سناریوی تغییر اقلیم

سناریوی تغییر اقلیم یک آینده فرضی است که بر پایه «مجموعه‌ای از نیروهای محرک کلیدی» پشت تغییر اقلیم بنا‌شده است.[۱]: 1812  سناریوها اثربخشی بلندمدت کاهش تغییر اقلیم و سازگاری را بررسی می‌کنند.[۲]

مفهوم «مسیرها» (pathways) ارتباط نزدیکی با سناریوهای تغییر اقلیم دارد؛ مسیرها ملموس‌تر و عمل‌گرایانه‌تر هستند. با این حال، در متون علمی، اصطلاحات «سناریو» و «مسیر» اغلب به جای یکدیگر استفاده می‌شوند.[۳]: 9 

پارامترهای بسیاری بر سناریوهای تغییر اقلیم تأثیر می‌گذارند. سه پارامتر مهم عبارتند از تعداد جمعیت (و رشد جمعیت)، فعالیت‌های اقتصادی و فناوری‌های جدید. مدل‌های اقتصادی و مدل‌های انرژی، مانند جهان۳ و POLES، اثرات این پارامترها را کمی‌سازی می‌کنند.

سناریوهای تغییر اقلیم در مقیاس ملی، منطقه‌ای یا جهانی وجود دارند. کشورها از مطالعات سناریو برای درک بهتر تصمیمات خود استفاده می‌کنند. این امر هنگام توسعه برنامه‌های سازگاری یا مشارکت‌های تعیین‌شده ملی مفید است. اهداف بین‌المللی برای کاهش تغییر اقلیم مانند توافق پاریس بر پایه مطالعه این سناریوها بنا شده‌اند. برای نمونه، گزارش ویژه ۱٫۵ درجه گرم شدن زمین هیئت بین‌دولتی تغییر اقلیم، یک «ورودی علمی کلیدی» برای کنفرانس تغییرات اقلیمی سازمان ملل متحد (۲۰۱۸) بود.[۴] در این گزارش، «مسیرهای» مختلفی در نظر گرفته‌شده که سناریوهای کاهش گرمایش جهانی را توصیف می‌کنند. مسیرها برای نمونه شامل سبدهایی برای عرضه انرژی و حذف دی اکسید کربن هستند.

اصطلاحات

چهار سناریوی تغییر اقلیم، بر پایه داده‌های سال ۲۰۱۵.[۵][۶] چپ: مسیرهای انتشار گازهای گلخانه‌ای بر اساس سناریوهای (۱) بدون سیاست، (۲) سیاست فعلی، (۳) تحقق وعده‌های دولت‌ها با نرخ‌های ثابت کربن‌زدایی پس از ۲۰۳۰، و (۴) تحقق وعده‌های دولت‌ها با نرخ‌های بالاتر کربن‌زدایی پس از ۲۰۳۰. راست: دمای جهانی، بسته به میزان گازهای گلخانه‌ای منتشر شده در هر یک از چهار سناریو.

ششمین گزارش هیئت بین‌دولتی تغییر اقلیم، «سناریو» را این‌گونه تعریف می‌کند: «توصیفی قابل‌قبول از چگونگی توسعه آینده بر پایه [... ] مجموعه‌ای از مفروضات درباره نیروهای محرک کلیدی و روابط. »[۱]: 1812  «مجموعه‌ای از سناریوها» طیفی از آینده‌های ممکن را نشان می‌دهد.

سناریوها پیش‌بینی نیستند.[۱]: 1812  سناریوها به تصمیم‌گیرندگان کمک می‌کنند تا بفهمند اثرات یک تصمیم چه خواهد بود.

مفهوم «مسیرها» ارتباط نزدیکی با این موضوع دارد. تعریف رسمی «مسیرها» چنین است: «تکامل زمانی سامانه‌های طبیعی و/یا انسانی به سوی یک وضعیت آینده. [...] رویکردهای مسیر [...] شامل پویایی‌ها، اهداف و کنشگران مختلف در مقیاس‌های گوناگون است.»[۱]: 1810 

به عبارت دیگر: مسیرها نقشه‌راهی هستند که اقدامات لازم برای تحقق یک سناریو را فهرست می‌کنند. تصمیم‌گیرندگان می‌توانند از یک مسیر برای برنامه‌ریزی استفاده کنند، برای مثال در رابطه با زمان‌بندی حذف تدریجی سوخت‌های فسیلی یا کاهش یارانه‌های سوخت فسیلی.

مسیرها در مقایسه با سناریوها ملموس‌تر و عمل‌گرایانه‌تر هستند. آن‌ها نقشه‌راهی برای دستیابی به اهداف اقلیمی مطلوب فراهم می‌کنند. ممکن است چندین مسیر برای رسیدن به نقطه پایانی یک سناریوی واحد در آینده وجود داشته باشد.

در متون علمی، اصطلاحات «سناریو» و «مسیر» اغلب به جای یکدیگر استفاده می‌شوند.[۳]: 9  انتشارات هیئت بین‌دولتی تغییر اقلیم درباره مبانی علوم فیزیکی تمایل دارند بیشتر از واژه «سناریو» استفاده کنند، در حالی که انتشارات مربوط به کاهش تغییر اقلیم تمایل دارند از اصطلاح «مسیرهای مدل‌سازی‌شده انتشار و کاهش» استفاده کنند.[۳]: 9 </ref>

انواع

انواع سناریوها به شرح زیر هستند:[۱]: 1813 

  • سناریوهای پایه
  • سناریوهای غلظت
  • سناریوهای انتشار
  • سناریوهای کاهش
  • سناریوهای مرجع
  • سناریوهای اجتماعی-اقتصادی.

یک «سناریوی پایه» به عنوان مرجعی برای مقایسه با یک «سناریوی جایگزین»، برای مثال یک سناریوی کاهش، استفاده می‌شود.[۷] طیف گسترده‌ای از پیش‌بینی‌های کمی از انتشار گاز گلخانه‌ای تولید‌شده است.[۸] سناریوهای «SRES» سناریوهای انتشار «پایه» هستند (یعنی فرض می‌کنند که هیچ تلاش آتی برای محدود کردن انتشار صورت نمی‌گیرد)،[۹] و به‌طور مکرر در متون علمی استفاده شده‌اند (برای جزئیات بیشتر به گزارش ویژه سناریوهای انتشار مراجعه کنید).

هدف

سناریوهای تغییر اقلیم را می‌توان به مثابه داستان‌هایی از آینده‌های ممکن در نظر گرفت. این سناریوها امکان توصیف عواملی را فراهم می‌کنند که کمی‌سازی آن‌ها دشوار است، مانند حکمرانی، ساختارهای اجتماعی و نهادها. تنوع قابل‌توجهی در میان سناریوها وجود دارد که از گونه‌های مختلف توسعه پایدار تا فروپاشی سیستم‌های اجتماعی، اقتصادی و زیست‌محیطی را در بر می‌گیرد.[۱۰]

عوامل موثر بر انتشار گازهای گلخانه‌ای در آینده

پارامترهای زیر بر شکل سناریوها تأثیر می‌گذارند: سطوح جمعیتی آینده، فعالیت‌های اقتصادی، ساختار حکمرانی، ارزش‌های اجتماعی و الگوهای تغییرات فناورانه. هیچ الگوی قدرتمندی در رابطه بین فعالیت‌های اقتصادی و انتشار گازهای گلخانه‌ای یافت نشد. مشخص شد که رشد اقتصادی با افزایش یا کاهش انتشار گازهای گلخانه‌ای سازگار است. در حالت دوم، رشد انتشار گازها توسط افزایش بهره‌وری انرژی، گذار به منابع انرژی تجدیدپذیر و/یا گذار به اقتصاد خدمات‌محور پساصنعتی تعدیل می‌شود.

عوامل موثر بر پیش‌بینی‌های انتشار عبارتند از:

  • پیش‌بینی‌های جمعیت: با فرض ثابت بودن سایر عوامل، پیش‌بینی‌های جمعیتی کمتر منجر به پیش‌بینی‌های کمتر در انتشار گازها می‌شود.
  • توسعه اقتصادی: فعالیت‌های اقتصادی محرک اصلی تقاضای انرژی و در نتیجه انتشار گازهای گلخانه‌ای است.
  • مصرف انرژی: تغییرات آتی در سیستم‌های انرژی، تعیین‌کننده بنیادی انتشار گازهای گلخانه‌ای در آینده است.
    • شدت انرژی: این شاخص عبارت است از کل عرضه انرژی اولیه (TPES) به ازای هر واحد تولید ناخالص داخلی.[۱۱] در تمامی ارزیابی‌های سناریوهای پایه، پیش‌بینی‌شده است که شدت انرژی در طول قرن بیست و یکم به‌طور قابل‌توجهی بهبود یابد. دامنه عدم قطعیت در شدت انرژی پیش‌بینی‌شده بزرگ است.[۱۲]
    • شدت کربن: این شاخص عبارت است از انتشار CO2 به ازای هر واحد TPES. فیشر و همکاران (۲۰۰۷) دریافتند که در مقایسه با سایر سناریوها، شدت کربن در سناریوهایی که هیچ سیاست اقلیمی برای آن‌ها فرض نشده بود، ثابت‌تر است.[۱۲] دامنه عدم قطعیت در شدت کربن پیش‌بینی‌شده بزرگ است. در انتهای بالای این دامنه، برخی سناریوها شامل این پیش‌بینی بودند که فناوری‌های انرژی بدون انتشار CO2، بدون وجود سیاست‌های اقلیمی نیز رقابتی خواهند شد. این پیش‌بینی‌ها بر پایه فرض افزایش قیمت سوخت‌های فسیلی و پیشرفت سریع فناوری در فناوری‌های بدون کربن استوار بود. سناریوهایی با بهبود کم در شدت کربن، با سناریوهایی هم‌زمان بودند که دارای پایه سوخت فسیلی بزرگ، مقاومت کمتر در برابر مصرف زغال‌سنگ یا نرخ توسعه فناوری پایین‌تر برای فناوری‌های بدون سوخت فسیلی بودند.
  • کاربری سرزمین: تغییر کاربری سرزمین نقش مهمی در تغییر اقلیم ایفا می‌کند و بر انتشار گازها، ترسیب و سپیدایی تأثیر می‌گذارد. یکی از محرک‌های اصلی در تغییر کاربری سرزمین، تقاضای غذا است. رشد جمعیت و رشد اقتصادی مهم‌ترین محرک‌های تقاضای غذا هستند.[۱۳]

در تولید سناریوها، یک ملاحظه مهم این است که توسعه اجتماعی و اقتصادی در کشورهای در حال توسعه چگونه پیش خواهد رفت.[۱۲] برای مثال، اگر کشورهای در حال توسعه مسیری مشابه کشورهای صنعتی فعلی را دنبال کنند، می‌تواند منجر به افزایش بسیار زیاد در انتشار گازها شود. انتشار گازها تنها به نرخ رشد اقتصاد بستگی ندارد. عوامل دیگر شامل «تغییرات ساختاری در سیستم تولید»، «الگوهای فناورانه در بخش‌هایی مانند انرژی»، «توزیع جغرافیایی سکونتگاه‌های انسانی و ساختارهای شهری» (این مورد برای مثال بر نیازهای حمل‌ونقل تأثیر می‌گذارد)، «الگوهای مصرف» (مانند الگوهای مسکن، فعالیت‌های تفریحی و غیره) و «الگوهای تجاری» است؛ میزان حمایت‌گرایی و ایجاد بلوک‌های تجاری منطقه‌ای می‌تواند بر دسترسی به فناوری تأثیر بگذارد.

در اکثریت مطالعات، روابط زیر یافت شد (اما اثباتی بر علیت نیست):[۱۰]

  • افزایش گازهای گلخانه‌ای: این مورد با سناریوهایی مرتبط بود که دارای یک اقتصاد پساصنعتی در حال رشد همراه با جهانی شدن، عمدتاً با مداخله دولتی کم و سطوح بالای رقابت بودند. برابری درآمد در درون کشورها کاهش یافت، اما الگوی مشخصی در عدالت اجتماعی یا برابری درآمد بین‌المللی وجود نداشت.
  • کاهش گازهای گلخانه‌ای: در برخی از این سناریوها، تولید ناخالص داخلی افزایش یافت. سناریوهای دیگر نشان دادند که فعالیت‌های اقتصادی در سطحی پایدار از نظر بوم‌شناسی محدود شده‌اند. سناریوهایی با کاهش انتشار گازها، سطح بالایی از مداخله دولتی در اقتصاد را داشتند. اکثریت سناریوها افزایش عدالت اجتماعی و برابری درآمد در درون و میان کشورها را نشان دادند.

روندهای پیش‌بینی‌شده برای انتشار گازهای گلخانه‌ای در قالب‌های مختلفی نمایش داده می‌شوند:

سناریوهای کاهش تغییر اقلیم

سناریوهای انتشار جهانی گاز گلخانه‌ای. اگر همه کشورها به تعهدات فعلی خود در توافق پاریس دست یابند، میانگین گرمایش تا سال ۲۱۰۰ بسیار فراتر از هدف توافق پاریس برای نگه داشتن گرمایش «بسیار کمتر از ۲ درجه سلسیوس» خواهد بود.

سناریوهای کاهش تغییر اقلیم آینده‌های ممکنی هستند که در آن‌ها تغییر اقلیم با اقدامات عمدی، مانند گذار جامع به منابع انرژی غیر از سوخت‌های فسیلی، کاهش می‌یابد. این‌ها اقداماتی هستند که انتشار گازها را به حداقل می‌رسانند تا غلظت گازهای گلخانه‌ای در جو در سطوحی تثبیت شود که پیامدهای نامطلوب تغییر اقلیم را محدود کند. با استفاده از این سناریوها، بررسی تأثیرات قیمت‌های مختلف کربن بر اقتصاد در چارچوب سطوح مختلف آرمان‌های جهانی امکان‌پذیر می‌شود.[۱۴]

توافق پاریس با هدف نگه داشتن افزایش دمای جهانی زیر ۲ درجه سلسیوس، و ترجیحاً زیر ۱٫۵ درجه سلسیوس نسبت به سطوح پیش از صنعتی شدن برای کاهش اثرات تغییر اقلیم تنظیم‌شده است.[۱۵] یک سناریوی معمول برای کاهش تغییر اقلیم با انتخاب یک هدف بلندمدت، مانند غلظت جوی مطلوب کربن دی‌اکسید (CO2)، و سپس متناسب‌سازی اقدامات با آن هدف، برای مثال با تعیین سقف برای انتشار خالص جهانی و ملی گاز گلخانه‌ای، ساخته می‌شود.

سناریوهای غلظت

این نمودار نرخ‌هایی را نشان می‌دهد که انتشار جهانی CO2 باید پس از سال ۲۰۲۴ با آن کاهش یابد تا افزایش دمای جهانی به ۱٫۵، ۱٫۷ یا ۲٫۰ درجه سلسیوس محدود شود، بدون اینکه به انتشار منفی خالص متکی باشیم.[۱۶]

مشارکت در تغییر اقلیم، چه باعث خنک شدن و چه گرم شدن زمین شود، اغلب بر حسب واداشت تابشی یا عدم تعادلی که در هم‌ارزی تابشی زمین ایجاد می‌کنند، توصیف می‌شود. امروزه و در آینده، تصور می‌شود که کربن دی‌اکسید انسان‌زاد جزء اصلی این واداشت باشد و سهم سایر اجزا اغلب بر حسب «بخش در یکای سنجش کربن دی‌اکسید معادل» (ppm CO2e)، یا افزایش/کاهش غلظت کربن دی‌اکسید که واداشت تابشی با همان بزرگی ایجاد می‌کند، کمی‌سازی می‌شود.

۴۵۰ پی‌پی‌ام

سناریوهای آبی در نشریه «چشم‌انداز فناوری انرژی» آژانس بین‌المللی انرژی در سال ۲۰۰۸، مسیرهای رسیدن به غلظت بلندمدت ۴۵۰ پی‌پی‌ام را توصیف می‌کنند. جیمز هنسن (در منابع دیگر) و جوزف روم چگونگی دستیابی به این هدف را از طریق به‌کارگیری ۱۴ گوه ترسیم کرده‌اند.[۱۷]

«چشم‌انداز انرژی جهان ۲۰۰۸»، که در بالا ذکر شد، همچنین یک «سناریوی سیاست ۴۵۰» را توصیف می‌کند که در آن سرمایه‌گذاری‌های اضافی انرژی تا سال ۲۰۳۰ نسبت به سناریوی مرجع به ۹٫۳ تریلیون دلار آمریکا می‌رسد. این سناریو همچنین پس از سال ۲۰۲۰، مشارکت اقتصادهای بزرگی مانند چین و هند را در یک طرح جهانی تجارت انتشار کربن که در ابتدا در کشورهای سازمان توسعه و همکاری اقتصادی و اتحادیه اروپا فعال است، در بر می‌گیرد. همچنین سناریوی کمتر محافظه‌کارانه ۴۵۰ پی‌پی‌ام خواستار گسترش وسیع انتشار منفی، یعنی حذف CO2 از جو است. طبق گفته آژانس بین‌المللی انرژی (IEA) و سازمان توسعه و همکاری اقتصادی، «دستیابی به اهداف غلظت پایین‌تر (۴۵۰ پی‌پی‌ام) به‌طور قابل‌توجهی به استفاده از BECCS بستگی دارد».[۱۸]

۵۵۰ پی‌پی‌ام

این هدفی است که (به عنوان حد بالا) در گزارش استرن توصیه‌شده است. از آنجا که این میزان تقریباً دو برابر شدن سطوح CO2 نسبت به دوران پیش‌صنعتی است، طبق برآوردهای مرسوم از حساسیت اقلیم، به معنای افزایش دما در حدود سه درجه است. پاکالا و سوکولو ۱۵ «گوه» را فهرست می‌کنند که هر ۷ مورد از آن‌ها در ترکیب با هم باید برای نگه داشتن سطوح CO2 زیر ۵۵۰ پی‌پی‌ام کافی باشد.[۱۹]

گزارش «چشم‌انداز انرژی جهان» آژانس بین‌المللی انرژی برای سال ۲۰۰۸، یک «سناریوی مرجع» برای آینده انرژی جهان توصیف می‌کند «که فرض می‌کند هیچ سیاست دولتی جدیدی فراتر از آنچه تا اواسط سال ۲۰۰۸ اتخاذ‌شده، وجود ندارد»، و سپس یک «سناریوی سیاست ۵۵۰» که در آن سیاست‌های بیشتری اتخاذ می‌شود، ترکیبی از «سیستم‌های تجارت انتشار کربن، توافق‌نامه‌های بخشی و اقدامات ملی». در سناریوی مرجع، بین سال‌های ۲۰۰۶ و ۲۰۳۰ جهان ۲۶٫۳ تریلیون دلار در زیرساخت‌های تأمین انرژی سرمایه‌گذاری می‌کند؛ در سناریوی سیاست ۵۵۰، ۴٫۱ تریلیون دلار دیگر در این دوره هزینه می‌شود که عمدتاً صرف افزایش بهره‌وری می‌شود که صرفه‌جویی در هزینه سوخت بیش از ۷ تریلیون دلار را به همراه دارد.[۲۰]

توصیف‌های معمول مسیرها

بسیار نزدیک به سناریوهای تغییر اقلیم، مسیرها هستند که ملموس‌تر و عمل‌گراتر می‌باشند.

میانگین دمای هوای نزدیک سطح جهانی و ناهنجاری‌های افزایش سطح آب دریا نسبت به میانگین ۲۰۰۰–۲۰۱۹ برای سناریوهای تغییر اقلیم RCP (مسیرهای غلظت نماینده)[۲۱]

گزارش‌های ارزیابی هیئت بین‌دولتی تغییر اقلیم درباره انواع مسیرهای زیر صحبت می‌کنند:[۱]: 1810 

  • مسیر ۱٫۵ درجه سلسیوس
  • مسیرهای سازگاری
  • مسیرهای تاب‌آور در برابر اقلیم
  • مسیرهای توسعه
  • مسیرهای انتشار
  • مسیرهای کاهش
  • مسیرهای بدون فراتر رفتن
  • مسیرهای فراتر رفتن
  • مسیرهای غلظت نماینده (RCPs)
  • مسیرهای اجتماعی-اقتصادی مشترک (SSPs)
  • مسیرهای تحول


پیش‌بینی‌های ملی تغییر اقلیم

برای بررسی طیف گسترده‌ای از پیامدهای اقلیمی محتمل و افزایش اطمینان به پیش‌بینی‌ها، پیش‌بینی‌های ملی تغییر اقلیم اغلب از چندین مدل گردش عمومی (GCMs) تولید می‌شوند. چنین مجموعه‌های اقلیمی می‌توانند به شکل مجموعه‌های فیزیک مختل‌شده (PPE)، مجموعه‌های چندمدلی (MME) یا مجموعه‌های شرایط اولیه (ICE) باشند.[۲۲] از آنجا که وضوح فضایی مدل‌های گردش عمومی زیربنایی معمولاً بسیار درشت است، پیش‌بینی‌ها اغلب ریزمقیاس‌نمایی می‌شوند، که یا به صورت پویا با استفاده از مدل‌های اقلیمی منطقه‌ای (RCMs) یا به صورت آماری انجام می‌گیرد. برخی از پیش‌بینی‌ها شامل داده‌هایی از مناطقی هستند که بزرگتر از مرزهای ملی می‌باشند، برای مثال برای ارزیابی کامل‌تر حوضه‌های آبریز رودهای مرزی.

کشورهای مختلف پیش‌بینی‌های اقلیمی ملی خود را با بازخورد و/یا تعامل با ذینفعان تولید کرده‌اند.[۲۳] چنین تلاش‌های تعاملی به متناسب‌سازی اطلاعات اقلیمی با نیازهای ذینفعان، از جمله ارائه شاخص‌های اقلیمی خاصِ بخش‌ها مانند روزهای گرمایشی درجه، کمک کرده است.

بیش از ۳۰ کشور در آخرین گزارش‌های ارسالی خود به کنوانسیون چارچوب سازمان ملل متحد درباره تغییر اقلیم، پیش‌بینی‌ها / سناریوهای ملی تغییر اقلیم را گزارش کرده‌اند. بسیاری از دولت‌های اروپایی نیز بودجه‌هایی را برای درگاه‌های اطلاعاتی ملی درباره تغییر اقلیم تأمین کرده‌اند.[۲۴]

برای کشورهایی که فاقد منابع کافی برای توسعه پیش‌بینی‌های تغییر اقلیم خود هستند، سازمان‌هایی مانند UNDP یا FAO از توسعه پیش‌بینی‌ها و برنامه اقدام ملی سازگاری (NAPAs) حمایت کرده‌اند.[۳۲][۳۳]

فرایندهای تصمیم‌گیری، مانند تصمیم‌گیری در شرایط عدم قطعیت عمیق، ممکن است از سناریوهای اقلیمی متعددی برای ارزیابی آسیب‌پذیری‌ها و عملکرد اقدامات در آینده‌های احتمالی مختلف استفاده کنند.[۳۴]

جستارهای وابسته

پانویس

  1. 1 2 3 4 5 6 IPCC, 2022: Annex I: Glossary [van Diemen, R., J.B.R. Matthews, V. Möller, J.S. Fuglestvedt, V. Masson-Delmotte, C.  Méndez, A. Reisinger, S. Semenov (eds)]. In IPCC, 2022: Climate Change 2022: Mitigation of Climate Change. Contribution of Working Group III to the Sixth Assessment Report of the Intergovernmental Panel on Climate Change [P.R. Shukla, J. Skea, R. Slade, A. Al Khourdajie, R. van Diemen, D. McCollum, M. Pathak, S. Some, P. Vyas, R. Fradera, M. Belkacemi, A. Hasija, G. Lisboa, S. Luz, J. Malley, (eds.)]. Cambridge University Press, Cambridge, UK and New York, NY, USA. doi: 10.1017/9781009157926.020
  2. ↑ Riahi,  K.,  R. Schaeffer,  J. Arango,  K. Calvin,  C. Guivarch,  T. Hasegawa,  K. Jiang,  E. Kriegler,  R. Matthews, G.P. Peters, A. Rao, S. Robertson, A.M. Sebbit, J. Steinberger, M. Tavoni, D.P. van Vuuren, 2022: Chapter 3: Mitigation pathways compatible with long-term goals. In IPCC, 2022: Climate Change 2022: Mitigation of Climate Change. Contribution of Working Group III to the Sixth Assessment Report of the Intergovernmental Panel on Climate Change [P.R. Shukla, J. Skea, R. Slade, A. Al Khourdajie, R. van Diemen, D. McCollum, M. Pathak, S. Some, P. Vyas, R. Fradera, M. Belkacemi, A. Hasija, G. Lisboa, S. Luz, J. Malley, (eds.)]. Cambridge University Press, Cambridge, UK and New York, NY, USA. doi: 10.1017/9781009157926.005
  3. 1 2 3 IPCC, 2023: Summary for Policymakers. In: Climate Change 2023: Synthesis Report. Contribution of Working Groups I, II and III to the Sixth Assessment Report of the Intergovernmental Panel on Climate Change [Core Writing Team, H. Lee and J. Romero (eds.)]. IPCC, Geneva, Switzerland, pp. 1-34, doi: 10.59327/IPCC/AR6-9789291691647.001
  4. ↑ Press release: Special Report on Global Warming of 1.5°C (PDF) (Report). اینچون، کره جنوبی: هیئت بین‌دولتی تغییر اقلیم (IPCC). 2018-10-08. Retrieved 2018-10-07.
  5. ↑ USGCRP. Climate Science Special Report (Report) (in English). U.S. Global Change Research Program, Washington, DC. pp. 1–470. Archived from the original on 2017-11-03.
  6. ↑ Fawcett, Allen A.; Iyer, Gokul C.; Clarke, Leon E.; Edmonds, James A.; Hultman, Nathan E.; McJeon, Haewon C.; Rogelj, Joeri; Schuler, Reed; Alsalam, Jameel; Asrar, Ghassem R.; Creason, Jared; Jeong, Minji; McFarland, James; Mundra, Anupriya; Shi, Wenjing (2015-12-04). "Can Paris pledges avert severe climate change?". Science (in English). 350 (6265): 1168–1169. Bibcode:2015Sci...350.1168F. doi:10.1126/science.aad5761. ISSN 0036-8075. PMID 26612835.
  7. ↑ IPCC (2007). "Annex. In: Climate Change 2007: Mitigation. Contribution of Working Group III to the Fourth Assessment Report of the Intergovernmental Panel on Climate Change [B. Metz et al. Eds.]". Cambridge University Press, Cambridge, U.K., and New York, N.Y., U.S.A. Archived from the original on 2018-10-05. Retrieved 2009-05-20.
  8. ↑ Fisher; et al., "Chapter 3: Issues related to mitigation in the long-term context", Archived copy, Sec. 3.1 Emissions scenarios, archived from the original on 2018-11-16, retrieved 2012-09-08{{یادکرد}}: نگهداری یادکرد:عنوان آرشیو به جای عنوان (رده), in IPCC AR4 WG3 (2007)
  9. ↑ Morita; et al., "Chapter 2, Greenhouse Gas Emission Mitigation Scenarios and Implications", Archived copy, Sec. 2.5.1.1 IPCC Emissions Scenarios and the SRES Process, archived from the original on 2013-07-06, retrieved 2012-09-08{{یادکرد}}: نگهداری یادکرد:عنوان آرشیو به جای عنوان (رده), in IPCC TAR WG3 (2001).
  10. 1 2 Morita, T.; et al. (2001). "Greenhouse Gas Emission Mitigation Scenarios and Implications. In: Climate Change 2001: Mitigation. Contribution of Working Group III to the Third Assessment Report of the Intergovernmental Panel on Climate Change [B. Metz et al. Eds.]". Cambridge University Press, Cambridge, U.K., and New York, N.Y., U.S.A. Archived from the original on 2018-10-05. Retrieved 2010-01-10.
  11. ↑ Rogner, H.-H.; et al. (2007). "Introduction. In: Climate Change 2007: Mitigation. Contribution of Working Group III to the Fourth Assessment Report of the Intergovernmental Panel on Climate Change [B. Metz et al. Eds.]". Cambridge University Press, Cambridge, U.K., and New York, N.Y., U.S.A. Archived from the original on 2018-10-05. Retrieved 2009-05-20.
  12. 1 2 3 Fisher, B.S.; et al. (2007). "Issues related to mitigation in the long term context. In: Climate Change 2007: Mitigation. Contribution of Working Group III to the Fourth Assessment Report of the Intergovernmental Panel on Climate Change [B. Metz et al. Eds.]". Cambridge University Press, Cambridge, U.K., and New York, N.Y., U.S.A. Archived from the original on 2018-10-05. Retrieved 2009-05-20.
  13. ↑ Fisher, B.S.; et al. (2007). ""3.2.1.6 Land-use change and land-use management." In [book chapter]: "Issues related to mitigation in the long term context." In [book]: "Climate Change 2007: Mitigation. Contribution of Working Group III to the Fourth Assessment Report of the Intergovernmental Panel on Climate Change [B. Metz et al. Eds.]". Print version: Cambridge University Press, Cambridge, U.K., and New York, N.Y., U.S.A.. This version: IPCC website. Archived from the original on 2010-04-25. Retrieved 2010-03-18.
  14. ↑ Commonwealth of Australia, "Climate Change Mitigation Scenarios: Modeling report provided to the Climate Change Authority in support of its Caps and Targets Review," 2013. Retrieved 13 December 2018 from https://www.environment.gov.au/system/files/resources/a28424ae-cce9-48c9-aad2-56b3db0920a5/files/climate-change-mitigation-scenarios.pdf
  15. ↑ UNFCCC. "The Paris Agreement". unfccc.int. Archived from the original on 2021-03-19. Retrieved 2021-09-18.
  16. ↑ Global Carbon Project (2024-11-03). "Global CO2 pathways using Remaining Carbon Budgets". Figures from the Global Carbon Budget 2024. Exeter, UK: University of Exeter. Retrieved 2025-04-03.
  17. ↑ Is 450 ppm (or less) politically possible? Part 2: The Solution
  18. ↑ "OECD Environmental Outlook to 2050, Climate Change Chapter, pre-release version" (PDF). سازمان توسعه و همکاری اقتصادی. 2011. Retrieved 2012-01-16.
  19. ↑ Pacala, S.; Socolow, R. (2004-08-13). "Stabilization Wedges: Solving the Climate Problem for the Next 50 Years with Current Technologies". Science. 305 (5686): 968–972. Bibcode:2004Sci...305..968P. CiteSeerX 10.1.1.642.8472. doi:10.1126/science.1100103. PMID 15310891. S2CID 2203046.
  20. ↑ http://www.iea.org/weo/docs/weo2008/fact_sheets_08.pdf بایگانی‌شده در ۲۰۰۸-۱۱-۱۷ توسط Wayback Machine چشم‌انداز انرژی جهان ۲۰۰۸ برگه اطلاعات
  21. ↑ Lyon, Christopher; Saupe, Erin E.; Smith, Christopher J.; Hill, Daniel J.; Beckerman, Andrew P.; Stringer, Lindsay C.; Marchant, Robert; McKay, James; Burke, Ariane; O’Higgins, Paul; Dunhill, Alexander M.; Allen, Bethany J.; Riel-Salvatore, Julien; Aze, Tracy (2022-01). "Climate change research and action must look beyond 2100". Global Change Biology (in English). 28 (2): 349–361. Bibcode:2022GCBio..28..349L. doi:10.1111/gcb.15871. hdl:20.500.11850/521222. ISSN 1354-1013. PMID 34558764. {{cite journal}}: تاریخ وارد شده در |date= را بررسی کنید (کمک)
  22. ↑ Parker, Wendy S. (2012). "Whose Probabilities? Predicting Climate Change with Ensembles of Models". Philosophy of Science (in English). 77 (5): 985–997. doi:10.1086/656815. ISSN 0031-8248. S2CID 121314681.
  23. ↑ Skelton, Maurice; Porter, James J.; Dessai, Suraje; Bresch, David N.; Knutti, Reto (2017-04-26). "The social and scientific values that shape national climate scenarios: a comparison of the Netherlands, Switzerland and the UK". Regional Environmental Change (in English). 17 (8): 2325–2338. Bibcode:2017REnvC..17.2325S. doi:10.1007/s10113-017-1155-z. ISSN 1436-3798. PMC 6959399. PMID 32009852.
  24. ↑ Füssel, Hans-Martin (2014). How Is Uncertainty Addressed in the Knowledge Base for National Adaptation Planning?. In Adapting to an Uncertain Climate. pp. 41-66: Springer, Cham. ISBN 978-3-319-04875-8.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:مکان (رده)
  25. ↑ Climate Change in Australia
  26. ↑ California climate change scenarios and climate impact research
  27. ↑ KNMI'14 Pictures of the future - Climate scenarios
  28. ↑ "Swiss Climate Change Scenarios CH2011 B". ch2011.ch. Retrieved 2018-08-23.
  29. ↑ CH2018 - New Climate Scenarios for Switzerland
  30. ↑ UKCP18 Project announcement
  31. ↑ UKCP18 Demonstration Projects (Met Office)
  32. ↑ UNDP - Supporting Integrated Climate Change Strategies
  33. ↑ UNFCCC - National Adaptation Programmes of Action - Introduction
  34. ↑ Lempert, Robert J.; Lawrence, Judy; Kopp, Robert E.; Haasnoot, Marjolijn; Reisinger, Andy; Grubb, Michael; Pasqualino, Roberto (2024-07-03). "The Use of Decision Making Under Deep Uncertainty in the IPCC". Frontiers in Climate. 6 1380054. Bibcode:2024FrCli...680054L. doi:10.3389/fclim.2024.1380054.

پیوند به بیرون