تاریخچه درمان‌های دندانپزشکی

جیمز لئونارد کورنینگ (۱۸۵۵–۱۹۲۳)، متخصص اعصاب آمریکایی و پیشگام بلوک عصبی-محوری

تاریخچهٔ درمان‌های دندان‌پزشکی به هزاران سال پیش بازمی‌گردد.[۱][۲] دامنهٔ این مقاله به تاریخچهٔ پیش از ۱۹۸۱ محدود می‌شود.

قدیمی‌ترین نمونهٔ شناخته‌شده از دستکاری پوسیدگی دندان در یک انسان پارینه‌سنگی یافت شده است که قدمت آن به ۱۴٬۱۶۰ تا ۱۳٬۸۲۰ سال پیش می‌رسد.[۳] نخستین کاربرد شناخته‌شده از یک پرکردگی پس از خارج‌سازی پالپ پوسیده یا عفونی در یک انسان پارینه‌سنگی یافت شده است که در نزدیکی توسکانی امروزی، ایتالیا، می‌زیسته و قدمت آن به ۱۳٬۰۰۰ تا ۱۲٬۷۴۰ سال پیش بازمی‌گردد.[۴] اگرچه قطعی نیست، پژوهشگران پیشنهاد کرده‌اند که اقدامات دندان‌پزشکی ابتدایی تا ۱۳۰٬۰۰۰ سال پیش توسط نئاندرتال‌ها انجام شده است.[۵]

دو دندان‌پزشک به‌عنوان افرادی که تاریخچهٔ درمان‌های دندان‌پزشکی را تغییر دادند، در نظر گرفته می‌شوند:

آمبرواز پاره (حدود ۱۵۱۰ – ۱۵۹۰) یک جراح آرایشگر فرانسوی بود که در این مقام برای پادشاهان فرانسه آنری دوم، فرانسوای دوم، شارل نهم و آنری سوم خدمت کرد. او یکی از پدران جراحی و آسیب‌شناسی قانونی مدرن و پیشگامی در تکنیک‌های جراحی و پزشکی میدان نبرد، به‌ویژه در درمان زخم‌ها، به‌شمار می‌رود.

پیر فوشار (۱۶۷۹ – ۱۷۶۱)[۶] به‌عنوان «پدر دندان‌پزشکی مدرن» شناخته می‌شود.[۷] او به‌طور گسترده برای نوشتن نخستین توصیف علمی کامل از دندان‌پزشکی، Le Chirurgien Dentiste ("جراح دندان‌پزشک")، که در ۱۷۲۸ منتشر شد، شناخته می‌شود.[۷] این کتاب به تشریح کالبدشناسی پایه و عملکرد دهان، نشانه‌ها و علائم آسیب‌شناسی دهان، روش‌های عملی برای برداشتن پوسیدگی و ترمیم دندان‌ها، بیماری پریودنتال (پیوره)، ارتودنسی، جایگزینی دندان‌های ازدست‌رفته و پیوند دندان پرداخت.

در رابطه با ایمپلنت‌ها، یکی از پیشرفت‌های برجسته، یکپارچگی استخوانی (osseointegration) است که این اصطلاح در سال ۱۹۸۱ توسط توماس آلبِرکْتْسُون وضع شد.[۸]

ایمپلنت‌های دندان‌پزشکی

سبد گرینفیلد: یکی از نخستین نمونه‌های موفق ایمپلنت داخل‌استخوانی، سیستم ایمپلنت گرینفیلد در سال ۱۹۱۳ بود
برینمارک در حین مطالعهٔ سلول‌های استخوانی درشت‌نی خرگوش با استفاده از یک محفظهٔ تیتانیومی، قادر به جدا کردن آن از استخوان نبود. درک او از این‌که استخوان به تیتانیوم می‌چسبد، به مفهوم یکپارچگی استخوانی و توسعهٔ ایمپلنت‌های مدرن دندانی منجر شد. تصویر اصلی رادیوگرافی از محفظهٔ تعبیه‌شده در درشت‌نی خرگوش نشان داده شده است (با اجازهٔ برینمارک).
رادیوگرافی پانورامیک از ایمپلنت‌های تاریخی دندان، گرفته‌شده در ۱۹۷۸

شواهد باستان‌شناختی نشان می‌دهد که انسان‌ها برای هزاران سال تلاش کرده‌اند دندان‌های ازدست‌رفته را با ایمپلنت‌های ریشه‌ای جایگزین کنند. بقایایی از چین باستان (با قدمت ۴۰۰۰ سال) میخ‌های حکاکی‌شده از خیزران را نشان می‌دهد که برای جایگزینی دندان‌های ازدست‌رفته به درون استخوان کوبیده شده‌اند، و بقایای ۲۰۰۰ ساله از مصر باستان میخ‌هایی با شکل مشابه از فلزات گران‌بها دارد. برخی مومیایی‌های مصری دارای دندان‌های پیوندی انسان بودند، و در موارد دیگر، دندان‌هایی از عاج.[۱]: 26 [۲][۹] اتروسک‌ها نخستین پونتیک‌ها را با استفاده از نوارهای طلای منفرد در اوایل ۶۳۰ پیش از میلاد و شاید حتی زودتر تولید کردند.[۱۰][۱۱] ویلسون پوپنوئه و همسرش در سال ۱۹۳۱، در محوطه‌ای در هندوراس با قدمت ۶۰۰ پس از میلاد، آرواره پایینی زن جوانی از قوم مایا را یافتند که سه دندان پیشین ازدست‌رفته‌اش با قطعاتی از صدف دریایی که شبیه دندان شکل داده شده بودند، جایگزین شده بود.[۱۲] رشد استخوان در اطراف دو عدد از ایمپلنت‌ها و تشکیل جرم، نشان می‌دهد که آن‌ها هم از نظر عملکردی و هم زیبایی کارآمد بوده‌اند. این قطعه در حال حاضر بخشی از مجموعهٔ استخوان‌شناسی موزه باستان‌شناسی و قوم‌شناسی پیبادی در دانشگاه هاروارد است.[۱][۲]

در دوران مدرن، یک ایمپلنت مشابه دندان در اوایل سال ۱۹۶۹ گزارش شد، اما آنالوگ دندانی پلی‌متاکریلاتی به‌جای یکپارچگی استخوانی، توسط بافت نرم پوشانده شد.[۱۳]

بخش آغازین سدهٔ بیستم شاهد تعدادی ایمپلنت ساخته‌شده از مواد گوناگون بود. یکی از نخستین ایمپلنت‌های موفق، سیستم ایمپلنت گرینفیلد در سال ۱۹۱۳ بود (که با نام سبد یا کریب گرینفیلد نیز شناخته می‌شود).[۱۴] ایمپلنت گرینفیلد، یک ایمپلنت ایریدیوپلاتینی متصل به یک تاج طلا، شواهدی از یکپارچگی استخوانی نشان داد و برای چندین سال دوام آورد.[۱۴] نخستین استفاده از تیتانیوم به‌عنوان مادهٔ قابل کاشت توسط بوته، بیتون و داونپورت در سال ۱۹۴۰ انجام شد که مشاهده کردند استخوان چقدر به پیچ‌های تیتانیومی نزدیک می‌شود و بیرون‌آوردن آن‌ها چقدر دشوار است.[۱۵] بوته و همکاران نخستین پژوهشگرانی بودند که آنچه را بعدها یکپارچگی استخوانی نامیده شد (نامی که بعدها توسط پِر-اینگوار برینمارک به بازار عرضه شد) توصیف کردند. در سال ۱۹۵۱، گوتلیب لونتال میله‌های تیتانیومی را در خرگوش‌ها کاشت.[۱۶] نتایج مثبت لونتال او را به این باور رساند که تیتانیوم فلزی ایده‌آل برای جراحی است.[۱۶]

در دههٔ ۱۹۵۰ تحقیقاتی در دانشگاه کمبریج انگلستان بر روی جریان خون در موجودات زنده در حال انجام بود. این پژوهشگران روشی برای ساخت محفظه‌ای از تیتانیوم ابداع کردند که سپس در بافت نرم گوش‌های خرگوش‌ها کاشته می‌شد. در سال ۱۹۵۲ جراح ارتوپدی سوئدی، پِر-اینگوار برینمارک، به مطالعهٔ ترمیم و بازسازی استخوان علاقه‌مند بود. در طول دوران پژوهش خود در دانشگاه لوند، او از «محفظهٔ گوش خرگوش» طراحیشده در کمبریج برای استفاده در استخوان ران خرگوش بهره گرفت. پس از مطالعه، او سعی کرد این محفظه‌های گران‌قیمت را از خرگوش‌ها خارج کند و متوجه شد که قادر به خارج‌سازی آن‌ها نیست. برینمارک مشاهده کرد که استخوان به اندازه‌ای در نزدیکی تیتانیوم رشد کرده که عملاً به فلز چسبیده است. برینمارک مطالعات بیشتری در مورد این پدیده، با استفاده از نمونه‌های حیوانی و انسانی، انجام داد که همگی این خاصیت منحصربه‌فرد تیتانیوم را تأیید کردند. لئونارد لینکوا، در دههٔ ۱۹۵۰، یکی از نخستین کسانی بود که ایمپلنت‌های تیتانیومی و دیگر فلزات را در استخوان‌های فک قرار داد. سپس دندان‌های مصنوعی به این قطعات فلزی متصل می‌شدند.[۱۷] در سال ۱۹۶۵ برینمارک نخستین ایمپلنت دندانی تیتانیومی خود را در یک داوطلب انسانی قرار داد. او کار بر روی دهان را آغاز کرد زیرا برای مشاهدات مداوم در دسترس‌تر بود و نرخ بالای دندان‌های ازدست‌رفته در جمعیت عمومی، آزمودنی‌های بیشتری را برای مطالعهٔ گسترده فراهم می‌کرد. او چسبیدن بالینی مشاهده‌شدهٔ استخوان به تیتانیوم را «یکپارچگی استخوانی» نامید.[۱۸]: 626  از آن زمان، ایمپلنت‌ها به سه نوع اصلی تکامل یافته‌اند:

  1. ایمپلنت‌های ریشه‌ای؛ رایج‌ترین نوع ایمپلنت که برای تمامی کاربردها اندیکاسیون دارد. در نوع ایمپلنت ریشه‌ای، تقریباً ۱۸ گونه وجود دارد که همگی از تیتانیوم ساخته شده‌اند اما با شکل‌ها و بافت‌های سطحی متفاوت. شواهد محدودی نشان می‌دهد که ایمپلنت‌هایی با سطوح نسبتاً صاف کمتر در معرض التهاب اطراف ایمپلنت نسبت به ایمپلنت‌های با سطوح زبرتر هستند و هیچ شاهدی مبنی بر این‌که نوع خاصی از ایمپلنت دندانی موفقیت بلندمدت برتری دارد، وجود ندارد.[۱۹]
  2. ایمپلنت زیگوما؛ ایمپلنتی بلند که می‌تواند با عبور از سینوس ماگزیلاری به استخوان گونه متصل شود تا یک دست‌دندان کامل فوقانی را در مواقعی که استخوان وجود ندارد، نگه دارد. درحالی‌که ایمپلنت‌های زیگوماتیک رویکردی جدید به تحلیل شدید استخوان در فک بالا ارائه می‌دهند، نشان داده نشده است که از نظر عملکردی مزیتی نسبت به پیوند استخوان دارند، هرچند بسته به اندازهٔ بازسازی موردنیاز ممکن است گزینه‌ای با تهاجم کمتری ارائه دهند.[۲۰]
  3. ایمپلنت‌های با قطر کم، ایمپلنت‌هایی با قطر پایین و ساختار یک‌تکه (ایمپلنت و اباتمنت) هستند که گاهی برای نگهداری دست‌دندان یا لنگرگاه ارتودنسی استفاده می‌شوند.[۲۱]

ایمپلنت‌های سرامیکی ساخته‌شده از آلومینا بین دهه‌های ۱۹۶۰ و ۱۹۷۰ معرفی شدند، اما در نهایت در اوایل دههٔ ۱۹۹۰ از بازار خارج شدند زیرا برخی مشکلات بیومکانیکی (مانند چقرمگی شکست پایین) داشتند و ایمپلنت‌های زیرکونیا جایگزین آن‌ها شدند.[۲۲]

جراحی دندان‌پزشکی با کمک ربات، از جمله برای ایمپلنت‌های دندانی،[۲۳] نیز در دههٔ ۲۰۰۰ توسعه یافته است.[۲۴]

دست‌دندان‌ها

دست‌دندان‌های حکاکی‌شده از عاج مربوط به سدهٔ هجدهم. سمت چپ پایینی/آرواره‌ای؛ بالایی/فک بالایی در سمت راست است.
پیر فوشار ساخت دست‌دندان‌ها را با استفاده از قاب فلزی، دندان‌های استخوان حیوانات و فنرهای تیغه‌ای در سال ۱۷۲۸ توصیف کرد.[۲۵]

در اوایل سدهٔ هفتم پیش از میلاد، اتروسک‌ها در شمال ایتالیا دست‌دندان‌های پارسیل را از دندان‌های انسان یا دیگر حیوانات که با نوارهای طلا به هم بسته می‌شدند، می‌ساختند.[۲۶][۲۷] رومی‌ها احتمالاً این تکنیک را تا سدهٔ پنجم پیش از میلاد به عاریت گرفته بودند.[۲۶][۲۸]

دست‌دندان‌های کامل چوبی در ژاپن حدود اوایل سدهٔ شانزدهم اختراع شدند.[۲۵] موم زنبور عسل نرم شده برای ایجاد یک قالب‌گیری درون دهان بیمار فشرده می‌شد، سپس با موم سخت‌تر پر می‌شد. دست‌دندان‌های چوبی سپس با دقت بر اساس آن مدل تراشیده می‌شدند. نخستین این دست‌دندان‌ها کاملاً چوبی بودند، اما نمونه‌های بعدی از دندان‌های طبیعی انسان یا پاگودیت تراشیده‌شده، عاج، یا شاخ جانوران برای دندان‌ها استفاده می‌کردند. این دست‌دندان‌ها با یک پایهٔ پهن ساخته می‌شدند و از اصول چسبندگی برای ماندن در جای خود بهره می‌بردند. این یک تکنیک پیشرفته برای آن دوران بود و تا اواخر سدهٔ هجدهم در جهان غرب تکرار نشد. استفاده از دست‌دندان‌های چوبی در ژاپن تا زمان گشایش ژاپن به روی غرب در سدهٔ نوزدهم ادامه یافت.[۲۵]

در سال ۱۵۷۹ دست‌دندان‌های طلا و نقره توسط جراح-دندان‌پزشک آمبرواز پاره برای شارل نهم، پادشاه فرانسه ساخته شد. آمبرواز پاره یکی از پدران جراحی و آسیب‌شناسی قانونی مدرن و پیشگام در تکنیک‌های جراحی و پزشکی میدان نبرد، به‌ویژه در درمان زخم‌ها، به‌شمار می‌رود.[۲۸] در سال ۱۷۲۸، پیر فوشار ساخت دست‌دندان‌ها را با استفاده از یک قاب فلزی و دندان‌های تراشیده‌شده از استخوان حیوانات توصیف کرد.[۲۵] نخستین دست‌دندان‌های پرسلان حدود سال ۱۷۷۰ توسط الکسیس دوشاتو ساخته شدند. در سال ۱۷۹۱، نخستین حق اختراع بریتانیایی به نیکولاس دوبوآ دو شمان، دستیار پیشین دوشاتو، برای 'مشخصات دو شمان' اعطا شد:

[...] ترکیبی به منظور ساخت دندان‌های مصنوعی به‌صورت تکی، دوتایی یا در ردیف‌ها یا در مجموعه‌های کامل، و همچنین فنرهایی برای بستن یا متصل‌کردن آن‌ها به شیوه‌ای آسان‌تر و مؤثرتر از هر آنچه تاکنون کشف شده است، که دندان‌های مذکور می‌توانند از هر سایه یا رنگی ساخته شوند، رنگی که برای هر مدتی حفظ خواهند کرد و در نتیجه به‌طور کامل‌تری شبیه دندان‌های طبیعی خواهند بود.[۲۹]

او فروش محصولات خود را در سال ۱۷۹۲ آغاز کرد و بیشتر خمیر پرسلان او توسط وج‌وود تأمین می‌شد.[۳۰][۳۱]

گفته می‌شود پیتر د لا روش در لندن سدهٔ هفدهم یکی از نخستین «عمل‌کنندگان دندان» بود، مردانی که خود را به‌عنوان متخصص در کار دندان‌پزشکی تبلیغ می‌کردند. آن‌ها اغلب زرگران حرفه‌ای، تراشکاران عاج یا شاگردان جراحان آرایشگر بودند.[۳۲]

در سال ۱۸۲۰، ساموئل استاکتون، یک زرگر، شروع به ساخت دست‌دندان‌های پرسلان با کیفیت بالا کرد که بر روی صفحات طلای ۱۸ عیار سوار می‌شدند. دست‌دندان‌های بعدی از دههٔ ۱۸۵۰ به بعد از ولکانیت، نوعی لاستیک سخت‌شده که دندان‌های پرسلان در آن قرار می‌گرفتند، ساخته می‌شدند. در سدهٔ بیستم، رزین آکریلیک و دیگر پلاستیک‌ها استفاده شدند.[۳۳] در بریتانیا، پیمایش‌های پی‌درپی سلامت دندان بزرگسالان نشان داد که در سال ۱۹۶۸، ۷۹٪ از افراد ۶۵–۷۴ ساله هیچ دندان طبیعی نداشتند؛ تا سال ۱۹۹۸، این نسبت به ۳۶٪ کاهش یافته بود.[۳۴]

جرج واشینگتن (۱۷۳۲–۱۷۹۹) در تمام طول زندگی‌اش با دندان‌هایش مشکل داشت و مورخان تجربیات او را با جزئیات زیادی دنبال کرده‌اند.[۳۵] او نخستین دندان دائمی خود را در بیست‌ودو سالگی از دست داد و تا زمان ریاست‌جمهوری تنها یک دندان داشت.[۳۶] جان آدامز می‌گوید او آن‌ها را به دلیل استفاده برای شکستن آجیل برزیلی از دست داد، اما مورخان مدرن بر این باورند که اکسید جیوه، که برای درمان بیماری‌هایی مانند آبله و مالاریا به او داده می‌شد، احتمالاً در از دست دادن دندان‌ها نقش داشته است. او چندین دست دندان مصنوعی داشت که چهار عدد از آن‌ها را دندان‌پزشکی به نام جان گرین‌وود ساخته بود. برخلاف باور عمومی، هیچ‌یک از این دست‌دندان‌ها از چوب ساخته نشده بودند یا حاوی چوب نبودند.[۳۷] دست‌دندانی که هنگام ریاست‌جمهوری برای او ساخته شد، از عاج اسب آبی و فیل تراشیده شده بود و با فنرهای طلا به هم متصل می‌شد.[۳۸] پیش از این، او یک دست‌دندان با دندان‌های واقعی انسان داشت،[۳۹] احتمالاً دندان‌هایی که او در سال ۱۷۸۴ از «چندین سیاه‌پوست ناشناس، احتمالاً بردگان مونت ورنون» خریده بود.[۴۰] مشکلات دندانی واشینگتن او را در درد مداوم قرار می‌داد و برای تسکین آن لاودانوم مصرف می‌کرد.[۴۱] این ناراحتی احتمالاً در بسیاری از پرتره‌هایی که در دوران تصدی‌اش کشیده شده‌اند مشهود است،[۴۱] از جمله پرتره‌ای که هنوز روی اسکناس ۱ دلاری استفاده می‌شود.[۴۲][الف]


چارلز داروین (۱۸۰۹–۱۸۸۲) از سنین پایین دچار مشکلات دندانی بود که ناشی از استفراغ مکرر—یکی از ویژگی‌های بیماری مادام‌العمرش—و دریازدگی‌ای بود که هنگام حضور در کشتی بیگل تجربه می‌کرد. مانند بیماران امروزی با استفراغ مکرر، برگشت اسید معده باعث فرسایش دندان‌ها می‌شد. هنگامی که بیگل در هوبارت (۱۸۳۶) بود، او به یک دندان‌پزشک محلی، هنری ژانره (۱۸۰۲–۱۸۸۶) مراجعه کرد و پیشتر در سفر (۱۸۳۳) ثبت کرده بود که نیاز به تعمیر دست‌دندان دارد.[۴۳] بعدها (۱۸۵۲) پنج دندان «آسیا» (مولر) او تحت کلروفرم خارج شدند و مورد او یکی از نخستین موارد ثبت‌شده از استفاده این ماده به‌عنوان یک بیهوش‌کننده در دندان‌پزشکی است.

پیشرفت‌ها در چاپ سه‌بعدی و کاربردها در دندان‌پزشکی

چاپ سه‌بعدی

در ۵۰ سال گذشته به دلیل استفاده و توسعهٔ چاپ سه‌بعدی و تصویربرداری، پیشرفت‌های چشمگیری در زمینهٔ دندان‌پزشکی رخ داده است. این نوآوری‌ها شامل استریولیتوگرافی و پردازش نور دیجیتال می‌شود.[۴۴]

استریولیتوگرافی

تکنیک استریولیتوگرافی (SLA) توسط چارلز هال توسعه یافت و در سال ۱۹۸۶ به ثبت رسید. این فناوری در ابتدا برای استفاده در تولید توسعه یافت و در زمینه‌های متعددی به کار گرفته شده است.[۴۴] کاربردهای رایج این فناوری در دندان‌پزشکی شامل مدل‌سازی، پروتزهای موقت، نگهدارنده‌ها، الاینرها و مدل‌های ارتودنسی می‌شود، اما محدود به این موارد نیست.

یک لیزر فرابنفش (UV) برای پخت یک رزین پلیمری مایع به صورت لایه‌لایه استفاده می‌شود. این پلیمر مایع سپس درون یک محفظه نگه داشته می‌شود در حالی که لیزر لایه‌های رزین را پلیمریزه می‌کند. این فرایند لایه‌به‌لایه تکرار می‌شود و محصول نهایی در یک کوره UV یا حمام حلال تصفیه و سخت می‌شود.[۴۵]

پردازش نور دیجیتال

پردازش نور دیجیتال (DLP) اندکی پس از فناوری SLA در سال ۱۹۸۷، در تگزاس اینسترومنتس ایجاد شد. روش‌های SLA و DLP بسیار شبیه هستند، اما روش DLP دارای چند ویژگی فرایندی کلیدی متفاوت است. کاربردهای این فناوری شامل قالب‌ها و مدل‌های سفارشی دندان، و همچنین تجهیزات پزشکی با اندازه‌گیری مناسب می‌شود.[۴۶]

DLP از ماشین‌های چاپ سه‌بعدی استفاده می‌کند که فایل‌های CAD و فایل‌های .STL را می‌پذیرند. فرایند با پایین‌آمدن سکوی ساخت به درون یک مخزن رزین مایع آغاز می‌شود. سپس یک منبع نور دیجیتال برای سخت‌کردن هر لایه به کار می‌رود. منبع نور رزین را پخت می‌کند و لایه‌ها بر روی هم ساخته می‌شوند تا در نهایت از چاپگر خارج شوند. رزینی که معمولاً استفاده می‌شود، رزین گرما‌سخت است که با قرار گرفتن در معرض یک منبع نور پخت می‌شود. چاپگرهای DLP از این نظر کارآمد هستند که هر مختصات در یک لایه به‌طور هم‌زمان پخت می‌شود.[۴۶]

کاربردهای دندان‌پزشکی فناوری چاپ سه‌بعدی

جوانه‌های دندانی که شبیه دندان‌های واقعی هستند، به صورت سه‌بعدی چاپ شده‌اند.[۴۷] کاربردهای دیگر شامل مدل‌سازی دندانی، ارتودنسی دیجیتال، مدل‌سازی پزشکی، راهنماهای سوراخ‌کاری و برش، و فریم‌ورک‌های پروتز پارسیل می‌شود.[۴۸]

یادداشت‌ها

  1. ↑ مؤسسه اسمیتسونین در «پرتره—جرج واشینگتن: یک گنجینهٔ ملی» بیان می‌کند که:
    استوارت مجسمهٔ واشینگتن ساختهٔ هنرمند فرانسوی ژان-آنتوان هودون را تحسین می‌کرد، احتمالاً به این دلیل که بر اساس یک ماسک زنده بود و بنابراین بسیار دقیق بود. استوارت توضیح داد: «وقتی او را نقاشی می‌کردم، به تازگی یک دست دندان مصنوعی برایش گذاشته بودند که دلیل حالت محدود و قابل توجه در اطراف دهان و بخش پایینی صورت است. نیم‌تنهٔ هودون از این نقص رنج نمی‌برد. من او را همان‌گونه که در آن زمان به نظر می‌رسید می‌خواستم.» استوارت حالت آتنائوم را ترجیح می‌داد و به جز نگاه، از همان حالت برای تابلوی لنزداون استفاده کرد.[۴۱]

منابع

  1. 1 2 3 Misch, Carl E (2007). Contemporary Implant Dentistry. St. Louis, Missouri: Mosby Elsevier.
  2. 1 2 3 Balaji, S. M. (2007). Textbook of Oral and Maxillofacial Surgery. New Delhi: Elsevier India. pp. 301–302. ISBN 978-81-312-0300-2.
  3. ↑ Oxilia, Gregorio; Peresani, Marco; Romandini, Matteo; Matteucci, Chiara; Spiteri, Cynthianne Debono; Henry, Amanda G.; Schulz, Dieter; Archer, Will; Crezzini, Jacopo; Boschin, Francesco; Boscato, Paolo (2015-07-16). "Earliest evidence of dental caries manipulation in the Late Upper Palaeolithic". Scientific Reports (in English). 5 (1) 12150. Bibcode:2015NatSR...512150O. doi:10.1038/srep12150. ISSN 2045-2322. PMC 4504065. PMID 26179739.
  4. ↑ Oxilia, Gregorio; Fiorillo, Flavia; Boschin, Francesco; Boaretto, Elisabetta; Apicella, Salvatore A.; Matteucci, Chiara; Panetta, Daniele; Pistocchi, Rossella; Guerrini, Franca; Margherita, Cristiana; Andretta, Massimo (July 2017). "The dawn of dentistry in the late upper Paleolithic: An early case of pathological intervention at Riparo Fredian". American Journal of Physical Anthropology (in English). 163 (3): 446–461. Bibcode:2017AJPA..163..446O. doi:10.1002/ajpa.23216. hdl:11585/600517. ISSN 0002-9483. PMID 28345756.
  5. ↑ "KU Discoveries of Neanderthal teeth marks uncovers evidence of prehistoric dentistry". The University of Kansas (in English). 2017-06-23. Retrieved 2021-03-07.
  6. ↑ Jean-François Vincent. "Fauchard, Pierre". www.biusante.parisdescartes.fr (in French). Bibliothèque interuniversitaire de Santé, Université de Paris (Base biographique). Retrieved 2021-02-08.
  7. 1 2 Spielman, A. I. (2007). "The birth of the most important 18th century dental text: Pierre Fauchard's Le chirurgien dentist". Journal of Dental Research. 86 (10): 922–926. doi:10.1177/154405910708601004. PMID 17890667. S2CID 36230475.
  8. ↑ Albrektsson, T; Branemark, PI; Hansson, HA; Lindstrom, J (1981). "Osseointegrated titanium implants. Requirements for ensuring a long-lasting, direct bone-to- implant anchorage in man". Acta Orthop Scand. 52 (2): 155–170. doi:10.3109/17453678108991776. PMID 7246093.
  9. ↑ Anusavice, Kenneth J. (2003). Phillips' Science of Dental Materials. St. Louis, Missouri: Saunders Elsevier. p. 6. ISBN 978-0-7020-2903-5.
  10. ↑ Becker, Marshall J. (1999). Ancient "dental implants": a recently proposed example from France evaluated with other spurious examples (PDF). International Journal of Oral & Maxillofacial Implants 14.1.
  11. ↑ Donaldson, J. A. (1980). "The use of gold in dentistry" (PDF). Gold Bulletin. 13 (3): 117–124. doi:10.1007/BF03216551. PMID 11614516. S2CID 137571298.
  12. ↑ Misch, Carl E (2015). "Chapter 2: Generic Root Form Component Terminology". Dental Implant Prosthetics (2nd ed.). Mosby. pp. 26–45. ISBN 978-0-323-07845-0.
  13. ↑ Hodosh, M; Shklar, G; Povar, M (1974). "The porous vitreous carbon/polymethacrylate tooth implant: Preliminary studies". J. Prosthet. Dent. 32 (3): 326–334. doi:10.1016/0022-3913(74)90037-7. PMID 4612143.
  14. 1 2 Greenfield, E.J. (1913). "Implantation of artificial crown and bridge abutments". Dental Cosmos. 55: 364–369.
  15. ↑ Bothe, R.T.; Beaton, K.E.; Davenport, H.A. (1940). "Reaction of bone to multiple metallic implants". Surg Gynecol Obstet. 71: 598–602.
  16. 1 2 Leventhal, Gottlieb S. (1951). "Titanium, a metal for surgery". J Bone Joint Surg Am. 33-A (2): 473–474. doi:10.2106/00004623-195133020-00021. PMID 14824196.
  17. ↑ Fraunhofer, J.A. von (2013). Dental materials at a glance (Second ed.). John Wiley & Sons. p. 115. ISBN 978-1-118-64664-9.
  18. ↑ Newman, Michael; Takei, Henry; Klokkevold, Perry, eds. (2012). Carranza's Clinical Periodontology (in English). St. Louis, Missouri: Elsevier Saunders. ISBN 978-1-4377-0416-7.
  19. ↑ Esposito, Marco; Ardebili, Yasmin; Worthington, Helen V. (2014-07-22). "Interventions for replacing missing teeth: different types of dental implants". The Cochrane Database of Systematic Reviews (7) CD003815. doi:10.1002/14651858.CD003815.pub4. ISSN 1469-493X. PMID 25048469.
  20. ↑ Esposito, M.; Worthington, H. V. (2013). "Interventions for replacing missing teeth: dental implants in zygomatic bone for the rehabilitation of the severely deficient edentulous maxilla". Cochrane Database of Systematic Reviews. 9 (Cochrane Database of Systematic Reviews) CD004151. doi:10.1002/14651858.CD004151.pub3. PMC 7197366. PMID 24009079.
  21. ↑ Chen, Y.; Kyung, H. M.; Zhao, W. T.; Yu, W. J. (2009). "Critical factors for the success of orthodontic mini-implants: A systematic review". American Journal of Orthodontics and Dentofacial Orthopedics. 135 (3): 284–291. doi:10.1016/j.ajodo.2007.08.017. PMID 19268825.
  22. ↑ Cionca, Norbert; Hashim, Dena; Mombelli, Andrea (2017). "Zirconia dental implants: where are we now, and where are we heading?". Periodontology 2000 (in English). 73 (1): 241–258. doi:10.1111/prd.12180. ISSN 1600-0757. PMID 28000266.
  23. ↑ "Implant Surgical Guides: State of the Art". HammasOskari. Retrieved 2019-11-06.
  24. ↑ Lorsakul A, Suthakorn J. Vol. 21. International Conference on Robotics and Biomimetics; 2009. Toward robot-assisted dental surgery: Path generation and navigation system using optical tracking. Proceedings of the 2008 IEEE; pp. 1212–6.
  25. 1 2 3 4 Moriyama, N. & Hasegawa, M. (1987). "The history of the characteristic Japanese wooden denture". Bulletin of the History of Dentistry. 35 (1): 9–16. PMID 3552092.
  26. 1 2 Donaldson, J. A. (1980). "The use of gold in dentistry" (PDF). Gold Bulletin. 13 (3): 117–124. doi:10.1007/BF03216551. PMID 11614516. S2CID 137571298.
  27. ↑ Becker, Marshall J. (1999). Ancient "dental implants": a recently proposed example from France evaluated with other spurious examples (PDF). International Journal of Oral & Maxillofacial Implants 14.1.
  28. 1 2 Malik, Ursman. "History of Dentures from Beginning to Early 19th Century". Exhibits. Retrieved 2023-05-03.
  29. ↑ British Journal of Dental Science, Volume 4. Vol. IV (62):p.208. London: John Churchill. August 1861. Retrieved March 15, 2017.
  30. ↑ "Dental art: A French dentist showing his artificial teeth". British Dental Association. 30 June 2010. Archived from the original on 6 November 2011.
  31. ↑ "The Henry J. McKellops Collection in Dental Medicine".
  32. ↑ John Woodforde, The Strange Story of False Teeth, London: Routledge & Kegan Paul, 1968
  33. ↑ Eden S. E.; Kerr W. J. S.; Brown J. (2002). "A clinical trial of light cure acrylic resin for orthodontic use". Journal of Orthodontics. 29 (1): 51–55. doi:10.1093/ortho/29.1.51. PMID 11907310.
  34. ↑ Murray JJ (Nov 2011). "Adult dental health surveys: 40 years on". Br Dent J. 211 (9): 407–8. doi:10.1038/sj.bdj.2011.903. PMID 22075880.
  35. ↑ Van Horn, Jennifer (2016). "George Washington's Dentures: Disability, Deception, and the Republican Body". Early American Studies. 14: 2–47. doi:10.1353/eam.2016.0000. S2CID 147542950.
  36. ↑ Lloyd, John; Mitchinson, John (2006). The Book of General Ignorance. New York: Harmony Books. p. 97. ISBN 978-0-307-39491-0. Retrieved July 3, 2011.
  37. ↑ Earls, Stephanie (22 February 2014). "Re-enactor brings George Washington to life". The Washington Times. Retrieved 21 March 2014.
  38. ↑ Glover, Barbara (Summer–Fall 1998). "George Washington—A Dental Victim". The Riversdale Letter. Retrieved June 30, 2006.
  39. ↑ Dentures, 1790–1799 بایگانی‌شده در ۲۰۱۴-۰۴-۱۳ توسط Wayback Machine, George Washington's Mount Vernon Estate, Museum and Gardens
  40. ↑ Mary V. Thompson, "The Private Life of George Washington's Slaves", Frontline, PBS
  41. 1 2 3 "The Portrait—George Washington:A National Treasure". Smithsonian National Portrait Gallery. Retrieved January 21, 2011.
  42. ↑ Stuart, Gilbert. "George Washington (the Athenaeum portrait)". National Portrait Gallery. Archived from the original on December 5, 2011. Retrieved December 18, 2011.
  43. ↑ Hayman, John; van Wyhe, John (2018). "Charles Darwin and the Dentists". Journal of the History of Dentistry. 66 (1): 25–35. ISSN 1089-6287. PMID 30184385.
  44. 1 2 Tian, Yueyi; Chen, ChunXu; Xu, Xiaotong; Wang, Jiayin; Hou, Xingyu; Li, Kelun; Lu, Xinyue; Shi, HaoYu; Lee, Eui-Seok; Jiang, Heng Bo (2021). "A Review of 3D Printing in Dentistry: Technologies, Affecting Factors, and Applications". Scanning. 2021 9950131. doi:10.1155/2021/9950131. ISSN 1932-8745. PMC 8313360. PMID 34367410.
  45. ↑ Turkyilmaz, Ilser; Wilkins, Gregory Neil (July 2021). "3D printing in dentistry - Exploring the new horizons". Journal of Dental Sciences. 16 (3): 1037–1038. doi:10.1016/j.jds.2021.04.004. ISSN 2213-8862. PMC 8189864. PMID 34141126.
  46. 1 2 Cavallo, Christian (March 2, 2023). "All About Digital Light Processing 3D Printing". Thomasnet.com.
  47. ↑ Nayyar, Namrata; Ojcius, David M.; Dugoni, Arthur A. (March 2020). "The Role of Medicine and Technology in Shaping the Future of Oral Health". Journal of the California Dental Association. 48 (3): 127–130. doi:10.1080/19424396.2020.12222558. ISSN 1043-2256. PMC 7080193. PMID 32189957.
  48. ↑ Dawood, A.; Marti, B. Marti; Sauret-Jackson, V.; Darwood, A. (2015-12-11). "3D printing in dentistry". British Dental Journal (in English). 219 (11): 521–529. doi:10.1038/sj.bdj.2015.914. ISSN 0007-0610. PMID 26657435.
This page is issued from ویکی‌پدیا. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.