فیودور دوم

فیودور دوم
تزار
پرتره‌ای از فیودور دوم در اوایل سدهٔ هفدهم میلادی
تزار تمام روسیه
سلطنت	۲۳ آوریل [سبک قدیمی: ۱۳] – ۱۱ ژوئن [سبک قدیمی: ۱ ژوئن] ۱۶۰۵
تاج‌گذاری	انجام نشد
پیشین	بوریس گودونوف
جانشین	دیمیتری دروغین یکم
زاده	۱۵۸۹ مسکو، روسیه تزاری
درگذشته	۲۰ ژوئن [سبک قدیمی: ۱۰ ژوئن] ۱۶۰۵ (۱۶ سالگی) مسکو، روسیه تزاری
آرامگاه	صومعه وارسونوفیوسکی، مسکو (۱۶۰۵) صومعه تثلیث سرگیوس، مسکو (از ۱۶۰۶)
نام کامل به روسی: Фёдор Борисович Годунов به فارسی: فیودور بوریسوویچ گودونوف
دودمان	گودونوف
پدر	بوریس گودونوف
مادر	ماریا اسکوراتووا-بلسکایا

فیودور دوم (به روسی: Фёдор II) (۱۵۸۹ – ۲۰ ژوئن ۱۶۰۵) چهارمین تزار تمام روسیه در سال ۱۶۰۵ میلادی از ۲۳ آوریل تا زمان سرنگونی‌اش در ۱۱ ژوئن بود. او که پسر تزار پیشین بوریس گودونوف بود، در شرایط پرآشوبی موسوم به «زمان مشکلات» جانشین وی شد و پس از سه ماه، توسط برجسته‌ترین مدعی تاج‌وتخت روسیه به نام دیمیتری دروغین یکم، سرنگون و به قتل رسید.

فیودور بوریسوویچ در سال ۱۵۸۹ در مسکو به دنیا آمد. او پسر تزار پیشین بوریس گودونوف و ماریا اسکوراتووا-بلسکایا بود. پدرش بوریس شدیداً او را دوست داشت و برآن بود تا او را به عالی‌ترین وجه بپروراند. فیودور از کودکی بهترین آموزش ممکن در آن زمانِ روسیه را دریافت کرد و از همان سنین با تمام جزئیات و اصول حکومت‌داری آشنا شد. وی مرتباً در دوما شرکت می‌کرد و به علاوه، سفیران خارجی را نیز به حضور می‌پذیرفت. به‌طور کلی، چنین به نظر می‌رسد که فیودور به طرز چشمگیری نسبت به سنش باهوش‌تر بوده است. نخستین نقشه سرزمین روسیه که به دست یک روس کشیده و تاکنون هم حفظ شده است، نقشه‌ای است که همین فیودور در نوجوانی کشید و بعدها در اروپا مورد استقبال قرار گرفت.

با مرگ ناگهانی بوریس گودونوف در ۲۳ آوریل [سبک قدیمی: ۱۳ آوریل] ۱۶۰۵، فیودور بوریسوویچ با نام «فیودور دوم» جانشین پدرش و تزار تمام روسیه اعلام شد. با اینکه بوریس گودونوف از سر احتیاط، دوستانی قدرتمند در پیرامون پسرش قرار داده بود، فیودور دوم از همان آغاز سلطنت خود در فضایی مملو از خیانت زندگی کرد. در ۱۱ ژوئن، فرستادگان دیمیتری دروغین اول به مسکو رسیدند تا خواستار برکناری او شوند و نامه‌هایی که آنان در میدان سرخ (مبنی بر خائن بودن فیودور و لزوم مجازات وی) برای عموم خواندند، سرنوشت او را رقم زد. گروهی از اشراف که تمایلی به ایراد سوگند وفاداری به تزار فیودور نداشتند، کنترل کرملین مسکو را به دست گرفته، او را برکنار و به همراه خانواده‌اش دستگیر نمودند. در ۲۰ ژوئن، فیودور و مادرش ماریا در ساختمانی از کرملین که در آن زندانی شده بودند، هر دو خفه شدند. با توجه به جبر روزگار، هیچ دستاوردی از سلطنت اسمی و سه‌ماهه تزار فیودور دوم به عمل نیامد.

• This article incorporates text from a publication now in the public domain: Bain, Robert Nisbet (1911). "Theodore (tsars)" [فئودور: سه تزار روس]. In Chisholm, Hugh (ed.). Encyclopædia Britannica (به انگلیسی). Vol. 26 (11th ed.). Cambridge University Press. p. 765.{{cite encyclopedia}}: نگهداری یادکرد:تاریخ و سال (link)