دیده‌بانی افق

دیده‌بانی افق یا پویش افق (به انگلیسی: Horizon scanning) روشی در آینده‌پژوهی است که گاهی بخشی از آینده‌نگاری تلقی می‌شود.[۱] این روش شامل شناسایی و ارزیابی زودهنگام فناوری‌های نوپدید یا تهدیدها، عمدتاً برای سیاست‌گذاران در حوزه‌ای انتخابی است.[۲][۳][۴] چنین حوزه‌هایی شامل کشاورزی،[۵] مطالعات زیست‌محیطی، مراقبت‌های بهداشتی، امنیت زیستی،[۲] و ایمنی غذایی[۶] هستند.

برخی منابع از دیده‌بانی افق به عنوان نامی جایگزین برای پویش محیطی (ES) یاد می‌کنند،[۷] یا آن را زیرمجموعه‌ای از پویش محیطی می‌دانند،[۸] یا دست‌کم پیشنهاد می‌کنند که پویش محیطی هدفی مشابه با دیده‌بانی افق دارد.[۹] به‌طور خلاصه، پویش محیطی تفاوت‌های کلیدی با دیده‌بانی افق دارد.[۱۰] پویش محیطی بیشتر به ارائه اطلاعات خاصِ صنعت برای تصمیم‌گیری‌های کوتاه‌مدت در یک محیط رقابتی می‌پردازد.[۱۱][۱۲][۱۳] [۱۴] [۱۵]

ریشه‌شناسی

یکی از نخستین کاربردهای اصطلاح «دیده‌بانی افق» (Horizon scanning) در ارتباط با آینده‌پژوهی در سال ۱۹۹۵ در مقاله‌ای ظاهر شد که به بحث درباره روندها در فناوری اطلاعات و پیش‌بینی سال ۲۰۰۵ می‌پرداخت.[۱۶] سپس، «دیده‌بانی افق» برای نام‌گذاری شناسایی و ارزیابی زودهنگام فناوری‌های مراقبت‌های بهداشتی در یک کارگاه اروپایی در سپتامبر ۱۹۹۷ به کار رفت که شرکت‌کنندگان آن ۲۷ سیاست‌گذار و پژوهشگر از ۱۲ کشور بودند.[۱۵] این کارگاه به عنوان بخشی از پروژه ارزیابی فناوری سلامت (HTA) اروپا سازماندهی‌شده بود.[۱۵] سیاست‌گذاران و برنامه‌ریزان خدمات بهداشتی، گروه‌های هدف اصلی برای دانش تولیدشده توسط دیده‌بانی افق بودند.[۱۵]

تعاریف دیده‌بانی افق
سالمنبعتعریف
۲۰۰۲وزارت محیط زیست، غذا و امور روستایی

دیده‌بانی افق «بررسی نظام‌مند تهدیدها، فرصت‌ها و تحولات احتمالی آینده است که در حاشیه تفکر و برنامه‌ریزی کنونی قرار دارند» و در ادامه، دیده‌بانی افق «ممکن است مسائل نو و غیرمنتظره، و همچنین مشکلات یا روندهای پایدار را بررسی کند.»[۱۷]

۲۰۰۴کمیته مشاور ارشد علمی دولت بریتانیا«دیده‌بانی افق، بررسی نظام‌مند تهدیدها، فرصت‌ها و تحولات احتمالی آینده است که شامل - اما نه محدود به - مواردی است که در حاشیه تفکر و برنامه‌ریزی کنونی قرار دارند. دیده‌بانی افق ممکن است مسائل نو و غیرمنتظره، و همچنین مشکلات یا روندهای پایدار را بررسی کند. »[۱۸]
۲۰۱۵گزارش موسسه فراونهوفر برای تحقیقات سامانه‌ها و نوآوری ISI، سازمان هلندی برای تحقیقات علمی کاربردی و مرکز تحقیقات فنی وی‌تی‌تی فنلاند برای کمیسیون اروپا«دیده‌بانی افق، چشم‌اندازی نظام‌مند برای تشخیص نشانه‌های زودهنگام تحولات بالقوه مهم است. این‌ها می‌توانند سیگنال‌های ضعیف (یا زودهنگام)، روندها، کارت‌های وحشی یا سایر تحولات، مشکلات پایدار، ریسک‌ها و تهدیدها باشند، از جمله موضوعاتی در حاشیه تفکر کنونی که فرضیات گذشته را به چالش می‌کشند. »[۱۹]
۲۰۱۹سازمان توسعه و همکاری اقتصادی

دیده‌بانی افق «تکنیکی برای تشخیص نشانه‌های زودهنگام تحولات بالقوه مهم از طریق بررسی نظام‌مند تهدیدها و فرصت‌های احتمالی، با تأکید بر فناوری جدید و اثرات آن بر موضوع مورد نظر است. »[۲۰]

مراحل و تکنیک‌ها

یک مطالعه نظام‌مند در سال ۲۰۱۳ بر روی ۲۳ برنامه رسمی دیده‌بانی افق در حوزه فناوری سلامت از کشورهای مختلف، مراحل مشترک زیر را در یک فرایند دیده‌بانی افق شناسایی کرد:[۲۱]

  • شناسایی کاربران محصولات دیده‌بانی افق.
  • برآورد زمان موجود برای تلاش‌های دیده‌بانی افق.
  • انجام دیده‌بانی افق و شناسایی فناوری‌های نوپدیدی که به‌طور بالقوه بر حوزه هدف تأثیر می‌گذارند.
  • پالایش فناوری‌های شناسایی‌شده با اعمال معیارهایی برای تعیین ارتباط فناوری‌ها با تلاش‌های دیده‌بانی افق.
  • اولویت‌بندی فناوری‌هایی که از فرایند پالایش عبور کرده‌اند، با اعمال معیارهایی مبتنی بر الزامات و نیازهای ذی‌نفعان.
  • ارزیابی فناوری‌های دارای اولویت بالا برای ذی‌نفعان و پیش‌بینی تأثیرات بالقوه آن‌ها بر حوزه هدف.
  • استفاده از داوری همتا برای بررسی کیفیت فرایند و محصولات دیده‌بانی افق.
  • انتشار به‌موقع محصولات دیده‌بانی افق برای مخاطبان مربوطه.
  • به‌روزرسانی منظم محصولات دیده‌بانی افق یا هنگام وقوع تحولی مهم در رابطه با فناوری.

دیده‌بانی افق روش‌های مشترکی با آینده‌نگاری دارد.[۲۲][۲۳] دیده‌بانی افق شامل تکنیک‌های زیر است:[۱۴][۲۱]

تکنیکمثال
مصاحبه‌هامطالعه دیده‌بانی افق مجمع تأمین‌کنندگان تحقیقات زیست‌محیطی[۲۴]
درخت مسئلهپروژه آینده‌نگاری در زمینه علوم مغز، اعتیاد و مواد مخدر[۲۵]
جستجوهای ادبیات و مرورهای وضعیت علمدیده‌بانی افق فناوری پزشکی[۲۶]
کارگاه‌های تخصصیدیده‌بانی افق مسائل حفاظتی در بریتانیا.[۲۷] ارزیابی ۱۰۰ پرسش اکولوژیکی با بالاترین اولویت برای حفاظت جهانی.[۲۸]

|- | تالارهای گفتگوی آزاد || ویکی آینده[۲۹] |- | پرسشنامه دلفی || ۵۰ مسئله کلیدی برای آینده تالاب‌های مدیترانه[۳۰] |- | تحلیل روند || HSTOOL – کشف نیمه‌خودکار روندهای علمی از خوشه‌های انتشارات[۳۱] |- | سناریوها[۳۲] || آینده‌های حیات وحش انجمن حفاظت حیات وحش[۳۳] |- | سامانه‌ها/نقشه‌ها || پروژه آینده‌نگاری در مقابله با چاقی: انتخاب‌های آینده[۳۴] |- | پس‌نگری || |}

نهادهای دولتی

اتحادیه اروپا

کمیسیون اروپا در سال ۲۰۱۷ «سامانه نظارت و اطلاعات پژوهش و نوآوری حمل‌ونقل» (TRIMIS) را توسعه داد؛ یک سامانه اطلاعاتی حمل‌ونقل با دسترسی آزاد که از اجرای هفت نقشه راه «دستور کار راهبردی پژوهش و نوآوری حمل‌ونقل» (STRIA) پشتیبانی می‌کند.[۳۵] در سال ۲۰۲۱، یک ماژول دیده‌بانی افق به TRIMIS اضافه شد.[۳۶] این چارچوب دیده‌بانی افق که توسط مرکز پژوهش‌های مشترک در درون TRIMIS توسعه یافته است، از رسانه‌های خبری، منابع انتشارات علمی، منابع داده‌های ثبت اختراع، مجموعه‌داده‌های تأمین مالی اتحادیه اروپا و سایر منابع به عنوان مبنایی برای متن‌کاوی استفاده می‌کند.

«ابزار نظارت بر نوآوری» متعلق به مرکز پژوهش‌های مشترک، دیده‌بانی افق را با متن‌کاوی ادبیات موجود تقویت می‌کند.[۳۷] این ابزار در سال ۲۰۲۰ توسعه یافته است. از جمله منابع داده مورد استفاده می‌توان به اسکوپوس، PATSTAT و Cordis اشاره کرد.

آلمان

آژانس فدرال محیط زیست آلمان از سال ۲۰۱۲ به همراه تحلیل روند، از دیده‌بانی افق استفاده می‌کند.[۳۸]

روسیه

در فدراسیون روسیه، دیده‌بانی افق توسط دانشگاه اچ‌اس‌ئی انجام‌شده و توسط وزارت آموزش و علوم تأمین مالی می‌شود.[۳۹] در سال ۲۰۱۲، ولادیمیر پوتین اظهار داشت که «یک تمرین آینده‌نگاری برای علم و فناوری روسیه تا سال ۲۰۳۰ در حال تکمیل است. این تمرین راه‌های مشخصی را برای احیای بخش‌های سنتی و نفوذ به بازارهای جدید با فناوری پیشرفته برجسته می‌کند... ». تیم دیده‌بانی افق روسیه متشکل از ۱۵ تا ۲۰ عضو بود و یک نظرسنجی آنلاین از ۲۰۰۰ کارشناس انجام داد.

سوئد

آژانس تحقیقات دفاعی سوئد در سال ۲۰۱۹ یک ابزار نرم‌افزاری به نام HSTOOL برای دیده‌بانی افق (HS) ادبیات علمی توسعه داده است.[۴۰] ادبیات علمی جستجو‌شده، در گروه‌هایی که با زیرشاخه‌های موضوعی مطابقت دارند خوشه‌بندی‌شده و بر اساس اعداد کتاب‌سنجی ارزیابی می‌شوند. خوشه‌بندی با استفاده از الگوریتم مدل آمیخته توزیع دیریکله—چندجمله‌ای و نمونه‌برداری گیبز انجام می‌شود. آمار استنادها از وب آو ساینس متعلق به تامسون رویترز استخراج‌شده است.

بریتانیا

به منظور متمرکز کردن دیده‌بانی افق، بریتانیا در سال ۲۰۰۵ «مرکز دیده‌بانی افق انگلستان» (HSC) را تأسیس کرد.[۴۱] دبیرخانه دیده‌بانی افق اداره هیئت دولت بریتانیا و مرکز دیده‌بانی افق دفتر دولتی علم در سال ۲۰۱۴ با هم ادغام شدند و تیم «برنامه دیده‌بانی افق» را تشکیل دادند.[۴۲]

ایالات متحده

در سال ۲۰۱۰، آژانس تحقیقات و کیفیت مراقبت‌های بهداشتی (AHRQ) اولین برنامه دیده‌بانی افق مراقبت‌های بهداشتی با بودجه عمومی را در ایالات متحده تأسیس کرد.[۴۳] در حال حاضر، از سال ۲۰۱۸، موسسه تحقیقات نتایج بیمار-محور (PCORI) «سامانه دیده‌بانی افق مراقبت‌های بهداشتی PCORI» (HCHSS) را که به صورت عمومی در دسترس است، تأمین مالی و اداره می‌کند.[۴۴]

جستارهای وابسته

منابع

  1. ↑ Cuhls, Kerstin E. (2020). "Horizon Scanning in Foresight – Why Horizon Scanning is only a part of the game". Futures & Foresight Science (in English). 2 (1): e23. doi:10.1002/ffo2.23. ISSN 2573-5152.
  2. 1 2 "Continuity Central". www.continuitycentral.com (in English). Archived from the original on February 5, 2021. Retrieved 25 February 2021.
  3. ↑ Sutherland, William J.; Aveling, Rosalind; Brooks, Thomas M.; et al. (2014-01). "A horizon scan of global conservation issues for 2014". Trends in Ecology & Evolution. 29 (1): 15–22. doi:10.1016/j.tree.2013.11.004. PMC 3884124. PMID 24332318. {{cite journal}}: تاریخ وارد شده در |date= را بررسی کنید (کمک)
  4. ↑ Smith, J; Ward, D; Michaelides, M; et al. (2015-09). "New and emerging technologies for the treatment of inherited retinal diseases: a horizon scanning review". Eye. 29 (9): 1131–1140. doi:10.1038/eye.2015.115. PMC 4565944. PMID 26113499. {{cite journal}}: تاریخ وارد شده در |date= را بررسی کنید (کمک)
  5. ↑ Text Mining for Horizon Scanning: An Insight Into Agricultural Research and Innovation in Africa (in English). Publications Office of the European Union. 2020. ISBN 978-92-76-21446-5.
  6. ↑ "Horizon Scanning and Foresight: An overview of approaches and possible applications in Food Safety" (PDF). FAO. Retrieved 25 February 2021.
  7. ↑ Schultz, Wendy L. (1 January 2006). "The cultural contradictions of managing change: using horizon scanning in an evidence-based policy context". Foresight. 8 (4): 3–12. doi:10.1108/14636680610681996. ISSN 1463-6689.
  8. ↑ Miles, Ian; Saritas, Ozcan (2 November 2012). "The depth of the horizon: searching, scanning and widening horizons". Foresight. 14 (6): 530–545. doi:10.1108/14636681211284953.
  9. ↑ van Rij, Victor (1 February 2010). "Joint horizon scanning: identifying common strategic choices and questions for knowledge". Science and Public Policy (in English). 37 (1): 7–18. doi:10.3152/030234210X484801. ISSN 0302-3427.
  10. ↑ Rowe, Emily; Wright, George; Derbyshire, James (1 December 2017). "Enhancing horizon scanning by utilizing pre-developed scenarios: Analysis of current practice and specification of a process improvement to aid the identification of important 'weak signals'". Technological Forecasting and Social Change (in English). 125: 224–235. doi:10.1016/j.techfore.2017.08.001. ISSN 0040-1625.
  11. ↑ Choo, Chun Wei (2002). Information Management for the Intelligent Organization: The Art of Scanning the Environment (in English). Information Today, Inc. ISBN 978-1-57387-125-9.
  12. ↑ Miles, Ian; Saritas, Ozcan (2 November 2012). "The depth of the horizon: searching, scanning and widening horizons". Foresight (in English). 14 (6): 530–545. doi:10.1108/14636681211284953. ISSN 1463-6689.
  13. ↑ Ramírez, Rafael; Selsky, John W. (2016-02). "Strategic Planning in Turbulent Environments: A Social Ecology Approach to Scenarios". Long Range Planning (in English). 49 (1): 90–102. doi:10.1016/j.lrp.2014.09.002. {{cite journal}}: تاریخ وارد شده در |date= را بررسی کنید (کمک)
  14. 1 2 Sutherland, William J.; Woodroof, Harry J. (1 October 2009). "The need for environmental horizon scanning". Trends in Ecology & Evolution (in English). 24 (10): 523–527. doi:10.1016/j.tree.2009.04.008. ISSN 0169-5347. PMID 19660827.
  15. 1 2 3 4 Carlsson, P.; Jørgensen, T. (1998). "Scanning the horizon for emerging health technologies. Conclusions from a European Workshop". International Journal of Technology Assessment in Health Care. 14 (4): 695–704. doi:10.1017/s0266462300012010. ISSN 0266-4623. PMID 9885460. S2CID 1184587.
  16. ↑ Gates, William H. (1 January 1995). "Horizon Scanning: Opportunities Technology Will Bring by 2005". Journal of Business Strategy. 16 (1): 19–21. doi:10.1108/eb039676. ISSN 0275-6668.
  17. ↑ Könnölä, Totti; Salo, Ahti; Cagnin, Cristiano; et al. (1 March 2012). "Facing the future: Scanning, synthesizing and sense-making in horizon scanning". Science and Public Policy. 39 (2): 222–231. doi:10.1093/scipol/scs021. hdl:11475/8386.
  18. ↑ Palomino, Marco A.; Bardsley, Sarah; Bown, Kevin; et al. (24 August 2012). "Web-based horizon scanning: concepts and practice". Foresight. 14 (5): 355–373. doi:10.1108/14636681211269851.
  19. ↑ "Models of Horizon Scanning How to integrate Horizon Scanning into European Research and Innovation Policies" (PDF). Fraunhofer ISI. 2015. Retrieved 26 February 2021.
  20. ↑ National Academies of Sciences, Engineering, and Medicine (2020-01-14). HORIZON SCANNING AND FORESIGHT METHODS (in English). National Academies Press (US). Retrieved 22 June 2021.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:نام‌های متعدد:فهرست نویسندگان (رده)
  21. 1 2 Sun, F; Schoelles, K (2013). AHRQ Health Care Horizon Scanning System A Systematic Review of Methods for Health Care Technology Horizon Scanning (PDF).
  22. ↑ Eerola, A.; Miles, I. (1 April 2011). "Methods and tools contributing to FTA: A knowledge-based perspective". Futures (in English). 43 (3): 265–278. doi:10.1016/j.futures.2010.11.005. ISSN 0016-3287.
  23. ↑ Tagiew, Rustam; Witzler, Sebastian; Portier, Martin (14 July 2022). "Towards Assessing Digital Technologies for the Future of Mobility" (in English). Social Science Research Network. SSRN 4151745. {{cite journal}}: یادکرد journal نیازمند |journal= است (کمک)
  24. ↑ "An Environment Research Funders' Forum Report: Horizon Scanning Study". ERA Visions. 2007. Retrieved 7 March 2021.
  25. ↑ "Brain science, addiction and drugs". GOV.UK. 2005. Retrieved 7 March 2021.
  26. ↑ Brown, I.; Smale, A.; Verma, A.; Momandwall, S. (2004-12). "Medical Technology Horizon Scanning". Australasian Physical & Engineering Sciences in Medicine (in English). 27 (4): 294–295. Retrieved 3 June 2021. {{cite journal}}: تاریخ وارد شده در |date= را بررسی کنید (کمک)
  27. ↑ Sutherland, William J.; Bailey, Mark J.; Bainbridge, Ian P.; et al. (2008). "Future novel threats and opportunities facing UK biodiversity identified by horizon scanning". Journal of Applied Ecology (in English). 45 (3): 821–833. doi:10.1111/j.1365-2664.2008.01474.x. ISSN 1365-2664.
  28. ↑ Sutherland, William J.; Armstrong-Brown, Susan; Armsworth, Paul R.; et al. (2006). "The identification of 100 ecological questions of high policy relevance in the UK". Journal of Applied Ecology (in English). 43 (4): 617–627. doi:10.1111/j.1365-2664.2006.01188.x. hdl:2318/123675. ISSN 1365-2664.
  29. ↑ "Futura Wikia". Retrieved 7 March 2021.
  30. ↑ Taylor, Nigel G.; Grillas, Patrick; Al Hreisha, Hazem; et al. (2021). "The future for Mediterranean wetlands: 50 key issues and 50 important conservation research questions". Regional Environmental Change. 21 (2): 33. doi:10.1007/s10113-020-01743-1. PMC 7982080. PMID 33776560.
  31. ↑ Karasalo, Maja; Schubert, Johan (2019-09). "Developing Horizon Scanning Methods for the Discovery of Scientific Trends". 2019 International Conference on Document Analysis and Recognition (ICDAR). pp. 1055–1062. doi:10.1109/ICDAR.2019.00172. ISBN 978-1-7281-3014-9. S2CID 207977849. {{cite book}}: تاریخ وارد شده در |date= را بررسی کنید (کمک)
  32. ↑ Palomino, Marco A.; Bardsley, Sarah; Bown, Kevin; et al. (1 January 2012). "Web-based horizon scanning: concepts and practice". Foresight. 14 (5): 355–373. doi:10.1108/14636681211269851. ISSN 1463-6689. Retrieved 16 May 2021.
  33. ↑ Futures of the Wild: A Project of the Wildlife Conservation Society Futures Group. Wildife Conservation Society Futures Group and Bio-Era. 2007.
  34. ↑ "Reducing obesity: future choices". GOV.UK (in English). 2007. Retrieved 7 March 2021.
  35. ↑ European Commission. Joint Research Centre (2018). JRC Publications Repository. Publications Office of the European Union. doi:10.2760/331714. ISBN 9789279773570. Retrieved 23 January 2022. {{cite book}}: از |website= صرف‌نظر شد (کمک)
  36. ↑ Tsakalidis, Anastasios; Boelman, Elisa; Marmier, Alain; et al. (1 September 2021). "Horizon scanning for transport research and innovation governance: A European perspective". Transportation Research Interdisciplinary Perspectives (in English). 11 100424. doi:10.1016/j.trip.2021.100424. ISSN 2590-1982.
  37. ↑ Borchardt, Steve; Estreguil, Christine (2020). Text mining for horizon scanning : an insight into agricultural research and innovation in Africa (PDF). Luxembourg. ISBN 978-92-76-21446-5.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:مکان بدون ناشر (رده)
  38. ↑ Lehmphul, Karin (24 May 2016). "Horizon Scanning / Trendanalyse". Umweltbundesamt (in German).
  39. ↑ Cuhls, Kerstin E. (2020). "Horizon Scanning in Foresight – Why Horizon Scanning is only a part of the game". Futures & Foresight Science (in English). 2 (1): e23. doi:10.1002/ffo2.23. ISSN 2573-5152. S2CID 212853499. Retrieved 12 October 2021.
  40. ↑ "HSTOOL for Horizon Scanning of Scientific Literature". foi.se (in English). Retrieved 20 May 2021.
  41. ↑ Miles, Ian; Saritas, Ozcan (2 November 2012). "The depth of the horizon: searching, scanning and widening horizons". Foresight: The Journal of Future Studies, Strategic Thinking and Policy. 14 (6): 530–545. doi:10.1108/14636681211284953.
  42. ↑ "Horizon Scanning Programme team". GOV.UK (in English). Retrieved 26 February 2021.
  43. ↑ "Horizon Scanning: Identifying and Estimating Future Impact of Emerging Innovations on US Health Care" (PDF). www.ispor.org. Retrieved 26 February 2021.
  44. ↑ "PCORI Health Care Horizon Scanning System (HCHSS). 2023". Retrieved 12 December 2024.