اندیشه‌نگاری

نمونه‌ای ادعایی از «عکس اندیشه‌ای» که توموکیچی فوکورای به دست آورد.

اندیشه‌نگاری (انگلیسی: Thoughtography) که با نام‌های گرمانگاری فرافکنده، عکاسی روانی، نِنگاری و نِنشا (ژاپنی: 念写) نیز شناخته می‌شود، توانایی ادعایی برای «حک‌کردن» یا انتقال تصاویر ذهنی فرد بر سطحی مانند فیلم عکاسی از راه سازوکارهای فراروان‌شناختی است.[۱] اصطلاح انگلیسی «اندیشه‌نگاری» از سال ۱۹۱۳ در زبان انگلیسی به کار رفته است، اما اصطلاح جدیدتر «گرمانگاری فرافکنده» نوواژه‌ای است که با فیلم آمریکایی حلقه (۲۰۰۲)، بازسازی فیلم ترسناک ژاپنی حلقه (۱۹۹۸)، رواج یافت.[۲]

تاریخچه

اندیشه‌نگاری، که عکاسی روانی نیز نامیده شده است، در اواخر سدهٔ نوزدهم و زیر تأثیر عکاسی روح پدیدار شد.[۱] برخلاف عکاسی روح، اندیشه‌نگاری ارتباطی با اسپیریتوالیسم ندارد.[۳]

یکی از نخستین کتاب‌هایی که به «عکاسی روانی» اشاره کرد، عکاسی نو اثر آرتور برونل چَتوود در سال ۱۸۹۶ بود. چتوود در این کتاب آزمایش‌هایی را توصیف کرد که در آنها ادعا می‌شد «تصویر اشیا بر شبکیهٔ چشم انسان ممکن است آنچنان بر آن اثر گذارد که با نگاه‌کردن به یک صفحهٔ حساس بتوان تصویری عکاسی پدید آورد».[۴] این کتاب در نقدی در مجلهٔ نیچر مورد انتقاد قرار گرفت.[۵]

پژوهشگر پدیده‌های روانی هروارد کرینگتون در کتاب پدیده‌های روانی نوین (۱۹۱۹) نوشت که بسیاری از عکس‌های موسوم به روانی، حاصل تقلب از طریق تعویض یا دستکاری صفحه‌های عکاسی، چاپ دوگانه، نوردهی دوگانه یا استفاده از پرده‌های شیمیایی بوده‌اند. با این حال، کرینگتون گفت که برخی از این تصاویر را واقعی می‌داند.[۶]

اصطلاح «اندیشه‌نگاری» نخستین بار در آغاز سدهٔ بیستم به‌وسیلهٔ توموکیچی فوکورای مطرح شد.[۳]

شکاکان، از جمله عکاسان حرفه‌ای، عکس‌های روانی را ساختگی یا پیامد نقص دوربین یا فیلم، خطاهای نوردهی و ظهور فیلم، شعله عدسی، بازتاب نور فلاش یا واکنش‌های شیمیایی می‌دانند.[۷][۸][۹][۱۰]

ادعاها

توموکیچی فوکورای

در حدود سال ۱۹۱۰، در دوره‌ای که علاقه به اسپیریتوالیسم در ژاپن افزایش یافته بود، توموکیچی فوکورای، استادیار روان‌شناسی دانشگاه توکیو، آزمایش‌هایی در زمینهٔ فراروان‌شناسی را با چیزوکو میفونه، ایکوکو ناگائو و چند نفر دیگر آغاز کرد.

فوکورای نتایج آزمایش‌هایی با ناگائو را منتشر کرد و ادعا کرد که او می‌تواند به‌صورت تله‌پاتیک تصاویر را بر صفحه‌های عکاسی نقش کند. فوکورای این پدیده را «نِنشا» نامید. پس از آنکه روزنامه‌نگاران به بی‌نظمی‌هایی در آزمایش‌ها پی بردند، اعتبار ناگائو زیر سؤال رفت و حتی گمانه‌زنی‌هایی مطرح شد که بیماری و مرگ بعدی او ناشی از فشار روانی حاصل از این انتقادها بوده است.[۱۱]

فوکورای در سال ۱۹۱۳ کتاب روشن‌بینی و اندیشه‌نگاری را منتشر کرد. این کتاب به سبب فقدان رویکرد علمی مورد انتقاد قرار گرفت و دانشگاه و همکاران فوکورای نیز پژوهش‌های او را بی‌اعتبار دانستند. او سرانجام در همان سال ۱۹۱۳ از دانشگاه استعفا کرد.[۱۲]

اوا کاری‌یر

کاری‌یر با اکتوپلاسمی ساختگی که از یک مجلهٔ فرانسوی ساخته شده بود.

در آغاز سدهٔ بیستم، پژوهشگر پدیده‌های روانی آلبرت فون شرنک-نوتسینگ، مدیوم اوا کاری‌یر را بررسی کرد و ادعا کرد که «مادی‌شدن»های اکتوپلاسمی او حاصل فرایندی به نام «اندیشه‌ریخت‌سازی» بوده است که در آن مدیوم می‌توانسته تصاویر ذهنی خود را بر اکتوپلاسم شکل دهد.[۱۳]

شرنک-نوتسینگ کتاب پدیده‌های مادی‌شدن را در سال ۱۹۲۳ منتشر کرد که شامل عکس‌هایی از اکتوپلاسم بود. منتقدان اشاره کردند که در تصاویر اکتوپلاسم نشانه‌هایی از بریده‌های مجله، سنجاق و تکه‌ای نخ دیده می‌شود.[۱۴] شرنک-نوتسینگ نیز پذیرفت که کاری‌یر در چند مورد به‌طور پنهانی سنجاق‌هایی را وارد اتاق جلسه کرده بود.[۱۴] شعبده‌باز کارلوس ماریا د اردیا توانست اکتوپلاسم کاری‌یر را با استفاده از شانه، گاز و دستمال بازسازی کند.[۱۴]

دونالد جی. وست نوشت که اکتوپلاسم کاری‌یر جعلی بوده و از چهره‌هایی ساخته شده بود که از روزنامه‌ها و مجله‌ها بریده شده بودند؛ در برخی عکس‌ها حتی جای تاخوردگی کاغذ دیده می‌شد. تصویری که از پشت «چهرهٔ اکتوپلاسمی» کاری‌یر گرفته شده بود نشان می‌داد که آن از بریده‌ای مجله‌ای ساخته شده که حروف «لو میرو» روی آن دیده می‌شد. این چهرهٔ دوبعدی از مجلهٔ فرانسوی لو میروآر بریده شده بود.[۱۵] شماره‌های پیشین این مجله نیز با برخی دیگر از چهره‌های اکتوپلاسمی کاری‌یر مطابقت داشتند.[۱۶]

چهره‌هایی که او استفاده کرده بود شامل وودرو ویلسون، فردیناند یکم، تزار بلغارستان، رئیس‌جمهور فرانسه ریمون پوانکاره و بازیگر فرانسوی مونا دلزا بود.[۸]: 520 

پس از آنکه شرنک-نوتسینگ دریافت کاری‌یر چهره‌های اکتوپلاسمی خود را از مجله برداشته است، باز هم از او دفاع کرد و مدعی شد که کاری‌یر مجله را خوانده و حافظه‌اش تصاویر را بازیابی کرده و آنها را در اکتوپلاسم «مادی» ساخته است.[۱۳] شرنک-نوتسینگ از سوی منتقدان ساده‌باور توصیف شده است.[۱۴] جوزف مک‌کیب نیز نوشت که در آلمان و اتریش، بارون فون شرنک-نوتسینگ «مایهٔ خندهٔ همکاران پزشکی خود» شده بود.[۱۷]

تد سریوس

در دههٔ ۱۹۶۰ ادعا شد که تد سریوس، ساکن شیکاگو و پیشخدمت باربر هتل که در اواخر دههٔ چهل زندگی خود بود، می‌تواند با استفاده از نیروی دورجنبی تصاویر را بر فیلم فوری پولاروید پدید آورد.[۱۸]

ادعاهای سریوس با پشتیبانی جول آیزنباد، روان‌پزشکی در دنور، شهرت بیشتری یافت. آیزنباد در سال ۱۹۶۷ کتاب جهان تد سریوس: پژوهش‌های اندیشه‌نگارانه دربارهٔ ذهنی خارق‌العاده را منتشر کرد و در آن استدلال کرد که توانایی‌های ادعایی سریوس واقعی‌اند.[۱۹]

با این حال، عکاسان حرفه‌ای و پژوهشگران شکاک نتیجه گرفتند که سریوس از ترفندهای سادهٔ تردستی استفاده می‌کرده است.[۲۰][۲۱]

ماسواکی کیوتا

ماسواکی کیوتا مدعی ژاپنی توانایی‌های روانی بود که گفته می‌شد از توانایی دورجنبی برخوردار است.[۲۲][۷]: 198 

کیوتا در لندن به‌وسیلهٔ پژوهشگران شبکهٔ آی‌تی‌وی گرانادا آزمایش شد و نتیجهٔ آزمایش‌ها منفی بود. مشخص شد که او تحت کنترل دقیق قادر به انتقال تصاویر ذهنی بر فیلم نبود و تنها زمانی موفق می‌شد که فیلم دست‌کم دو ساعت بدون نظارت در اختیار خودش قرار می‌گرفت.[۷]: 198 

به گفتهٔ شعبده‌باز و شکاک جیمز رندی، عکس‌های پولاروید کیوتا ظاهراً با نوردهی قبلی فیلم تهیه شده بودند؛ زیرا او تلاش زیادی می‌کرد بستهٔ فیلم را به دست آورد و مدتی به‌تنهایی با آن بماند.[۲۳] کیوتا در یک مصاحبهٔ تلویزیونی در سال ۱۹۸۴ به تقلب اعتراف کرد.[۲۴]

یوری گلر

در سال ۱۹۹۵، یوری گلر، مدعی مشهور توانایی‌های روانی، استفاده از دوربین ۳۵ میلی‌متری را در اجراهای خود آغاز کرد. او در حالی که درپوش عدسی روی دوربین باقی می‌ماند از پیشانی خود عکس می‌گرفت و سپس فیلم‌ها را برای ظهور می‌فرستاد. گلر ادعا می‌کرد تصاویر پدیدارشده مستقیماً از ذهن او منتقل شده‌اند.[۱۰]: 313 

جیمز رندی مدعی شد گلر این ترفند را با استفاده از یک ابزار نوری دستی یا با عکاسی بر فیلمی که از پیش نوردهی شده بود اجرا می‌کرد.[۱۰]: 313 

جستارهای وابسته

  • پرده‌های کیلنر
  • عکاسی کرلیان
  • اپتوگرافی


برای مطالعهٔ بیشتر

پیوند به بیرون

در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ اندیشه‌نگاری موجود است.


منابع

  1. 1 2 Krauss, Rolf H. (1995). Beyond Light and Shadow: The Role of Photography in Certain Paranormal Phenomena: An Historical Survey. Munich: Nazraeli Press. p. 57. ISBN 9783923922383.
  2. ↑ Lowenstein, Adam (2015). Dreaming of Cinema: Spectatorship, Surrealism, and the Age of Digital Media (in English). Columbia University Press. pp. 124–. ISBN 9780231538480. Retrieved 6 December 2017.
  3. 1 2 Chéroux, Clément (2005). The Perfect Medium: Photography and the Occult. New Haven, Connecticut: انتشارات دانشگاه ییل. p. 155. ISBN 9780300111361.
  4. ↑ Arthur Brunel Chatwood. (1896). The New Photography. Downey. p. 93
  5. ↑ نورمن لاکیر. (1896). Nature. Volume 53. p. 460
  6. ↑ "Modern psychical phenomena, recent researches and speculations". بایگانی اینترنت. 2010-07-21. Retrieved 2016-12-17.
  7. 1 2 3 Nickell, Joe (2005). Camera Clues: A Handbook for Photographic Investigation. Lexington: انتشارات دانشگاه کنتاکی. p. 195. ISBN 9780813191249.
  8. 1 2 Stein, Gordon (1996). The Encyclopedia of the Paranormal (2nd ed.). Amherst, New York: Prometheus Books. p. 517. ISBN 9781573920216.
  9. ↑ Brugioni, Dino A. (1999). Photo Fakery: A History of Deception and Manipulation (1st ed.). Dulles, Virginia: Brassey's. p. 160. ISBN 9781574881660.
  10. 1 2 3 Carroll, Robert Todd (2003). The Skeptic's Dictionary: A Collection of Strange Beliefs, Amusing Deceptions, and Dangerous Delusions. Hoboken, New Jersey: جان وایلی و پسران. ISBN 9780471272427. Retrieved 11 February 2017.
  11. ↑ Kristen Lacefield (1 April 2013). The Scary Screen: Media Anxiety in the Ring. انتشارات اشگیت. pp. 34, 37–. ISBN 9781409476191. Retrieved 11 February 2017.
  12. ↑ David B. Baker (13 January 2012). The Oxford Handbook of the History of Psychology: Global Perspectives. انتشارات دانشگاه آکسفورد. pp. 354–. ISBN 9780195366556. Retrieved 11 February 2017.
  13. 1 2 Brower, M. Brady (2010). Unruly Spirits: The Science of Psychic Phenomena in Modern France. Urbana: University of Illinois Press. p. 120. ISBN 9780252077517.
  14. 1 2 3 4 "Spiritism and common sense". 2010-07-21. Retrieved 2016-12-17.
  15. ↑ West, Donald. (1954). Psychical Research Today. Chapter Séance-Room Phenomena. Duckworth. p. 49
  16. ↑ McHargue, Georgess (1972). Facts, Frauds, and Phantasms: A Survey of the Spiritualist Movement. دابل دی (ناشر). p. 187. ISBN 0385053053.
  17. ↑ Harris, Frank (1993). Debates on the Meaning of Life, Evolution and Spiritualism. Buffalo, New York: کتاب‌های پرومتئوس. p. 77. ISBN 9780879758288.
  18. ↑ Nickell, Joe (2010). Camera Clues: a Handbook for Photographic Investigation. Lexington: University Press of Kentucky. p. 197. ISBN 978-0813138282. Retrieved 11 February 2017.
  19. ↑ Kripal, Jeffrey J. (2011). Authors of the Impossible: The Paranormal and the Sacred (in English). Chicago, Illinois: University of Chicago Press. p. 285. ISBN 9780226453897. Retrieved 6 December 2017.
  20. ↑ Hines, Terence (2002). Pseudoscience and the paranormal (2nd ed.). Amherst, New York: Prometheus Books. p. 77. ISBN 9781573929790.
  21. ↑ "'Psychic Projections' Were a Hoax - The Chronicle of Higher Education". Chronicle.com. Retrieved 2016-12-17.
  22. ↑ Paul Kurtz (1985). A Skeptic's Handbook of Parapsychology. Buffalo, New York: Prometheus Books. p. 348. ISBN 9780879753009.
  23. ↑ الگو:Cite Encyclopedia of Claims
  24. ↑ Melton, J. Gordon; Shepard, Leslie (2001). Encyclopedia of Occultism and Parapsychology (5th ed.). Detroit, Michigan: گروه گیل. p. 865. ISBN 081039488X.
This page is issued from ویکی‌پدیا. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.