نوسان جنوبگان

حالت حلقوی جنوبی معمولاً به عنوان تفاوت در فشار متوسط سطح دریا در عرض جغرافیایی ۴۰ درجه جنوبی (میانگان) و ۶۵ درجه جنوبی (جنوبگان) تعریف می‌شود.[۱]

نوسان جنوبگان (انگلیسی: Antarctic oscillation)؛ به اختصار: AAO، برای تمایز از نوسان شمالگان یا AO)، که با نام حالت حلقوی جنوبی (SAM) نیز شناخته می‌شود، یک حالت کم‌بسامد از تغییرپذیری جوّی نیم‌کره جنوبی است که به‌صورت کمربندی از بادهای غرب‌وزان قوی یا کم‌فشار، پیرامون جنوبگان تعریف می‌شود که به‌عنوان حالت تغییرپذیری خود به سمت شمال یا جنوب جابه‌جا می‌شود.[۲]

این پدیده یکی از عوامل اقلیمیِ مؤثر بر استرالیا است و بر شرایط وضع هوای این کشور تأثیر می‌گذارد؛ این نوسان با طوفان‌ها و جبهه‌های سرد همراه است که از غرب به شرق حرکت کرده و بارش را به جنوب استرالیا می‌رسانند.[۳]

فازها و تأثیرات

نوسان جنوبگان از ۱۹۷۹ تا ۲۰۲۰
کمربند باد غرب‌وزان در طول فاز منفی خود، در حال گسترش به‌سمت جنوب شرقی استرالیا.[۴]

رویدادهای مثبت و منفیِ SAM هر دو معمولاً حدود ده روز تا دو هفته طول می‌کشند، هرچند فاصلهٔ زمانی میان یک رویداد مثبت و یک رویداد منفی تصادفی است. این فاصله معمولاً بین یک هفته تا چند ماه است؛ فاز منفی SAM در ماه‌های خنک رایج‌تر است و فاز مثبت آن در ماه‌های گرم‌تر معمولاً طولانی‌تر می‌شود. بادهای مرتبط با حالت حلقوی جنوبی باعث بالاآمدگی اقیانوسی آب‌های عمیقِ گرمِ دورقطبی در امتداد فلات قارهٔ جنوبگان می‌شوند،[۵][۶] که به ذوب‌شدن قاعدهٔ فلات‌های یخی پیوند خورده است[۷] و می‌تواند سازوکاری بادمحور برای بی‌ثبات‌سازی بخش‌های بزرگی از یخسار جنوبگان باشد.[۸]

مثبت

در فاز مثبت آن، کمربند بادهای غربی که جریان پیراقطبی جنوبگان را به حرکت درمی‌آورد، تشدید شده و به سمت جنوبگان جمع می‌شود.[۹] در زمستان، فاز مثبت به‌دلیل افزایش جریان‌های ساحلی از سمت اقیانوس آرام، بارش (از جمله کم‌فشارهای ساحل شرقی) را در جنوب‌شرق استرالیا (بالای کوئینزلند) افزایش می‌دهد، در جنوب‌غرب بارش را کاهش می‌دهد و برف‌مرز مناطق آلپی استرالیا را کم می‌کند. در بهار و تابستان، فاز مثبت احتمال گرمای شدید را کاهش داده و جریان‌های مرطوب ساحلی را افزایش می‌دهد، بنابراین بهار و تابستان را مرطوب‌تر از حد معمول می‌کند. فاز مثبت معمولاً با رویداد لا نینا بیشتر رخ می‌دهد.[۱۰]

منفی

در فاز منفیِ آن، این کمربند به سمت استوا جابه‌جا می‌شود که باعث کاهش بارش در جنوب‌شرق استرالیا در تابستان و افزایش احتمال گرمای شدید بهاره می‌شود. افزون بر این، زمستان‌ها معمولاً در جنوب و جنوب‌غرب مرطوب‌تر از حد معمول خواهند بود و برف بیشتری در مناطق آلپی می‌بارد، اما ساحل شرقی به‌دلیل کاهش جریان‌های مرطوب ساحلی از شرق و مسدودشدن جبهه‌های سرد توسط رشته‌کوه بزرگ تقسیم‌کننده -که همچون سایهٔ باران عمل می‌کند- خشک‌تر خواهد بود. این فاز معمولاً با رویداد ال نینو بیشتر رخ می‌دهد.[۱۰]

پژوهش

در سال ۲۰۱۴، نریلی آبرام با استفاده از شبکه‌ای از داده‌های دمایی مغزه‌های یخ و حلقه‌های رشد درختان، تاریخچه‌ای هزارساله از حالت حلقوی جنوبی بازسازی کرد. این پژوهش نشان می‌دهد که حالت حلقوی جنوبی هم‌اکنون در حادترین فاز مثبت خود طی دست‌کم هزار سال گذشته قرار دارد و روندهای مثبت اخیر SAM به افزایش سطح گازهای گلخانه‌ای و کاهش لایهٔ ازون استراتوسفری در دوره‌ای متأخرتر نسبت داده می‌شود.[۱۱][۱۲]

جستارهای وابسته

منابع

  1. ↑ Lee, D. Y. , Petersen, M. R. & Lin, W. The Southern Annular Mode and Southern Ocean Surface Westerly Winds in E3SM. Earth Sp. Sci. 6, 2624–2643 (2019).
  2. ↑ Australian Bureau of Meteorology - The Southern Annular Mode. Accessed 25/10/2013.
  3. ↑ Southern Annular Mode and the Australian climate, Bureau of Meteorology
  4. ↑ Roaring Forties' shift south means more droughts for southern Australia by Helen Davidson from The Guardian. 12 May 2014. Retrieved 3 September 2022.
  5. ↑ Hayakawa, Hideaki; Shibuya, Kazuo; Aoyama, Yuichi; Nogi, Yoshifumi; Doi, Koichiro (2012). "Ocean bottom pressure variability in the Antarctic Divergence Zone off Lützow-Holm Bay, East Antarctica". Deep Sea Research Part I: Oceanographic Research Papers. 60: 22–31. doi:10.1016/j.dsr.2011.09.005.
  6. ↑ Spence, Paul; Griffies, Stephen M. ; England, Matthew H. ; Hogg, Andrew McC. ; Saenko, Oleg A. ; Jourdain, Nicolas C. (2014). "Rapid subsurface warming and circulation changes of Antarctic coastal waters by poleward shifting winds". Geophysical Research Letters. 41 (13): 4601–4610. doi:10.1002/2014gl060613.
  7. ↑ Greene, Chad A. ; Blankenship, Donald D. ; Gwyther, David E. ; Silvano, Alessandro; Wijk, Esmee van (2017). "Wind causes Totten Ice Shelf melt and acceleration". Science Advances. 3 (11): e1701681. doi:10.1126/sciadv.1701681.
  8. ↑ Anderson, R. F. ; Ali, S. ; Bradtmiller, L. I. ; Nielsen, S. H. H. ; Fleisher, M. Q. ; Anderson, B. E. ; Burckle, L. H. (2009). "Wind-Driven Upwelling in the Southern Ocean and the Deglacial Rise in Atmospheric CO2". Science. 323 (5920): 1443–1448. doi:10.1126/science.1167441.
  9. ↑ Thompson, David W. J. ; Solomon, Susan; Kushner, Paul J. ; England, Matthew H. ; Grise, Kevin M. ; Karoly, David J. (2011). "Signatures of the Antarctic ozone hole in Southern Hemisphere surface climate change". Nature Geoscience. 4 (11): 741–749. doi:10.1038/ngeo1296.
  10. 1 2 Southern Annular Mode, Bureau of Meteorology, 12 June 2019
  11. ↑ "Data: 1000-year Southern Annular Mode reconstruction". National Climatic Data Center. Archived from the original on August 18, 2014.
  12. ↑ Abram, Nerilie (2014). "Evolution of the Southern Annular Mode during the past millennium". Nature.
This page is issued from ویکی‌پدیا. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.