ترین نقطه | |
| ارتفاع | ۱٬۲۳۵ متر[۱] |
| مختصات | ۳۴°۳۴′۳۲″شمالی ۵۰°۵۲′۵۲″شرقی / ۳۴٫۵۷۵۶°شمالی ۵۰٫۸۸۱۲°شرقی[۱] |
| جغرافیا | |
| موقعیت | جنوب‌خاوری قم، استان قم |
| کشور | ایران |
کوه دوبرادران (با گویش محلی: دوبِردِرون) یکی از کوه‌های استان قم در ایران است که در جنوب‌خاوری شهر قم و در میان جمکران و کوه خضر جای دارد.[۲] این کوه از دو قلهٔ نزدیک به‌هم و تقریباً هم‌اندازه تشکیل شده و به‌همراه شماری از پدیده‌های طبیعی دیگر استان قم در فهرست میراث طبیعی ملی ایران به ثبت رسیده‌است.[۳][۴]
نامگذاری
نام «دوبرادران» به دو قلهٔ کنار هم و تقریباً هم‌اندازهٔ این کوه اشاره دارد که همچون دو برادر در کنار یکدیگر ایستاده‌اند؛ قلهٔ خاوری اندکی از قلهٔ دیگر بلندتر است.[۲] شکل و راستای ویژهٔ این دو قله به‌گونه‌ای است که خط‌الرأس به‌هم‌پیوستهٔ آن‌ها از زاویه‌ای نزدیک به ۹۰ درجه شبیه نیم‌رخ چهرهٔ انسانی رو به آسمان دیده می‌شود.[۲]
موقعیت و جغرافیا
کوه دوبرادران در جنوب‌خاوری شهر قم و در نزدیکی مسجد جمکران و کوه خضر قرار دارد و به‌سادگی از شهر در دسترس است.[۲] این کوه دارای خط‌الرأسی با راستای خاوری-باختری است که از کنار هم قرار گرفتن دو قلهٔ آن پدید آمده‌است.[۲] بر پایهٔ پایگاه دادهٔ جغرافیایی جئونیمز، مختصات این کوه ۳۴٫۵۷۵۶ درجهٔ شمالی و ۵۰٫۸۸۱۲ درجهٔ خاوری و بلندی آن نزدیک به ۱٬۲۳۵ متر است.[۱] برخی منابع فارسی بر پایهٔ دادهٔ اوپن‌استریت‌مپ بلندی آن را حدود ۱٬۱۶۰ متر آورده‌اند.[۲][۵]
زمین‌شناسی
در منطقهٔ کوه دوبرادران طی بررسی‌ها ذخایر فسیلی پرشماری از دوران سوم زمین‌شناسی، بازمانده از ته‌نشست‌های یک دریای کهن، یافت شده‌است؛ همین موضوع این ناحیه را از نظر دیرینه‌شناسی ارزشمند کرده و سبب طرح پیشنهاد حفاظت از آن و ایجاد ژئوپارک شده‌است.[۲] در منابع ایرانی این کوه دنبالهٔ رشته‌کوه‌های زاگرس دانسته شده‌است، هرچند شهر قم در پهنهٔ گذار ایران مرکزی و کمربند ماگمایی ارومیه-دختر جای دارد.[۲]
کوهنوردی
با وجود بلندی نه‌چندان زیاد، صعود به کوه دوبرادران از نظر فنی دشوار به‌شمار می‌رود. این کوه دیواره‌های سنگی پرشیب و در جاهایی منفی دارد و دیوارهٔ جنوبی آن از خطرناک‌ترین دیواره‌های منطقه دانسته شده که حادثه‌ها و سقوط‌های کوهنوردی در آن گزارش شده‌است؛ از همین‌رو صعود آن نیازمند تجهیزات و طناب است و در ردهٔ کوهنوردی فنی جای می‌گیرد.[۲]
میراث طبیعی
کوه دوبرادران در سال‌های اخیر به‌همراه شماری دیگر از پدیده‌های طبیعی استان قم، از جمله گنبد نمکی قم و چند درخت کهن‌سال، در فهرست میراث طبیعی ملی ایران به ثبت رسیده‌است.[۳][۴][۶]
جستارهای وابسته
منابع
- 1 2 3 "Kūh-e Do Barādarān". جئونیمز (in English). Retrieved 2026-06-23.
- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 باقری، امین (۲۰۲۳-۰۹-۱۱). «ویژگی طبیعی و ظاهری خاص کوه دوبرادران». مجلهٔ کوه بیست. دریافت‌شده در ۲۰۲۶-۰۶-۲۳.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - 1 2 «ابلاغ مراتب ثبت ملی ۱۱ میراث طبیعی». ایرنا. دریافت‌شده در ۲۰۲۶-۰۶-۲۳.
{{cite news}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - 1 2 «۱۱ میراث طبیعی قم ثبت ملی شد». ایلنا. دریافت‌شده در ۲۰۲۶-۰۶-۲۳.
{{cite news}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ "مختصات و ارتفاع کوه دوبرادران". اوپن‌استریت‌مپ (in English). Retrieved 2026-06-23.
- ↑ «ثبت ملی میراث طبیعی استان قم». آفتاب‌نیوز. دریافت‌شده در ۲۰۲۶-۰۶-۲۳.
{{cite news}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
- کوه‌های استان قم
- جاذبه‌های گردشگری استان قم
- قم