غافر

سورهٔ ۴۰ قرآن
غافر
دسته‌بندیمکی
اطلاعات آماری
ترتیب در قرآن۶۰
جزء۲۴
شمار آیه‌ها۸۵
شمار واژه‌ها۱۲۲۸
شمار حرف‌ها۴۹۸۴
متن سوره
متن سوره با خط عثمانی
۳۹: زمر
۴۱: فصلت

سوره غافر سوره ۴۰ از قرآن است و ۸۵ آیه دارد. نام دیگر این سوره مؤمن است و اولین سوره از سوره‌های حوامیم است. مانند دیگر سوره‌های مکی، محتوای این سوره بیشتر پیرامون اعتقادات پایه‌ای اسلام است. این سوره داستان مؤمن آل فرعون را بیان می‌کند و به همین دلیل یکی از نام‌های آن مؤمن است. نام غافر برگرفته از آیهٔ سوم این سوره است.

خلاصه آیات

  • آیات ۱–۳: قرآن از سوی تنها خدای یکتا نازل شده؛ او آمرزنده و تواناست.
  • آیات ۴–۶: تنها کافران آن را انکار می‌کنند؛ ملت‌های پیشین، هرچند نیرومند و ثروتمند بودند، به سبب انکار نابود شدند.
  • آیات ۷–۹: فرشتگان برای مؤمنان دعا و شفاعت می‌کنند.
  • آیات ۱۰–۱۲: کافران در دوزخ پشیمان خواهند شد، اما توبه‌شان بی‌فایده است.
  • آیات ۱۳–۱۸: تنها باید خدا پرستیده شود؛ قیامت ناگهان فرا می‌رسد و برای گناهکاران شفاعتگری نخواهد بود.
  • آیات ۱۹–۲۳: اقوام پیشین به سبب کفر نابود شدند؛ موسی نیز به جادوگری و دروغگویی متهم شد.
  • آیات ۲۴–۳۰: فرعون و قومش موسی را آزار دادند، اما مردی مؤمن از خاندان فرعون به دفاع از موسی برخاست.
  • آیات ۳۱–۳۹: آن مؤمن قوم فرعون را از کفر برحذر داشت، در حالی که فرعون با غرور دستور ساختن برجی برای رسیدن به آسمان داد.
  • آیات ۴۰–۴۸: مؤمن مردم را به ایمان به خدای موسی فراخواند و خدا او را نجات داد، در حالی که فرعونیان به آتش دوزخ محکوم شدند.
  • آیات ۴۹–۵۳: در دوزخ کافران یکدیگر را سرزنش کرده و از نگهبانان آتش کمک می‌خواهند، اما بی‌ثمر است؛ در همین حال، خدا پیامبرانش را یاری می‌کند.
  • آیات ۵۴–۵۸: موسی تورات را دریافت کرد؛ آفرینش آسمان‌ها از آفرینش انسان‌ها بزرگ‌تر است، اما بیشتر مردم نمی‌فهمند.
  • آیات ۵۹–۶۲: نیکوکار و بدکار برابر نیستند؛ قیامت قطعی است؛ انکارکنندگان خدا طرد خواهند شد.
  • آیات ۶۳–۷۰: مردم ناسپاس خدای یکتا را انکار می‌کنند، در حالی که تنها او شایستهٔ پرستش است؛ آفریننده و فرمانروای همه‌چیز.
  • آیات ۷۱–۷۶: سرانجام شوم کسانی که کتاب‌های آسمانی را رد کردند، بیان می‌شود.
  • آیات ۷۷–۸۱: پیامبر مأمور به شکیبایی است؛ هیچ پیامبری معجزه‌ای جز به اذن خدا نیاورد؛ آثار قدرت خدا در تدبیر آفرینش نمایان است.
  • آیات ۸۲–۸۵: ملت‌های گذشته به سبب کفر نابود شدند؛ همهٔ آنان وقتی پشیمان شدند که دیگر سودی نداشت.[۱]

تفسیر

تفسیر آیه ۵۵ سوره غافر

«پس شکیبایی پیشه کن [ای محمد]، همانا وعدهٔ خداوند حق است. و برای گناه خود آمرزش بخواه و پروردگارت را در شامگاه و بامداد با ستایش یاد کن.»[۲]

طبق باور مسلمانان، عصمت از ویژگی‌های اساسی پیامبران است؛ یعنی آنان مرتکب گناه و نافرمانی خدا نمی‌شوند. به همین دلیل، مفسران این آیه را چنین تفسیر کرده‌اند که فرمان به «استغفار» در اینجا نه به معنای آمرزش‌خواهی از گناه واقعی، بلکه نوعی تعبیر تعلیمی و تربیتی است؛ خداوند پیامبر را خطاب می‌کند تا مؤمنان بیاموزند که همواره باید در مسیر سلوک دینی استغفار و تسبیح را همراه داشته باشند.

منابع

  1. Rev. E. M. Wherry, M.A., A Complete Index to Sale's Text, Preliminary Discourse, and Notes مالکیت عمومی This article incorporates text from this source, which is in the public domain.
  2. "Ghafir 40:55". The Noble Qur'an (به انگلیسی).

پیوند به بیرون