ایل ترکاشوند
ترکاشوند یکی از ایلهای لر ساکن در لرستان، همدان، کرمانشاه و نواحی اطراف است. ترکاشوندها خود را لر میدانند.[۱][۲] اصالت ترکاشوندها به شهر الشتر و لرستان بر می گردد.[۲] احتمال دارد که ترکاشوندها متعلق به طایفههای لک .[۱] یا (از طایفههای لرهای شمالی) باشند [۳][۴] استان لرستان از طایفههای سلسله هستند.[۱] اصالت ترکاشوندها به مناطق شمال و شمال غرب استان لرستان برمیگردد.
ریشه نام
ترکاشوندها خود را منسوب به قوم لر میدانند که حدود دو سده قبل از الشتر لرستان به نواحی ترکزبان همدان کوچیدند، ترکها آنها را ترکاشوند یعنی «تُرک شده» نامیدند.[۲] برخی دیگر نام این ایل را ترکیبی از دو بخش ترک و پسوند آشوند (پسوندی ناشناخته) دانستهاند که یک ادعای غیر علمی است. دریافت ریشه شناسی نام ایل نیازمند پژوهش دقیق زبانشناسی است.[۲]
زبان
برخی زبان ترکاشوندها را گویشی از زبان لکی میدانند و برخی دیگر، بهجهت همسایگی آنها با ایل جمور، گویشی از زبان کردی آمیخته با لغات لری دانستهاند.[۲] البته برخی از آنان به فارسی و لری نزدیک به خرم آبادی صحبت میکنند نیز صحبت میکنند.[۱]
پراکندگی
امروزه ترکاشوندها بین شهرستانهای تویسرکان و نهاوند در استان همدان، مهران، دهلران و دره شهر استان ایلام، کنگاور و صحنه در استان کرمانشاه و شهرهای خوزستان و استان لرستان در الشتر نورآباد و کوهدشت زندگی میکنند.[۲]
تقسیمان ایلی
ترکاشوند از ۴ طایفه رحمتی، مرشدی، سلیمانی و ملیجانی تشکیل شدهاست. طایفه رحمتی بزرگترین طایفه این ایل است. هر کدام از ایلها از تعدادی تیره تشکیل شدهاند. این ایل بهطورکل حدود ۱۲۰ تیره دارد. هر تیره نیز به چند گروه دامدار تقسیم میشود که به هر کدام کُرنگ گفته میشود.[۲]
جمعیت
طبق سرشماری ۱۳۶۶ش جمعیت عشایر کوچندهٔ ترکاشوندها، ۵۵۹ خانوار و ۳۸۹۹ تن بودهاست که بین استانهای همدان، کرمانشاه، لرستان، ایلام و خوزستان ییلاق و قشلاق میکردهاند. در ۱۳۷۷ش. جمعیت ترکاشوندهای کوچنده ۹۱۹ خانوار و ۶۰۲۲ تن گزارش شدهاست که میان استانهای همدان، کرمانشاه، لرستان، ایلام و خوزستان پراکنده بودهاند.[۲]
و طبق سرشماری ۹۵ جمعیت ترکاشوندها ۱۱۰۴۰نفر در ۱۹۳۳خانوار بوده است که بیشترین آن مربوط به استان لرستان میباشد.
منابع
- 1 2 3 4 «دانشنامه جهان اسلام - بنیاد دائرة المعارف اسلامی - کتابخانه مدرسه فقاهت». lib.eshia.ir. دریافتشده در ۲۰۲۲-۱۱-۰۵.
- 1 2 3 4 5 6 7 8 معصومه ابراهیمی. «ترکاشوند». دائرةالمعارف بزرگ اسلامی. دریافتشده در ۲۲ اوت ۲۰۲۱.
- ↑ «KARIM KHAN ZAND». Encyclopædia Iranica. ۱۵ دسامبر ۲۰۱۵. دریافتشده در ۲ مارس ۲۰۱۶.
- ↑ «KARIM KHAN ZAND». Encyclopædia Iranica. ۱۵ دسامبر ۲۰۱۵. دریافتشده در ۲ مارس ۲۰۱۶.