یلدا آقافضلی

یلدا آقافضلی
زادهٔ۱ دی ۱۳۸۱[۱]
درگذشت۲۰ آبان ۱۴۰۱ (۱۹ سال)
تهران، ایران
آرامگاهبهشت زهرای تهران، قطعه ۳۶، ردیف ۲۲ شماره ۱
تحصیلاتدانشجو هنر
محل تحصیلدانشگاه هنر تهران
پیشه(ها)نقاش، هنرمند

یلدا آقافضلی ایردموسی (۱ دی ۱۳۸۱ – ۲۰ آبان ۱۴۰۱) معترض ۱۹ سالهٔ ایرانی بود که در جریان خیزش ۱۴۰۱ در ۴ آبان در حوالی صادقیه تهران بازداشت و در ۱۵ آبان آزاد شد و در ۲۰ آبان درگذشت.

زندگی

یلدا آقافضلی ایردموسی در ۱ دی ۱۳۸۱ زاده شد.[۲][۳]

بازداشت در ۱۴۰۱

یلدا در جریان خیزش ۱۴۰۱ در ۴ آبان در حوالی خیابان انقلاب تهران بازداشت و در ۱۵ آبان آزاد شد.[۲]

او به دوستانش گفته بود که روی برگه پرونده‌اش، نیروهای امنیتی و قضایی نوشته بودند: «متهم اظهار پشیمانی نکرد». بر اساس فایل صوتی که در شبکه‌های اجتماعی بازتاب داشته، او از این که اظهار پشیمانی نکرده، ابراز خوشحالی کرد. همچنین گفته بود که در زندان او را به‌قصد اعتراف‌گیری، کتک زدند.[۴][۵][۶] مهرداد آقا فضلی پدر وی در شبکه اجتماعی اینستاگرام عکسی از یلدا آقا فضلی منتشر کرد که خطاب به نیروهای حکومتی گفته بود: «آن لحظه که بیست نفری دخترم را کتک می‌زدید؛ به خودتان افتخار می‌کردید؟»[۷]

مرگ

به گزارش خبرگزاری مهر، خانواده فضلی در ساعت ۳ بامداد ۲۰ آبان ۱۴۰۱، متوجه فوت دخترشان در خانه می‌شوند. در همان روز، جسد یلدا برای معاینات پزشکی، به پزشکی قانونی منتقل می‌شود.[۸]

انتشار خبر مرگ یلدا، تنها ۵ روز پس از آزادی اش از زندان، فرضیه ارتباط بین این دو واقعه را پدید آورد تا جایی که برخی رسانه‌ها و کاربران فضای مجازی، علت مرگ او را «خودکشی» به خاطر فشارهای دوران بازداشت عنوان کردند.[۴][۵][۸]

مرکز رسانه قوه قضاییه به نقل از سرپرست دادسرای جنایی استان تهران ادعا کرد که آقافضلی «به علت مصرف بیش از حد مواد مخدر از نوع شیشه» درگذشته است.[۴][۵] این ادعا بعدا توسط سازمان پزشکی قانونی نیز تکرار شد.[۸]

خاکسپاری‌ و پیامدها

مراسم خاکسپاری وی، روز شنبه ۲۱ آبان تحت تدابیر شدید امنیتی در بهشت زهرا برگزار شد.[۹] در آستانه فرا رسیدن شب یلدای ۱۴۰۱، نام یلدا آقافضلی نمادی از مبارزه و جنبش اعتراضی علیه حکومت شد. اول دی‌ماه سالروز تولد و ۳۰ آذر چهلم درگذشت او بود.[۱۰][۱۱]

جستارهای وابسته

منابع

  1. «در آستانه شب یلدا، تصویری از سنگ مزار یلدا آقافضلی؛ «زنجیر را باور نکرد»». پیک ایران. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۴ ژانویه ۲۰۲۳. دریافت‌شده در ۲۰۲۳-۰۱-۱۴.
  2. 1 2 «برگزاری یلدای اعتراضی در ایران و نقاط مختلف جهان؛ پیام همدردی آمریکا به خانواده قربانیان». ایران اینترنشنال. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۱۲-۲۳.
  3. «یلدا آقافضلی ثمره روح تسلیم ناپذیر مبارزات زنان ایران». ۲۰۲۴-۱۱-۱۰. دریافت‌شده در ۲۰۲۵-۱۱-۱۹.
  4. 1 2 3 «مرگ مشکوک یک معترض پس از آزادی؛ قوه قضاییه: او بر اثر «مصرف شیشه» جان باخت». صدای آمریکا. ۲۴ آبان ۱۴۰۱. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۱۱-۱۵.
  5. 1 2 3 «مراسم خاکسپاری یلدا آقافضلی تحت تدابیر شدید امنیتی برگزار شد». ایران اینترنشنال. ۲۳ آبان ۱۴۰۱. دریافت‌شده در ۱۴ نوامبر ۲۰۲۲.
  6. «برای آزادی؛ یلدا آقافضلی "اظهار پشیمانی نکرد" – ۱۴۰۲/۵/۱۷». DW. دریافت‌شده در ۲۰۲۴-۰۷-۱۵.
  7. manotoofficial. «مهرداد آقا فضلی، پدر یلدا آقافضلی، در صفحه اینستاگرام خود با انتشار عکسی از کودکی فرزندش نوشت: ...». Instagram. دریافت‌شده در ۲۰۲۴-۱۲-۲۲.
  8. 1 2 3 «علت فوت یلدا آقافضلی اعلام شد/«خودکشی» منتفی است». خبرگزاری مهر | اخبار ایران و جهان | Mehr News Agency. ۲۰۲۲-۱۱-۱۴. دریافت‌شده در ۲۰۲۵-۱۱-۱۹.
  9. «یلدا آقافضلی از زندان آزاد و به زندگی خود پایان داد». ایران وایر. ۲۳ آبان ۱۴۰۱. دریافت‌شده در ۱۴ نوامبر ۲۰۲۲.
  10. ««یلدا» و فال حافظ؛ رودررویی معترضان با حکومت در طولانی‌ترین شب سال». بی‌بی‌سی فارسی. ۳۰ آذر ۱۴۰۱. دریافت‌شده در ۲۳ دسامبر ۲۰۲۲.
  11. «گزارش رخدادها - یلدا به یاد جان‌باختگان». www.radiozamaneh.com. ۲۰۲۲-۱۲-۲۲. دریافت‌شده در ۲۰۲۴-۱۲-۲۲.

پیوند به بیرون