پاستیرما

پاستیرما

پاستیرما نوعی گوشت فرآوری‌شده از گاومیش آبی یا گاو است که بسیار چاشنی‌زده شده و در هوا خشک شده است. این یکی از غذاهای ترکی عثمانی است که در غذاهای مختلفی از مناطق قفقاز، بالکان و مدیترانه‌ای با نام‌های مختلف یافت می‌شود.[۱][۲][۳][۴][۵][۶]

عشایری که بیشتر گوشت در اختیار خود را نمک سود، فشرده و خشک می‌کردند، روش‌های جایگزینی را برای نگهداری غذا در دمای محیط امتحان می‌کردند تا بتوانند آن را برای مدت طولانی‌تری با خیال راحت مصرف کنند.[۷] به گفته مورخان و باستان‌شناسان،[۸][۹] ترک‌های هون و غز که در آسیای مرکزی زندگی کوچ‌نشینی و نظامی داشتند، تغذیه‌ای خود را با گوشت نمک سود شده و تکه‌های گوشت حیواناتی که شکار می‌کردند، انجام می‌دادند تا بدون اتلاف وقت، بتوانند سوار بر اسب پیشروی کنند. آن‌ها این تکه‌های گوشت را در زین یا خورجین‌های اسب خود که روی آن حمل می‌کردند، قرار می‌دادند و در طول سفرهایشان که شاید هفته‌ها طول می‌کشید، تکه‌های گوشت به دلیل فشرده شدن بین اسب و زین اسب سوار، به پاستیرما تبدیل می‌شدند.[۱۰][۱۱][۱۲] پاستیرما، یک نام ترکی، از فعل «باستیرماخ» گرفته شده است که به معنی «فشردن» است.[۱۳][۱۴]

ریشه‌شناسی و تاریخ

این ماده غذایی در غذاهای مختلف، نام‌های متعددی دارد. با نام‌های پاسترما،[۱۵] پاسترما،[۱۶] پاستیرما، پاستورما،[۱۷] باسدیرمه،[۱۸] باسترما،[۱۹] باستورما،[۲۰] یا ابوخ[۲۱] شناخته می‌شود.

کلمه پاستیرما و مشتقات آن ترکی هستند و از فعل باستیرما/باستیرماخ به معنی فشردن گرفته شده‌اند.[۲۲][۲۳][۲۴]

نوعی از باستورما در آشپزی ارمنی وجود داشته است که در آنجا به عنوان ابوخ (ارمنی: աբուխ) شناخته می‌شد.[۲۵][۲۶] کلمه آپوخت abookhd (در ارمنی کلاسیک) در قرن پنجم میلادی، به معنای «گوشت نمک سود و خشک شده» استفاده شده بود.[۲۷] به گفته ت. دورهام، باستورما ریشه ارمنی دارد و هنوز هم در خاورمیانه طبق دستور العمل‌های قدیمی خانوادگی تهیه می‌شود.[۲۸]

پاستیرما در دیوان لغات الترک محمود کاشغری و سیاحت نامه اولیا چلبی وجود دارد.[۲۹] به گفته محقق ترک، بیرون کیلیچ، این اصطلاح از اسم ترکی باستیرما گرفته شده است که به معنی «فشردن» است.[۳۰] در دایرةالمعارف غذا و نوشیدنی آکسفورد آمده است که پاستیرما کلمه‌ای است که عثمانی‌ها برای نوعی گوشت گاو نمک سود شده بیزانسی که پاستون (παστόν) نامیده می‌شد، استفاده می‌کردند.[۳۱][۳۲] به گفته یوهانس کودر، متخصص مطالعات بیزانس، پاستون می‌تواند به معنای گوشت نمک سود شده یا ماهی نمک سود شده باشد، در حالی که آکروپاستون (ἀκρόπαστον) به معنای گوشت نمک سود شده است.[۳۳] اندرو دالبی پاستون را به عنوان «ماهی نمک سود شده» و آکروپاستون آپاکین را به عنوان «استیک فیله نمک سود شده» تعریف می‌کند.[۳۴] گرگوری ناگی آکروپاستون را با عنوان «دودی» تعریف می‌کند و آپاکین را «نوعی سوسیس سالامی، احتمالاً شبیه پاستورما» توصیف می‌کند.[۳۵] در کتاب راهنمای غذا در آکسفورد آمده است که یک غذای لذیذ از گوشت خشک‌شدهٔ بیزانسی «پیشگام پاستیرما در ترکیهٔ مدرن» بوده است.[۳۶]

کلمه انگلیسی pastrami از طریق زبان ییدیش آمده و شاید با کلمه سالامی (salami) ترکیب شده باشد.[۳۷][۳۸][۳۹]

آشپزی‌ها

پاستیرما یا نوعی از آن در غذاهای ارمنستان، ترکیه، یونان، بلغارستان، جمهوری آذربایجان، مصر و اعراب وجود دارد. یک محصول گوشت گاو نمک سود شده مشابه که در آن سوهو مزو که نوعی سبزی است، استفاده نمی‌شود، در کشورهایی مانند صربستان، مونته‌نگرو، بوسنی و کرواسی محبوب است، در حالی که پاستراما/پاسترامی در رومانی و در بین یهودیان محبوب است.[۴۰][۴۱][۴۲][۴۳][۴۴][۴۵][۴۶][۴۷][۴۸]

ارمنستان

تخم مرغ و پاستیرما

گوشت عمل‌آوری‌شده که شبیه برساولا ایتالیایی است، توسط ارمنی‌ها باستورما (բաստուրմա) یا آبوخت (ապուխտ) نامیده می‌شود.[۴۹] برخی از پیتزافروشی‌های ارمنی در شهرهایی مانند ایروان، بوستون و لس‌آنجلس پیتزای باستورما سرو می‌کنند.[۴۹] رستوران‌های ارمنی همچنین برگرهای باستورما سرو می‌کنند،[۵۰] باستورما را می‌توان به سالاد اضافه کرد،[۵۱] و با املت نیز یک صبحانه رایج در ارمنستان است.[۵۲] باستورما یا املت باستورما را می‌توان در نان لواش، همراه با مواد دیگری مانند ترخون، پنیر چچیل و ماتزون سیر پیچید.[۵۳]

به گفته نیگول بزجیان، ارمنی‌هایی که از نسل‌کشی ۱۹۱۵ جان سالم به در بردند، باستورما را با خود به خاورمیانه آوردند. بزجیان به یاد می‌آورد که مادربزرگش «املت باستورما را که در روغن زیتون سرخ شده بود، با تکه‌های نان لواش» تهیه می‌کرد. او خاطرنشان می‌کند که ارمنی‌های قیصریه به ویژه در تولید باستورما مشهور بودند.[۴۹]

اعراب با کنایه‌هایی مانند «بوی باستورما اینجا می‌آید» ارمنی‌ها را مسخره می‌کردند، که به بوی قوی باستورما اشاره داشت که توسط مخلوط سیر و شنبلیله که گوشت در طول نگهداری با آن پوشانده می‌شود، تولید می‌شود. شوشو، کمدین مشهور لبنانی دهه‌های ۱۹۶۰ و ۱۹۷۰، کاریکاتوری از یک فروشنده باستورمای ارمنی را به تصویر کشید؛ او پس از شکایت ارمنی‌های محلی لبنان، این شخصیت را بازنشسته کرد.[۴۹]

در فلسطین، خانواده‌های ارمنی در شب سال نو گرد هم می‌آیند و غذاهای سنتی از جمله باستورما، چی کوفتا و شیرینی سنتی ارمنی به نام سوجوخ (քաղցր սուջուխ) می‌خورند.[۵۴][۵۵]

بلغارستان

پاسترما (همان‌طور که در بلغارستان نامیده می‌شود) در بین بلغاری‌ها محبوب است. محصولات خاص شامل پاسترما گووژدا است که در سال ۲۰۱۷ به عنوان یک غذای سنتی تضمین شده از دید سلامت در اتحادیه اروپا ثبت شد.[۱۶]

مصر

در مصر پاستیرما به صورت بسطرمة نوشته شده و معمولاً از برش‌های بدون چربی گوشت گاو یا گاومیش آبی، مانند بالاران یا فیله تهیه می‌شود. این برش‌ها ابتدا با نمک پخته می‌شوند تا رطوبت اضافی آنها گرفته شود. پس از فرایند پخت، گوشت در خمیری مرطوب ساخته شده با ترکیبی از ادویه‌ها، از جمله شنبلیله، پاپریکا، زیره، فلفل سیاه و سیر پیچیده می‌شود که پوسته‌ای خوش طعم ایجاد می‌کند. سپس گوشت در هوا خشک می‌شود تا به بافتی سفت برسد، مدت زمانی که با اندازه آن متفاوت است و در نهایت به صورت برش‌های نازک سرو می‌شود.[۵۶] اغلب با تخم مرغ برای صبحانه یا به عنوان رویه در غذاهای دیگر، مانند انواع خوش طعم فطیر خورده می‌شود.

ترکیه

در غذاهای ترکی، پاستیرما می‌تواند به عنوان صبحانه خورده شود و یک مادهٔ رایج در املت، منمن (شاکشوکا به سبک ترکی) یا نوعی تخم‌مرغ بندیکت است.[۵۷][۵۸][۵۹]

پاستیرما را می‌توان به عنوان رویه حمص،[۶۰] نان پیده،[۶۱] همبرگر[۶۲] و ساندویچ‌های تست شده با پنیر چدار یا پنیر کاسار استفاده کرد.[۶۳] می‌تواند به عنوان پرکننده بورک باشد که به جای خمیر فیلو سنتی با کادایف درست می‌شود.[۶۴] همچنین می‌توان آن را با سیب‌زمینی ترکیب کرد تا پرکننده بورک‌های سنتی باشد.[۶۵]

همچنین می‌تواند به عنوان افزودنی به سبزیجاتی مانند اسفناج استفاده شود.[۶۶][۶۷]

تولید

ترکیه سالانه حدود ۲۰۴۱ تن پاستیرما تولید می‌کند.[۳۰] پاستیرمای قیصریه به ویژه ویژندی شناخته شده است. وزارت امور خارجه بریتانیا در گزارش سال ۱۸۹۳ خود خاطرنشان می‌کند که قیصریه که آنها آن را سزاریا می‌نامند، «به ویژه به خاطر تهیه باستورما مشهور است».[۶۸]

جستارهای وابسته

  • Biltong
  • Cecina
  • Jerky
  • Montreal-style smoked meat
  • List of dried foods
  • Pastrami

منابع

  1. ↑ yourdictionary "pastırma"
  2. ↑ Kayseri "Pastırma"
  3. ↑ dailysabah "pastırma- an aromatic and spicy taste of history"
  4. ↑ "In search for pastırma"
  5. ↑ etymology and origin of "pastırma"
  6. ↑ "History of pastırma- how did it originate"
  7. ↑ Batu, A. ; Batu, H.S. Historical Background of Turkish Gastronomy from Ancient Times until Today. J. Ethn. Foods 2018, 5, 76–82. [Google Scholar]
  8. ↑ Merwin, T. Pastrami on Rye: An Overstuffed History of the Jewish Deli. In Pastrami on Rye; New York University Press: New York, NY, USA, 2015; ISBN 978-0-8147-6274-5. [Google Scholar]
  9. ↑ Oboturova, N. ; Evdokimov, I. ; Kulikova, I. ; Bratsikhin, A. ; Bogueva, D. Chapter 4—Traditional Foods of the North Caucasus Region. In Nutritional and Health Aspects of Traditional and Ethnic Foods of Eastern Europe; Bogueva, D. , Golikova, T. , Shamtsyan, M. , Jākobsone, I. , Jakobsons, M. , Eds. ; Elsevier Traditional and Ethnic Food Series: Amsterdam, The Netherlands; Academic Press: Cambridge, MA, USA, 2022; pp. 69–91. ISBN 978-0-12-811734-7. [Google Scholar]
  10. ↑ Çılgınoğlu, H. ; Mutlu, S. Gastronomi Turizmi Kapsamında Yöresel Ürünlerin Geliştirilmesi: Kastamonu Pastırması Örneği. J. Tour. Gastron. Stud. 2022, 10, 3034–3054. [Google Scholar]
  11. ↑ Erdinçli, İ. 16. Yüzyıldan 20. Yüzyıla İstanbul Meyhane Âlemlerine Eşlik Eden Mezeler ve Yiyecekler. TAD 2023, 42, 151–180. [Google Scholar]
  12. ↑ Goodwin, G. Iznik, the Pottery of Ottoman Turkey. By Nurhan Atasoy and Julian Raby. pp. 784, 991 Illus. Including 303 in Colour. London, Alexandra Press, under the Auspices of the Institute of Social Sciences, Istanbul University and the Patronage of the Türk Ekonomi Bankasi, Istanbul, 1989. £120.00. J. R. Asiat. Soc. 1990, 122, 162–164. [Google Scholar]
  13. ↑ Özkan, N. Pastırma Sözü Üzerine. Dil Araştırmaları 2013, 13, 45–55. [Google Scholar]
  14. ↑ Historical, Technological, Biochemical, and Microbiological Aspects of Pastirma, an Ethnic Meat Product from Asia to Anatolia: A Narrative Literature Review
  15. ↑ Ramesh C. Ray; Montet Didier (21 August 2014). Microorganisms and Fermentation of Traditional Foods. CRC Press. p. 263. ISBN 978-1-4822-2308-8.
  16. 1 2 "Commission Implementing Regulation (EU) 2017/1106 of 21 June 2017 entering a name in the register of traditional specialities guaranteed (Пастърма говежда (Pastarma govezhda) (TSG))". Official Journal of the European Union. 2 June 2017. Retrieved 5 May 2025.
  17. ↑ Clifford Wright (26 September 2003). The Little Foods of the Mediterranean: 500 Fabulous Recipes for Antipasti, Tapas, Hors D'Oeuvre, Meze, and More. Harvard Common Press. p. 291. ISBN 978-1-55832-227-1.,
  18. ↑ Sameh Wadi (14 April 2015). The New Mediterranean Table: Modern and Rustic Recipes Inspired by Traditions Spanning Three Continents. Page Street Publishing. p. 82. ISBN 978-1-62414-104-1.
  19. ↑ Ghillie Basan (2007). Middle Eastern Kitchen. Hippocrene Books. p. 198. ISBN 978-0-7818-1190-3.
  20. ↑ harry g. levine (2007). "pastrami land: the jewish deli in new york city". Contexts. 6 (3): 67–. doi:10.1525/ctx.2007.6.3.67. JSTOR 41801065.
  21. ↑ "How Do You Say Basturma in Armenian?". The Armenian Prelacy. 8 July 2016.
  22. ↑ Nişanyan Dictionary "pastırma"
  23. ↑
  24. ↑ Oxford Dictionary "pastırma"
  25. ↑ "The History of Aboukh/Pastirma: A Dry-Cured Beef Product of Armenian Origin", Handbook of Meat and Meat Processing, CRC Press, pp. 708–719, 2012-01-11, doi:10.1201/b11479-44, ISBN 978-0-429-15146-0, retrieved 2022-06-06
  26. ↑ Abdallah, Marwa Ragab. The meat that ancient Armenian warriors used to survive Aboukh(Commonly known as Basturma)and Sujukh. OCLC 1187870747.
  27. ↑ "How Do You Say Basturma in Armenian?". The Armenian Prelacy. 8 July 2016.
  28. ↑ T. R. Durham. Salt, Smoke, and History // Gastronomica , Vol. 1, No. 1 (Winter 2001), pp. 78-82.
  29. ↑ Kaban, Güzin (2013-12-01). "Sucuk and pastırma: Microbiological changes and formation of volatile compounds". Meat Science. 59 th International Congress of Meat Science and Technology, 18–23 August 2013 Izmir/Turkey. 95 (4): 912–918. doi:10.1016/j.meatsci.2013.03.021. ISSN 0309-1740. PMID 23608196.
  30. 1 2 Kilic, Birol (2009). "Current trends in traditional Turkish meat products and cuisine". LWT - Food Science and Technology. 42 (10): 1581–1589. doi:10.1016/j.lwt.2009.05.016. ISSN 0023-6438.
  31. ↑ "After the Armenians now the Greeks(Byzantines)|The evolution of Pastirma", Handbook of Meat and Meat Processing, CRC Press: 708–719, 2012-01-11, doi:10.1201/b11479-44, ISBN 978-0-429-15146-0, retrieved 2022-06-06
  32. ↑ Kraig, Bruce (2013-01-31). The Oxford Encyclopedia of Food and Drink in America. OUP USA. ISBN 978-0-19-973496-2. Archived from the original on 2018-07-28. Retrieved 2018-07-18. When the Ottomans settled in Istanbul they also adopted a number of Byzantine dishes, one of which was a form of cured beef called paston and which the Turks called pastirma […] It became and remains a specialty of Kayseri in Cappadocia in west central Turkey.
  33. ↑ Brubaker, Leslie; Linardou, Kallirroe (2007). Eat, Drink, and be Merry (Luke 12:19): Food and Wine in Byzantium: Papers of the 37th Annual Spring Symposium of Byzantine Studies, in Honour of Professor A.A.M. Bryer. Ashgate Publishing, Ltd. pp. 47–62. ISBN 978-0-7546-6119-1.
  34. ↑ Dal, Andrew (2010-06-30). Tastes of Byzantium: The Cuisine of a Legendary Empire. I.B.Tauris. p. 189. ISBN 978-0-85771-731-3.
  35. ↑ Nagy, Gregory (2014-01-02). Greek Literature in the Byzantine Period: Greek Literature. Routledge. ISBN 978-1-136-06626-9. Archived from the original on 2018-07-28. Retrieved 2018-07-18.
  36. ↑ Davidson, Alan (2006). Jaine, Tom (ed.). The Oxford Companion to Food. Oxford University Press. doi:10.1093/acref/9780192806819.001.0001. ISBN 978-0-19-280681-9. Archived from the original on 2018-06-03. Retrieved 2018-07-16. “This is certainly true of Byzantine cuisine. Dried meat, a forerunner of the pastirma of modern Turkey, became a delicacy. ”
  37. ↑ harry g. levine (2007). "pastrami land: the jewish deli in new york city". Contexts. 6 (3): 67–. doi:10.1525/ctx.2007.6.3.67. JSTOR 41801065.
  38. ↑ Benor, Sarah Bunin (2020). "Chapter 1: Pastrami, Verklempt, and Tshootspa: Non-Jews' Use of Jewish Language in the United States". The American Jewish Year Book. 120: 3–69. doi:10.1007/978-3-030-78706-6_1. ISSN 0065-8987. JSTOR 48742390.
  39. ↑ Popescu, Floriana (2018-11-07). A Paradigm of Comparative Lexicology (به انگلیسی). Cambridge Scholars Publishing. ISBN 978-1-5275-2107-0.
  40. ↑ PASTIRMA Also known as pasterma, pastarma or pastourma. Mutton, beef or goat meat marinated with strong taste, pastirma forms part of Turkish and Greek mezze and is eaten like dried ham. For more see: New Larousse Gastronomique, Hachette UK, 2018, ISBN 0-600-63587-2, p. 562.
  41. ↑ The Bulgarians and Serbs call it pastarma; the Greeks, pastourmas; the Azerbaijanis, bastirma; the Arabs, basterma; and the Romanians, pastrama. For more see: Robert Sietsema, New York in a Dozen Dishes, Houghton Mifflin Harcourt, 2015, ISBN 0-544-45431-6, p. 112.
  42. ↑ The stuffing consists of what the Greeks call pastourma, known to the Turks as pastırma and to the Arabs as basturmā. For more see: Clifford Wright, Little Foods of the Mediterranean: 500 Fabulous Recipes for Antipasti, Tapas, Hors D'Oeuvre, Meze, and More, Harvard Common Press, 2003, ISBN 1-55832-227-2, p. 291.
  43. ↑ The Greeks of Cappadocia have contributed in modest but distinct ways to the general food culture of modern Greece, reinforcing and adding their own nuances to the special foods of the major Christian festivals. They also claim pastirma as one of their specialities. In spite of such Byzantine precursors as apokti, it is true that the pastirma tradition has deep roots in the nomadic culture of the medieval Turks. It is highly probable that they transmitted the idea to the Cappadocians alongtime before Constantinople was conquered, and, although Constantinople knew all about pastirma from the seventeenth century onwards, it is certain that after the population exchanges of 1923 modern Greece acquired its knowledge of pastirma from the Capadocians. For more see: Gifts of the Gods: Andrew Dalby, Rachel Dalby, A History of Food in Greece, Foods and Nations, Reaktion Books, 2017, ISBN 1-78023-863-0, p. 149.
  44. ↑ "Osmanlı/İstanbul mutfağı üzerine". 7 May 2015. Retrieved 2018-11-18.
  45. ↑ Gur, Janna (2008). The Book of New Israeli Food: A Culinary Journey. Schocken Books. ISBN 978-0-8052-1224-2.
  46. ↑ El-Magoli, S.B.M.; Abd-Allah, M.A. (2014), "ETHNIC MEAT PRODUCTS | Middle East", Encyclopedia of Meat Sciences, Elsevier, pp. 553–554, doi:10.1016/b978-0-12-384731-7.00197-5, ISBN 978-0-12-384734-8
  47. ↑ Oxford English Dictionary, 3rd Edition, 2005, s.v. 'pastrami'
  48. ↑ lleekkii (2023-06-30). "Suho meso". Discover Bosnia & Herzegovina (به انگلیسی). Retrieved 2025-04-12.
  49. 1 2 3 4 Bezjian, Nigol (2009-08-18). "Bezjian: Travels with Basturma". The Armenian Weekly. Retrieved 2018-11-18.
  50. ↑ Asimov, Eric (11 March 1998). "$25 and Under; The Tastes of Armenia With a French Accent". The New York Times.
  51. ↑ "Make your own Armenian charcuterie". Popular Science. 17 March 2020.
  52. ↑ "Basturma Omelette Recipe – Apukht Omelette". Heghineh. 6 May 2016.
  53. ↑ "Basturma Omelette, A Great Armenian Breakfast". Phoenix Tour. 14 February 2022.
  54. ↑ Duguid, Naomi (2016-09-06). Taste of Persia: A Cook's Travels Through Armenia, Azerbaijan, Georgia, Iran, and Kurdistan. Artisan Books. ISBN 978-1-57965-727-7.
  55. ↑ "Panem et Circenses - This Week in Palestine". Archived from the original on 2018-11-19. Retrieved 2018-11-18.
  56. ↑ "Basturma (Pastirma or Just Basturma?)". Amira's Pantry. Retrieved March 17, 2025.
  57. ↑ Arda'nın Mutfağı. Yumurtanın En Lezzetli Hali - Eggs Benedict Tarifi - Arda'nın Mutfağı. Archived from the original on 2018-07-31. Retrieved 2018-07-31.
  58. ↑ Migros Türkiye. Pastırmalı Yumurta Tarifi. Archived from the original on 2018-07-31. Retrieved 2018-07-31.
  59. ↑ "Pastırmalı Menemen". Sabah. Retrieved 2018-11-18.
  60. ↑ Pastırmalı Humus Tarifi. Nursel'in Evi. Archived from the original on 2021-12-12. Retrieved 2018-07-18.
  61. ↑ Pastırmalı Pide Tarifi. Nursel'in Evi. Archived from the original on 2018-07-28. Retrieved 2018-07-18.
  62. ↑ Pastırmalı Hamburger ve Lahana Salatası Tarifleri. Arda'nın Mutfağı | 1.Bölüm (01.11.2015). Retrieved 2018-07-18.
  63. ↑ Migros Türkiye. Pastırmalı Kaşarlı Somun Ekmek Tarifi. Event occurs at 99 seconds. Retrieved 2018-07-31.
  64. ↑ Pastırmalı Kadayıf Böreği Tarifi. Pelin Karahan'la Nefis Tarifler. Retrieved 2018-07-18.
  65. ↑ Migros Türkiyeundefined (Director). Patatesli Pastırmalı Rulo Börek. Retrieved 2018-07-31.
  66. ↑ Gurme Tarifler-Pastırmalı Ispanaklı Sote. TV Kayseri. Retrieved 2018-07-18.
  67. ↑ Halıcı, Feyzi (1991). Üçüncü Milletlerarası Yemek Kongresi: Türkiye, 7-12 Eylül 1990. Konya Kültür ve Turizm Vakfı. ISBN 978-975-95525-1-0.
  68. ↑ Office, Great Britain Foreign (1894). Diplomatic and Consular Reports: Annual series. p. 5. Archived from the original on 2018-07-28. Retrieved 2018-07-18.

کتابشناسی

  • آلن دیویدسون، راهنمای آکسفورد برای غذا . انتشارات دانشگاه آکسفورد، آکسفورد ۱۹۹۹. شابک ۰-۱۹-۲۱۱۵۷۹-۰
  • ماریا کانوا-جانسون، دیگ ذوب. غذا و آشپزی بالکان ، انتشارات پراسپکت، ۱۹۹۵. شابک ۰-۹۰۷۳۲۵-۵۷-۲

پیوند به بیرون

  • پرونده‌های رسانه‌ای مربوط به Pastirma در ویکی‌انبار 

الگو:Bulgarian cuisine

This article is issued from ویکی‌پدیا. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.