جاهای گردشگری استان یزد
استان یزد در مرکز ایران و در کنارهٔ کویر مرکزی جای دارد و یکی از کهنترین کانونهای شهرنشینی و تمدن آبی ایران بهشمار میرود. بافت تاریخی شهر یزد در سال ۲۰۱۷ (میلادی) بهعنوان نخستین شهر تاریخی ایران بهطور کامل در فهرست میراث جهانی یونسکو به ثبت رسید.[۱] معماری خشتی، بادگیرها، آبانبارها، قناتها، مسجدها و آتشکدههای زرتشتی، یزد را به یکی از مقصدهای شاخص گردشگری ایران تبدیل کردهاست. در این فهرست، مهمترین جاهای دیدنی و جاذبههای گردشگری استان یزد به تفکیک دستهبندی شدهاند.
بناها و یادمانهای تاریخی
قلعهها، کاخها، کاروانسراها، خانههای تاریخی، حمامها، آبانبارها و محوطههای باستانی، بخش بزرگی از میراث دیدنی استان یزد را میسازند.
قلعهها و ارگها
- قلعه ابراهیمآباد رستاق
- قلعه باقرآباد، دژی خشتی از دوره قاجار در دل کویر بافق.
- قلعه خسروآباد، مربوط به دوره قاجار.
- قلعه خویدک
- قلعه سریزد، دژ سریزد مربوط به دوره ساسانیان.
- قلعه شواز، دژی کهن با ریشههایی از دوره ماد و ساسانی در تفت.
- قلعه مهر پادین، قلعهای دفاعی از دوره صفوی با دو حصار، نه برج مدور و خندقی پیرامون.
- نارین قلعه (میبد)، نارین قلعۀ میبد معروفترین اثر تاریخی و باستانی شهر میبد است.
کاخها، عمارتها و خانههای تاریخی
- خانه آقازاده (ابرکوه)، بادگیر آن مربوط به دوره قاجار.
- خانه تهرانیها، مربوط به دوره قاجار.
- خانه حاجی قاسمی، مربوط به دوره قاجار تا دوره پهلوی.
- خانه طاهری (مهریز)، مربوط به دوره قاجار تا اوایل دوره پهلوی.
- خانه ملکالتجار، از ابنیه ساخته شده قدیمی و معروف دوره قاجاریه با حدود ۱۲۰ سال قدمت بوده و در یکی از محلههای قدیمی به نام فهادان و در بازار پنجه علی….
- خانه نداف زاده، مربوط به دوره پهلوی.
- عمارت نواب، مربوط به دوره پهلوی.
کاروانسراها، بازارها و حمامها
- حمام توده
- حمام سریزد، مربوط به دوره قاجار.
- رباط کهنه، مربوط به دوره قاجار.
- چاپارخانه سریزد، مربوط به دوره زند.
- کاروانسرای رباط نو، مربوط به دوره صفوی.
پلها، آبانبارها و سازههای آبی
- آبانبار اردشیر، آبانباری از دوره قاجار در مسیر کاریزی میبد به یزد.
- آبانبار الهآباد، آبانبار اله آباد مربوط به دوره پهلوی.
- آبانبار امیرچخماق، آبانبار امیر چخماق مربوط به دوره صفوی.
- آبانبار حاج ابوالقاسم، حاجی قاسمی مربوط به دوره قاجار.
- آبانبار حاج حسن صفی، مربوط به دورهٔ قاجار.
- آبانبار حاج عبدالغفور، مربوط به دوره قاجار - دوره پهلوی.
- آبانبار رجو، مربوط به دوره پهلوی.
- آبانبار رستم گیو، مربوط به دوره قاجار.
- آبانبار مزرعه کلانتر
- آبانبار پای برج، مربوط به افشار تا دوره قاجار.
- آسیابآبی اشکذر، آسیاب آبی اشکذر مربوط به دورۀ قاجار.
- حوضملتکیه چهارمنار، حوض مُـلــتَـکیه، ملکتیه یا ملتکیه مجموعهای.
- قنات نبادان
برجها، منارهها و گنبدها
- ساعت مارکار، ساعت فردوسی که به خاطر نام بانی آن پشوتنجی دوسابایی مارکار به ساعت مارکار مشهور است، ساعت عمومی و بزرگی است.
- منارجنبان خرانق
- گنبد عالی، از سالمترین آرامگاههای برجامانده سلجوقی و نمونهای ارزشمند از معماری برجی ایران.
- گنبدی، تاریخی گنبدی.
محوطهها و یادمانهای باستانی
- بنای آرامگاهی، مربوط به دوره سلجوقیان.
- بنای بانک شاهنشاهی، مربوط به دوره قاجار.
- سنگنوشتهها و نقوش سنگی دره گازه
- مجموعه سلطنتآباد
- مجموعه میدان امیرچخماق، تکیه، مسجد و دو آبانبار است که قدمتشان به دوره تیموریان میرسد.
دیگر بناهای تاریخی
- حسنیه شواز، مربوط به دوره قاجار.
- حنا سایی ناصری، مربوط به دوره قاجار.
- زایشگاه بهمن، مربوط به دوره پهلوی.
- زورخانه تختی، مربوط به دوره قاجار.
- لرد حمالان (شاهزاده حسین یزد)، مربوط به دوره قاجار.
- مدرسه ضیائیه، ۳۱°۵۴′۳۳٫۰۳″ شمالی ۵۴°۲۲′۲۱٫۱۸″ شرقی مدرسه ضیائیه.
- مهد قرآن، مربوط به دوره قاجار -اوایل دوره پهلوی.
- پرستشگاه زرتشتیان، بنایی ساختهشده در دوره پهلوی است و.
- پیر نارستانه، یا پیر نارکی مربوط به دوره قاجار.
- چهارراه شهدا
- چهارصفه محمد صالح، چهار صفه محمد صالح مربوط به دوره صفوی.
- گذر سیف، مربوط به دوره صفوی.
بناهای مذهبی و زیارتگاهها
مسجدها، امامزادهها، آرامگاهها و دیگر بناهای مذهبی، از مهمترین مقصدهای زیارتی و گردشگری استان یزد بهشمار میروند.
مسجدها
- مسجد امیرچقماق، از شاهکارهای معماری تیموری یزد با مجموعه و تکیهای پرآوازه.
- مسجد جامع ابرکوه، مربوط به دوره ایلخانی.
- مسجد جامع اردکان، مربوط به دوره صفوی.
- مسجد جامع اسلامیه، مربوط به دوره متاخر اسلامی دوره قاجار.
- مسجد جامع بیداخوید
- مسجد جامع رضوانشهر، مربوط به دوره قاجار.
- مسجد جامع فهرج، یا مسجد امام حسن مسجدی.
- مسجد جامع ندوشن
- مسجد جامع یزد، نماد معماری یزد با بلندترین منارههای ایران و کاشیکاری ایلخانی-تیموری بر بنیادی ساسانی.
- مسجد حاجی رجب علی اشکذر، مربوط به دوره قاجار.
- مسجد حظیره
- مسجد ریگ مجومرد، اشکذر مربوط به دوره تیموریان است.
- مسجد سر پل خواجه
- مسجد پای برج، مربوط به دوره قاجار.
آرامگاهها و خانقاهها
- آرامگاه دوازدهامام، کهنترین بنای تاریخدار یزد با گنبد آجری شاخص هنر سلجوقی.
- آرامگاه سید رکنالدین، بقعه سید رکنالدین واقع.
- مزار احمد و شیخ محمد فهادان
آتشکدهها و یادمانهای زرتشتی
- آتشکده یزد، نگاهبان آتش ورهرام، از کهنترین آتشهای روشن پیوسته زرتشتیان جهان.
- دخمه الهآباد رستاق، دخمه اله آباد زارچ مربوط به دوره قاجار.
- دخمه زرتشتیان (یزد)، برج خاموشان زرتشتیان، آیینگاه کهن گذاشتن مردگان در فضای باز.
- دخمه زرتشتیان وخیلههای پیرامون، یزد و خِیلههای پیرامون مربوط به دوره صفوی - دوره قاجار - دوره پهلوی.
- دخمه چم، دخمهٔ زرتشتیان در چَم مربوط به دوره قاجار.
دیگر اماکن مذهبی
- حسینیه سفلی ندوشن، مربوط به دوره قاجار.
- چهارسوق و مسجد حاج محمدحسین، چهار سوق و مسجدحاج محمدحسین در اردکان، مرکزشهر.
جاذبههای طبیعی
کوهها، غارها، آبشارها، چشمهها، دریاچهها و مناطق حفاظتشده، چهرهای دیدنی از طبیعت استان یزد را به نمایش میگذارند.
- آبشار درگاهان، تنها آبشار استان با ریزشی هفتادمتری از برفآب شیرکوه.
- تاسرخی، کوهی میان دو دهستان میانکوه و شیرکوه در غرب مهریز.
- سرو ابرکوه، از پیرترین جانداران زنده جهان با عمری چندهزارساله.
- سرو کهنسال چم، درختی کهنسال با قدمت تخمینی حدود ۳۵۰۰ سال در روستایی زرتشتینشین.
- شیرکوه (تفت)، بلندترین قله استان و از برجستهترین قلههای مستقل جهان.
- منطقه حفاظتشده کالمند، منطقه حفاظت شده کالمند یا منطقهٔ حفاظتشدهٔ کالمند و بهادران یک منطقهٔ حفاظتشده با مساحت ۲۳۰۱۸۱ هکتار است که در ایران قرار دارد.
- منطقه حفاظتشده کوه بافق
- کوه برفخانه طزرجان، قله برفخانه طزرجان با ارتفاع ۴۰۰۸ متر از سطح دریا دومین کوه بلند، پس از قله شیرکوه است.
باغها
باغهای تاریخی استان یزد نمونههایی از هنر باغسازی ایرانی هستند که شماری از آنها شهرت ملی و جهانی دارند.
- باغ دولتآباد، چهار منار از باغهای قدیمی در کشور ایران است.
موزهها
موزههای استان یزد گنجینهای از آثار تاریخی، مردمشناسی و هنری این خطه را در خود جای دادهاند.
- موزه تاریخ و فرهنگ زرتشتیان، هنر زرتشتیان یکی از موزههای است که گردشگران میتوانند در آنجا اطلاعاتی در خصوص آداب و رسوم زرتشتیان به دست آوردند و از نزدیک با فرهنگ….
- موزه نور و روشنایی یزد
جستارهای وابسته
منابع
- ↑ "Historic City of Yazd". یونسکو (in English).
- فهرست جاهای گردشگری ایران بر پایه استان
- جاذبههای گردشگری استان یزد












