دانش و فناوری در چین


دانش و فناوری در جمهوری خلق چین از دهه ۱۹۸۰ تا دهه ۲۰۲۰ با شتاب چشمگیری پیشرفت کرده و در طول چهار دهه گذشته دستاوردهای علمی و فناورانه بزرگی به همراه داشتهاست. از دهه ۱۹۸۰ تا ۱۹۹۰، حکومت جمهوری خلق چین بهترتیب برنامه ۸۶۳ و «راهبرد احیای کشور از راه دانش و آموزش» را راهاندازی کرد که به پیشرفت گسترده نهادهای علمی و فناوری چین انجامید.
بر پایه شاخص جهانی نوآوری در سال ۲۰۲۵، چین یکی از نوآورترین کشورهای جهان شناخته شد و در رتبهبندی جهانی جایگاه دهم، در منطقه آسیا و اقیانوسیه جایگاه سوم و در میان کشورهای پرجمعیت با بیش از ۱۰۰ میلیون نفر جمعیت، جایگاه دوم را به دست آورد.
تاریخ
![]() |
| تاریخچه علم و فناوری در چین |
|---|
|
| بر پایه موضوع |
| بر پایه دوره |
|

چین تا اوایل دوران دودمان مینگ پیشوای جهانی دانش و فناوری بود. کشفیات و اختراعات باستانی و میانهای چینی چون کاغذسازی، چاپ، قطبنما و باروت (چهار اختراع بزرگ) به رشد اقتصادی شرق آسیا، خاورمیانه و اروپا در دوران باستان و قرون وسطا یاری رساند. فعالیت علمی چین از حدود سده چهاردهم میلادی رو به کاهش و رکود نهاد. برخلاف اروپا و دیگر بخشهای جهان غرب، مهندسان و دانشمندان چینی نکوشیدند مشاهدات طبیعت را به قوانین ریاضی تبدیل کنند و انجمنهای علمی با نقد و پژوهش پیشرو نساختند. در فرهنگ کنفوسیوسی چینی که ریشه در دودمان هان دارد، فیلسوفان کنفوسیوسی تأکید شدیدی بر ادبیات، هنر و اداره عمومی داشتند و فعالیتهای علمی و فناورانه از منظر منزلت اجتماعی پستشمرده میشد و تلاشهایی غیرارزشمند تلقی میشد که بسیار فروتر از جایگاه اجتماعی آنان بود؛ چرا که این حوزهها یا بیاهمیت انگاشته میشد یا تنها به کاربردهای محدود عملی محدود میماند.[۷][۸] یکی از عوامل مؤثر، نظام آزمونهای امپراتوری چین بود که انگیزههای لازم برای مشارکت فعال نخبگان جوان چینی در پیشرفتهای علمی و فناورانه را از میان برد. نبود عوامل انگیزشی ریشهدار در آزمونهای امپراتوری، توسعه نوآوری علمی و فناوری را محدود کرد و به رکود خلاقیت علمی و فناورانه چین در چند سده اخیر انجامید.[۹] تا سده هفدهم میلادی، اروپا و جهان غرب از چین در پیشرفت علمی و فناوری پیشی گرفتند.[۱۰] علل این واگرایی بزرگ در دوران مدرن اولیه تاکنون میان پژوهشگران مورد بحث است.[۱۱]
پس از شکستهای پیدرپی از ژاپن و کشورهای غربی در سده نوزدهم، اصلاحطلبان چینی علم و فناوری مدرن را در چارچوب جنبش خودقویسازی ترویج دادند. پس از پیروزی کمونیستها در ۱۹۴۹ میلادی (۱۳۲۸ خورشیدی)، پژوهشهای علمی و فناورانه بر اساس الگوی اتحاد جماهیر شوروی سازماندهی شد. این الگو با ساختار بروکراتیک به رهبری غیرعلمیها، پژوهش بر پایه اهداف برنامههای مرکزی، جدایی پژوهش از تولید، مؤسسات تخصصی، تمرکز بر کاربردهای عملی و محدودیت جریان اطلاعات شناخته میشد. پژوهشگران باید بهجای فردگرایی و کسب شهرت، در قالب گروههای جمعی برای جامعه کار میکردند. بسیاری در شوروی تحصیل کردند و شوروی نیز فناوری منتقل کرد. اتحاد شوروی ۱۰٬۰۰۰ متخصص برای یاری به توسعه چین اعزام کرد.[۱۲]: ۳۵۶
چین در ۱۹۵۶ میلادی (۱۳۳۵ خورشیدی) با راهاندازی برنامه دوازدهساله علوم و تأسیس مؤسسه فناوری رایانه پکن زیر نظر آکادمی علوم چین، نخستین برنامه رسمی توسعه رایانه را آغاز کرد.[۱۳]: ۱۰۰
از دهه ۱۹۵۰ تا پایان دوران مائو، چین بر خودکفایی در توسعه علمی و فناورانه تأکید داشت.[۱۲]: ۳۵۶ این رویکرد ناشی از انزوای نسبی بینالمللی و موضع ایدئولوژیک کشور بود.[۱۲]: ۳۵۶
از ۱۹۶۴ میلادی (۱۳۴۳ خورشیدی)، چین از طریق ساختوساز جبهه سوم پایگاه صنعتی خودکفایی را در داخل کشور بهعنوان ذخیره راهبردی در برابر احتمال جنگ با شوروی یا ایالات متحده برپا کرد.[۱۴]: ۱ ساختوسازهای جبهه سوم عمدتاً بهصورت محرمانه انجام میشد و موقعیت پروژهها بر اساس اصل «نزدیک به کوه، پراکنده و پنهان» (靠山, 分散, 隐蔽; kàoshān, fēnsàn, yǐnbì) انتخاب میشد.[۱۵]: ۱۷۹ از ۱۹۶۴ تا ۱۹۷۴ میلادی (۱۳۴۳ تا ۱۳۵۳ خورشیدی)، چین بیش از ۴۰٪ از ظرفیت صنعتی خود را به مناطق جبهه سوم اختصاص داد.[۱۶]: ۲۹۷–۲۹۸ پس از سفر ۱۹۷۲ نیکسون به چین در ۱۹۷۲ میلادی (۱۳۵۱ خورشیدی)، سرمایهگذاری در منطقه جبهه سوم بهتدریج کاهش یافت.[۱۴]: ۲۲۵–۲۲۹ نزدیکشدن روابط ایالات متحده و چین، ترس از تهاجمی که انگیزه ساخت جبهه سوم بود را کاهش داد.[۱۵]: ۱۸۰ جبهه سوم از طریق توزیع زیرساختها، صنعت و سرمایه انسانی در سراسر کشور، زمینه مناسبی برای توسعه بازار و بنگاههای خصوصی در آینده فراهم آورد.[۱۵]: ۱۷۷
انقلاب فرهنگی چین (۱۹۶۶–۱۹۷۶ میلادی / ۱۳۴۵–۱۳۵۵ خورشیدی) که در پی از میان بردن تأثیرات و نگرشهای بورژوایی ادراکشده بود، پیامدها و اختلالات منفی گستردهای به بار آورد. ساختوساز جبهه سوم در مراحل اولیه کند شد.[۱۴]: ۱۲ در میان اقدامات دیگر، جامعه علمی و آموزش رسمی مورد هجوم قرار گرفت، روشنفکران به کار یدی فرستاده شدند، دانشگاهها و نشریات علمی تعطیل شد، بیشتر پژوهشها متوقف شد و چین تقریباً یک دهه هیچ دانشمند و مهندس جدیدی تربیت نکرد.[۸]
در ۱۹۶۶ میلادی (۱۳۴۵ خورشیدی)، چین از رایانههای لامپی به رایانههای ترانزیستوری گذار کرد.[۱۳]: ۱۰۱ در میانه تا اواخر دهه ۱۹۶۰، چین برنامهای در زمینه نیمرسانا آغاز کرد و در ۱۹۷۲ میلادی (۱۳۵۱ خورشیدی) رایانههای نسل سوم تولید میکرد.[۱۳]: ۱۰۱
پس از درگذشت مائو تسهتونگ، علم و فناوری در ۱۹۷۶ میلادی (۱۳۵۵ خورشیدی) بهعنوان یکی از چهار نوسازی تعریف شد. رهبر جدید دنگ شیائوپینگ، معمار اصلاحات و درهای باز، مروج سرسخت علم و فناوری بود و سیاستهای انقلاب فرهنگی را وارونه کرد. نظام الهامگرفته از شوروی سپس بهتدریج اصلاح شد. رسانهها به تبلیغ ارزش علم و فناوری، تفکر علمی و دستاوردهای علمی پرداختند.[۸] نسل سوم و چهارم رهبران تقریباً بهطور کامل از میان افراد با پیشینه فنی برگزیده شدند.
در مارس ۱۹۸۶ میلادی (اسفند ۱۳۶۴ خورشیدی)، چین برنامه بزرگمقیاس توسعه فناوری موسوم به برنامه ۸۶۳ را راهاندازی کرد.[۱۷]: ۸۸
شورای دولتی چین در ۱۹۹۵ میلادی (۱۳۷۴ خورشیدی) «تصمیم دربارهٔ تسریع توسعه علم و فناوری» را صادر کرد که توسعه برنامهریزیشده علم و فناوری برای دهههای آینده را تشریح میکرد. این سند علم و فناوری را نیروی محرک اصلی توسعه اقتصادی، پیشرفت اجتماعی، توان ملی و سطح زندگی توصیف کرد. علم و فناوری باید با نیازهای بازار پیوند نزدیکی پیدا میکرد. نهتنها مؤسسات الهامگرفته از الگوی شوروی، بلکه دانشگاهها و صنایع خصوصی نیز باید پژوهش انجام میدادند. نهادهای دولتی باید با سرمایهگذاران خطرپذیر چینی یا خارجی شرکتهای مشارکتی تشکیل میدادند تا دستاوردهای علمی و فناورانه به صنعت منتقل شود. نیروی انسانی علم و فناوری باید تحرک شغلی بیشتری میداشت، پرداختها باید به نتایج اقتصادی گره میخورد و سن و ارشدیت اهمیت کمتری در تصمیمگیریهای پرسنلی پیدا میکرد. حقوق مالکیت فکری باید رعایت میشد. تبادل اطلاعات باید بهبود مییافت و رقابت و مناقصه آزاد بر سر پروژهها باید برقرار میشد. محیط زیست باید حفاظت میشد. علم و فناوری بومی چینی در برخی حوزههای کلیدی باید بهویژه ترویج میشد. مسئولان دولتی باید درک خود را از علم و فناوری ارتقا میدادند و آن را در تصمیمگیریها لحاظ میکردند. جامعه از جمله سازمانهای جوانان حزب کمونیست چین، اتحادیههای کارگری و رسانهها باید بهطور فعال احترام به دانش و استعدادهای انسانی را ترویج میدادند.[۱۸]
از دهه ۱۹۹۰ به این سو، چین بر ساخت زیرساختهای فیزیکی مانند جادهها و بنادر متمرکز شد. در طول دهه ۲۰۱۰، سیاستی اجرا شد که انتقال فناوری را بهعنوان شرط ورود شرکتهای خارجی به بازار چین الزامی میکرد. با این حال، چین توجه فزایندهای به اولویت دادن به نوآوری بومی برای تأمین نیازهای ملی علمی و فناورانه خود داشتهاست.[۱۹] در این دوره، چین در ایجاد زیرساخت نوآوری موفق شده که بر پایه تأسیس بیش از ۱۰۰ پارک علم و فناوری در نقاط مختلف کشور، همراه با تشویق کارآفرینی خارج از بخش دولتی، استوار است. یپ و مککرن استدلال میکنند که شرکتهای چینی از طریق سه مرحله تکامل یافتهاند و توانمندیهای نوآورانهشان بالغ شده به طوری که تا ۲۰۱۷ میلادی (۱۳۹۶ خورشیدی) بسیاری از آنها به استانداردهای جهانی رسیدهاند. اکنون آنها رقبای قدرتمندی در بازار چین هستند و بهطور فزایندهای در بازارهای خارجی نیز حضور دارند و عملیات محلی ایجاد میکنند.[۲۰]
فناوریملیگرایی
اگرچه اصطلاح «فناوریملیگرایی» در ابتدا در دهه ۱۹۸۰ برای توصیف ایالات متحده آمریکا به کار رفت، از آن پس برای توصیف سیاستهای فناورانه ملیگرایانه در بسیاری از کشورها، بهویژه در آسیا، بهره گرفته شدهاست.[۲۱] فناوریملیگرایی چینی ریشه در تحقیر این کشور به دست کشورهای پیشرفتهتر در سده نوزدهم دارد. رهبران چین، همانند رهبران دیگر کشورها، دیرزمانی است که توسعه علمی و فناورانه را برای دستیابی به رفاه اقتصادی، امنیت ملی و اعتبار ملی حیاتی میدانند. فقدان مالکیت فکری فناورانه بومی و نوآوری بهعنوان مشکلات کلیدی ملی تلقی میشود. از این رو، سده بیستویکم شاهد یک رشته ابتکارات دولت مرکزی بوده که برای ترویج «نوآوری بومی» و توسعه فناورانه در چین طراحی شدهاند. این ابتکارات شامل برنامه ملی میانمدت و بلندمدت توسعه علم و فناوری (۲۰۰۶–۲۰۲۰)، ابتکار صنایع نوظهور استراتژیک، ابتکار اینترنت پلاس و برنامه ساخت چین ۲۰۲۵ میشوند.
از طریق این ابتکارات، دولت چین به روشهای گوناگونی در اقتصاد مداخله کرده تا توسعه فناورانه ملی را ارتقا دهد و وابستگی به دیگر کشورها را کاهش دهد. صنایع و شرکتهای اولویتدار حمایت و راهنمایی میشوند. تلاشهای نظاممندی برای جایگزینی فناوری و مالکیت فکری خارجی با فناوری بومی در جریان است. شرکتهای خارجی برای انتقال فناوری و انتقال پژوهش و توسعه به چین مشوقهای فراوانی دریافت میکنند. در همین حال، توانمندیهای فناورانه شرکتهای داخلی از طریق روشهای گوناگون پشتیبانی میشود. چنین سیاستهایی تعارضهای قابل توجهی میان چین و کشورهای توسعهیافته، بهویژه ایالات متحده آمریکا، ایجاد کردهاست، هرچند چین در مواردی که سیاستهایش به چالش کشیده شده، اغلب انعطاف نشان دادهاست.[۲۲]
ملیگرایی و دستاوردهای ملیگرایانه بهعنوان توجیهات ایدئولوژیک اصلی و پیوند دهنده اجتماعی برای رژیم در نظر گرفته میشوند، چرا که مارکسیسم در حال از دست دادن نفوذ خود است. برخی از پروژههای بزرگ علم و فناوری بهعنوان پروژههای نمایشی قابل تردید تلقی میشوند که برای اهداف تبلیغاتی انجام شدهاند و رسانههای دولتی چین از گزارشهای دستاوردهای چینی انباشته شدهاند.[۲۳][۲۴] در سال ۲۰۱۹ (۱۳۹۸)، گزارشهایی منتشر شد مبنی بر اینکه دولت چین دستور داده تمام سختافزارهای رایانهای خارجی و سیستمعاملهای نصبشده در ادارات دولتی طی سه سال آینده جایگزین شوند.[۲۵][۲۶][۲۷][۲۸][۲۹] گزارشهای دیگری نیز حاکی از آن بود که دولت چین یارانههای شرکتهای فناوری را افزایش خواهد داد.[۳۰]
هزینه ناخالص داخلی برای پژوهش و توسعه
در «برنامه میانمدت و بلندمدت توسعه علم و فناوری» (۲۰۰۶–۲۰۲۰)، چین هدف اختصاص ۲٫۵٪ از تولید ناخالص داخلی به پژوهش و توسعه تا سال ۲۰۲۰ را برای خود تعیین کرد. بین سالهای ۲۰۰۳ تا ۲۰۱۲، هزینه ناخالص داخلی برای پژوهش و توسعه از ۱٫۱۳٪ به ۱٫۹۸٪ از تولید ناخالص داخلی افزایش یافت که نشان میداد این کشور در مسیر دستیابی به هدف خود قرار دارد.[۳۱]
مؤسسه پژوهشی بنیاد باتل پیشبینی کردهاست که هزینه ناخالص داخلی پژوهش و توسعه چین تا سال ۲۰۲۳ از ایالات متحده آمریکا پیشی خواهد گرفت.[۳۲] با این حال، چند عامل همگرا درستی پیشبینی باتل را زیر سؤال میبرند: کاهش نرخ رشد اقتصادی چین در سال ۲۰۱۴، افت چشمگیر تولید صنعتی از سال ۲۰۱۲ و سقوط شدید بازار سهام در نیمه سال ۲۰۱۵. پس از یک دهه رشد سریع، هزینه ناخالص داخلی پژوهش و توسعه در سال ۲۰۱۵ در سطح ۲٫۰۷٪ از تولید ناخالص داخلی تثبیت شد.[۳۳]
بر پایه دادههای مؤسسه آمار یونسکو، چین در سال ۲۰۱۵ معادل ۵٫۱٪ از کل هزینههای پژوهشی خود را به پژوهش بنیادی اختصاص داد. این رقم نسبت به میانگین ۴٫۸٪ در دهه گذشته افزایش داشته، اما از مقدار سال ۲۰۰۴ (۶٫۰٪) کمتر است. تمرکز طولانیمدت سیاستگذاری بر توسعه آزمایشی موجب شدهاست که بنگاههای اقتصادی سهچهارم هزینههای پژوهشی چین را تأمین کنند (۷۷٪ از کل هزینههای پژوهش و توسعه در سال ۲۰۱۵). بنگاهها بر توسعه آزمایشی متمرکزند که تا سال ۲۰۱۵ تا ۹۷٪ از کل هزینههای پژوهشی آنها را دربرمیگرفت.[۳۳] بنگاههای اقتصادی در سال ۲۰۰۰ معادل ۶۰٪ و در سال ۲۰۰۸ معادل ۷۴٪ از هزینه ناخالص داخلی پژوهش و توسعه را تأمین کردند. در سال ۲۰۰۴، ۷۴٪ از هزینه ناخالص داخلی پژوهش و توسعه به توسعه آزمایشی اختصاص یافت.[۳۴] چین هدف افزایش سهم پژوهش بنیادی به ۱۵٪ از کل هزینههای پژوهشی تا سال ۲۰۲۰ را دنبال میکند.[۱۹][۳۱]
نهادها
شورای دولتی چین عالیترین نهاد اجرایی چین است. در زیر آن، چندین وزارتخانه و سازمان در سطح وزارت وجود دارند که با جنبههای گوناگون علم و فناوری سروکار دارند.[۳۵] گروه راهبری علوم و آموزش شورای دولتی، متشکل از رهبران نهادهای اصلی علمی، سیاستگذاری ملی را سازماندهی میکند. کارایی هماهنگی کلی این شورا زیر سؤال رفته، چرا که سازمانهای گوناگون دارای مأموریتهای همپوشان و رقابت برای منابع هستند و گاه در دوبارهکاریهای هدردهنده دست دارند.[۳۶]
وزارت علوم و فناوری جمهوری خلق چین، که پیشتر کمیسیون دولتی علوم و فناوری نام داشت، نهاد اصلی مسئول راهبرد و سیاست علم و فناوری است. این وزارت همچنین برنامههای پژوهشی ملی، مناطق توسعه علوم و فناوری، و همکاریهای بینالمللی را اداره میکند. وزارت آموزش جمهوری خلق چین بر آموزش و همچنین مؤسسات پژوهشی در دانشگاهها نظارت دارد. چندین وزارتخانه دیگر مانند وزارت صنعت و فناوری اطلاعات چین، وزارت بهداشت چین، و وزارت کشاورزی چین نیز در حوزه علوم و فناوری فعالیت میکنند.[۳۵]
دفتر برنامهریزی ملی فلسفه و علوم اجتماعی، برنامهریزی برای علوم اجتماعی و فلسفه را هدایت میکند.
آکادمی علوم چین (CAS) معتبرترین سازمان علمی حرفهای چین است و نخبگان علمی این کشور عضو آن هستند. این آکادمی بر مؤسسات پژوهشی، برنامههای تحقیقاتی، برنامههای آموزش تحصیلات تکمیلی متعددی نظارت دارد و توصیههای تأثیرگذاری ارائه میدهد. آکادمی مهندسی چین (CAE) نیز توصیههای مهمی ارائه میدهد، اما برخلاف آکادمی علوم چین، مؤسسات پژوهشی مستقل خود را ندارد.[۳۵] آکادمی علوم اجتماعی چین (CASS) در حوزه علوم اجتماعی و فلسفه نقشی مشابه آکادمی علوم چین دارد. همچنین آکادمیهای تخصصیتر بیشتری نیز وجود دارند، از جمله آکادمی علوم شیلاتی چین.
بنیاد ملی علوم طبیعی چین (NSFC) پس از داوری همتا، کمکهزینههایی به پژوهشگران انفرادی اعطا میکند.[۳۶]
اداره کل تسلیحات ارتش آزادیبخش خلق تحقیق و توسعه نظامی را هدایت میکند.
سازمانهای علمی و دانشگاهی ملی وابسته به انجمن علوم و فناوری چین نیز از نیروهای مهم در پژوهش علمی و فناوری بهشمار میروند.
انجمن روزنامهنگاری علمی چین بر انجمن ارتباطات فنی چین، نخستین انجمن ارتباطات فنی دارای تأیید دولتی چین، ریاست دارد. از سال ۲۰۰۲، این گروه همایشهای سالانه برگزار کردهاست.[۳۷]
پژوهش توسط مؤسسات پژوهشی دولتی، مؤسسات آموزش عالی و بنگاههای خصوصی انجام میشود.[۳۶]
دولتهای محلی در تأمین مالی تحقیق و توسعه اهمیت روزافزونی یافتهاند و اکنون ممکن است تا نیمی از هزینههای دولتی را تأمین کنند. رقابت شدید برای صنایع پژوهشی و فناوری پیشرفته گاه موجب ایجاد ظرفیت مازاد یارانهای هدررونده، پراکندگی تلاشهایی که بهتر است در چند منطقه متمرکز شوند، و یارانههای بوروکراتیک نسنجیده به فناوریهایی میشود که بهزودی منسوخ میگردند.[۳۶][۳۸]
برنامههای ملی
تا سال ۲۰۱۰، برنامههای ملی تحقیق و توسعه چین شامل موارد زیر میشد:[۳۶]
- برنامه فناوریهای کلیدی (که در سال ۲۰۰۶ به نام «ژیچنگ» یا برنامه حمایتی تغییر نام یافت)
- برنامه ملی فناوری پیشرفته (برنامه ۸۶۳)
- برنامه ملی پژوهش بنیادی (برنامه ۹۷۳)
- برنامه اسپارک — فناوری روستایی
- برنامه تورچ — تجاریسازی فناوریهای نوین از طریق ایجاد مناطق ویژه فناوری پیشرفته و مراکز رشد
- برنامه آزمایشگاههای کلیدی
- مراکز پژوهشی مهندسی
- برنامه محصولات کلیدی و نوین دولتی
- صندوق نوآوری برای بنگاههای کوچک و متوسط
- طرح ویژه توسعه فناوری برای مؤسسات پژوهشی
- طرح اقدام برای توسعه تجارت از طریق علم و فناوری
- برنامه ملی محصولات نوین
- صندوق انتقال علم و فناوری کشاورزی
برنامههای ملی اصلی در سال ۲۰۱۰ حدود ۱۵ تا ۲۰ درصد از هزینههای دولتی تحقیق و توسعه را دریافت میکردند. این برنامهها پس از یک فرایند رقابتی اعلامشده، پژوهش را در دانشگاهها، مؤسسات و بنگاههای اقتصادی تأمین مالی میکردند. پروژههای مهم ممکن است از چندین برنامه بهطور همزمان تأمین مالی دریافت کنند. این برنامهها بهطور قابلتوجهی تأثیرگذار بودهاند، اما در عین حال با رسواییها، فساد و کلاهبرداری نیز درگیر بودهاند. عمدهترین انتقادها این است که این برنامهها بهجای پیشران نوآوری، آثار مشتقشده تولید میکنند و در انتخاب پروژهها، بهجای شایستهسالاری، از دوستگماری بهره میبرند. چین میکوشد کارایی خود را از طریق اقداماتی چون افزایش داوری همتا و ارزیابیهای بیشتر بهبود دهد.[۳۶]
در سال ۲۰۱۴، صندوق سرمایهگذاری صنعت مدار یکپارچه چین با هدف کاهش وابستگی به شرکتهای خارجی نیمرسانا تأسیس شد.[۳۹]: ۲۷۴
مناطق توسعه اقتصادی و فناوری
بر پایه موفقیت مناطق ویژه اقتصادی جمهوری خلق چین، این کشور مناطق توسعه اقتصادی و فناوری را پایهگذاری کردهاست. هدف از ایجاد این مناطق، رشد صنایع فناوری پیشرفته، جذب سرمایهگذاری خارجی، افزایش صادرات و بهبود اقتصاد منطقهای است. این مناطق بسیار موفق ارزیابی شدهاند و از چهارده منطقه اولیه به پنجاهوچهار منطقه گسترش یافتهاند.[۴۰]
مناطق توسعه ملی شانگهای
منطقه ویژه لینگانگ
- منطقه ویژه لینگانگ در نظر دارد خود را با رقابتیترین مناطق آزاد تجاری در سطح بینالمللی همتراز کند و سیاستها و سامانههای باز با رقابتپذیری بازار جهانی را پیاده کند تا سرمایهگذاری خارجی، فعالیت تجاری و جریان سرمایه را تسهیل کند، واردات و صادرات کالا را آسانتر سازد و شبکه حملونقل بههمپیوستهای فراهم آورد.
منطقه فناوری پیشرفته ژانجیانگ شانگهای
- منطقه فناوری پیشرفته ژانجیانگ بر توسعه سامانه صنعتی «۳+X» با مدارهای یکپارچه، زیستدارو و هوش مصنوعی بهعنوان صنایع محوری تمرکز دارد. این منطقه در آینده میکوشد سه بخش اصلی را تقویت کند و صنایع ویژهای در حوزه اقتصاد دیجیتال، اقتصاد سبز و کمکربن، خودروهای برقی، تولید تجهیزات پیشرفته، هوافضا، ارتباطات اطلاعاتی و مواد جدید توسعه دهد. همچنین صنایع پیشرو مانند نسل ششم فناوری ارتباطات، نسل بعدی ابزارهای فوتونیک، هوش شبهمغزی، انرژی هیدروژن، فناوری ژن و سلول، و اقتصاد جدید دریایی را پرورش دهد.
منطقه آزاد تجاری آزمایشی
- منطقه آزاد تجاری شانگهای نوآوری نظاممند را بهعنوان هسته اصلی خود قرار داده و بر حوزههایی مانند سرمایهگذاری، تجارت، مالیه و نظارت حینفرایند و پسازرویداد تمرکز دارد. از زمان راهاندازی آن، دستاوردهای نوآوری نهادی بنیادی و محوری متعددی حاصل شدهاست. حدود نیمی از هفت دسته نوآوری نظام منطقه آزاد تجاری که شورای دولتی در سراسر کشور ترویج داده، پیشگام آن منطقه آزاد تجاری شانگهای بودهاست. تاکنون بیش از ۳۰۰ تجربه اصلاحی در سطوح و حوزههای گوناگون در سراسر کشور تکثیر و ترویج شدهاست.
پارک صنعت شیمیایی شانگهای
- پارک صنعت شیمیایی شانگهای (SCIP) یک منطقه توسعه اقتصادی و فناوری در سطح ملی است که صنعت پتروشیمی بر آن مسلط است و یکی از «هفت پایگاه بزرگ صنعت پتروشیمی» برنامهریزیشده توسط شورای دولتی چین بهشمار میرود. این پارک که در ساحل شمالی خلیج هانگژو قرار دارد، زنجیره صنعتی اقتصاد چرخهای مبتنی بر اتیلن را شکل داده و خوشههای صنعتی پیشرفتهای با محوریت مواد شیمیایی جدید ایجاد کردهاست؛ بهطوریکه به یک پارک صنعت شیمیایی تخصصی با حضور بسیاری از شرکتهای شناختهشده بینالمللی، زنجیرههای محصول صنعتی بههمپیوسته و اقتصاد چرخهای پیشرفته تبدیل شدهاست.
آموزش و نیروی انسانی تحقیق و توسعه
| رتبه | ریاضیات | علوم | خواندن | |||
|---|---|---|---|---|---|---|
| ۱. | ۶۰۰ | ۵۷۵ | ۵۵۶ | |||
| ۲. | ۵۶۲ | ۵۵۴ | ۵۳۹ | |||
| ۳. | ۵۵۵ | ۵۴۹ | ۵۳۶ | |||
| ۴. | ۵۴۶ | ۵۴۲ | ۵۳۳ | |||
| ۵. | ۵۴۳ | ۵۳۹ | ۵۲۶ | |||
| ۶. | ۵۴۱ | ۵۳۸ | ۵۲۴ | |||
| ۷. | ۵۳۶ | ۵۳۲ | ۵۲۱ | |||
| ۸. | ۵۳۴ | ۵۲۹ | ۵۲۰ | |||
| ۹. | ۵۲۹ | ۵۲۸ | ۵۱۵ | |||
| ۱۰. | ۵۲۷ | ۵۲۷ | ۵۰۸ | |||
در نخستین مشارکت دانشآموزان چینی در آزمون بینالمللی سنجش دانشآموزان، یعنی پیزا ۲۰۰۹، دانشآموزان ۱۵ ساله شانگهای در هر سه حوزه ریاضیات، علوم و خواندن رتبه نخست را کسب کردند. دانشآموزان چینی در حوزه ریاضیات در مقایسه با سایر کشورها بهویژه عملکرد درخشانی داشتند. یکی از توضیحات برای نتایج چین، فرهنگ تأکید بر آموزش و آزمونهای رقابتی و زمان بیشتری است که صرف مطالعه میشود، تا حدی به دلیل مشارکت کمتر در فعالیتهایی چون ورزش. آموزش به حرفهای با منزلت اجتماعی بالاتر تبدیل شدهاست. همچنین، شانگهای صنعتی که اصلاحات آموزشی مهمی انجام داده، لزوماً نماینده بقیه چین نیست. اگرچه هیچ شواهدی از تقلب یا مشکلات فنی در آزمون وجود نداشت، شانگهای که مهاجران زیادی از سایر نقاط چین را جذب میکند، احتمالاً فرصت تحصیل در شهر را برای دانشآموزان بهویژه مستعد فراهم کردهاست. مدیر آزمون اوئیسیدی، آندرئاس شلایشر، گفت که انتظار میرفت این نتایج موجب شگفتی شود و پس از دریافت نمرات شانگهای توسط اوئیسیدی، از سوی کارشناسان بینالمللی از نظر دقت بررسی شده بودند. او همچنین گفت که این نتایج «فرضیه رایج که چین تنها یادگیری طوطیوار تولید میکند را رد میکند» و «بخشهای بزرگی از این دانشآموزان توانایی خود را در استنتاج از آنچه میدانند و بهکارگیری دانششان به شیوهای بسیار خلاقانه در موقعیتهای تازه نشان میدهند» نشان دادهاند.[۴۲] وی معتقد است چین از یادگیری طوطیوار فاصله گرفتهاست. به گفته شلایشر، روسیه در ارزیابیهای مبتنی بر حفظیات عملکرد خوبی دارد اما در پیزا ضعیف است، در حالی که چین هم در ارزیابیهای حفظیاتی و هم در ارزیابیهای گستردهتر نتایج خوبی به دست میآورد.[۴۳] در سال ۲۰۱۸، چهار منطقه عمده (پکن، شانگهای، جیانگسو و ژجیانگ) در رتبهبندیهای خواندن، ریاضیات و علوم صدرنشین شدند[۴۴] و دانشآموزان مدارس چین اکنون باهوشترین دانشآموزان جهان بهشمار میآیند. دانشآموزان دبیرستانی چین هر سال بهطور مستمر مدالهای طلای متعددی در رقابتهای المپیاد علمی بینالمللی از جمله المپیاد جهانی زیستشناسی،[۴۵] المپیاد جهانی نجوم و اخترفیزیک،[۴۶] المپیاد جهانی کامپیوتر،[۴۷] المپیاد جهانی علوم زمین،[۴۸] المپیاد جهانی ریاضی،[۴۹] المپیاد جهانی فیزیک[۵۰] و المپیاد جهانی شیمی کسب میکنند.[۵۱]
رتبه چین بر اساس تعداد مدالهای طلا در ۱۰ سال گذشته (۲۰۱۴–۲۰۲۳):
چین به یکی از بزرگترین منابع جهان برای نیروی انسانی تحقیق و توسعه تبدیل شدهاست. بین سالهای ۲۰۰۰ و ۲۰۰۸، تعداد مهندسان و دانشمندان به بیش از دو برابر افزایش یافت و به ۱٫۵۹ میلیون نفر رسید. نسبت به اندازه جمعیت، این رقم در مقایسه با کشورهای توسعهیافته عمده همچون ایالات متحده آمریکا و ژاپن همچنان پایین است، اما این شکاف بهسرعت در حال کاهش است.[۳۴] تعداد مدارک دکترا در علوم و مهندسی از اوایل دهه ۱۹۹۰ ده برابر شدهاست.[۵۲] تعداد دانشجویان در دانشگاهها بهطور کلی در دوره ۱۹۹۸ تا ۲۰۰۷ از ۱ میلیون به ۵٫۴ میلیون نفر افزایش یافت.[۱۹] تنها در سال ۲۰۰۹، چین بیش از ۱۰٬۰۰۰ دانشآموخته دکترا در مهندسی و تا ۵۰۰٬۰۰۰ دانشآموخته کارشناسی در مهندسی، ریاضیات، فناوری اطلاعات و علوم رایانه داشت که از هر کشور دیگری بیشتر بود.[۵۳]
اتحادیه سی ۹، که بهمثابه آیوی لیگ چین معرفی میشود، اتحادیهای از نه دانشگاه برتر چینی است که سهم بالایی از بودجه پژوهش ملی را دریافت میکنند و بخش بزرگی از برونداد پژوهش ملی را تولید میکنند.
دانشگاههای چین سهم غیرمعمولاً بزرگی از ثبت اختراعات را به خود اختصاص میدهند. دانشگاهها حدود نیمی از منابع تحقیق و توسعه را از بنگاههای خصوصی دریافت میکنند.[۱۹]
هشت نفر از نه عضو کمیته دائمی پلیتبوروی حزب کمونیست چین از حزب کمونیست چین دارای مدرک مهندسی هستند، از جمله دبیرکل حزب، هو جینتائو.[۱۹]
از سال ۱۹۷۸ تاکنون، ۲٫۲۵ میلیون دانشجو در خارج از کشور تحصیل کردهاند. در سال ۲۰۱۱، ۳۴۰٬۰۰۰ نفر در خارج از کشور در حال تحصیل بودند که نسبت به سال قبل ۲۰٪ افزایش نشان میداد. در مجموع ۸۱۸٬۴۰۰ نفر به چین بازگشتهاند که بهویژه در سالهای اخیر روند بازگشت شتاب گرفتهاست. در سال ۲۰۱۱، ۱۸۶٬۲۰۰ نفر به چین بازگشتند که نسبت به سال قبل ۳۸٪ افزایش داشت. چین امتیازات متعددی برای چینیانِ با تحصیلات خارجی که به کشور بازمیگردند فراهم میکند. دانشجویان اکنون همچنین به این دلیل بازمیگردند که فرصتهای شغلی بیشتری نسبت به گذشته وجود دارد، در حالی که پیشتر بسیاری به دلیل کمبود مشاغل در چین در خارج میماندند.[۵۴] پژوهشی در سال ۲۰۰۹ نشان داد که تنها ۱۰٪ از دانشجویان چینی قصد دارند به دلیل محدودیتهای ویزا، بیم از کمبود فرصتهای شغلی و این باور که رشد اقتصادی آمریکا از میانگین جهانی عقب خواهد ماند، در ایالات متحده بمانند. ۵۲٪ بر این باور بودند که بهترین فرصتهای شغلی در چین وجود دارد که در تضاد آشکار با پیمایشهای پیشین بود. ۷۴٪ احساس میکردند بهترین روزهای اقتصاد چین در راه است و ۶۸٪ قصد داشتند کسبوکار راهاندازی کنند.[۵۵] هنگامی که بازمیگردند، دانشجویان با تحصیلات خارجی اغلب دانش علمی و فناوری، مهارتهای مدیریتی و تواناییهای نوآوری حیاتی را برای پژوهش علمی و صنعت به ارمغان میآورند. مدیران ارشد شرکتهای فناوری پیشرفته اغلب از تحصیلکردگان خارج از کشور هستند.[۵۶]
چینیهای خارج از کشور
چینیهای خارج از کشور، همانند سایر اقلیتهای برونمرزی در رابطه با کشورهای مادریشان، نقش قابل توجهی در کمک به توسعه علمی و فناوری چین داشتهاند. چینیهای خارج از کشور به عنوان یک کانال کلیدی برای هدایت و تسهیل انتقال تخصص، سرمایهگذاری، تجارت و فناوریهای نوین به این کشور شناخته میشوند؛ این امر از طریق مشارکت آنها در هر دو فعالیتهای تجاری و همکاریهای عمومی غیرانتفاعی صورت میگیرد.[۵۷] با بهرهگیری از رویکرد «بازگشت مغزها» برای جذب چینیهای تحصیلکرده مقیم خارج جهت بازگشت و کار در چین، این کشور پیشرفتهای چشمگیری در اکوسیستم نوآوری خود داشتهاست؛ هر چند محدودیتهایی در پایداری این روش وجود دارد.
جاسوسی صنعتی
یکی از اهداف ادعایی فعالیتهای اطلاعاتی چین در خارج از کشور، جاسوسی صنعتی از جمله کسب فناوری نظامی است. شرکتهای خصوصی نیز به جاسوسی متهم شدهاند. سازمانهای اطلاعاتی گمان میبرند که هزاران شرکت غربی ممکن است از نقض دادههایی که ردپای آنها به چین میرسد آسیب دیده باشند.[۵۸]
همکاریهای بینالمللی
مرکز اطلاعات اینترنت چین در مقالهای در سال ۲۰۰۵ اعلام کرد که چین توافقنامههای همکاری دولتی در زمینه علم و فناوری با ۹۶ کشور، برنامههای مشترک علم و فناوری با ۱۵۲ کشور و منطقه داشته و در بیش از ۱٬۰۰۰ سازمان بینالمللی همکاری علم و فناوری شرکت داشتهاست. تبادلات بینالمللی و فعالیتهای مشارکتی سازمانهای غیردولتی نیز افزایش یافته بود. انجمن علم و فناوری چین و سازمانهای وابسته به آن، همچنین بنیاد ملی علوم طبیعی چین، در سازمانهای بینالمللی همکاری متعددی شرکت داشتند. پژوهشگران چینی ۲۸۱ پست رهبری در کمیتههای تخصصی سازمانهای بینالمللی و ۲۹۳ جایگاه در سطح عضو مدیر اجرایی یا بالاتر را در اختیار داشتند.[۵۹]
انتقال فناوری و پژوهش و توسعه توسط شرکتهای چندملیتی
در اوایل دهه ۱۹۸۰، شرکتهای خارجی از طریق قراردادهای مجوز و فروش تجهیزات، انتقال فناوری را آغاز کردند. در اواخر همان دهه، بسیاری از شرکتهای چندملیتی با تأسیس شرکتهای مشارکتی با شرکتهای چینی به منظور گسترش حضور در چین، انتقال فناوری را آغاز نمودند. چین در دهه ۱۹۹۰ مقررات روزافزون پیچیدهای دربارهٔ سرمایهگذاری خارجی وضع کرد که بر اساس آن دسترسی به بازار چین در ازای انتقال فناوری مبادله میشد. پیوستن چین به سازمان تجارت جهانی در سال ۲۰۰۱ مستلزم توقف این رویه بود، اما منتقدان استدلال میکنند که این رویه همچنان ادامه دارد. منتقدان چینی استدلال کردهاند که چنین انتقال فناوریای ممکن است برای جبران عقبماندگی مفید باشد، اما فناوریهای نو و پیشرفتهای پدیدنمیآورد.[۳۶]
چین به طور فزایندهای شرکتهای چندملیتی را تشویق کردهاست که مراکز پژوهش و توسعه در این کشور ایجاد کنند. منتقدان چینی استدلال کردهاند که پژوهش و توسعه تحت مالکیت خارجی عمدتاً به نفع شرکتهای خارجی است و بسیاری از پژوهشگران مستعد چینی را از شرکتها و نهادهای بومی دور میسازد. حامیان چینی استدلال کردهاند که پژوهش و توسعه خارجی به عنوان الگو و انگیزهای برای شرکتهای بومی عمل میکند و جوامع متخصصی میآفریند که از آنها نیروی کار و دانش به سهولت به شرکتهای بومی سرازیر میشود. در سال ۲۰۱۰، ۱٬۲۰۰ مرکز پژوهش و توسعه از این دست وجود داشت و ۴۰۰ شرکت از فورچون ۵۰۰ چنین مراکزی ایجاد کرده بودند. شرکتها استدلال کردهاند که این امر برای انطباق محصولات با نیازهای محلی بازار چین ضروری است و همچنین بهرهگیری از مهندسان و دانشمندان فراوان چینی برای حفظ رقابتپذیری جهانی اجتنابناپذیر است. چین اکنون در رتبه نخست قرار دارد، آنگاه که از شرکتهای چندملیتی میپرسند که مراکز پژوهش و توسعه آینده به احتمال زیاد در کدام کشور مستقر خواهند شد.[۳۶]
نوآوری
گزارشی در سال ۲۰۰۵ نقصهای جدی در سامانه ملی نوآوری چین را آشکار کرد. مشکلاتی در زمینه خدمات پشتیبانی از تبدیل پژوهشهای علمی و فناوری به نتایج عملی وجود داشت و تخصیص بودجه ملی برای حمایت از علم و فناوری از وضع مطلوبی برخوردار نبود. گاهی پژوهشگران در صورت نزدیکی بیش از حد به بازار، دچار کوتاهبینی میشدند. مشکل جدی دیگر این بود که شرکتهای رویاروی رقابت سخت، خرید فناوری خارجی را به سرمایهگذاری برای توسعه فناوری داخلی ترجیح میدادند. بیشتر درخواستهای ثبت اختراع از سوی بنگاههای متوسط (۷۰٪) ارائه میشد، چرا که بنگاههای کوچک سرمایهگذاری اندکی در پژوهش داشتند.[۶۰] استدلال شدهاست که جامعه سلسلهمراتبی و از بالا به پایین چین، که در آن قدرت بسیار مورد احترام و بیم است، بحثهای خلاقانه را خفه میکند.[۶۱]
چین در گزارشی در سال ۲۰۰۶ سیاستهایی برای بهبود نوآوری ارائه داد. این سیاستها شامل ۲۰ مگاپروژه بزرگ در زمینههایی چون نانوفناوری، ریزتراشههای عمومی سطح بالا، هواپیما، زیستفناوری و داروهای جدید بود. این رویکرد با رویکردی از پایین به بالا بر اساس الگوی سیلیکونولی، شامل استارتاپهای کوچک، سرمایهگذاری خطرپذیر و همکاری میان صنعت و دانشگاهها، ترکیب شد.[۶۲]
همچنین استدلال شدهاست که چین در ایجاد بهبودهای کوچک و نوآورانه در طرحهای موجود پیشتاز جهان است. نمونهای از این موضوع، بهبودهای پیوسته در طراحی منابع تغذیه است که آنها را به تدریج کوچکتر، ارزانتر و کارآمدتر از نظر مصرف انرژی میسازد. این فرایند ممکن است محصولات کاملاً جدیدی نیافریند یا سرتیتر خبرها نشود، اما برای ایجاد اشتغال از اهمیت بیشتری برخوردار است.[۶۳]
پژوهشی از NBER در سال ۲۰۱۶ نشان داد که اقتصاد چین بهطور فزایندهای نوآورانهتر میشود.[۶۴] این پژوهش دریافت که افزایش هزینههای نیروی کار در چین و «فرصتهای بازار گسترشیافته در اقتصاد جهانی» محرکهای اصلی نوآوری بودهاند.[۶۴] این پژوهش همچنین نشان داد که شرکتهای دولتی نسبت به شرکتهای خصوصی نوآوری کمتری داشتند، حتی با وجود آنکه شرکتهای دولتی یارانههای بسیار بیشتری دریافت میکردند.[۶۴]
در سال ۲۰۲۰ (۱۳۹۹)، هزینههای پژوهش و توسعه چین ۱۰٫۳٪ رشد کرد و به رقم رکوردشکن ۲٫۴۴ تریلیون یوان چین (معادل ۳۷۸ میلیارد دلار) رسید که بر اساس اعلام اداره ملی آمار این کشور ثبت شد.[۶۵]
پژوهشی از بنیاد سیاستهای استراتژیک استرالیا در سال ۲۰۲۳ که ۴۴ فناوری حیاتی را بررسی کرد، به این نتیجه رسید که چین در ۳۷ مورد از آنها، از جمله اینترنت نسل پنجم، باتریهای الکتریکی و موشکهای مافوقصوت، پیشتاز جهان است.[۶۶]: ۱۵۵
بر اساس شاخص جهانی نوآوری در سال ۲۰۲۵، چین یکی از رقابتیترین کشورهای جهان بود و در رتبه دهم جهان، سوم منطقه آسیا و اقیانوسیه و دوم در میان کشورهای با جمعیت بیش از ۱۰۰ میلیون نفر قرار گرفت.[۶۷] از سال ۲۰۱۴، چین تنها اقتصاد با درآمد متوسط و تنها کشورهای تازه صنعتیشده در ۳۰ کشور برتر بودهاست.[۶۸] این کشور از سال ۲۰۱۳، که در رتبه ۳۵ جهان قرار داشت، بهطور چشمگیری ارتقاء یافتهاست.[۶۹] چین در رتبه نخست جهان در زمینه ثبت اختراع، مدلهای کاربردی، علائم تجاری، طرحهای صنعتی و صادرات کالاهای فرهنگی قرار دارد. همچنین این کشور با دو خوشه علمی و فناوری (شنژن-هنگکنگ-گوانگژو در رتبه نخست و پکن در رتبه چهارم) بیشترین تعداد خوشه را در میان پنج خوشه برتر علم و فناوری جهان در اختیار دارد، که از هر کشور دیگری بیشتر است.[۷۰]
تا سال ۲۰۲۴، شاخص نیچر هفت دانشگاه یا نهاد چینی را در میان ده نهاد برتر جهان از نظر حجم تولید پژوهشی رتبهبندی کردهاست.[۷۱] رتبهبندی لیدن نیز شش نهاد چینی را در میان ده نهاد برتر جهان قرار میدهد.[۷۱]
تدارک
دولت مرکزی چین، که خریدار عمدهای از محصولات فناوری پیشرفته است، در سال ۲۰۰۹ سیاستهای بحثبرانگیزی را پیشنهاد کرد که بر اساس آن شرکتهایی که به این دولت میفروختند باید نوآوری چینی را ترویج دهند و محصولات فروختهشده عاری از مالکیت فکری خارجی باشند.[۶۲] بحثبرانگیزترین بخشهای این سیاستها بعداً پس گرفته شدند، اما دولتهای محلی چین همچنان از تدارک برای تشویق نوآوری بومی بهره میگیرند.[۳۶]
مالکیت فکری
چارچوب حقوقی چین برای حمایت از مالکیت فکری با تبدیلشدن این کشور به یک منبع نوآوری، بهسرعت در حال توسعه است؛ با این حال، تا سال ۲۰۲۳ این چارچوب همچنان از اکثر کشورهای صنعتی کمتر توسعهیافتهاست.[۷۲]: ۲ روند کلی نظام مالکیت فکری این کشور به سمت افزایش شباهت با نظامهای اتحادیه اروپا و ایالات متحده پیش رفتهاست.[۷۳]: ۲۶۷
ثبت اختراع
در سال ۲۰۱۱، چین به کشوری با بیشترین تعداد درخواستهای ثبت اختراع تبدیل شد. با این حال، این امر تا حدی بازتابدهنده این واقعیت است که دولت به شرکتها مشوقهایی برای ثبت درخواست اختراع میدهد، صرفنظر از اینکه اختراع در نهایت ثبت شود یا نه. سهم درخواستهای ثبت اختراع در چین که توسط شرکتهای چینی ارائه شده، از کمتر از ۵۲٪ در سال ۲۰۰۶ به نزدیک ۷۳٪ در سال ۲۰۱۰ افزایش یافتهاست. دادههای سازمان جهانی مالکیت فکری (WIPO) نشان میدهد که شرکتهای چینی در زمینه ثبت اختراع در خارج از کشور نیز اهمیت بیشتری یافتهاند؛ این شرکتها از نظر تعداد درخواستهای ثبت اختراع ارائهشده توسط شرکتهای منفرد، به ترتیب در جایگاه دوم و چهارم قرار دارند. چین در تلاش است اقتصاد خود را از «ساختهشده در چین» به «طراحیشده در چین» تبدیل کند و از تولید قراردادی به داشتن شرکتهایی با نام تجاری و بهبود حاشیه سود ناشی از آن دست یابد.[۷۴]
بر اساس دادههای اخیر World Intellectual Property Indicators، اداره ثبت اختراع چین در سال ۲۰۱۸ تعداد ۱٫۵۴ میلیون درخواست ثبت اختراع دریافت کرد که نزدیک به نیمی از کل درخواستهای ثبت اختراع در سراسر جهان را تشکیل میدهد و بیش از دو برابر آمریکا است.[۷۵][۷۶] در سال ۲۰۱۹، چین از آمریکا پیشی گرفت و به بزرگترین منبع درخواستهای بینالمللی ثبت اختراع ارائهشده به WIPO تبدیل شد. متقاضیان مستقر در چین ۵۸٬۹۹۰ درخواست ثبت اختراع ارائه دادند؛ در مقایسه، ۵۷٬۸۴۰ درخواست توسط متقاضیان آمریکایی ثبت شد.[۷۷]
بر اساس دادههای WIPO، آمریکا در سال ۲۰۲۱ دارای ۲۴۷٬۶۰۹ درخواست معادل ثبت اختراع در خارج از کشور بود؛ ژاپن و چین به ترتیب با ۱۹۰٬۳۹۹ و ۱۱۱٬۹۰۵ درخواست در رتبههای بعدی قرار داشتند.[۷۸] چین پس از کره جنوبی در رتبه دوم از نظر تعداد درخواستهای ثبت اختراع تنظیمشده بر اساس تولید ناخالص داخلی (GDP) قرار گرفت و ۸٬۱۵۹ درخواست ثبت اختراع داخلی به ازای هر ۱۰۰ میلیارد دلار آمریکایی تولید ناخالص داخلی داشت. چین همچنین ۵٬۷۳۸ درخواست در این دستهبندی داشت. از نظر درخواستهای ثبت اختراع تنظیمشده بر اساس جمعیت، چین در رتبه چهارم جهان قرار گرفت. کره جنوبی با ۳٬۵۹۹ درخواست معادل ثبت اختراع به ازای هر میلیون نفر در صدر قرار داشت و ژاپن (۱٬۷۷۰)، سوئیس (۱٬۱۱۹) و چین (۱٬۰۱۰) در رتبههای بعدی بودند.[۷۸]
استانداردها
برای تشویق به نوآوری و پرهیز از مالکیت فکری خارجی، چین در حال توسعه استانداردهای فنی بومی است. یک نمونه از این استانداردها، استاندارد 3G به نام TD-SCDMA است. منتقدان آن را پرهزینه و موجب تأخیر در معرفی ۳G میدانند، در حالی که حامیان آن استدلال میکنند که این استاندارد تواناییها و تجربه فنی را افزایش داده و رقابتپذیری چین در زمینه 4G را بهبود بخشیدهاست.[۳۶] فرگشت بلندمدت دوگانه زمانی (TD-LTE) بهعنوان استاندارد بومی ۴G چین در حال پیادهسازی است.
نشر دانشگاهی
انجمن سلطنتی در گزارشی در سال ۲۰۱۱ دربارهٔ نشر دانشگاهی اعلام کرد که در سهم مقالات علمی انگلیسیزبان، ایالات متحده آمریکا در رتبه نخست قرار دارد و پس از آن چین، بریتانیا، آلمان، ژاپن، فرانسه و کانادا قرار میگیرند. این گزارش پیشبینی کرد که چین پیش از سال ۲۰۲۰، و احتمالاً تا سال ۲۰۱۳، از ایالات متحده پیشی خواهد گرفت. شرکت Science-Metrix، یک شرکت کانادایی در زمینه تحلیل دادهها، پیشبینی کرد که چین در سال ۲۰۱۰ به اندازه ایالات متحده مقالات داوریشده در علوم طبیعی و مهندسی منتشر خواهد کرد. پیشبینی میشود که چین در سال ۲۰۱۵ در تمام رشتهها به همان تعداد مقاله آمریکا دست یابد و در سال ۲۰۳۰ از آمریکا در علوم زیستی و اجتماعی پیشی گیرد.[۷۹] در سال ۲۰۱۷، چین با بیشترین تعداد انتشارات علمی، از ایالات متحده پیشی گرفت.[۸۰]
تحلیل دادههای ISI Web of Knowledge نشان داد که چین سهم خود از پُراستنادترین مقالات علمی را از ۱٫۸۵٪ در سال ۲۰۰۱ به ۱۱٫۳٪ در سال ۲۰۱۱ افزایش دادهاست. تا سال ۲۰۱۹، چین در جدول «پژوهشگران پُراستناد» از بریتانیا پیشی گرفت و طبق اعلام وب آو ساینس که این فهرست سالانه را منتشر میکند، رتبه دوم را پس از ایالات متحده کسب کرد.[۸۱] بنا بر همان گزارش، مقالات پژوهشی چینی در زمینههای علم مواد، شیمی و فناوری مهندسی در دهه گذشته بیشترین استناد را در جهان داشتهاند.[۸۲] سهم ایالات متحده در همین دوره دهساله از ۶۴٫۳٪ به ۵۰٫۷٪ کاهش یافت.[۸۳]
بررسیای در سال ۲۰۰۹ دربارهٔ مطالعات علوم اجتماعی چین در نمایه استنادی علوم اجتماعی نشان داد که تا سال ۱۹۹۹ رشدی کُند وجود داشت. در دوره ۱۹۹۹ تا ۲۰۰۷ رشدی بسیار سریع رخ داد. با این حال، در سال ۲۰۰۷ چین تنها ۱٫۳۹٪ از مطالعات را به خود اختصاص میداد و چین سرزمین اصلی تنها در سال ۲۰۰۶ از هنگکنگ پیشی گرفت. اقتصاد و کسبوکار سهم بزرگتری نسبت به علوم اجتماعی، سیاسی، ارتباطات و روانشناسی داشت. سهم اندک علوم اجتماعی در مقایسه با علوم طبیعی ممکن است بازتاب این باشد که این الگویی رایج در کشورهای آسیایی است، که دانشمندان علوم اجتماعی چینی در مجلات ملی که در نمایه جای نمیگیرند منتشر میکنند و انگیزههای شغلی کمتری برای انتشار در مجلات بینالمللی دارند، و اینکه ایدئولوژی و کنترل دولتی در علوم اجتماعی اهمیت بیشتری نسبت به علوم طبیعی دارد. در چین، علوم طبیعی زیر نظر وزارت علوم و فناوری جمهوری خلق چین اداره میشود در حالی که علوم اجتماعی زیر نظر دفتر ملی برنامهریزی فلسفه و علوم اجتماعی اداره میشود که ممکن است همکاری میانرشتهای را دشوارتر کند.[۸۴] اگرچه نسبت مقالات نمایه استنادی علوم اجتماعی (SSCI) منتشرشده در سطح بینالمللی از چین سرزمین اصلی در طول سالهای ۱۹۹۹ تا ۲۰۱۸ رو به افزایش بوده، این سهم در سال ۲۰۱۸ تنها ۱۴٪ از جهان بود در مقایسه با اروپای شرقی (در حدود ۲۵ درصد) و اروپای غربی (در حدود ۵۰ درصد).[۸۵]
مقالات منتشرشده در چین مرتبط با علوم پزشکی پایه و پژوهش بالینی که در پابمد نمایهسازی شدهاند، به طور میانگین در هر سال بین ۲۰۰۰ تا ۲۰۰۹ به ترتیب ۳۱٫۲٪ و ۲۲٪ رشد داشتهاند. کارآزماییهای بالینی تصادفی حدود یکسوم مقالات پژوهش بالینی را تشکیل میدادند. با این حال، در سال ۲۰۰۹ این رقم تنها ۱٫۵٪ از مقالات پژوهش بالینی جهانی و ۱٫۷٪ از کارآزماییهای بالینی تصادفی جهانی را دربر میگرفت. آموزش پژوهش بالینی برای دانشجویان پزشکی و محیط حمایتی برای پزشکان در زمینه پژوهش بالینی دارای کمبودهایی است.[۸۶]
چین دارای ۸٬۰۰۰ مجله است که ۴٬۶۰۰ تای آنها در حوزههای علمی هستند. تقریباً تمام سازمانهای علمی چینی مجله خود را منتشر میکنند. دولت مالک یا حامی اکثر مجلات است و تنها شماری اندک به صورت خصوصی اداره میشوند. سیستم «منتشر کن یا نابود شو» را عاملی میدانند که به مجلات و مقالات بیکیفیت بسیاری که کمتر استناد میشوند دامن میزند و همچنین زمینهساز دستبرد فکری و تقلب است. دولت چین مقررات سختگیرانهتری وضع کرده، برخی مجلات را مجازات یا تعطیل کرده و هدفش افزایش کنترل کیفی و ارزیابی همتا در مجلات و نیز ایجاد پنج تا ده گروه نشر بزرگ است.[۸۷] در چارچوب این اصلاحات، انجمن چین برای علم و فناوری که ناظر بر ۱٬۰۵۰ مجله است، در سال ۲۰۱۲ در بیانیهای انواع سوءرفتار، دستبرد فکری و تقلب را فهرست کرد و مجازاتهایی از قبیل اخطار کتبی، درج در فهرست سیاه، آگاهسازی نهاد یا آژانسهای تأمین مالی پژوهشگر، یا افشای عمومی را برای مرتکبان آنها تعیین کرد. این اقدام همچنین از آن جهت اهمیت داشت که فشار بر سایر مجلات را افزایش داد و سردبیرانی را که ممکن بود ندانند برخی رفتارها مانند جانبداری از پژوهشگران بر پایه روابط شخصی غیرقابل قبول است آگاه کرد. چین همچنین برنامه دارد که مشوقهای مالی قابلتوجهی بر اساس عواملی چون ضریب تأثیر داخلی و بینالمللی به مجلات برتر اعطا کند. این پرسش مطرح است که آیا این اقدام بر بسیاری از مجلات بیکیفیتی که در ازای پول به پژوهشگران کمک میکنند الزامات نهادی انتشار را برآورده کنند، تأثیری خواهد داشت یا نه.[۸۸] این استدلال مطرح شده که بررسی شدید و پُرسروصدای سوءرفتار در انتشار در چین با فشارهای غیرواقعبینانهای که مؤسسات چینی بر کارکنان خود برای انتشار مقاله وارد میکنند همدلانه نیست، این بررسی با توجه به رویههای مشابه در سایر نقاط جهان نامتناسب است و ممکن است بازتابدهنده تعصبات ملیگرایانه و نژادپرستانه باشد.[۸۹]
در سال ۲۰۲۲، چین از نظر تعداد مقالات پژوهشی پُرتأثیر منتشرشده، هم از ایالات متحده و هم از اتحادیه اروپا پیشی گرفت.[۷۱]
بنگاههای دولتی
بنگاههای دولتی چین در اختیار بازیگران گوناگونی چون دولتهای محلی و نهادهای حکومتی هستند. این بنگاهها ممکن است از مزایایی بهرهمند شوند که برای شرکتهای کوچکتر و نوآورتر در دسترس نیست، و این امر مشکلساز تلقی شدهاست. در سال ۲۰۱۰، بنگاههای دولتی در بسیاری از مناقصههای پروژههای انرژی تجدیدپذیر برنده شدند، زیرا نیازی نداشتند نگران بازپرداخت سرمایهگذاریها در طول چند دهه باشند و میتوانستند خطرها و هزینهها را نادیده بگیرند. صاحبان این بنگاهها ممکن است بکوشند با وضع مقررات، بنگاههای خود را از رقابت محافظت کنند یا به شیوهای ناعادلانه از نفوذ خود بهره بگیرند که میتواند رقبای خصوصی نوآورتر را در تنگنا قرار دهد. بنگاههای خصوصی در دوره ۲۰۰۲ تا ۲۰۰۷ از نظر سرعت افزایش هزینههای پژوهشی، درخواستهای ثبت اختراع و آزمایشگاههای تحقیق و توسعه از بنگاههای دولتی پیشی گرفتند. شمار پژوهشگران علوم طبیعی و مهندسان در بنگاههای خصوصی بهسرعت افزایش یافت، در حالی که در بنگاههای دولتی کاهش نشان داد.[۳۶]
فساد
برخی از دانشمندان چینی نگران فساد در علم چین هستند.[۹۰] از جمله این افراد، استاد لیو مینگ (刘明) از دانشگاه ججیانگ است که در کتاب خود با عنوان نقد نظام ارزیابی دانشگاهی (学术评价制度批判) منتشرشده در سال ۲۰۰۵، استدلال میکند که دخالت مقامات دولتی و دیوانسالاران دانشگاهی، داوری همتا را در چین بسیار کماثرتر از آنچه میتوانست باشد کردهاست. زمانی که دانشمندان صرف برقراری رابطه با افراد صاحب نفوذ سیاسی میکنند، از پژوهش علمی بازمیمانند. لیو استدلال میکند که ذهنیت اقتصاد دستوری که همه چیز را با اعداد میسنجد، در کنار دخالت گسترده سیاسی، به هدررفت بسیار زیاد منابع مالی و نیروی انسانی و نیز فساد قابلتوجهی در علم چین منجر شدهاست.[۹۱] بررسی سال ۲۰۰۸ دربارهٔ گواهینامهای که به شرکتهای فناوری پیشرفته امکان بهرهمندی از معافیتهای مالیاتی بزرگ و دیگر مزایا را میداد، نشان داد که بیش از ۷۰٪ از شرکتها این گواهینامه را در شرایط مشکوکی به دست آوردهاند و بررسی نمونهای از آنها نشان داد که ۷۳٪ الزامات لازم را برآورده نکردهاند.[۳۶]
جوایز
جوایز دولتی علم و فناوری از جمله جایزه برجسته دولتی علم و فناوری، بالاترین افتخار در جمهوری خلق چین در حوزه علم و فناوری هستند که به منظور قدردانی از شهروندان و سازمانهایی اعطا میشوند که مشارکتهای چشمگیری در پیشرفت علمی و فناورانه داشتهاند و به هدف ترویج و گسترش توسعه علم و فناوری برپا شدهاند.
حوزههای خاص تحقیق و توسعه
«سیزدهمین برنامه پنجساله توسعه اقتصادی و اجتماعی ملی» (۲۰۱۶–۲۰۲۰) طرح نوآوری علمی و فناوری ۲۰۳۰ را در حوزههای کلیدی زیر آغاز کرد: موتورهای هوا-فضا و توربینهای گازی؛ ایستگاه اعماق دریا؛ ارتباطات کوانتومی و رایانههای کوانتومی؛ علوم مغز و پژوهش مغزی. این طرح همچنین نه زیر-طرح دیگر را دربر میگیرد، از جمله صنعت بذر نوآورانه، شبکه هوشمند برق، شبکه اطلاعاتی فضا-زمین، تولید هوشمند و رباتها.[۹۲]
کشاورزی
کمبود زمین قابل کشت و آب به این معناست که تنها فناوریهای نوین میتوانند بازده کشاورزی در چین را افزایش دهند. از این رو جیانگ زهمین، دبیرکل پیشین حزب کمونیست چین، خواستار «انقلابی نو در علم و فناوری کشاورزی» شد.[۹۳] پس از نگرانی گسترده عمومی، محدودیتها و مقرراتی دربارهٔ غذای اصلاحشده ژنتیکی معرفی یا پیشنهاد شدهاست.[۹۴] چین میلیونها دام اصیل خارجی و همچنین مقادیر زیادی اسپرم و جنین دام خارجی خریداری کرده تا ژنتیک دامهای چینی را بهسرعت بهبود بخشد.[۹۵] روشهای پیشرفتهتر کشاورزی مانند افزایش کاربرد آفتکشها به نگرانیهایی دربارهٔ امنیت غذایی در چین دامن زدهاست. چین همچنین میزبان پژوهشهای مهم بینالمللی در زمینه جنگلکشاورزی و کشاورزی بومشناختی است.[۹۶]
آبزیپروری و ماهیگیری

در سال ۲۰۰۸، صنعت ماهیگیری در چین ۳۴٪ از تولید جهانی را به خود اختصاص داد. آبزیپروری در چین با تولیدی بیش از دو برابر صید دریایی، ۶۲٫۳٪ از تولید آبزیپروری جهان را تأمین کرد.[۹۷] رشد سریع آبزیپروری تا حدی ناشی از پژوهشهای چینی مانند پرورش مصنوعی کپورماهیان بودهاست.[۹۸][۹۹]
شیمی، علم مواد و نانوفناوری
پژوهشی در سال ۲۰۱۲ نشان داد که سهم چین از مقالات علمی در حوزه نانوفناوری از کمتر از ۱۰٪ در سال ۲۰۰۰ به نزدیک یکچهارم در سال ۲۰۰۹ رسیده و از ایالات متحده پیشی گرفتهاست. با این حال، چین در سه مجله برتر این حوزه و از نظر استنادها تأثیرگذاری کمتری داشت که نشانه کیفیت پایینتر است.[۱۰۰] از نظر تراکم انتشار، ایالات متحده همچنان پیشتاز بود؛ با ۶۸٫۷۶ مقاله نانوفناوری به ازای هر میلیون نفر در برابر ۲۵٫۴۴ مقاله برای چین در سال ۲۰۱۴.[۳۱] چین در شمار ثبت اختراعهای اعطاشده در رتبه دوم قرار گرفت. چندین نهاد برای تدوین استانداردهای ملی و تضمین نظارت ایجاد شدهاند.[۱۰۰]
بر پایه گزارش مؤسسه اطلاعات علمی و فنی چین که وابسته به وزارت علوم و فناوری است، چین در فاصله سالهای ۲۰۰۴ تا ۲۰۱۴ حدود یکچهارم از تمام مقالات علمی منتشرشده در جهان در زمینه علم مواد و شیمی و ۱۷٪ از مقالات حوزه فیزیک را به خود اختصاص داد، اما تنها ۸٫۷٪ از مقالات زیستشناسی مولکولی و ژنتیک را. این مقدار در مقایسه با تنها ۱٫۴٪ از سهم جهانی انتشارات در زیستشناسی مولکولی و ژنتیک در دوره ۱۹۹۹–۲۰۰۳ رشد چشمگیری را نشان میدهد.[۳۱][۳۳]
کیپیامجی در سال ۲۰۱۰ پیشبینی کرد که صنایع شیمیایی چین تا سال ۲۰۱۵ به بزرگترین تولیدکننده جهان تبدیل خواهد شد. دولت چین هدف دارد که این کشور را از نظر فراوردههای پتروشیمی و پلاستیک به جز ماده خام اولیه نفت و گاز، به خودکفایی برساند. صنعت چین در حال افزایش تحقیق و توسعه برای ساخت محصولات با ارزش افزوده بالاتر با بهرهگیری از فناوری پیشرفتهتر است.[۱۰۱]
کاوش اعماق دریا
چین در حال توسعه توانمندیهای کاوش اعماق دریا خود است، از جمله با زیردریاپیمای جیائولونگ، با چشماندازی به کاربردهای آینده مانند استخراج معدن در اعماق دریا.[۱۰۲]
الکترونیک و فناوری اطلاعات
در سال ۲۰۰۹، چین ۴۸٫۳٪ از تلویزیونهای جهان، ۴۹٫۹٪ از تلفنهای همراه، ۶۰٫۹٪ از رایانههای شخصی و ۷۵٪ از نمایشگرهای السیدی را تولید کرد. قطعات الکترونیکی ساخت داخل به منبع مهمی از رشد اخیر تبدیل شدهاند.
هوش مصنوعی
در ۸ ژوئیه ۲۰۱۷ (۱۷ تیر ۱۳۹۶)، شورای دولتی چین برنامههایی برای تبدیل چین به رهبر جهانی در هوش مصنوعی تا سال ۲۰۳۰ اعلام کرد و هدفگذاری کرد که این صنعت به ارزش یک تریلیون یوان برسد.[۱۰۳] شورای دولتی نقشه راهی سهمرحلهای در این زمینه منتشر کرد که در آن توضیح داده شده چگونه انتظار دارد هوش مصنوعی در طیف گستردهای از صنایع و بخشها، از حوزه نظامی تا برنامهریزی شهری، توسعه یابد و بهکار گرفته شود.[۱۰۳] بر اساس این نقشه راه، چین برنامه دارد تا سال ۲۰۲۰ به سطح فناوری رهبران فعلی جهان در هوش مصنوعی برسد، تا سال ۲۰۲۵ پیشرفتهای اساسی داشته باشد و تا سال ۲۰۳۰ رهبر جهانی شود.[۱۰۴][۱۰۵]
پهپادها و رباتیک
چین پیشرو در فناوری پهپاد است؛ نخستین کشوری است که پهپادهای حملونقل در مقیاس بزرگ ساخته و نخستین تولیدکننده پهپاد آبیخاکی در جهان است. شرکتهای پهپادساز چینی مانند دیجیآی و اهانگ (بیجینگ ای-هانگ کریشن ساینس اند تکنولوژی) اکثریت صنعت پهپادهای غیرنظامی را تصاحب کردهاند و دیجیآی به تنهایی ۸۵٪ از سهم بازار جهانی را در اختیار دارد. اهانگ همچنین اولین پهپاد «تاکسی پرنده» جهان را ساخت: اهانگ ۱۸۴، یک وسیله هوایی خودمختار ارتفاع پایین سازگار با محیط زیست با قابلیت ارائه حملونقل و ارتباطات برد متوسط.[۱۰۶][۱۰۷][۱۰۸][۱۰۹][۱۱۰]
در برخی مناطق مانند دلتای رود مروارید، تولیدکنندگان با مشکلاتی چون کمبود نیروی کار، افزایش دستمزدها و انتظارات بالاتر نسل جوان تحصیلکرده از شرایط کاری روبرو هستند. این مسئله تقاضا برای رباتهای صنعتی را افزایش دادهاست. تا سال ۲۰۱۷، چین بزرگترین کاربر و تولیدکننده فناوری رباتیک در جهان بود و نخستین کشوری بود که کاشت ایمپلنت دندان را بهصورت خودکار انجام داد. چین بزرگترین و سریعترین بازار رباتیک جهان است و برنامه دارد تا سال ۲۰۲۰ سالانه دستکم ۱۰۰٬۰۰۰ ربات صنعتی تولید کند.[۱۱۱][۱۱۲][۱۱۳]
صنعت نرمافزار
صنعت نرمافزار در چین در سال ۲۰۱۰ سهمی بیش از ۱۵٪ از بازار جهانی نرمافزار و خدمات اطلاعاتی داشت و در دهه گذشته بهطور میانگین سالانه ۳۶٪ رشد کرده بود. شرکتهای فناوری اطلاعات چین از خدمات و محصولات پاییندستی محدود به سوی طیف کاملتری از خدمات حرکت کردهاند. چین با حمایت فعال دولت، پیشگامی در فناوری اینترنت اشیاء است.[۱۱۴]
بر اساس گزارش مرکز اطلاعات شبکه اینترنت چین، تا سال ۲۰۱۷ تعداد کاربران اینترنت به ۷۵۱ میلیون نفر رسید و ۵۳٫۲٪ از جمعیت کاربر اینترنت بودند. تعداد کاربران اینترنت موبایل به ۷۲۴ میلیون نفر رسید و نرخ نفوذ تلفنهای همراه و اینترنت پرسرعت بالا بود.[۱۱۵][۱۱۶] تا سال ۲۰۱۷، چین بزرگترین بازار تجارت الکترونیک جهان را با ارزش ۱٫۱۳۲ تریلیون دلار آمریکا در اختیار داشت و با اختلاف قابل توجهی از دیگر بازارها پیشی گرفته و حجم آن تقریباً سه برابر بازار آمریکا، دومین بازار بزرگ، بود.[۱۱۷]
در سال ۲۰۱۷، بیش از ۱٫۳۶ میلیارد مشترک تلفن همراه در چین وجود داشت و تعداد اشتراکهای خط ثابت به ۳۱۰ میلیون رسید. تعداد کاربران ۴G بهطور چشمگیری افزایش یافت و تا اوت ۲۰۱۷ به ۹۳۲ میلیون نفر رسید.[۱۱۸][۱۱۹][۱۲۰] چین برنامه داشت تا سال ۲۰۲۰ شبکه ۵G را در سراسر کشور راهاندازی کند. چاینا تلهکام دولتی پیش از آن شبکه C-RAN فرانتهال با محوریت ۵G را مستقر کرده و اعلام کرده بود که در سال ۲۰۱۹ آزمایشهای تجاری فناوری ۵G را انجام خواهد داد و آزمایشهای میدانی شبکه را در شش شهر چینی اجرا میکند که نشانهای از عزم چین برای پیشتازی در استقرار جهانی فناوری نسل بعدی موبایل است.[۱۲۱][۱۲۲][۱۲۳]
ریزپردازندهها
چین نسخههای خاص خود از ریزپردازندهها را دارد که در داخل کشور ساخته و توسعه یافتهاند و برای ساخت قدرتمندترین ابررایانههای جهان نیز از آنها بهره گرفته میشود.
| معماری پردازنده | نام پردازنده | سازنده | سیستمعامل پشتیبانیشده | ابررایانه |
|---|---|---|---|---|
| RISC64 | SW26010 | ShenWei | RaiseOS (Linux) | Sunway TaihuLight |
| MIPS64 | Loongson, Godson | ICT و آکادمی علوم چین | Android, Linux, BSD | Dawning 6000 |
| Power8, Power9 (IBM) | PowerCore CP1, CP2 | Suzhou PowerCore | Suse Linux | |
| SPARC64 | FeiTeng نسل ۳، Galaxy FT-1500 | YinHeFeiTeng | Kylin Linux | تیانهه-۲ |
| IA64 (Itanium) | FeiTeng نسل ۱ | YinHeFeiTeng | ||
| ARM64 | Phytium Mars, Xiaomi | Phytium Technology | Kylin Linux | |
| x86-64 (VIA) | KX-7000, KH-40000 | ژائوشین | Unity Operating System | |
| ARM64 | Kungpeng | هایسیلیکون | EulerOS/Unity Operating System | |
| ARM64 | Kirin 900 | هایسیلیکون | اندروید/هارمونیاواس | |
| x86-64 (AMD Zen) | THATIC |
ابررایانش
ابررایانش در چین بهسرعت گسترش یافتهاست. ابررایانش امکان انجام پژوهشهای پیشرو در بسیاری از حوزهها مانند طراحی داروها، تحلیل رمز، اکتشاف منابع طبیعی، مدلهای اقلیمی و فناوری نظامی را فراهم میکند. تا سال ۲۰۱۷، چین ۲۰۲ مورد از ۵۰۰ ابررایانه قدرتمندترین جهان را در اختیار داشت که از هر کشور دیگری بیشتر است (از جمله از ایالات متحده با ۱۴۳ ابررایانه)، علاوه بر اینکه دو ابررایانه قدرتمندتر جهان را هم داشت.[۱۲۴][۱۲۵] چین در حال توسعه ظرفیت تولید داخلی اجزای این ابررایانههاست و برنامه دارد نخستین ابررایانه اگزامقیاس جهان را بسازد. چین همچنین احتمالاً برنامه دارد با اتصال مراکز ابررایانهای خود به یکدیگر، ابررایانش توزیعشده در مقیاس بزرگ و بسیار قدرتمندتری بسازد.[۱۲۶] تیانهه-۱ در دوره ۲۰۱۰–۲۰۱۱ برای مدتی سریعترین ابررایانه جهان بود.[۱۲۷] در ژوئن ۲۰۱۳، تیانهه-۲ جایگاه تیانهه-۱ را گرفت. در سال ۲۰۱۶، ابررایانه جدید چین، سانوِی تایهولایت، قدرتمندترین ابررایانه جهان شد و تواناییهای تیانهه-۲ را سه برابر پشت سر گذاشت؛ همه اینها با بهرهگیری از تراشههای ساخت چین. این دستاورد نه تنها موفقیت چین در صنعت ابررایانش، بلکه پیشرفت آن در فناوری ساخت تراشه داخلی را نیز نشان میدهد.[۱۲۸][۱۲۹]
نیمرساناها
صنعت نیمرسانا در چین، علیرغم حمایتهای گسترده دولتی، با مشکلات فراوانی روبرو بودهاست؛ از جمله در زمینه طراحیهای نوآورانه جدید. این مسئله ممکن است به عواملی مانند هدایت نادرست حمایتهای دولتی و محلی به سمت فناوریهایی که بهزودی منسوخ میشوند، پراکندگی جغرافیایی تلاشها، کمبود آموزش مهندسی و حفاظت ضعیف از مالکیت فکری مربوط باشد. با این حال، روندهایی میتوانند این وضعیت را تغییر دهند؛ از جمله تأکید تازه بر سازوکارهای بازار بهجای حمایت مستقیم، تمرکز تلاشها، بازگشت چینیانی که در خارج از کشور تحصیل کردهاند، فشار بیشتر بر شرکتهای خارجی برای انتقال فناوری، استانداردهای فناوری بومی چین و تقاضای فزاینده برای فناوری داخلی در بازار محلی.[۳۸][۱۳۰][۱۳۱]
صنعت نیمرسانا
این کشور پیشرفت چشمگیری در صنعت نیمرسانا داشته و با پشتیبانی از بزرگترین تراشهساز و توسعهدهندهاش، شرکت یونیگروپ تسینگهوا، با تأمین مالی ۱۵۰ میلیارد دلاری برای تثبیت برتری چین در فناوری نیمرسانا و ساخت یک صنعت نیمرسانای جهانی در طول پنج سال آینده، این صنعت را هدایت میکند.[۱۳۲][۱۳۳] با این حال، تا سال ۲۰۲۰ چین هنوز به برتری در این زمینه دست نیافته بود.[۱۳۴]
فناوریهای مرتبط با سرگرمی
صنعت پویانمایی چین و دسترسی به جدیدترین فناوریها از جمله فناوری تصویربرداری رایانهای سهبعدی با حمایت فعال دولت چین همراه است و در آخرین برنامهریزی ملی گنجانده شدهاست. بخشی از این حمایت ممکن است به دلیل تمایل به افزایش قدرت نرم چین باشد. همان فناوریهای هالیوود در دسترس است و بخش زیادی از پساتولید به چین برونسپاری میشود. خلاقیت هنری بومی موفق بهعنوان یک مشکل تلقی میشود و ممکن است با عواملی چون تمرکز تولید بر جلب حمایت دولتی بهجای تأیید عمومی، سانسور و برخی داستانهای مبتنی بر فرهنگ چینی که جذابیتی برای مخاطبان خارجی ندارند، محدود شود.[۱۳۵] دریمورکس انیمیشن در یک سرمایهگذاری مشترک با شرکتهای چینی، استودیویی در شانگهای تأسیس خواهد کرد که ممکن است در نهایت از دفتر مرکزی دریمورکس بزرگتر شود؛ این اقدام تا حدی برای اجتناب از محدودیتهای سهمیهای بر فیلمهای خارجی است، چرا که پیشبینی میشود چین در عرض یک دهه به بزرگترین بازار سینما و سرگرمی جهان تبدیل شود.[۱۳۶] دیزنی نیز برای کمک به توسعه صنعت پویانمایی چین مشارکتی را آغاز کردهاست.[۱۳۷]
مؤسسه پژوهش علوم و فناوری فیلم چین و گروه فیلم چین در سال ۲۰۱۲ قالب فیلم سینمایی دیمکس و فناوریهای مرتبط با آن را توسعه دادند و به بهرهبرداری تجاری رساندند. این قالب بهعنوان رقیبی برای آیمکس توصیف شده و بهعنوان پایهگذار فناوری نمایش فیلم چینی با استفاده از فناوری و مالکیت معنوی بومی چین معرفی شدهاست.[۱۳۸]
فناوریهای سازگار با محیط زیست
صنعتیشدن شتابان با بسیاری از مشکلات زیستمحیطی در چین و افزایش آلودگی در چین همراه بودهاست. بخشی از پاسخ چین شامل فناوریهای پیشرفتهای چون بزرگترین شبکه راهآهن پرسرعت جهان و الزامات بالای صرفهجویی در سوخت برای وسایل نقلیه است.[۱۳۹] چین در حال گسترش سریع سامانههای تصفیه فاضلاب و سامانههای کاهش انتشار نیروگاههاست.[۱۴۰][۱۴۱] به دلیل بحران آب چین و نیز برای صادرات آتی، چین توانمندیهای فناورانه خود را در زمینه نمکزدایی تقویت میکند و برنامه دارد یک صنعت بومی در این حوزه ایجاد کند. برخی شهرها برنامهها و فناوریهای گستردهای برای حفاظت از آب و بازیافت آن را معرفی کردهاند.[۱۴۲]
علوم بهداشتی
زیستفناوری و ژنتیک
مانیتور دیلویت در گزارشی در سال ۲۰۱۰ پیشبینی کرد که چین در طول یک دهه به رهبر جهان در کشف و نوآوری در علوم زیستی تبدیل خواهد شد. برخی پژوهشها در چین کمتر از سایر کشورها بحثبرانگیز است، از جمله پژوهش دربارهٔ عوامل ژنتیکی هوش. BGI، که پیشتر به نام مؤسسه ژنومیک پکن شناخته میشد، به داشتن بزرگترین امکانات توالییابی دیانای در جهان توصیف شدهاست.[۱۲۶]
پژوهش بر روی سلول بنیادی و درمان با سلولهای بنیادی در فرهنگ چینی کمتر بحثبرانگیز است و این امر هم پژوهشهای چینی و هم گردشگری پزشکی به چین را برای دریافت درمانهای آزمایشی و اغلب تأییدنشده تقویت کردهاست. در سال ۲۰۱۲ سختگیری نظارتیای اعمال شد که ممکن است توانایی صنعت چین را برای کسب مجوز فروش درمانهای آتی به سایر ملل افزایش دهد.[۱۴۳] بهطور کلیتر، چین هدف دارد و در مسیر تبدیل شدن به رهبر جهانی در پزشکی ترمیمی پیشرفت کردهاست که حوزههایی چون مهندسی بافت و ژندرمانی را نیز دربرمیگیرد.[۱۴۴]
چین در سال ۲۰۱۱ اعلام کرد که زیستفناوری (شامل زیستداروسازی، مهندسی زیستی، کشاورزی زیستی و تولید زیستی) اولویت اصلی هزینههای علم و فناوری است. از زیستفناوری برای تقویت توسعه اقتصادی و همچنین بهبود حفاظت زیستمحیطی چین، تغذیه، مراقبتهای بهداشتی و پزشکی بهره گرفته خواهد شد. دولت چین انتظار دارد زیستفناوری در دوره ۲۰۱۱ تا ۲۰۱۵ یک میلیون شغل ایجاد کند.[۱۴۵]
پژوهشهای علوم اعصاب
در ۲۲ مارس ۲۰۱۸ (۱ فروردین ۱۳۹۷) توافقنامهای برای تأسیس مؤسسه چینی علوم مغز در پکن امضا شد.[۱۴۶] راهاندازی این مؤسسه ممکن است نشاندهنده تحولی اساسی از تمرکز کنونی سیاستها بر پژوهش و توسعه کاربردی باشد.[۳۳]
پس از تکمیل، مؤسسه مغز جدید بهعنوان یک مرکز اصلی برای پروژه برنامهریزیشده کشور برای بررسی مغز انسان عمل خواهد کرد. این مؤسسه بخشی از آکادمی علوم چین نخواهد بود، بلکه با آکادمی، همراه با دیگر مؤسسات پیشرو زیستپزشکی پکن از جمله دانشگاه تسینگهوا و دانشگاه پکن و آکادمی علوم پزشکی نظامی همکاری خواهد کرد.[۳۳]
مؤسسه جدید احتمالاً هم از بنیاد ملی علوم طبیعی چین و هم از برنامههای مگاساینس در چارچوب پروژه نوآوری علمی و فناوری ۲۰۳۰ بودجه دریافت خواهد کرد. در مارس ۲۰۱۸، دولت برنامههایی را برای قرار دادن بنیاد ملی علوم طبیعی زیر نظر وزارت علم و فناوری اعلام کرد، اما پیامدهای این آخرین سازماندهی مجدد علم هنوز نامشخص است، زیرا این دو نهاد مأموریتهای متفاوتی در حمایت از پژوهش بنیادی دارند.[۳۳]
داروسازی و فناوری پزشکی

مریل لینچ در سال ۲۰۱۱ پیشبینی کرد که چین در سال ۲۰۱۳ به دومین بازار داروسازی بزرگ جهان و در سال ۲۰۲۰ به بزرگترین آن تبدیل خواهد شد.[۱۴۷] مدیرعامل هوفمان-لا روش در سال ۲۰۱۲ اظهار کرد که چند سال پیش بسیاری از دانشمندان علوم زیستی چینی ناچار به ترک چین بودند، اما اکنون بسیاری از آنها به شرایطی که اغلب بهتر از غرب است از نظر آزمایشگاهها، بودجه و حمایت سیاسی از صنعت بازمیگردند.[۱۴۸] داروهای تقلبی چندین رسوایی ایجاد کرده و مشکلی برای توسعه دارو بودهاند؛ مقامات مقررات و اجرا را تشدید کردهاند.[۱۴۹][۱۵۰]
گزارش سال ۲۰۱۱ پرایسواترهاوسکوپرز اعلام کرد که یک دهه پیش چین تقریباً هیچ حضوری در صنعت فناوری پزشکی نداشت، اما توانمندیهایش بهسرعت در حال رشد بودهاست. چین میتواند تا سال ۲۰۲۰ از اروپا مهمتر شود.[۱۵۱]
تولید صنعتی
توسعه ماشینابزارهای پیشرفته، مانند ماشینابزار کنترل عددی رایانهای، یک اولویت تلقی میشود و دولت چین از آن حمایت میکند. چین بزرگترین تولیدکننده و مصرفکننده ماشینابزار در جهان است.[۱۵۲] گزارش دولت ایالات متحده در سال ۲۰۱۰ اعلام کرد که کنترلهای صادراتی ماشینابزارهای پیشرفته پنجمحوره به دلیل تواناییهای فنی سازندگان چینی و تایوانی بیاثر شدهاند.[۱۵۳]
فناوری نظامی
یک نمونه از فناوری نظامی جدید چین موشک بالستیک ضدکشتی دیاف-۲۱دی است که گزارش شده به تغییری سریع و اساسی در راهبرد نیروی دریایی ایالات متحده کمک کردهاست.[۱۵۴] چین در حال توسعه سلاحهای ضدماهواره است و برنامه دارد سامانه ناوبری بیدو را تا سال ۲۰۲۰ جهانی کند.[۱۵۵] سایر فناوریهای جدید شامل توسعه موشک ضدبالستیک چین، جنگنده نسل پنجم چنگدو جی-۲۰، و احتمالاً سلاحهای پالس الکترومغناطیسی است.[۱۵۶][۱۵۷] بر اساس گزارشی در سال ۲۰۱۱، ماهوارههای شناسایی چین در برخی حوزههایی که یک دهه پیش چین تقریباً هیچ توانمندیای در آنها نداشت، تقریباً با ماهوارههای ایالات متحده برابری میکنند.[۱۵۸] علیرغم افزایش هزینههای دفاعی، سهم چین از واردات تسلیحات جهانی بهسرعت در حال کاهش است که تا حدی بازتاب توانمندیهای فزاینده تولید نظامی بومی است.[۱۵۹] چین همچنین در حال توسعه توانمندیهای نظامی اعمال قدرت از طریق برنامه ناو هواپیمابر چین و ناو دسانتی تایپ ۰۷۱ است.
بر اساس برخی برآوردهای غیررسمی، ۱۵ تا ۲۸ درصد از هزینههای تحقیق و توسعه دولتی ممکن است به پژوهشهای نظامی اختصاص یابد. بخش دفاعی چین تقریباً بهطور کامل دولتی باقی مانده، اما تولید تجهیزات نظامی به نهادهای شرکتی سازماندهی مجدد شده که رقابت محدودی را امکانپذیر میسازد و نظام ثبت اختراعات دفاعی اصلاح شده تا پاداشهای بیشتری به بنگاهها و افراد نوآور داده شود. ساختار سازمانی کاربردهای غیرنظامی را کنار گذاشته، در حالی که همکاری با بخش غیرنظامی افزایش یافته و برخی پژوهشهای غیرنظامی دارای پشتیبانی دولتی گاه کاربردهای فناوری دو کاربرده دارند.[۳۶] موتورهای جت چینی همچنان حوزهای مشکلساز است که در بالاترین سطوح نگرانی ایجاد کرده و چین هنوز تا حد زیادی وابسته به واردات از سازندگان خارجی است. یکی از توضیحات احتمالی این وضع، تداوم تجزیه سبک شوروی در خط تحقیق و تولید به واحدهای بسیار پراکنده با تماس اندک با یکدیگر است که مشکلاتی در استانداردسازی، یکپارچگی و کنترل کیفیت کلی ایجاد میکند. مشکلات بیشتر ناشی از این وضع ممکن است تکرار تلاشها، پراکندگی تلاشها و رقابت غیرمولد بر سر حمایتهای رانتی باشد که منجر به مشکلاتی چون گزارشدهی غیرصادقانه میشود. موتورهای جت با دقت بالا ممکن است بهویژه در برابر مشکلات انباشته کیفیت آسیبپذیر باشند.
تاریخچه بمب هیدروژنی چین
چین در دهه ۱۹۶۰ میلادی به یک قدرت هستهای تبدیل شد.[۱۲]: ۳۵۶ چین در ۱۷ ژوئن ۱۹۶۷ (۲۷ خرداد ۱۳۴۶) آزمایش موفق بمب هیدروژنی را در پایگاه آزمایش تسلیحات هستهای لوپ نور در مالان، شینجیانگ (که به «آزمایش شماره ۶» نیز معروف است) انجام داد. چین چهارمین کشوری شد که پس از ایالات متحده آمریکا، اتحاد جماهیر شوروی و بریتانیا با موفقیت یک سلاح ترمونهوهای توسعه داد. این دستگاه از یک هونگ-۶ (نسخه چینی ساخت توپولف تو-۱۶) رها شد و با چتر نجات برای انفجار هوایی در ارتفاع ۲۹۶۰ متری کُند شد. این بمب یک دستگاه سهمرحلهای بود با هسته اولیه تقویتشده U-235 و فشارنده U-238. بازده آن ۳٫۳ مگاتن بود.
این یک بمب هیدروژنی کاملاً کارا و تمامعیار سهمرحلهای بود که ۳۲ ماه پس از اولین دستگاه شکافت هستهای چین آزمایش شد. بدین ترتیب چین کوتاهترین دوره توسعه از شکافت تا گداخت هستهای در تاریخ را به ثبت رساند. چین کمکهای فنی گستردهای از اتحاد جماهیر شوروی برای راهاندازی برنامه هستهای خود دریافت کرده بود، اما تا سال ۱۹۶۰، شکاف میان شوروی و چین بهقدری عمیق شده بود که شوروی همه کمکها به چین را قطع کرد.[1] از این رو، آزمایش شماره ۶ واقعاً یک تلاش مستقل بود، پس از تحریمهای نظامی و اقتصادی تحمیلشده توسط ابرقدرتهای آن زمان، یعنی ایالات متحده و شوروی.
بمب هیدروژنی چین با آرایش متداول تلر-اولام تفاوت داشت. یکی از مزایای آن این بود که بدون نیاز به محاسباتی که ابررایانهها انجام میدهند و وقت زیادی میگیرند تکمیل شد. برای کاهش اندازه سلاح، بازتابدهندهها به شکل سهموی ساخته شدند و سوخت گداخت جامد در کانونهای آن قرار گرفت. این طرح به نام طرح یو مین (یا طرح یو-دنگ جیاشیان) نیز شناخته میشود، زیرا یو مین کمکهای اساسی از جمله راهحلهایی برای یک سلسله از مسائل نظری بنیادی و حیاتی سلاحهای هستهای ارائه داد که منجر به شکست در طراحی منحصربهفرد بمب هیدروژنی شد.
هدف چین ساخت یک دستگاه ترمونهوهای با بازده حداقل یک مگاتن بود که بتوان آن را از هواپیما رها کرد یا با موشک بالستیک حمل کرد. چندین انفجار برای آزمایش طرحها، ویژگیها و تقویت بازده سلاحهای ترمونهوهای پیش از آزمایش ترمونهوهای انجام شد.[1]
منابع
- ↑ Xi 1981, p. 464.
- ↑ Jean-Marc Bonnet-Bidaud؛ Françoise Praderie؛ Susan Whitfield. «The Dunhuang Chinese Sky: A comprehensive study of the oldest known star atlas». International Dunhuang Project, British Library. بایگانیشده از اصلی در ۲ آوریل ۲۰۱۴. دریافتشده در ۱۳ مارس ۲۰۱۵.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ Miyajima، Kazuhiko (۱۹۹۸). «Projection Methods in Chinese, Korean and Japanese Star Maps». Highlights of Astronomy. ۱۱ (۲): ۷۱۲–۷۱۵. doi:10.1017/s1539299600018554.
{{cite journal}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ Needham 1986d, p. 569.
- ↑ Needham 1986b, p. 208.
- ↑ Sivin 1995, p. 32.
- ↑ Fraser (2014), p. 370.
- 1 2 3 «Country Studies - China - Federal Research Division - The Library of Congress». loc.gov.
- ↑ Justin Yifu Lin (۲۰۱۱). «Demystifying the Chinese Economy» (PDF). Cambridge University Press, Preface xiv.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ Chinese Studies in the History and Philosophy of Science and Technology. ج. ۱۷۹. Kluwer Academic Publishers. ۱۹۹۶. صص. ۱۳۷–۱۳۸. شابک ۹۷۸-۰-۷۹۲۳-۳۴۶۳-۷.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ Frank، Andre (۲۰۰۱). «Review of The Great Divergence». Journal of Asian Studies. ۶۰ (۱): ۱۸۰–۱۸۲. doi:10.2307/2659525. جیاستور 2659525.
{{cite journal}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - 1 2 3 4 Zhong، Yang (۲۰۲۴). «Attitudes Toward Religion, Science, and Technology in China». در Zhong، Yang؛ Inglehart، Ronald (ویراستاران). China as Number One? The Emerging Values of a Rising Power (EPUB). China Understandings Today series. Ann Arbor, Michigan: University of Michigan Press. شابک ۹۷۸-۰-۴۷۲-۰۷۶۳۵-۲.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - 1 2 3 Mullaney، Thomas S. (۲۰۲۴). The Chinese Computer: a Global History of the Information Age. Cambridge, MA: The MIT Press. شابک ۹۷۸-۰-۲۶۲-۰۴۷۵۱-۷.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - 1 2 3 Meyskens، Covell F. (۲۰۲۰). Mao's Third Front: The Militarization of Cold War China. Cambridge, United Kingdom: Cambridge University Press. doi:10.1017/9781108784788. شابک ۹۷۸-۱-۱۰۸-۷۸۴۷۸-۸. OCLC 1145096137. S2CID 218936313.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - 1 2 3 Marquis، Christopher؛ Qiao، Kunyuan (۲۰۲۲). Mao and Markets: The Communist Roots of Chinese Enterprise. New Haven: Yale University Press. doi:10.2307/j.ctv3006z6k. شابک ۹۷۸-۰-۳۰۰-۲۶۸۸۳-۶. جیاستور j.ctv3006z6k. OCLC 1348572572. S2CID 253067190.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ Lan، Xiaohuan (۲۰۲۴). How China Works: An Introduction to China's State-led Economic Development. ترجمهٔ Topp، Gary. Palgrave Macmillan. doi:10.1007/978-981-97-0080-6. شابک ۹۷۸-۹۸۱-۹۷-۰۰۷۹-۰.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ Minami، Kazushi (۲۰۲۴). People's Diplomacy: How Americans and Chinese Transformed US-China Relations during the Cold War. Ithaca, NY: Cornell University Press. شابک ۹۷۸-۱-۵۰۱۷-۷۴۱۵-۷.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «State Council Decision on Accelerating S&T Development». usembassy-china.org.cn. بایگانیشده از اصلی در ۳ مارس ۲۰۰۱.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - 1 2 3 4 5 «2011 Global R&D Funding Forecast». Battelle. بایگانیشده از اصلی (PDF) در ۱۷ فوریه ۲۰۱۲. دریافتشده در ۲۰ مه ۲۰۲۶.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ Yip، George؛ McKern، Bruce (۸ آوریل ۲۰۱۶). China's Next Strategic Advantage:from Imitation to Innovation. Boston: MIT Press ۲۰۱۶. شابک ۹۷۸-۰-۲۶۲-۰۳۴۵۸-۶.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ Reich، Robert (مه ۱۹۸۷). «The Rise of Technonationalism». The Atlantic: ۶۲.
{{cite journal}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ Kennedy، Andrew (۲۰۱۳). «China's Search for Renewable Energy: Pragmatic Techno-nationalism». Asian Survey. ۵۳ (۵): ۹۰۹–۹۳۰. doi:10.1525/as.2013.53.5.909. hdl:1885/84753.
{{cite journal}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «Nationalism in China». Council on Foreign Relations.
- ↑ Iain Mills. «China Chooses 'Mega-Events' Over Structural Reforms». worldpoliticsreview.com.
- ↑ «China Bans Government Offices From Using Foreign-Made Tech». gizmodo.com. ۹ دسامبر ۲۰۱۹.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «China moves to ban foreign software and hardware from state offices – TechCrunch». techcrunch.com. ۹ دسامبر ۲۰۱۹.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ Lyons، Kate (۹ دسامبر ۲۰۱۹). «China tells government offices to remove all foreign computer equipment | China | The Guardian». amp.theguardian.com.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ Villas-Boas، Antonio (۹ دسامبر ۲۰۱۹). «China aims to replace up to 30 million pieces of foreign tech in government offices with Chinese tech by 2022». Business Insider.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «China reportedly bans foreign technology in its government and public offices». CNN. ۹ دسامبر ۲۰۱۹.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «China will increase support, subsidies for tech firms, official says». South China Morning Post. ۲۴ مه ۲۰۱۹.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - 1 2 3 4 Cao، Cong (۲۰۱۵). China. In: UNESCO Science Report: towards 2030 (PDF). Paris: UNESCO. شابک ۹۷۸-۹۲-۳-۱۰۰۱۲۹-۱.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «Media - In the News - Battelle» (PDF). battelle.org.
- 1 2 3 4 5 6 Cao، Cong (۳۰ آوریل ۲۰۱۸). «Brain research has become a policy focus for China». UNESCO Science Report portal.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - 1 2 «Data» (PDF). unesdoc.unesco.org.
- 1 2 3 James Wilsdon; James Keeley (2007). "China: The next science superpower?" (PDF). The Atlas of Ideas: Mapping the new geography of science. London: Demos. ISBN 978-1-84180-173-5. Archived from the original (PDF) on 2013-03-28.
{{یادکرد}}: نگهداری یادکرد:پارامتر اثر با شابک (رده) - 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 «Data» (PDF). uscc.gov. بایگانیشده (PDF) از روی نسخهٔ اصلی در ۲ ژانویه ۲۰۱۳. دریافتشده در ۶ مارس ۲۰۱۲.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ Barnum, C. M. , & Li, H. (2006). Chinese and American technical communication: A cross-cultural comparison of differences. Technical communication, 53(2), 143-166.
- 1 2 Vivek Wadhwa, Why China's Chip Industry Won't Catch America's, September 3, 2009 Bloomberg BusinessWeek, September 3, 2009
- ↑ Zhang، Angela Huyue (۲۰۲۴). High Wire: How China Regulates Big Tech and Governs Its Economy. Oxford University Press. doi:10.1093/oso/9780197682258.001.0001. شابک ۹۷۸-۰-۱۹-۷۶۸۲۲۵-۸.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «National Economic and Technological Development Zones-China.org.cn». china.org.cn.
- ↑ PISA results 2009 (2010). "Comparing Countries' and economies' performance" (PDF). What Students Know and can do: Student Performance in reading, mathematics and Science (figure 1). Oecd.org. p. 8. Archived from the original (PDF) on 2012-06-07.
- ↑ Dillon، Sam (۷ دسامبر ۲۰۱۰). «In PISA Test, Top Scores From Shanghai Stun Experts». The New York Times.
{{cite news}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ Cook, Chris (7 December 2010), "Shanghai tops global state school rankings", فایننشال تایمز, archived from the original on December 10, 2022, retrieved 28 June 2012
- ↑ «PISA: Programme for International Student Assessment». OECD.
- ↑ "IBO results & reports". International Biology Olympiad (in English). Retrieved 27 مه 2020.
- ↑ «Beijing Academy of Science and Technology». www.bjast.ac.cn.
- ↑ «China: Results». stats.ioinformatics.org.
- ↑ «List of Medal and Team Award Winners». IESO-info (به انگلیسی آمریکا). بایگانیشده از اصلی در ۱۹ دسامبر ۲۰۲۱. دریافتشده در ۲۰ مه ۲۰۲۶.
{{cite web}}: بیش از یک پارامتر|تاریخ بازبینی=و|بازبینی=دادهشده است (کمک); بیش از یک پارامتر|تاریخ بایگانی=و|archive-date=دادهشده است (کمک); بیش از یک پارامتر|نشانی بایگانی=و|archive-url=دادهشده است (کمک)نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «International Mathematical Olympiad». www.imo-official.org. بایگانیشده از اصلی در ۱۲ نوامبر ۲۰۲۰. دریافتشده در ۲۰ مه ۲۰۲۶.
{{cite web}}: بیش از یک پارامتر|تاریخ بازبینی=و|بازبینی=دادهشده است (کمک); بیش از یک پارامتر|تاریخ بایگانی=و|archive-date=دادهشده است (کمک); بیش از یک پارامتر|نشانی بایگانی=و|archive-url=دادهشده است (کمک)نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «IPhO: People's Republic of China - Individual Results». ipho-unofficial.org. دریافتشده در ۹ مه ۲۰۲۰.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «China tops 48th International Chemistry Olympiad | Chemical & Engineering News». cen.acs.org. دریافتشده در ۹ مه ۲۰۲۰.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ Dieter Ernst (۲۰۱۱). «China's Innovation Policy Is a Wake-Up Call for America» (PDF). Asia Pacific Issues. ش. ۱۰۰. East-West Center. صص. ۱–۱۲. شاپا ۱۵۲۲-۰۹۶۶. بایگانیشده از اصلی (PDF) در ۲۳ سپتامبر ۲۰۱۵.
{{cite magazine}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ Colvin، Geoff (۲۹ ژوئیه ۲۰۱۰). «The rise of engineers in China is leaving the US behind - Jul. 29, 2010». cnn.com. بایگانیشده از اصلی در ۱۷ اكتبر ۲۰۱۰. دریافتشده در ۲۰ مه ۲۰۲۶.
{{cite news}}: بیش از یک پارامتر|تاریخ بایگانی=و|archive-date=دادهشده است (کمک); بیش از یک پارامتر|نشانی بایگانی=و|archive-url=دادهشده است (کمک); تاریخ وارد شده دررا بررسی کنید (کمک)|archive-date= - ↑ The PIE News (۲۱ مارس ۲۰۱۲). «International Education News l The PIE News l Number of returning Chinese students up 38%». thepienews.com.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «Losing the World's Best and Brightest: America's New Immigrant Entrepreneurs, Part V - Kauffman.org». kauffman.org.
- ↑ Vivek Wadhwa, Committee on the Judiciary of the United States House of Representatives Subcommittee on Immigration Policy and Enforcement, October 5, 2011
- ↑ Teo Victor, Technonationalism, Development and the Chinese Diaspora in East Asia: An Exploratory Study, University of Hong Kong, Hong Kong, The 4th International Conference of Institutes & Libraries for Overseas Chinese Studies May 9–11, Guangzhou, China
- ↑ Ashlee Vance (۱۵ مارس ۲۰۱۲). «China Corporate Espionage Boom Knocks Wind Out of U.S. Companies». Bloomberg.com.
{{cite news}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «International Cooperation in Science and Technology -- china.org.cn». china.org.cn.
- ↑ "Issues in Building a National Innovation System" in 2005 High Technology Development Report (Gao Jishu Fazhan Baogao) from the Chinese Academy of Science (Kexue Chubanshe, Beijing 2005).
- ↑ Robinson، Michael (۱ اوت ۲۰۱۰). «BBC News – China's new industrial revolution». BBC. دریافتشده در ۱۴ اوت ۲۰۱۱.
{{cite news}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - 1 2 Segal، Adam (۱۶ ژانویه ۲۰۱۹). «China's Innovation Wall». Foreign Affairs.
{{cite magazine}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «Welcome - Yale University Press». yalepress.yale.edu.
- 1 2 3 Wei، Shang-Jin؛ Xie، Zhuan؛ Zhang، Xiaobo (نوامبر ۲۰۱۶). «From "Made in China" to "Innovated in China": Necessity, Prospect, and Challenges». NBER Working Paper No. ۲۲۸۵۴. doi:10.3386/w22854.
{{cite journal}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ Shead، Sam (۱ مارس ۲۰۲۱). «China's spending on research and development hits a record $378 billion». CNBC.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ Garlick، Jeremy (۲۰۲۴). Advantage China: Agent of Change in an Era of Global Disruption. Bloomsbury Academic. شابک ۹۷۸-۱-۳۵۰-۲۵۲۳۱-۸.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ خطای یادکرد: خطای یادکرد:برچسب
<ref> غیرمجاز؛ متنی برای یادکردهای با نام:7وارد نشده است. (صفحهٔ راهنما را مطالعه کنید.). - ↑ En, Wipoen. "Global Innovation Index 2014". www.wipo.int (in English). Retrieved 19 سپتامبر 2025.
- ↑ En, Wipoen. "Global Innovation Index 2013". www.wipo.int (in English). Retrieved 20 سپتامبر 2025.
- ↑ «Innovation Cluster Ranking 2025». global-innovation-index (به انگلیسی آمریکا). دریافتشده در ۲۰ سپتامبر ۲۰۲۵.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - 1 2 3 «China has become a scientific superpower». The Economist. شاپا ۰۰۱۳-۰۶۱۳. دریافتشده در ۲۶ سپتامبر ۲۰۲۴.
{{cite news}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ Lewis، Joanna I. (۲۰۲۳). Cooperating for the Climate: Learning from International Partnerships in China's Clean Energy Sector. Cambridge, Massachusetts: The MIT Press. doi:10.7551/mitpress/11959.001.0001. شابک ۹۷۸-۰-۲۶۲-۵۴۴۸۲-۵. S2CID 167841443.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ Cheng، Wenting (۲۰۲۳). China in Global Governance of Intellectual Property: Implications for Global Distributive Justice. Palgrave Socio-Legal Studies series. پالگریو مکمیلان. doi:10.1007/978-3-031-24370-7. شابک ۹۷۸-۳-۰۳۱-۲۴۳۶۹-۱. S2CID 256742457.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «China tops U.S, Japan to become top patent filer». Reuters. ۲۱ دسامبر ۲۰۱۱.
{{cite news}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ "World Intellectual Property Indicators: Filings for Patents, Trademarks, Industrial Designs Reach Record Heights in 2018". www.wipo.int (in English). Retrieved 10 مه 2020.
- ↑ 张洁. «China's patent applications hit record 1.54 million in 2018 - Chinadaily.com.cn». www.chinadaily.com.cn. دریافتشده در ۱۰ مه ۲۰۲۰.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ "China Becomes Top Filer of International Patents in 2019". www.wipo.int (in English). Retrieved 10 مه 2020.
- 1 2 World Intellectual Property Indicators 2022 (PDF) (in English). World Intellectual Property Organization. 1 نوامبر 2022. ISBN 978-92-805-3463-4.
- ↑ MacKenzie، Debora. «Iran showing fastest scientific growth of any country». New Scientist.
- ↑ Tollefson, Jeff (18 ژانویه 2018). "China declared world's largest producer of scientific articles". Nature (in English). 553 (7689): 390. Bibcode:2018Natur.553..390T. doi:10.1038/d41586-018-00927-4.
- ↑ Clarivate، David Pendlebury Head of Research Analysis (۱۹ نوامبر ۲۰۱۹). «Highly Cited Researchers 2019: Strong evidence of Mainland China's rise to the highest levels of research». Clarivate (به انگلیسی آمریکا). دریافتشده در ۱۰ مه ۲۰۲۰.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ 马驰. «China now No 2 in cited scientific papers - Chinadaily.com.cn». global.chinadaily.com.cn. دریافتشده در ۱۰ مه ۲۰۲۰.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «China on track for #2 most influential country in science publishing by 2014». Nature Publishing Group. بایگانیشده از اصلی در ۲۸ مه ۲۰۱۲. دریافتشده در ۲۵ مه ۲۰۱۲.
{{cite news}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ Zhou، P.؛ Thijs، B.؛ Glänzel، W. (۲۰۰۸). «Is China also becoming a giant in social sciences?». Scientometrics. ۷۹ (۳): ۵۹۳. doi:10.1007/s11192-007-2068-x. S2CID 23590444.
{{cite journal}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ Zhang، Lin؛ Shang، Yuanyuan؛ Huang، Ying؛ Sivertsen، Gunnar (۲۰۲۰). «Toward internationalization: a bibliometric analysis of the social sciences in Mainland China from 1979 to 2018». osf.io. doi:10.31235/osf.io/jzu25. دریافتشده در ۱۰ مه ۲۰۲۰.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ Hu، Y.؛ Huang، Y.؛ Ding، J.؛ Liu، Y.؛ Fan، D.؛ Li، T.؛ Shou، C.؛ Fan، J.؛ Wang، W.؛ Dong، Z.؛ Qin، X.؛ Fang، W.؛ Ke، Y. (۲۰۱۱). «Status of clinical research in China». The Lancet. ۳۷۷ (۹۷۶۰): ۱۲۴–۵. doi:10.1016/S0140-6736(11)60017-2. PMID 21215881. S2CID 8737517.
{{cite journal}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «CHINA: Crackdown on sub-standard journals - University World News». universityworldnews.com.
- ↑ Cyranoski، D. (۲۰۱۲). «Chinese publishers vow to cleanse journals». Nature. doi:10.1038/nature.2012.10509. S2CID 178903332.
{{cite journal}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ McLellan، Timothy (۲۰۲۵). «Asian Tricks and Research Misconduct: From Orientalism and Occidentalism to Solidarity against Audit Cultures». East Asian Science, Technology and Society: ۱–۲۱. doi:10.1080/18752160.2025.2482324.
{{cite journal}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ See for example the mid March 2006 issue of China Newsweek 中国新闻周刊 "A SARS-like Epidemic of Corruption in Higher Education and Science", 9 June 2006: Vol. 312. no. 5779, pp. 1464–1466.
- ↑ Liu Ming, Critique of the Academic Evaluation System 学术评价制度批判 Changjiang Wenyi Chubanshe, 2005.
- ↑ Tang، Shubiao (۱۱ مارس ۲۰۱۶). «China's new vision for the next five years». China Today.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «Untitled Document». بایگانیشده از اصلی در ۲۷ ژانویه ۲۰۱۲. دریافتشده در ۲ مارس ۲۰۱۲.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ Monica Tan, The Diplomat. «China Shuts Down GE Rice?». The Diplomat.
- ↑ «Insight: U.S. barnyards help China super-size food production». tribunedigital-chicagotribune. ۱۹ آوریل ۲۰۱۲.
{{cite news}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ McLellan, Timothy. 2024. Science Interrupted: Rethinking Research Practice with Bureaucracy, Agroforestry, and Ethnography. Cornell University Press https://www.cornellpress.cornell.edu/book/9781501773334/science-interrupted
- ↑ «FAO Fisheries & Aquaculture - Topics». fao.org.
- ↑ «FAO National Aquaculture Sector Overview (NASO)». fao.org. ۱ فوریه ۲۰۰۵.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «CAFS-Research Achievement». بایگانیشده از اصلی در ۲۸ مارس ۲۰۱۲. دریافتشده در ۲۰ مه ۲۰۲۶.
{{cite web}}: بیش از یک پارامتر|تاریخ بازبینی=و|بازبینی=دادهشده است (کمک); بیش از یک پارامتر|تاریخ بایگانی=و|archive-date=دادهشده است (کمک); بیش از یک پارامتر|نشانی بایگانی=و|archive-url=دادهشده است (کمک)نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - 1 2 «China 'soaring ahead' in nanotechnology research». SciDev.Net.
- ↑ «KPMG - High Growth Markets magazine - Chemicals». دریافتشده در ۱۲ آوریل ۲۰۱۲.
{{cite web}}:|archive-date=نیازمند|archive-url=است (کمک)نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) نگهداری یادکرد:خدمت بایگانی منسوخ (رده) - ↑ Broad، William J. (۱۱ سپتامبر ۲۰۱۰). «China Explores a Frontier 2 Miles Deep». The New York Times.
{{cite news}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - 1 2 Kharpal، Arjun (۲۱ ژوئیه ۲۰۱۷). «China wants to be a $150 billion world leader in AI by 2030». CNBC. دریافتشده در ۲۴ ژوئیه ۲۰۱۷.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ "China sets out road map to lead world in artificial intelligence by 2030". South China Morning Post (in English). Retrieved 24 ژوئیه 2017.
- ↑ "China Outlines Ambitions to Become World Leader in AI by 2025 - Caixin Global". Caixin Global (in English). Retrieved 24 ژوئیه 2017.
- ↑ "What China's Drone Makers Could Teach Other Chinese Brands" (in English).
- ↑ "Chinese engineers make plane into first large delivery drone - The Nation". The Nation (in English).
- ↑ «DJI is dominating the consumer drone industry, so which companies are left? - The Drone Girl». The Drone Girl. ۲۶ فوریه ۲۰۱۷.
{{cite news}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «First city in the world to have flying taxis; the future is here - Cape Business News» (به انگلیسی بریتانیا).
- ↑ Pham، Sherisse. «This Chinese drone can take off and land on water». CNNMoney. بایگانیشده از اصلی در ۲۵ اكتبر ۲۰۲۰. دریافتشده در ۲۰ مه ۲۰۲۶.
{{cite news}}: بیش از یک پارامتر|تاریخ بایگانی=و|archive-date=دادهشده است (کمک); بیش از یک پارامتر|نشانی بایگانی=و|archive-url=دادهشده است (کمک); تاریخ وارد شده دررا بررسی کنید (کمک)|archive-date= - ↑ Edward Tse؛ Matthias Hendrichs (۳۰ دسامبر ۲۰۱۱). «A message from robots: it's our turn». China Daily. بایگانیشده از اصلی در ۹ ژانویه ۲۰۱۲. دریافتشده در ۲۰ مه ۲۰۲۶.
{{cite news}}: بیش از یک پارامتر|تاریخ بایگانی=و|archive-date=دادهشده است (کمک); بیش از یک پارامتر|نشانی بایگانی=و|archive-url=دادهشده است (کمک)نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ Lui، Kevin. «Chinese Robot Installed Dental Implant Without Human Help». Time.
- ↑ Zaleski، Andrew (۶ سپتامبر ۲۰۱۷). «China's blueprint to crush the US robotics industry». CNBC.
{{cite news}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «The Rise of China's IT Industry - Keywords. IT, electronics, computer, software, Internet, telecommunications, cloud. - SERI Quarterly». readperiodicals.com. بایگانیشده از اصلی در ۲۶ مارس ۲۰۱۲.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ "China's audacious and inventive new generation of entrepreneurs". The Economist (in English).
- ↑ "Chinese apps dominate most-used Android app rankings". The Straits Times (in English). 21 سپتامبر 2017.
- ↑ "China's ecommerce market to pass $1.1tn in 2017". The Drum (in English).
- ↑ "China: mobile users 2017". Statista (in English).
- ↑ «China 4G subscriber base hits 932M - Mobile World Live». Mobile World Live. ۲۰ سپتامبر ۲۰۱۷.
{{cite news}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «China's Fixed-line Broadband Penetration Rate To Hit 63% This Year – China Money Network». www.chinamoneynetwork.com.
- ↑ «China's advanced 5G network set for adoption in 2020». ۳۰ اوت ۲۰۱۷.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ Daniels, Guy (22 سپتامبر 2017). "China Telecom deploys 5G-oriented C-RAN fronthaul network". TelecomTV (in English).
- ↑ "China Telecom Plans Commercial 5G Trials in 2019". Light Reading (in English).
- ↑ «Chinese supercomputer is the world's fastest — and without using US chips». The Verge.
- ↑ «China dominates top supercomputers list». BBC News. ۱۳ نوامبر ۲۰۱۷.
{{cite news}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - 1 2 «The Daily Beast». The Daily Beast.
- ↑ China's Defense University builds World Third fastest supercomputer, china-defense-mashup.com, 29 October 2009
- ↑ «China's New Supercomputer Puts the U.S. Even Farther Behind—Like, Way Behind». WIRED.
- ↑ Davey Alba (۱۷ ژوئن ۲۰۱۳). «China's Tianhe-2 Caps Top 10 Supercomputers». IEEE Spectrum.
{{cite news}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «Opportunities for China's semiconductor industry». The Nation. ۲۶ مارس ۲۰۱۲. بایگانیشده از اصلی در ۳ آوریل ۲۰۱۳. دریافتشده در ۲۰ مه ۲۰۲۶.
{{cite web}}: بیش از یک پارامتر|تاریخ بایگانی=و|archive-date=دادهشده است (کمک); بیش از یک پارامتر|نشانی بایگانی=و|archive-url=دادهشده است (کمک)نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ Chai، Nobunaga (۳ اوت ۲۰۱۱). «Expectations for China's semiconductor industry during the 12th Five Year Plan».
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «China's Top Chipmaker Secures $22 Billion to Expand Globally». Bloomberg.com. ۲۸ مارس ۲۰۱۷.
{{cite news}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «China's largest chipmaker secures US$22bn in funds». www.taipeitimes.com.
- ↑ «Semiconductors are China's Choke Point». Bloomberg.com. ۲۴ اکتبر ۲۰۲۰.
{{cite news}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ Benjamin Haas, Chinese make big push into animation, August 17, 2011, لس آنجلس تایمز
- ↑ Georg Szalai. «DreamWorks Animation to Unveil Landmark Joint Venture in China (Report)». The Hollywood Reporter.
- ↑ Pierson، David؛ Verrier، Richard (۱۱ آوریل ۲۰۱۲). «Disney, China to join in animation initiative». Los Angeles Times.
{{cite news}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «Makers of DMAX Aim to Break IMAX Monopoly». cri.cn. بایگانیشده از اصلی در ۱ دسامبر ۲۰۱۸. دریافتشده در ۲۰ مه ۲۰۲۶.
{{cite web}}: بیش از یک پارامتر|تاریخ بایگانی=و|archive-date=دادهشده است (کمک); بیش از یک پارامتر|نشانی بایگانی=و|archive-url=دادهشده است (کمک)نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ Zhang، J.؛ Mauzerall، D. L.؛ Zhu، T.؛ Liang، S.؛ Ezzati، M.؛ Remais، J. V. (۲۰۱۰). «Environmental health in China: Progress towards clean air and safe water». The Lancet. ۳۷۵ (۹۷۲۰): ۱۱۱۰–۹. doi:10.1016/S0140-6736(10)60062-1. PMC 4210128. PMID 20346817.
{{cite journal}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ Greg Browder؛ و دیگران (۲۰۰۷). «Stepping up - Improving the performance of China's urban water utilities» (PDF). worldbank.org.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ Lu، Z.؛ Streets، D. G.؛ Zhang، Q.؛ Wang، S.؛ Carmichael، G. R.؛ Cheng، Y. F.؛ Wei، C.؛ Chin، M.؛ Diehl، T.؛ Tan، Q. (۲۰۱۰). «Sulfur dioxide emissions in China and sulfur trends in East Asia since 2000». Atmospheric Chemistry and Physics. ۱۰ (۱۳): ۶۳۱۱. بیبکد:2010ACP....10.6311L. doi:10.5194/acp-10-6311-2010.
{{cite journal}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ Wines، Michael (۲۵ اکتبر ۲۰۱۱). «China Takes Loss to Get Ahead in Desalination Industry». The New York Times.
{{cite news}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «Wild_East_Or_Scientific_Feast_». The Economist. ۱۶ ژانویه ۲۰۱۰.
{{cite news}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ McMahon، D. S.؛ Thorsteinsdóttir، H.؛ Singer، P. A.؛ Daar، A. S. (۲۰۱۰). «Cultivating regenerative medicine innovation in China». Regenerative Medicine. ۵ (۱): ۳۵–۴۴. doi:10.2217/rme.09.78. PMID 20055687. S2CID 207353199.
{{cite journal}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «China placing priority on biotechnology». www.chinadaily.com.cn.
- ↑ Cyranoski، David (۵ آوریل ۲۰۱۸). «Beijing launches pioneering brain-science centre».
{{cite news}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «In China drug industry, reward may outweigh risk - MarketWatch». بایگانیشده از اصلی در ۱۳ آوریل ۲۰۱۳. دریافتشده در ۲۰ مه ۲۰۲۶.
{{cite web}}: بیش از یک پارامتر|تاریخ بازبینی=و|بازبینی=دادهشده است (کمک); بیش از یک پارامتر|تاریخ بایگانی=و|archive-date=دادهشده است (کمک); بیش از یک پارامتر|نشانی بایگانی=و|archive-url=دادهشده است (کمک)نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «China more positive about pharma than many in west - Schwan». pharmatimes.com.
- ↑ Mooney، P. (۲۰۱۰). «China cracks down on counterfeiters». Nature Medicine. ۱۶ (۴): ۳۶۰. doi:10.1038/nm0410-360a. PMID 20376025. S2CID 205377696.
{{cite journal}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ Laurie Burkitt (۲ نوامبر ۲۰۱۱). «China Police Nab Fake-Drug Ring - WSJ». WSJ.
{{cite news}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «Frugal_Healing». The Economist. ۲۲ ژانویه ۲۰۱۱.
{{cite news}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «Machine Tools in China». www.marketresearch.com.
- ↑ «U.S. Precision Machine Tool Industry Is No Longer A Global Competetitive [sic] Force». manufacturingnews.com. بایگانیشده از اصلی در ۱۳ مارس ۲۰۱۰.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «Report: Chinese Develop Special "Kill Weapon" to Destroy U.S. Aircraft Carriers - U.S. Naval Institute». usni.org. بایگانیشده از اصلی در ۲۱ ژانویه ۲۰۱۳. دریافتشده در ۲۰ مه ۲۰۲۶.
{{cite web}}: بیش از یک پارامتر|تاریخ بازبینی=و|بازبینی=دادهشده است (کمک); بیش از یک پارامتر|تاریخ بایگانی=و|archive-date=دادهشده است (کمک); بیش از یک پارامتر|نشانی بایگانی=و|archive-url=دادهشده است (کمک)نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «China's Space Advances Worry US Military». Space.com. ۲۸ فوریه ۲۰۱۲.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «How China is advancing its military reach». BBC News. ۱۸ ژانویه ۲۰۱۲.
{{cite news}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «Report: China building electromagnetic pulse weapons for use against U.S. carriers». The Washington Times.
- ↑ «China's 'eye-in-the-sky' nears par with US». Financial Times. ۱۱ ژوئیه ۲۰۱۱. بایگانیشده از روی نسخهٔ اصلی در ۱۰ دسامبر ۲۰۲۲. دریافتشده در ۱۳ آوریل ۲۰۱۲.
{{cite news}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ Daniel Ten Kate (۱۸ مارس ۲۰۱۲). «China's Share of Global Arms Imports Falls, Sipri Says». Bloomberg.com.
{{cite news}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده)
- مشارکتکنندگان ویکیپدیا. «Science and technology in China». در دانشنامهٔ ویکیپدیای انگلیسی، بازبینیشده در ۲۰ مه ۲۰۲۶.
- مشارکتکنندگان ویکیپدیا. «中华人民共和国科技». در دانشنامهٔ ویکیپدیای چینی ، بازبینیشده در ۲۰ مه ۲۰۲۶.
- مشارکتکنندگان ویکیپدیا. «中華人民共和国の科学技術». در دانشنامهٔ ویکیپدیای ژاپنی، بازبینیشده در ۲۰ مه ۲۰۲۶.
معدن و صنعت عناصر کمیاب زمین

لیلیان لوکا، مدیر شرکت مشاورهای «بیجینگ اکسیس»، در سال ۲۰۱۰ اعلام کرد که چین در حال تبدیل شدن به رهبر جهانی در مهندسی معدن است. راهحلهای فناورانه در آغاز بر تولید انبوه با هزینه کم متمرکز بودند، اما بهتدریج تأکید بیشتری بر مسائل زیستمحیطی و ایمنی گذاشته شده که تا حدی بازتابدهنده نگرانیهای فزاینده در چین دربارهٔ مسائل زیستمحیطی است. چین پیش از این در برخی زمینهها مانند عناصر کمیاب زمین به رهبری جهانی دست یافته بود.[۱] چین سهمیههای صادراتی بر عناصر کمیاب زمین وضع کرده که ۹۵ درصد آنها در چین استخراج میشوند و علت آن را مسائل زیستمحیطی اعلام کرده، اما متهم شده که میخواهد صنایع پیشرفتهای را که از این عناصر بهره میگیرند به چین منتقل کند.
یافتن عناصر کمیاب زمین تنها نخستین و به گفته برخی آسانترین گام است. مراحل دیگر به سوی تولید، از جمله پالایش، در اختیار چین و ژاپن است و ایالات متحده که پیشتر در این زمینه پیشرو بود، تمام تولیدکنندگان خود را از دست داده و بخش عمدهای از تواناییهای فنی بنیادی خود را بهدلیل کاهش چشمگیر شمار دانشمندان و مهندسان این حوزه از دست دادهاست.[۲]
پژوهشهای قطبی
اداره قطب شمال و قطب جنوب چین (CAA) برنامه علمی چین را برای هر دو قطب شمالگان و جنوبگان سازماندهی میکند. پژوهشهای قطبی چین، بهویژه در جنوبگان، رشد شتابانی داشتهاست. چین اکنون سه ایستگاه تحقیقاتی در قاره جنوبگان و یک ایستگاه در شمالگان بر روی جزیره نروژی سوالبارد دارد.[۳][۴]
علوم فضایی

برنامه فضایی چین منبع مهمی از افتخار ملی است.[۵] در سال ۱۹۷۰ نخستین ماهواره چینی، دونگ فانگ هنگ ۱، به فضا پرتاب شد. در سال ۲۰۰۳ چین سومین کشوری شد که بهطور مستقل انسان را به فضا فرستاد؛ یانگ لیوِی با سفینه شنژو ۵ به فضا رفت. در سال ۲۰۰۸ چین با مأموریت شنژو ۷ راهپیمایی فضایی انجام داد. در سال ۲۰۱۱ تیانگونگ ۱ به فضا پرتاب شد که نخستین گام به سوی ایستگاه فضایی چین در حدود سال ۲۰۲۰ بود. برنامه کاوش ماه چین که همچنان فعال است، شامل یک مریخنورد قمری در سال ۲۰۱۳ و احتمالاً یک فرود سرنشیندار در دهه ۲۰۲۰ میشود. تجربهای که از برنامه قمری به دست میآید برای برنامههای آینده مانند کاوش مریخ و زهره بهرهگرفته خواهد شد.[۶][۷]
چین برنامهریزی کرده بود در سال ۲۰۱۲ پنج ماهواره تجاری برای مشتریان خارجی پرتاب کند و هدف داشت تا سال ۲۰۱۵ پانزده درصد از بازار پرتاب تجاری و ده درصد از بازار صادرات ماهواره را به خود اختصاص دهد. در سال ۲۰۱۱ چین در مجموع ۱۹ موشک پرتاب کرد که پس از روسیه دومین رقم بود.[۸]
تلسکوپ کروی با دیافراگم پانصد متری که در سال ۲۰۱۶ تکمیل شد، بزرگترین رادیو تلسکوپ جهان است.[۹][۱۰]
نساجی
چین در سال ۲۰۱۲ بیش از یکسوم واردات پوشاک جهان توسعهیافته را تولید میکرد، اما این سهم در سالهای اخیر کاهش یافته زیرا تولید کمفناوری و کاربر به مناطقی چون جنوبشرق آسیا و اروپای شرقی منتقل شدهاست.[۱۱][۱۲]
ترابری
زیرساختهای ترابری همچنان با سرعت در حال توسعه است. شبکه بزرگراههای ملی چین در سال ۲۰۱۱ پیشبینی شد که از نظر طول از سامانه بزرگراههای میان ایالتی ایالات متحده پیشی بگیرد.[۱۳] بسیاری از شهرهای چین مترو یا سایر اشکال حملونقل سریعالسیر شهری در جمهوری خلق چین دارند یا در حال برنامهریزی برای احداث آن هستند.
هواپیمای تجاری
شرکت دولتی کوماک، تولیدکننده هوافضایی، با هدف کاهش وابستگی چین به شرکتهای خارجی در زمینه هواپیماهای مسافربری بزرگ فعالیت میکند.[۱۴] هواپیمای آینده کوماک سی۹۱۹ با هدف ساخته شدن کاملاً در چین طراحی شدهاست.[۱۵]
وسایل نقلیه موتوری
صنعت خودروسازی چین بزرگترین تولیدکننده وسیله موتوری در جهان است.[۱۶] با این حال، شرکتهای بومی خودروسازی چین در بازار جهانی با دشواریهایی روبرو بودهاند و بازار رو به رشد وسیله نقلیه الکتریکی بهعنوان راهی برای رفع این مشکل در نظر گرفته شدهاست. چین در سال ۲۰۱۰ قانونگذاری جنجالبرانگیزی پیشنهاد کرد که تولیدکنندگان خارجی وسایل نقلیه الکتریکی را ملزم میکرد برای دسترسی به بازار، شرکتهای مشارکتی اقلیتی با خودروسازان چینی تشکیل دهند و فناوریهای خود را به اشتراک بگذارند.[۱۷] گزارشی در سال ۲۰۱۱ که توسط گروه بانک جهانی تأمین مالی شد، اعلام کرد چین در حال تبدیل شدن به رهبر جهانی در وسایل نقلیه الکتریکی است.[۱۸]
کشتیسازی
در سالهای ۲۰۰۹ تا ۲۰۱۰ چین به بزرگترین کشتیساز جهان تبدیل شد؛ با این حال کره جنوبی در سال ۲۰۱۱ بهدلیل فناوری پیشرفتهتر این جایگاه را بازپس گرفت. چین تواناییهای فنی خود را در حال توسعه دارد و انتظار میرود رقابت افزایش یابد.[۱۹][۲۰]
قطار
.jpg)
بیبیسی در مقالهای در سال ۲۰۱۱ دربارهٔ قطار تندرو در چین نوشت که چین در سال ۲۰۰۵ هیچ خط ریلی تندروی نداشت. در سال ۲۰۱۰ چین بیشتر از اروپا خط تندرو داشت و در سال ۲۰۱۲ انتظار میرفت چین بیشتر از باقی جهان در مجموع داشته باشد. چین از شرکتهای خارجی خواست که برای مشارکت، فناوری خود را به اشتراک بگذارند. سپس حدود دههزار مهندس و دانشگاهیان چینی در سه سال قطار تندرو سریعتری ساختند که چین اکنون آن را به کشورهای دیگر صادر میکند.[۲۱]
منابع
- ↑ «Economy; China mining». بایگانیشده از اصلی در ۱۹ ژوئیه ۲۰۱۰. دریافتشده در ۲ آوریل ۲۰۱۲.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ Lou Kilzer, http://www.pittsburghlive.com/x/pittsburghtrib/news/s_790579.html بایگانیشده در آوریل ۱۳, ۲۰۱۲ توسط Wayback Machine
- ↑ John Garnaut, China has Antarctica in its sights بایگانیشده در آوریل ۳۰, ۲۰۱۲ توسط Wayback Machine, September 4, Brisbane Times, 2010
- ↑ «Chinese Arctic and Antarctic Administration(CAA)». www.chinare.gov.cn.
- ↑ David Eimer in Beijing (۵ نوامبر ۲۰۱۱). «China's huge leap forward into space threatens US ascendancy over heavens». Telegraph.co.uk. London.
{{cite news}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ ABC News. «Technology and Science News - ABC News». ABC News.
- ↑ Tania Branigan (۲۰ سپتامبر ۲۰۱۰). «China could make moon landing in 2025». the Guardian. London.
{{cite news}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ 颜筱箐. «China's growing space industry to become leading force». china.org.cn.
- ↑ Ananthaswamy، Anil. «China starts building world's biggest radio telescope». New Scientist.
- ↑ Mike Wall (۶ ژوئیه ۲۰۱۶). «China Finishes Building World's Largest Radio Telescope». Space.com. دریافتشده در ۶ آوریل ۲۰۱۸.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «China's textile industry in crisis». moneycontrol.com.
- ↑ Dexter Roberts (۱۲ ژانویه ۲۰۱۲). «Where Made-in-China Textiles Are Emigrating». Businessweek.com. بایگانیشده از اصلی در ۱۵ ژانویه ۲۰۱۲.
{{cite news}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «China Expressway System to Exceed US Interstates, newgeography.com, Feb 10, 2011». newgeography.com. ۲۲ ژانویه ۲۰۱۱. دریافتشده در ۲۵ ژوئن ۲۰۱۲.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ Staff writers (۱۱ مه ۲۰۰۸). «Chinese plane business gets wings». BBC News. دریافتشده در ۲۵ ژوئن ۲۰۱۱.
{{cite news}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ China Tracker. «China's Aviation Industry Takes Flight». Forbes.
- ↑ «OICA 2011 statistic». OICA. بایگانیشده از اصلی در ۶ نوامبر ۲۰۱۳. دریافتشده در ۲۰ مه ۲۰۲۶.
{{cite web}}: بیش از یک پارامتر|تاریخ بازبینی=و|بازبینی=دادهشده است (کمک)نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ Norihiko Shirouzu (۱۶ سپتامبر ۲۰۱۰). «Auto Makers Join Criticism of Chinese Policy Makers - WSJ». WSJ.
{{cite news}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «China leading electric vehicle race, study says». BBC News. ۲۱ آوریل ۲۰۱۱.
{{cite news}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «Korea overtakes China as world's top shipbuilder in 2011». ۱۰ ژانویه ۲۰۱۲.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ Park، Kyunghee (۳۰ سپتامبر ۲۰۱۱). «Korea Shipyards' LNG Skill Beats China Bulk Focus: Freight». Bloomberg.com.
{{cite news}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ خطای یادکرد: خطای یادکرد:برچسب
<ref> غیرمجاز؛ متنی برای یادکردهای با نامBBC2011وارد نشده است. (صفحهٔ راهنما را مطالعه کنید.).
- مشارکتکنندگان ویکیپدیا. «Science and technology in China». در دانشنامهٔ ویکیپدیای انگلیسی، بازبینیشده در ۲۰ مه ۲۰۲۶.
- مشارکتکنندگان ویکیپدیا. «中华人民共和国科技». در دانشنامهٔ ویکیپدیای چینی ، بازبینیشده در ۲۰ مه ۲۰۲۶.
- مشارکتکنندگان ویکیپدیا. «中華人民共和国の科学技術». در دانشنامهٔ ویکیپدیای ژاپنی، بازبینیشده در ۲۰ مه ۲۰۲۶.
جستارهای وابسته
- شبکه آموزش و پژوهش چین
- آکادمی علوم چین
- آکادمی مهندسی چین
- آکادمی علوم اجتماعی چین
- جنگ تجاری آمریکا و چین
- شبکه علم و فناوری چین
- تاریخ علم و فناوری در جمهوری خلق چین
- فهرست اختراعات چینی
- ساخت چین ۲۰۲۵
- علم در کشورهای تازه صنعتیشده
- سینوفوچریسم
منابع
- مشارکتکنندگان ویکیپدیا. «Science and technology in China». در دانشنامهٔ ویکیپدیای انگلیسی، بازبینیشده در ۲۰ مه ۲۰۲۶.
- مشارکتکنندگان ویکیپدیا. «中华人民共和国科技». در دانشنامهٔ ویکیپدیای چینی ، بازبینیشده در ۲۰ مه ۲۰۲۶.
- مشارکتکنندگان ویکیپدیا. «中華人民共和国の科学技術». در دانشنامهٔ ویکیپدیای ژاپنی، بازبینیشده در ۲۰ مه ۲۰۲۶.
پیوند به بیرون
- وزارت علوم و فناوری
- انجمن علم و فناوری چین (CAST)
- پیوندهای علم و فناوری
- علم و فناوری: علم عمومی در چین بایگانیشده در ۹ نوامبر ۲۰۰۶ توسط Wayback Machine رادیو بینالملل چین
- علم چین و «پیچیدگی جایزه نوبل» نوشته کونگ کائو
- یادبود: دکتر جوزف نیدهام، ۱۹۰۰–۱۹۹۵ بایگانیشده در ۲۴ سپتامبر ۲۰۱۵ توسط Wayback Machine اریک زورشر، خبرنامه مؤسسه بینالمللی مطالعات آسیایی (IIAS)
- «تصمیم کمیته مرکزی حزب کمونیست چین و شورای دولتی برای تسریع توسعه علم و فناوری» ۱۹۹۵
- اکوسیستم نانوفناوری چین
- چین برنامه جدیدی برای گرفتن تاج فناوری جهان از آمریکا تدوین میکند
- ویدیوها
- همه مقالهها با مشکلات جزئی دیدگاه بیطرف
- استفاده از محتوای-آزاد
- تاریخچه علم و فناوری در چین
- علم و فناوری در چین


