اوبه هالایا
 | |
| نام‌های جایگزین | Ube jam, halayang ube, purple yam jam |
|---|---|
| بخش | دسر |
| خاستگاه | فیلیپین |
| منطقه | فیلیپین |
| دمای سرو | سرد |
| مواد اصلی | سیب‌زمینی بنفش له‌شده، شیر نارگیل و/یا شیرعسلی، کره |
| خوراکی‌های مشابه | پوره تارو |
اوبه هالایا یا هالایانگ اوبه یک دسر از آشپزی فیلیپینی است که از سیب‌زمینی بنفش (Dioscorea alata)، پخته‌شده و له‌شده، تهیه می‌گردد. این ماده بومی را در فیلیپین با نام محلی «اوبه» (ube) می‌شناسند. اوبه هالایا پایه اصلی شیرینی‌ها و بستنی‌های با طعم اوبه به‌شمار می‌رود و در دسرهایی مانند هالو-هالو نیز به‌کار می‌رود.
فیلیپین بیشترین گوناگونی فنوتیپی اوبه را در جهان داراست و به همین دلیل یکی از مراکز احتمالی اهلی‌سازی این گیاه به‌شمار می‌رود. بقایای اوبه از محوطه باستان‌شناختی غار ایله در پالاوان، متعلق به حدود ۱۱٬۰۰۰ سال پیش، به دست آمده‌است.
تهیه
ماده اصلی این دسر، سیب‌زمینی بنفش‌پوست‌کنده و پخته‌ای است که رنده و له می‌شود. سپس سیب‌زمینی له‌شده به همراه شیرعسلی (در اصل شیر نارگیل شیرین‌شده) به تابه‌ای که در آن کره یا مارگارین ذوب شده افزوده می‌شود. مخلوط تا زمان غلیظ شدن هم زده می‌شود، سپس سرد شده و در ظروف گوناگون ریخته می‌گردد.[۱]
اوبه هالایا معمولاً پس از سردخانه، به صورت سرد سرو می‌شود. تزئین‌های اختیاری شامل نارگیل رنده‌شده و برشته، لاتیک یا شیرعسلی است.
گوناگونی
اوبه هالایا نوعی از نیلوپاک است؛ یعنی غذاهای نشاسته‌ای له‌شده با شیر نارگیل و شکر که انواع گوناگونی دارد. به‌طور کلی، واژه «هالایا» برای نیلوپاک تهیه‌شده از اوبه و کالاباسا به‌کار می‌رود، در حالی که «نیلوپاک» بیشتر برای انواع تهیه‌شده از مانیوک یا موز ساباست. نوعی از اوبه هالایا به نام «اوبه ماکاپونو» با ماکاپونو (نوع ویژه‌ای از نارگیل) ترکیب می‌شود.[۲]
بیناگول نوعی منحصربه‌فرد از این دسر است که در ویساهای شرقی با تارو غول‌پیکر تهیه می‌شود و به‌طور سنتی در نیمه‌های پوسته نارگیل عرضه می‌گردد.[۳]
منابع
- ↑ «Halayang Ube-Purple Yam Jam». مارس ۲۰۱۲. بایگانی‌شده از اصلی در ۵ دسامبر ۲۰۲۳. دریافت‌شده در ۲۱ مه ۲۰۲۶.
{{cite web}}: بیش از یک پارامتر|تاریخ بازبینی=و|بازبینی=داده‌شده است (کمک); بیش از یک پارامتر|تاریخ بایگانی=و|archive-date=داده‌شده است (کمک); بیش از یک پارامتر|نشانی بایگانی=و|archive-url=داده‌شده است (کمک)نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ Belen، Jun (۲۵ مه ۲۰۱۰). «Ube, the Purple Yam: Why Filipinos Love Purple Sweet Treats». Junblog. دریافت‌شده در ۲۷ مارس ۲۰۱۹.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ «Leyte Pasalubong». Our Awesome Planet. ۲۲ ژوئیه ۲۰۰۸. دریافت‌شده در ۹ آوریل ۲۰۱۹.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
- مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Ube halaya». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی، بازبینی‌شده در ۲۱ مه ۲۰۲۶.
پیوند به بیرون
| غذاهای اصلی |
|  | ||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| نودل و پاستا |
| |||||||||||
| سوسیسها |
| |||||||||||
| لومپیا و تورون |
| |||||||||||
| نانها، کیکها و شیرینی‌ها |
| |||||||||||
| دسرها |
| |||||||||||
| چاشنیها و مواد اولیه |
| |||||||||||
| نوشیدنیها |
| |||||||||||
| ||||||||||||
ردهها:
- دسرهای فیلیپینی
- دسرهای نارگیل
- دسرهای شیری