کاهن اعظم پتاح

معبد پتاح در ممفیس

کاهن اعظم پتاح گاهی اوقات به عنوان «بزرگترین رییس صنایع دستساز» (wr-ḫrp-ḥmwt) شناخته می‌شد. این عنوان به پتاح به عنوان خدای حامی صنعتگران و هنرمندان اشاره دارد.[۱] کاهن اعظم پتاح در ممفیس در مصر سفلی قرار داشت. معبد پتاح در ممفیس به پتاح، همسرش سخمت و پسرشان نفرتوم اختصاص داده شده بود.[۲]

تاریخچه

wrS42U24
کاهن اعظم پتاح
wr-ḫrp-ḥmwt
به هیروگلیف
دوره: پادشاهی نوین مصر
(۱۵۵۰–۱۰۶۹ ق.م.)

کاهنان اعظم پتاح در کتیبه‌هایی که حداقل به دودمان چهارم برمی‌گردند، ذکر شده‌اند. به عنوان مثال، در مقبره اشراف‌زاده دبهن، شرحی از بازدید فرعون منکورع از محل ساخت هرم خود وجود دارد. فرعون را یک فرمانده دریایی و دو کاهن اعظم پتاح همراهی می‌کنند.[۳] قبلاً دو کاهن اعظم پتاح تا سلسله ششم وجود داشتند. احتمالاً در زمان سلطنت پپی یکم بود که این دو کاهن در یک مقام ادغام شدند. در مقبره سابو به نام تتی در سقاره، مالک مقبره اشاره می‌کند که:

«اعلیحضرت مرا به عنوان کاهن اعظم ممفیس منصوب کردند. [...] معبد «پتاح-جنوب-دیوار او» در هر جای آن تحت مسئولیت من بود، اگرچه قبلاً هرگز یک کاهن اعظم پتاح وجود نداشت.»[۴]

یک مجموعه معبد بزرگ مربوط به زمان رامسس دوم در مکان مدرن میت راهینه (نام دیگر ممفیس) واقع شده است. معبد پتاح مربوط به این دوره زمانی یکی از بزرگ‌ترین مجموعه‌های معبد در مصر بود. بخش زیادی از این مجموعه کاوش نشده است زیرا بخش بزرگی از این مکان بسیار نزدیک به شهر امروزی ممفیس قرار دارد.[۵]

این مقام همچنان در دوره بطلمیوسی یک مقام مهم بود و خانواده کاهن مناصب مهم کاهنی بسیاری را در اختیار داشتند. کاهنان اعظم پتاح، برخی از پادشاهان بطلمیوسی را تاجگذاری کردند و همچنین به عنوان کاتب در فرقه سلطنتی آرسینوئه خدمت می‌کردند. گمان می‌رود که این خانواده از طریق زنی به نام «برنیس»، همسر پسنپتایس دوم، که برخی از مورخان مدرن ادعا می‌کنند احتمالاً دختر بطلمیوس هشتم است، با خانواده بطلمیوسی پیوند خونی داشته باشند.[۶] با این حال، این گمانه‌زنی اخیراً توسط وندی چشایر، مصرشناس، رد شده است.[۷][۸] به نظر می‌رسد که این مقام در دوران حکومت روم بر مصر ناپدید شده است. آخرین بار در سال ۲۳ قبل از میلاد مسیح به آن اشاره شده است.[۶]

منابع

  1. Dodson and Hilton, The Complete Royal Families of Ancient Egypt, 2004.
  2. Wilkinson, The Complete Temples of Ancient Egypt, 2000, Thames and Hudson, p. 83.
  3. J.H. Breasted, Ancient Records of Egypt, Vol I, 2001 (originally 1906), pp. 94-95.
  4. J.H. Breasted, Ancient Records of Egypt, Vol I, 2001 (originally 1906), p. 133.
  5. Wilkinson, The Complete Temples of Ancient Egypt, 2000, Thames and Hudson, p. 114-115.
  6. 1 2 «High Priests of Ptah in the Ptolemaic Period". Digital Egypt for Universities. University College London. 2002. Retrieved 2022-04-21».
  7. Wendy Cheshire, The Phantom Sister of Ptolemy Alexander, Enchoria, 2011, p. 20-30.
  8. Lippert, Sandra (2013), "What's New in Demotic Studies? An Overview of the Publications 2010-2013" (PDF), The Journal of Juristic Papyrology: 33–48.