قلندر (لقب)

قلندر در تصوف لقبی برای برخی صوفیان است که به ویژه معنوی محسوب می شوند.[۱] برخی از افرادی که با این لقب نامیده شده‌اند عبارتند از لعل شهباز قلندر، بوعلی شاه قلندر، سیدشاه عبداللطیف کاظمی المشهدی قلندر، شمسعلی قلندر، رابعه بصری و قلندر بابا اولیا.[۲]

در سنت صوفی، عنوان قلندر، لقبی برای مقام والای معنوی ولی است که اتحاد معنوی با خدا را تجربه کرده است.[۳] در برخی از روایات مربوط به قدیسان، قلندر از محدودیت‌های عادی زمان و مکان فراتر می‌رود و این مقام فراتر از مرگ جسمانی ادامه می‌یابد، به طوری که فرد خود را فداکارانه به اذن الهی وقف خدمت به خلق می‌کند، که اغلب با این حدیث قدسی مرتبط است:

«من گوش او خواهم بود كه با آن مى‌شنود، چشم او خواهم بود كه با آن مى‌بيند و زبان او خواهم بود كه با آن سخن مى‌گويد.» - صحیح بخاری، حدیث ۶۵۰۲[۴][۳]

منشأ عنوان

طبق روایات فرقه صوفیان قلندر، عنوان قلندر نخستین بار به عبدالعزیز مکی اعطا شد که او را از نوادگان صالح پیامبر می‌دانستند. این روایت بیان می‌کند که عبدالعزیز مکی پس از شنیدن خبر ظهور پیامبر اسلام، محمد، به درگاه خدا دعا کرد که به وی عمر طولانی بدهد تا دوران محمد را ببیند. خداوند هم دعای او را پذیرفت و پس از اینکه اسلام آورد، محمد نام قلندر را به وی اعطا کرد. این روایت در کتاب مناقب قلندریه ذکر شده است.[۵]

جستارهای وابسته

منابع

  1. ↑ Baldick, Julian (2000) Mystical Islam: an introduction to Sufism Tauris Parke Paperbacks, London, p. 66, شابک ‎۱−۸۶۰۶۴−۶۳۱-X
  2. ↑ Schimmel, Annemarie (1980) Islam in the Indian subcontinent E.J. Brill, Leiden, page 34, شابک ‎۹۰−۰۴−۰۶۱۱۷−۷
  3. 1 2 "Tazkira Qalandar Baba Auliya". Khanqah-e-Azeemia Spiritual Sufi Order. Retrieved 15 May 2026.
  4. ↑ Sahih al-Bukhari, Hadith 6502.
  5. ↑ "Qalanderi Order". Khanqah-e-Azeemia Spiritual Sufi Order. Retrieved 15 May 2026.
This page is issued from ویکی‌پدیا. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.