اگت
| اگت | |
|---|---|
 خط‌کشی که مقیاس اگت (پایین) و مقیاس پایکا (بالا) را نشان می‌دهد | |
| اطلاعات یکا | |
| سامانه‌های اندازه‌گیری | یکای تایپوگرافیک |
| یکای | طول |
| تبدیل یکا | |
| ۱ unit در ... | ... برابر است با ... |
| یکاهای تایپوگرافیک | = ۵٫۵ پوینت |
| بریتانیایی/آمریکایی | = .0763۸ اینچ |
| متریک (SI) | ~۱٫۹۴ میلیمتر |
اگت (در انگلیسی آمریکایی: Agate) یا یاقوت (در انگلیسی بریتانیایی: Ruby) یکایی در اندازه‌گیری تایپوگرافیک است. این یکا برابر با ۵٫۵ پوینت تایپوگرافیک یا حدود ۱⁄۳ اینچ (۱٫۹۴ میلیمتر) است. این اصطلاح می‌تواند به ارتفاع یک سطر متن یا به قلمی با اندازه ۵٫۵ پوینت اشاره داشته باشد. قلم اگت معمولاً برای نمایش داده‌های آماری یا اعلامیه‌های قانونی در روزنامه‌ها به کار می‌رود.
اگت کوچک‌ترین اندازه قلمی شمرده می‌شود که می‌توان آن را روی کاغذ روزنامه چاپ کرد و همچنان خوانا بود. به دلیل کوچکی این اندازه در مقایسه با متن معمول روزنامه که ممکن است ۸ تا ۱۰ پوینت باشد و به دلیل کاربرد آن در جداول آماری، بورس، مسابقات اسب‌دوانی و سایر جداول، واژه «اگت» گاه به خود این جداول و متون نیز اشاره دارد.
این یکا پیش از سال ۱۸۲۲ میلادی (۱۲۰۰ هجری شمسی) ناشناخته بود. در آن سال جورج بروس، که می‌کوشید نسبت دقیق‌تری میان پیکره‌های حروف برقرار کند، شکافی را میان اندازه‌های «پرل» و «نونپریل» یافت و این اندازه را برای پر کردن آن شکاف معرفی کرد. در بریتانیا این اندازه «یاقوت» (Ruby) نامیده می‌شود.
تاریخچه و کاربرد
پیشینه
اگت نخستین بار در سال ۱۸۲۲ میلادی به وسیله جورج بروس معرفی شد.[۱] بروس که در تلاش بود نسبت درست‌تری میان پیکره‌های حروف چاپی برقرار سازد، شکافی را در میان اندازه‌های «پرل» و «نونپریل» مشاهده کرد و اندازه اگت را برای پر کردن آن به کار برد.[۱]
بر اساس فرهنگ آمریکایی چاپ و کتاب‌سازی (۱۸۹۴):[۱]
اگت: اندازه‌ای کوچک از حروف چاپی، میان پرل و نونپریل، نصف اندازه پیکای کوچک. کمی بیش از سیزده سطر در یک اینچ جای می‌گیرد. در دستگاه پوینت، با پنج و نیم پوینت برابری می‌کند. کاربرد اصلی آن در آگهی‌ها و گزارش‌های بازار در روزنامه‌های روزانه است و معمولاً کوچک‌ترین اندازه به‌کاررفته در آن‌ها است. همچنین در جدول‌های زمان‌بندی به‌طور گسترده‌ای کاربرد دارد. این اندازه پیش از ۱۸۲۲ ناشناخته بود، آنگاه که جورج بروس، که در تلاش برای ایجاد نسبت دقیق‌تری میان پیکره‌های حروف بود، شکافی میان پرل و نونپریل یافت و این اندازه را برای پر کردن آن به کار برد. در انگلستان آن را یاقوت می‌نامند. هنساردز تایپوگرافیا، که در ۱۸۲۵ منتشر شد، می‌گوید که چند سال پیش از آن برایش کاملاً ضروری بود که نامی مشخص به این اندازه بدهد، زیرا ریخته‌گران به او پرل‌های یک‌شیاری از دو پیکره می‌دادند: یکی نصف پیکای کوچک و دیگری نصف پریمر بلند. از این رو آن نخستی را یاقوت نامید.
کاربرد در روزنامه‌نگاری
در روزنامه‌نگاری، اصطلاح «اگت» به مجموعه‌ای از جداول گوناگون اشاره دارد که شامل جداول سهام، جداول مسابقات اسب‌دوانی و جداول ورزشی می‌شود.[۱] این جداول به دلیل حجم زیاد داده و نیاز به صرفه‌جویی در فضای چاپ، با کوچک‌ترین قلم قابل خواندن تنظیم می‌شوند. قلم اگت همچنین برای چاپ اعلامیه‌های قانونی و آگهی‌های طبقه‌بندی‌شده در روزنامه‌ها رایج است.
مشخصات فنی
اگت برابر با ۵٫۵ پوینت تایپوگرافیک است که در دستگاه اندازه‌گیری امپریال برابر با تقریباً ۰٫۰۷۶۴ اینچ و در دستگاه متریک برابر با حدود ۱٫۸۱ میلیمتر است.[۱] در دستگاه اندازه‌گیری بریتانیایی و آمریکایی، این اندازه نزدیک به ۱⁄۳ اینچ است.
در جدول زیر جایگاه اگت در میان نام‌های سنتی اندازه قلم در چاپ نشان داده شده‌است:
| نام | پوینت |
|---|---|
| پرل | ۵ |
| اگت / یاقوت | ۵٫۵ |
| نونپریل | ۶ |
| مینیون | ۷ |
| پتیت | ۸ |
جستارهای وابسته
منابع
- مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Agate (typography)». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی، بازبینی‌شده در ۳۱ مه ۲۰۲۶.
- تایپوگرافی
- یکاهای طول
- حروفچینی