مسجد القیمری
| مسجد القیمری | |
|---|---|
مسجد القیمری | |
| دین | |
| وابستگی | اسلام |
| شاخه/سنت | سنی |
| وضعیت سازمانی یا کلیسایی | مسجد |
| وضعیت | فعال |
| مکان | |
| مکان | محله مسیحیان، شهر قدیم اورشلیم |
| مختصات | ۳۱°۴۶′۴۴٫۷۳۵″ شمالی ۳۵°۱۳′۳۳٫۶۹۴″ شرقی / ۳۱٫۷۷۹۰۹۳۰۶°شمالی ۳۵٫۲۲۶۰۲۶۱۱°شرقی |
| معماری | |
| پایان ساخت | سده سیزدهم میلادی |
| ویژگی‌ها | |
| مساحت داخلی | ۴۸ متر مربع (۵۲۰ فوت مربع) |
| گنبد(ها) | یک |
| بلندی بیرونی گنبد | ۵۰ متر (۱۶۰ فوت) |
مسجد القیمری که با نام مسجد الست قمره نیز شناخته می‌شود، یکی از کهن‌ترین مسجدهای اورشلیم است که در محله مسیحیان در شهر قدیم این شهر جای دارد. این مسجد در سمت راست ورودی باب الجدید قرار گرفته‌است.
تاریخ دقیق ساخت بنا روشن نیست؛ برخی منابع آن را به سده سیزدهم میلادی و دوره ممالیک نسبت می‌دهند و برخی دیگر آن را متعلق به دوره عثمانی می‌دانند. مساحت کل مسجد ۴۸ مترمربع است و دارای گنبدی کم‌عمق بر روی پایه‌ای هشت‌ضلعی است. این مسجد پس از آسیب‌های گسترده در سال ۱۹۴۸ میلادی بارها بازسازی شده و امروزه همچنان فعال است.
توصیف
مسجد القیمری دارای ورودی ساده‌ای است که به حیاطی روباز راه می‌برد.[۱] در بخش غربی حیاط، نمازخانه‌ای چهارگوش قرار دارد که گنبدی کم‌عمق به بلندای نزدیک به ۵۰ متر بر فراز آن ساخته شده‌است. این گنبد بر پایه‌ای هشت‌ضلعی استوار است که از چهار گوشه اصلی نمازخانه و چهار گوشه طاق‌دار تشکیل شده و هر یک از گوشه‌های طاق‌دار بر دیواری بنا شده‌است.[۲]
در میانه نمای جنوبی نمازخانه، محرابی به شکل طاقچه‌ای گودال در درون دیوار تعبیه شده‌است.[۲] در بخش جنوبی حیاط روباز نیز اتاق کوچکی وجود دارد که دربرگیرنده یک آرامگاه است. مساحت کل مسجد ۴۸ مترمربع است.[۳][۲]
پیشینه
بر پایه گزارشی که شبکه تلویزیونی الغد پخش کرد، ساخت بنا به سده سیزدهم میلادی بازمی‌گردد و ساختار درونی مسجد متعلق به دوره مملوکی است؛ زیرا بر شیوه چهار ستون مملوکی ساخته شده که گنبدی را بر فراز خود نگه می‌دارند.[۲]
در اسناد بنیاد احیای میراث و پژوهش‌های اسلامی، اشاره‌هایی دربارهٔ امور و کارکنان مسجد و بهره‌گیری از آن به‌عنوان نمازخانه تا سال ۱۹۴۸ میلادی آمده‌است. در آن سال، شبه‌نظامیان صهیونیست در جریان نکبت آسیب‌های گسترده‌ای به مسجد وارد کردند.[۴]
در سال ۱۹۵۰ میلادی، شهرداری اورشلیم با هماهنگی اداره اوقاف اورشلیم بازسازی بخش‌های ویران‌شده را آغاز کرد. روند بازسازی پس از جنگ ژوئن ۱۹۶۷ نیز ادامه یافت و استحکامات نظامی روبه‌روی مسجد برداشته شد. سپس شهرداری مسجد را به اوقاف اورشلیم واگذار کرد و این نهاد در سال ۱۹۷۳ خواستار اتصال دوباره برق به مسجد شد. همچنین زمینی به مساحت ۸۰ مترمربع در مجاورت مسجد بازپس گرفته شد و در سال ۱۹۸۷ به مسجد ضمیمه گردید. سه سال پس از آن، اداره اوقاف اورشلیم نوسازی همه‌جانبه‌ای در مسجد انجام داد.[۴]
در سال ۱۹۹۲ میلادی، انجمن خیریه مسجدالاقصی درخواست بهره‌گیری از زمین و ضمیمه‌های مسجد را برای برپایی مدرسه، کتابخانه و برگزاری کلاس‌های دینی ارائه کرد. در پی این درخواست، مدرسه الهدی برای آموزش کودکان تا دوازده سال (پایه ششم) تأسیس شد.[۵]
ریشه‌شناسی نام
نام مسجد از امیران مجاهدی گرفته شده که در اورشلیم درگذشتند و در قبه قیمریه به خاک سپرده شدند. این امیران عبارتند از:[۵][۳][۴]
- امیر حسام‌الدین ابوالحسن بن ابی‌الفوارس القیمری، درگذشته در سال ۶۴۸ هجری قمری (۱۲۵۰ میلادی)
- امیر ضیاءالدین موسی بن ابی‌الفوارس، درگذشته در سال ۶۶۱ هجری قمری (۱۲۶۲ میلادی)
- امیر ناصرالدین بن حسن القیمری، درگذشته در سال ۶۶۵ هجری قمری (۱۲۶۶ میلادی)
- امیر ناصرالدین محمد جابر بک، از امیران طبلخانه در شام و ناظر حرمین شریفین در اورشلیم و الخلیل، درگذشته در سال ۷۷۶ هجری قمری (۱۳۷۴ میلادی)
باستان‌شناس احمد طه بر این باور است که مسجد با قبه قیمریه پیوند دارد؛ قبه‌ای که نزدیک مقام عکاشه در غرب دیوارهای اورشلیم جای دارد. وی همچنین بر آن است که خاستگاه مسجد شاید زاویه‌ای بوده که مسجد و آرامگاه بنیان‌گذار آن را دربرمی‌گرفته‌است.[۵][۳]
جستارهای وابسته
منابع
- ↑ «فیدیو تعرف علی تاریخ «مسجد القیمری» فی فلسطین[[رده:مقاله‌های دارای واژگان به زبان عربی]]». أخبار الیوم. دریافت‌شده در ۲۰ مارس ۲۰۲۴.
{{cite web}}: تداخل پیوند خارجی و ویکی‌پیوند (کمک)نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - 1 2 3 4 «مسجد القیمری فی فلسطین تحفة إسلامیة شاهدة علی الحضارة العثمانیة[[رده:مقاله‌های دارای واژگان به زبان عربی]]». جریدة البشایر. دریافت‌شده در ۲۰ مارس ۲۰۲۴.
{{cite web}}: تداخل پیوند خارجی و ویکی‌پیوند (کمک)نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - 1 2 3 «مساجد وجوامع / مسجد الست قمرة[[رده:مقاله‌های دارای واژگان به زبان عربی]]». معلومة مقدسیة. دریافت‌شده در ۲۰ مارس ۲۰۲۴.
{{cite web}}: تداخل پیوند خارجی و ویکی‌پیوند (کمک)نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - 1 2 3 «مساجد البلدة القدیمة فی مدینة القدس[[رده:مقاله‌های دارای واژگان به زبان عربی]]». وفا. دریافت‌شده در ۲۰ مارس ۲۰۲۴.
{{cite web}}: تداخل پیوند خارجی و ویکی‌پیوند (کمک)نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - 1 2 3 «مسجد الست قمره – دائرة شؤون القدس[[رده:مقاله‌های دارای واژگان به زبان عربی]]». دائرة شؤون القدس. دریافت‌شده در ۲۰ مارس ۲۰۲۴.
{{cite web}}: تداخل پیوند خارجی و ویکی‌پیوند (کمک)نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
- مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Al-Qaymariyya Mosque». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی، بازبینی‌شده در ۲۸ مارس ۲۰۲۶.
- مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «مسجد القیمری». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای عربی ، بازبینی‌شده در ۲۸ مارس ۲۰۲۶.
- مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «আল-কায়মারিয়্যা মসজিদ». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای بنگالی ، بازبینی‌شده در ۲۸ مارس ۲۰۲۶.
| فعال |
| ||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| پیشین |
| ||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||
مکان‌های مذهبی در فلسطین | ||
|---|---|---|
| استان بیت‌لحم |
|  |
| استان الخلیل |
| |
| استان جنین | ||
| استان اریحا |
| |
| استان قدس |
| |
| استان نابلس |
| |
| استان رام‌الله و البیره |
| |
| استان سلفیت |
| |
| استان طولکرم |
| |
| استان قلقیلیه | ||
| استان غزه | ||
† دسترسی به این مکان تحت کنترل اسرائیل است. | ||
- مسجد در اورشلیم