گویش دهواری

دهواری
زبان بومی درپاکستان
منطقهبلوچستان
شمار گویشوران
۱۴٬۶۰۰  (۲۰۰۴)
فارسی
کدهای زبان
ایزو ۳–۶۳۹deh
گلاتولوگdehw1238[۱]

دِهواری یکی از گویش‌های زبان بلوچی است که تا سال ۲۰۱۸، ۱۹٬۰۰۰ تن از دهوارها در بلوچستان، ایران، پاکستان بدان سخن می‌گویند.[۲] بیشتر گویشوران دهواری در ایران در محمدی،کهنوک،آسپیچ،زیارت کلپورگان و در پاکستان در مستونگ، خضدار، نوشکی، خاران، ناحیۀ سرلث، دالبندین و کلات متمرکز هستند.

تأثیر بر براهویی

دهواری در سدۀ هفدهم به زبان براهویی معرفی شد و این زبان امروزی وام‌واژه‌های دهواری بسیاری را در واژگان خود به کار می‌برد.[۳]

تأثیر براهویی

در مقابل، براهویی نیز به شدت بر این زبان تأثیر گذاشته است، که دهواری را به یک گویش بلوچی حاوی هم‌لایۀ سنگین براهویی (دراویدی) تبدیل کرده است.[۴] این امر باعث شده است که گویشوران دهواری به هر دو زبان دهواری و براهویی دوزبانه باشند و برخی نیز به اردو و حتی انگلیسی تسلط داشته باشند.[۵]

کاهش گویشوران

کاهش گویشوران دهواری در سرشماری ۱۹۲۱ هند ثبت شد و پشتو نیز در کلات و مستونگ با پیامدهای مشابهی روبرو بود.[۶] و در سرشماری ۱۹۳۱ هند، جمعیت دهواری‌زبان در خارج از کلات و مستونگ تنها ۱٬۷۹۵ تن بود.[۷]

منابع

  1. Nordhoff, Sebastian; Hammarström, Harald; Forkel, Robert; Haspelmath, Martin, eds. (2013). "دهواری". Glottolog 2.2. Leipzig: Max Planck Institute for Evolutionary Anthropology. {{cite book}}: Invalid |display-editors=4 (help)
  2. خطای یادکرد: خطای یادکرد:برچسب <ref>‎ غیرمجاز؛ متنی برای یادکردهای با نام e25 وارد نشده است. (صفحهٔ راهنما را مطالعه کنید.).
  3. Sani, Liaquat Ali (2018). "Brahui as Native Language for a Native Dehwari Child. A case study of under Three-year old Child at Ishkina, District Mastung" (PDF). XXXIX. University of Balochistan, Quetta (Pakistan). {{cite journal}}: Cite journal requires |journal= (help)
  4. "Balochi Language & Literature".
  5. "Balochi is the principal language". 25 February 2011.
  6. Egye, E. H. H. (1921). Census of India, 1921 (4 ed.). Government Central Press, 1923. p. 83.
  7. Census of India, 1931 (Volume 1, Part 2 ed.). Government of India central publication branch, 1933. 1931. p. 511.

جستارهای وابسته