پاپیروس‌های پزشکی مصری

ابزارهای پزشکی مصر باستان، معبد کوم امبو.

پاپیروس‌های پزشکی مصر متونی از مصر باستان هستند که بر روی پاپیروس نوشته شده‌اند و نگاهی اجمالی به اقدامات و شیوه‌های پزشکی در مصر باستان می‌دهند. این پاپیروس‌ها جزئیاتی از بیماری‌ها، تشخیص، و درمان‌های بیماری‌ها را ارائه می‌دهند که شامل درمان‌های گیاهی، جراحی و وردهای جادویی می‌شود. بسیاری از این پاپیروس‌ها به دلیل دزدی از مقبره‌ها از دست رفته‌اند. بزرگ‌ترین مطالعهٔ پاپیروس‌های پزشکی تا به امروز توسط دانشگاه هومبولت برلین انجام شده و با عنوان Medizin der alten Ägypter («پزشکی مصر باستان») منتشر شده است.[۱]

پزشکی اولیهٔ مصر عمدتاً مبتنی بر ترکیبی از جادو و وردهای مذهبی بود. عموماً «درمان» با استفاده از تعویذها یا وردهای جادویی صورت می‌گرفت، و تصور می‌شد که بیماری‌ها ناشی از رفتار یا اعمال کینه‌توزانه هستند. پس از آن، پزشکان در صورت لزوم درمان‌های پزشکی مختلفی را انجام می‌دادند. دستورالعمل‌های این مناسک پزشکی بعدها توسط کاهنانی که این اعمال را انجام می‌دادند، بر روی طومارهای پاپیروس ثبت می‌شد.[۲]

کشف و مطالعهٔ پاپیروس‌ها

این متون مصر باستان مدت‌ها پیش از کشف و انتشارشان نوشته شده بودند، و امروزه بسیاری از آن‌ها یا در مالکیت خصوصی قرار دارند یا در دانشگاه‌های سراسر جهان نگهداری می‌شوند. نخستین پاپیروسی که کشف شد، پاپیروس برلین بود که توسط هاینریش بروگش در سال ۱۸۶۳ کشف و متعاقباً منتشر گردید.[۳][۴] بروگش نخستین کسی بود که این پاپیروس را مطالعه کرد، و ترجمهٔ آن تا سال ۱۹۰۹ و انتشار توسط والتر ورشینسکی در دسترس قرار نگرفت.[۵] در سال ۱۸۷۵، پاپیروس اِبِرس که مفهوم گسترده‌ای از آسیب‌شناسی عمومی را پوشش می‌داد، منتشر شد. حدود ۲۰ سال بعد، پاپیروس‌های کاهون توسط اف.ال. گریفیت در سال ۱۸۹۸ منتشر شدند و این‌ها نخستین پاپیروس‌های منتشرشده دربارهٔ عمل پزشکی زنان بودند.[۳] پاپیروس رامسیوم در سال ۱۸۹۸ در انتهای یک محور مقبره کشف شد و سپس تا چند سال بعد دست‌نخورده باقی ماند.[۶] در سال ۱۹۰۰، پرسی نیوبری فرآیند باز کردن و نگهداری پاپیروس‌های رامسیوم را آغاز کرد تا بتوان آن‌ها را بیشتر مطالعه و بدون تهدید فرسودگی و پارگی بیشتر ذخیره کرد.[۶] در سال ۱۹۰۵، پاپیروس هیرست توسط جی.ای. رایزنر منتشر شد.[۳][۴] متعاقباً، انتشار این پاپیروس‌ها والتر ورشینسکی را برانگیخت تا تلاشی برای تولید مرورهای کلی از پزشکی در مصر باستان انجام دهد. او نخستین بخش از سه بخش خود را در سال ۱۹۰۹ با عنوان Die Medizin der Alten Aegypter[۳] منتشر کرد و دو بخش بعدی را در سال‌های ۱۹۱۲ و ۱۹۱۳ منتشر نمود. این‌ها عمدتاً ترجمه‌هایی همراه با برخی تفسیرها برای مرور کلی فرآیندهای پزشکی مصر بودند.[۳] تا سال ۱۹۳۲ بود که وارن آر. داوسون نخستین بار یک تحلیل تحلیلی از متون پزشکی و کلمات و عبارات گیج‌کننده در آن‌ها منتشر کرد و مشخص شد که برخی مطالب به اشتباه ترجمه شده بودند.[۷] داوسون نخستین بار شروع به به‌چالش‌کشیدن یافته‌های پیشین رایزنر کرد و به نتایج متعددی دربارهٔ معانی کلمات گوناگون دست یافت و کشف کرد که برخی از معانی نادرست بوده‌اند و آن‌ها را تصحیح نمود.[۴]

این کنجکاوی وجود دارد که آیا پاپیروس‌های پزشکی برای دنیای پزشکی در آن زمان پیشروتر بودند یا خیر، با توجه به اتکایی که هنوز بر درمان‌های غیرفیزیکی داشتند.[۸] وردها نخستین اشکال درمان‌های پزشکی بودند و اعتقاد بر این بود که پیش از آشکارشدن روش‌های دیگر مؤثر هستند.[۸] با این اطلاعات، منطقی به نظر می‌رسد که پزشکان و افرادی که در حوزهٔ پزشکی پیش از اثبات اثربخشی جراحی و درمان‌های دارویی فعالیت می‌کردند، نمی‌توانستند به‌طور کامل نخستین اشکال درمان، مانند درمان‌های روحانی یا جادویی را کنار بگذارند، اما این به معنای رویکردی واپس‌گرایانه به پزشکی نیست.[۸] برخی درمان‌ها نیازی به کمک روش‌های جایگزین نداشتند، زیرا مشخص شده بود که تنها با درمان‌های فیزیکی مانند جراحی معالجه می‌شوند، که این تمرکز پاپیروس ادوین اسمیت است.

پاپیروس‌های پزشکی اصلی

پاپیروس کاهون

با قدمتی حدود ۱۸۰۰ پیش از میلاد، پاپیروس پزشکی زنان کاهون قدیمی‌ترین متن پزشکی شناخته‌شده در مصر است. این پاپیروس در اللاهون توسط فلیندرز پتری در سال ۱۸۸۹ یافت شد،[۹] نخستین بار توسط اف. ال. گریفیت در سال ۱۸۹۳ ترجمه شد و در پاپیروس‌های پتری: پاپیروس‌های هیراتیک از کاهون و گورب منتشر گردید. این پاپیروس شامل ۳۵ بند مجزا در رابطه با سلامت زنان است، مانند بیماری‌های زنان، باروری، بارداری و پیشگیری از بارداری.[۱] این پاپیروس جراحی را توصیف نمی‌کند. پاپیروس کاهون به‌طور مؤثر به سه بخش مختلف تقسیم می‌شود.[۱۰] این بخش‌ها برای ارائهٔ یک راهنما در تعامل بین بیمار و پزشک وجود دارند. بخش نخست دربارهٔ علائم است، بخش دوم نحوهٔ مشورت پزشک با بیمار به همراه تشخیص‌ها، و در نهایت یک درمان پیشنهاد یا توصیه می‌شود.[۱۰]

پاپیروس‌های رامسیوم

پاپیروس‌های پزشکی رامسیوم شامل ۱۷ پاپیروس مجزا هستند که در معبد بزرگ رامسیوم یافت شدند. این پاپیروس‌ها در زیر یک انبار آجری مدفون بودند که توسط فلیندرز پتری و جیمز کویبل در سال ۱۸۹۵ کشف شد.[۱۱] این پاپیروس‌ها بر روی چشم‌ها، پزشکی زنان، پزشکی کودکان، ماهیچه‌ها و تاندون‌ها تمرکز دارند.[۱][۱۲]

پاپیروس ادوین اسمیت

صفحات vi و vii از پاپیروس ادوین اسمیت (حدود سدهٔ ۱۷ پیش از میلاد)، از نخستین متون پزشکی

با قدمتی حدود ۱۶۰۰ پیش از میلاد، پاپیروس ادوین اسمیت تنها نسخهٔ بازمانده از بخشی از یک کتاب درسی مصر باستان در مورد جراحی تروما است. پاپیروس ادوین اسمیت از اهمیت زیادی برخوردار است زیرا شیوه‌های پزشکی را تغییر داد؛ مردم اکنون در حال آموختن بودند که می‌توانند جراحی انجام دهند، در حالی که پیش از آن به شیوه‌های درمانی مذهبی‌تر متکی بودند. این پاپیروس نام خود را از باستان‌شناس مصری ادوین اسمیت گرفته است که آن را در دههٔ ۱۸۶۰ خریداری کرد.[۱۳] دقیق‌ترین و پیشرفته‌ترین پاپیروس پزشکی موجود، همچنین قدیمی‌ترین متن جراحی جهان است. این متن که به خط هیراتیک زبان مصری باستان نوشته شده،[۱۴] تصور می‌شود بر اساس مطالبی از هزار سال پیش‌تر باشد.[۱۵] این سند شامل ۲۲ صفحه است (۱۷ صفحه بر روی رکتو و ۵ صفحه بر روی ورسو). ۴۸ مورد تروما بررسی شده‌اند که هر کدام با توصیفی از معاینهٔ بالینی، تشخیص، درمان و پیش‌آگهی همراه هستند.[۱] یکی از جنبه‌های مهم این متن این است که نشان می‌دهد قلب، کبد، طحال، کلیه‌ها، حالب‌ها و مثانه همگی برای مصریان شناخته‌شده بودند، همراه با این واقعیت که رگ‌های خونی به قلب متصل بودند. ترجمهٔ کامل به صورت آنلاین در دسترس است.

پاپیروس اِبِرس

پاپیروس ابرس نیز توسط ادوین اسمیت در سال ۱۸۶۲ خریداری شد. نام خود را از گئورگ ابرس گرفته است که پاپیروس را در سال ۱۸۷۲ خریداری کرد. قدمت این پاپیروس به حدود ۱۵۵۰ پیش از میلاد بازمی‌گردد و ۱۱۰ صفحه را پوشش می‌دهد، که آن را به طویل‌ترین پاپیروس پزشکی تبدیل می‌کند.[۱] پاپیروس موضوعات مختلفی را پوشش می‌دهد از جمله؛ پوست‌شناسی، بیماری‌های گوارشی، بیماری‌های تروما، دندان‌پزشکی و بیماری‌های زنان. این پاپیروس ارجاعات زیادی به درمان ناخوشی‌ها با وردها یا تکنیک‌های مذهبی دارد. یکی از مهم‌ترین یافته‌های این پاپیروس ارجاعات به میگرن است که نشان می‌دهد این وضعیت به این زمان بازمی‌گردد.[۱۶]

پاپیروس هیرست

پاپیروس هیرست در سال ۱۹۰۱ به هیئت هیرست در مصر پیشنهاد شد. قدمت آن به حدود دودمان هجدهم و زمانی در دوران سلطنت توتمس سوم بازمی‌گردد،[۱۷] اگرچه تردیدهایی دربارهٔ اصالت آن وجود دارد. این پاپیروس بر درمان‌هایی برای مشکلات مربوط به سیستم ادراری، خون، مو و گزش‌ها تمرکز داشت. از زمان انتشارش در سال ۱۹۰۵ به‌طور گسترده مطالعه شده است.[۱][۱۸] برخی از مطالب موجود در پاپیروس هیرست به‌طور مشابه در پاپیروس ابرس نیز یافت شده و در پاپیروس برلین تکرار شده است.[۱۹]

پاپیروس لندن

پاپیروس پزشکی لندن EA 10059

پاپیروس پزشکی لندن در موزهٔ بریتانیا قرار دارد و قدمت آن به توت‌عنخ‌آمون بازمی‌گردد. اگرچه در وضعیت نامناسبی قرار دارد، مطالعهٔ آن نشان داده است که بر وردهای جادویی به عنوان درمان بیماری تمرکز دارد.[۱] تمرکز پاپیروس پزشکی لندن به‌طور کلی معنوی است و به شدت بر وردهایی متکی است که با ماوراءالطبیعه سروکار دارند.[۱۹] دستورالعمل‌هایی برای بیرون‌راندن دیوان و زنده‌کردن مردگان ارائه شده است.[۱۹] تمام ایده‌های بیان‌شده در پاپیروس لندن برای درمان ناخوشی‌های مردم با استفاده از روش‌های ماوراءالطبیعی است.

پاپیروس برلین

پاپیروس بزرگ برلین، که با نام پاپیروس بروگش (Pap. Berl. 3038) نیز شناخته می‌شود، توسط جوزپه پاسالاکوا کشف شد. این پاپیروس شامل ۲۴ صفحه است و شباهت زیادی به پاپیروس ابرس دارد. بعدها در سال ۱۸۲۷ به همراه اشیاء دیگر به فریدریش ویلهلم چهارم پروس برای موزهٔ برلین فروخته شد، پاپیروس بزرگ برلین در سال ۱۹۰۹ به آلمانی ترجمه گردید.[۱]

پاپیروس کارلسبرگ

پاپیروس کارلسبرگ هشتم متعلق به بنیاد کارلسبرگ است. این پاپیروس بیماری‌های چشم و بارداری را پوشش می‌دهد.[۱] در حالی که شبیه به پاپیروس کاهون و برلین است، پاپیروس کارلسبرگ جزئیات بسیار بیشتری در مورد بارداری ارائه می‌دهد و روش‌هایی مانند تعیین اینکه آیا یک زن از طریق استفاده از فضولات اسب آبی زایمان خواهد کرد یا خیر را پوشش می‌دهد.[۲۰] پاپیروس کارلسبرگ روشن می‌کند که چگونه زنان باردار می‌شوند و آیا باردار خواهند شد یا خیر، با استفاده از سیر. این سیر به عنوان یک شاخص پس از قرارگیری مناسب در بدن یک زن استفاده می‌شود.

پاپیروس پزشکی چستر بیتی

پاپیروس پزشکی چستر بیتی به نام سر آلفرد چستر بیتی نام‌گذاری شده است که ۱۹ پاپیروس را به موزهٔ بریتانیا اهدا کرد. درمان‌های موجود در این متون عموماً مرتبط با جادو هستند و بر بیماری‌هایی شامل سردردها و ناخوشی‌های آنورکتال تمرکز دارند.[۱]

پاپیروس بروکلین

پاپیروس بروکلین – که عمدتاً بر مارگزیدگی تمرکز دارد، پاپیروس بروکلین از روش‌های درمانی برای زهرهای به‌دست‌آمده از مارها، عقرب‌ها و رتیل‌ها سخن می‌گوید. پاپیروس بروکلین در حال حاضر در موزهٔ بروکلین نگهداری می‌شود.[۱][۲۱]

جدول پاپیروس‌های پزشکی مصر باستان

نام پاپیروس نام‌های دیگر تاریخ‌گذاری زبان تخصص‌های پزشکی محتویات کاتب/نویسنده تاریخ و مکان کشف محل نگهداری اندازه تصویر
پاپیروس ادوین اسمیتپاپیروس جراحی ادوین اسمیتمتعلق به دودمان‌های ۱۶-۱۷ دورهٔ میانی دوم در مصر باستان، حدود ۱۵۰۰ پ.م، اما گمان می‌رود نسخه‌ای از پادشاهی کهن، ۳۰۰۰-۲۵۰۰ پ.م باشدهیراتیکقدیمی‌ترین رسالهٔ جراحی شناخته‌شده در مورد ترومابخش اعظم پاپیروس به تروما و جراحی مربوط می‌شود، با بخش‌های کوتاهی در مورد پزشکی زنان و لوازم آرایشی در ورسو. در سمت رکتو، ۴۸ مورد آسیب وجود دارد. سمت ورسو شامل هشت ورد جادویی و پنج نسخه است. قدیمی‌ترین رسالهٔ جراحی شناخته‌شده در مورد ترومامنتسب به برخی به ایمهوتپاقصر، مصر قبل از ۱۸۶۲آکادمی پزشکی نیویورکطوماری به طول ۴٫۶۸ متر (۱۵٫۴ فوت). رکتو (سمت جلو) دارای ۳۷۷ خط در ۱۷ ستون است، در حالی که ورسو (سمت عقب) دارای ۹۲ خط در پنج ستون است
پاپیروس ابرسپاپیروس ابرسحدود ۱۵۵۰ پ.م، اما گمان می‌رود نسخه‌ای از متون قدیمی‌تر ۳۴۰۰ پ.م باشدهیراتیکپزشکی، مامایی و پزشکی زنان و جراحیاین طومار شامل حدود ۷۰۰ فرمول جادویی و درمان، فصل‌هایی در مورد پیشگیری از بارداری، تشخیص بارداری و سایر مسائل زنان، بیماری‌های روده و انگل‌ها، مشکلات چشم و پوست، دندان‌پزشکی و درمان جراحی آبسه‌ها و تومورها، جااندازی استخوان و سوختگی‌ها استنامعلوممنطقه آساسیف در گورستان تبس قبل از ۱۸۶۲کتابخانهٔ دانشگاه لایپزیگ، آلمانیک طومار ۱۱۰ صفحه‌ای، به طول حدود ۲۰ متر
پاپیروس پزشکی زنان کاهونپاپیروس کاهون، پاپیروس پزشکی کاهون، یا UC 32057حدود ۱۸۰۰ پ.مهیراتیکپزشکی، مامایی و پزشکی زنان، پزشکی کودکان و دامپزشکیمتن به سی‌وچهار بخش تقسیم شده است که به سلامت زنان می‌پردازد — بیماری‌های زنان، باروری، بارداری، پیشگیری از بارداری و غیره. پاپیروس برلین متأخر و پاپیروس رامسیوم IV بسیاری از همین زمینه‌ها را پوشش می‌دهند و اغلب نسخه‌های یکسان ارائه می‌دهندنامعلوماللاهون توسط فلیندرز پتری در ۱۸۸۹موزهٔ باستان‌شناسی مصری پتری۲ پاپیروس پزشکی زنان و ۱ پاپیروس دامپزشکی
پاپیروس‌های پزشکی رامسیومپاپیروس‌های پزشکی رامسیوم بخش‌های III، IV، و Vسدهٔ ۱۸ پ.مهیروگلیفی و هیراتیکپزشکی، پزشکی زنان، چشم‌پزشکی، روماتولوژی و پزشکی کودکانمجموعه‌ای از اسناد پزشکی مصر باستان در بخش‌های III، IV، و V، و نوشته‌شده در ستون‌های عمودی که عمدتاً به ناخوشی‌ها، بیماری‌ها، ساختار بدن، و درمان‌های فرضی مورد استفاده برای التیام این آلام می‌پرداخت. به‌ویژه ناخوشی‌های چشم‌پزشکی، پزشکی زنان، ماهیچه‌ها، تاندون‌ها، و بیماری‌های کودکاننامعلوممعبد رامسیومموزهٔ اشمولین۳ پاپیروس (بخش‌های III، IV، V)
پاپیروس هیرستپاپیروس پزشکی هیرستدودمان هجدهم مصر، حدود زمان توتمس سوم حدود ۰۰۰۰، اما گمان می‌رود پیش‌تر، در طول پادشاهی میانه، حدود ۲۰۰۰ پ.م تألیف شده باشدهیراتیکاورولوژی، پزشکی و گزش‌ها۲۶۰ بند در ۱۸ ستون در ۱۸ صفحه از نسخه‌های پزشکی برای مشکلات سیستم ادراری، خون، مو و گزش‌هانامعلومکشف‌شده توسط یک دهقان مصری از روستای دیر البallas قبل از ۱۹۰۱کتابخانهٔ بنکرافت، دانشگاه کالیفرنیا۱۸ صفحه
پاپیروس پزشکی لندنBM EA 10059دودمان نوزدهم ۱۳۰۰ پ.م یا حدود ۱۶۲۹–۱۶۲۸ پ.مهیراتیکشکایات پوستی، شکایات چشمی، خونریزی، سقط جنین و سوختگی‌ها۶۱ دستورالعمل، که ۲۵ تای آن‌ها به‌عنوان پزشکی طبقه‌بندی می‌شوند و بقیه از جادو هستندنامعلومنامعلومموزهٔ بریتانیا
پاپیروس بروگشPap. Berl. 3038، پاپیروس بزرگ برلیندودمان نوزدهم، و تاریخ‌گذاری‌شده حدود ۱۳۵۰ - ۱۲۰۰ پ.مهیراتیک ?پزشکیبحث در مورد موارد پزشکی عمومی و شباهت زیادی به پاپیروس ابرس دارد. برخی مورخان معتقدند که این پاپیروس توسط جالینوس در نوشته‌هایش استفاده شده استکشف‌شده توسط یک مصری در سقاره قبل از ۱۸۲۷موزهٔ برلین۲۴ صفحه (۲۱ در جلو و ۳ در پشت)
پاپیروس کارلسبرگپاپیروس کارلسبرگ هشتمبین دودمان‌های نوزدهم و بیستم، پادشاهی نوین؛ سبک آن را به دودمان دوازدهم مرتبط می‌سازد. برخی قطعات به حدود ۲۰۰۰ پ.م بازمی‌گردند، برخی دیگر — دستنوشته‌های تبتونیس — به حدود سدهٔ ۱ میلادی بازمی‌گردندهیراتیک، دموتیک. هیروگلیف و به یونانیمامایی و پزشکی زنان، پزشکی، پزشکی کودکان و چشم‌پزشکیساختار ورسوی پاپیروس شباهت زیادی به پاپیروس‌های کاهون و برلین دارد. رکتو بسیار آسیب‌دیده و تقریباً مشابه پاپیروس ابرس است.نامعلومنامعلوممؤسسهٔ مصرشناسی دانشگاه کپنهاگ
پاپیروس پزشکی چستر بیتیپاپیروس‌های چستر بیتی، پاپیروس VI از پاپیروس‌های چستر بیتی ۴۶ (پاپیروس شماره ۱۰۶۸۶، موزهٔ بریتانیا)، چستر بیتی V BM 10685، VI BM 10686، VII BM 10687، VIII BM 10688، XV BM 10695[تاریخ‌گذاری‌شده حدود ۱۲۰۰ پ.م: دورهٔ رامسسی]هیراتیکسردرد، و ناخوشی‌های آنورکتالوردهای جادویی و دستورالعمل‌های پزشکی برای سردرد و بیماری آنورکتالبه‌عنوان یک مجموعهٔ خصوصی توسط کاتب قِن‌هِر‌خِپِشِف در دودمان نوزدهم آغاز شد و از طریق خانواده‌اش منتقل گردید تا اینکه در مقبره‌ای قرار داده شدنددیر المدینه (دهکدهٔ کارگران) در ۱۹۲۸موزهٔ بریتانیا
پاپیروس بروکلین47.218.48 و 47.218.85، همچنین به نام پاپیروس پزشکی بروکلین شناخته می‌شودمجموعه‌ای از پاپیروس‌ها که متعلق به پایان دودمان سی‌ام هستند، تاریخ‌گذاری‌شده حدود ۴۵۰ پ.م، یا آغاز دورهٔ بطلمیوسی. با این حال، به سبک پادشاهی میانه نوشته شده که می‌تواند نشان دهد منشأ آن ممکن است از دودمان سیزدهم مصر باشدهیراتیکتنها به مارها و عقرب‌گزیدگی‌ها و فرمول بیرون‌راندن زهر این حیوانات می‌پردازددربارهٔ درمان‌هایی برای بیرون‌راندن زهر از مارها، عقرب‌ها و رتیل‌ها صحبت می‌کند. سبک این درمان‌ها با سبک پاپیروس ابرس مرتبط استممکن است از معبدی در هلیوپولیس باستان منشأ گرفته باشد، قبل از ۱۸۸۵ کشف شدموزهٔ بروکلین در نیویورکیک طومار پاپیروس تقسیم‌شده به دو بخش با برخی بخش‌های گمشده، طول کلی آن ۱۷۵ در ۲۷ سانتیمتر (۶۹ در ۱۱ اینچ) برآورد می‌شود
پاپیروس ارمان[۲۲]همراه با پاپیروس وستکار به موزهٔ برلین داده شدمیانه از ابتدای پادشاهی نوین (سدهٔ ۱۶ پ.م)پزشکی، جادو و کالبدشناسیدارای برخی فرمول‌های پزشکی و فهرستی از نام‌های تشریحی (بدن و احشا) و حدود ۲۰ فرمول جادویی استنامعلومقبل از ۱۸۸۶ مموزهٔ برلین
پاپیروس لیدن[۲۲]Rijksmuseum, Leiden I 343 - I 345دودمان‌های ۱۸-۱۹پزشکی، جادوبیشتر با متون جادویی سروکار داردنامعلومنامعلومموزهٔ ریکس، لیدن
پاپیروس اکسیرینکوس ۲۵۴۷Oxyrhynchus 2547سدهٔ سومپاپیروس سوگندنامهٔ بقراطقطعه‌ای از سوگندنامهٔ بقراطنامعلومنامعلومنامعلومنامعلوم

جستارهای وابسته

  • پزشکی مصر باستان
  • فهرست پاپیروس‌های مصر باستان
  • پاپیروس‌شناسی

منابع

  1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Marry, Austin (January 21, 2004). "Ancient Egyptian Medical Papyri". Ancient Egypt Fan. Eircom Limited. Retrieved 2007-10-24.
  2. ↑ "medicine, health and wellbeing". EgyptologyOnline.com. Archived from the original on March 30, 2010. Retrieved 2007-10-26.
  3. 1 2 3 4 5 Jouanna, Jacques; Allies, Neil (2012), van der Eijk, Philip (ed.), "EGYPTIAN MEDICINE AND GREEK MEDICINE", Greek Medicine from Hippocrates to Galen, Selected Papers, Brill, pp. 3–20, JSTOR 10.1163/j.ctt1w76vxr.6, retrieved 2021-04-06
  4. 1 2 3 Sanchez, Gonzalo (2012). The Edwin Smith Papyrus. Lockwood Press. ISBN 9781937040017.
  5. ↑ "LC Catalog - No Connections Available". catalog.loc.gov. Retrieved 2021-04-06.
  6. 1 2 Leach, Bridget (2006). "A Conservation History of the Ramesseum Papyri". The Journal of Egyptian Archaeology. 92: 225–240. doi:10.1177/030751330609200110. ISSN 0307-5133. JSTOR 40345906. S2CID 159891973.
  7. ↑ Dawson, Warren R. (1932). "Studies in the Egyptian Medical Texts". The Journal of Egyptian Archaeology. 18 (3/4): 150–154. doi:10.2307/3854976. ISSN 0307-5133. JSTOR 3854976.
  8. 1 2 3 Ritner, Robert (April 2000). "Innovations and Adaptations in Ancient Egyptian Medicine". Journal of Near Eastern Studies. 59 (2): 107–117. doi:10.1086/468799. PMID 16468204. S2CID 39263523.
  9. ↑ Worton, Michael; Wilson-Tagoe, Nana (2004). National Healths: Gender, Sexuality and Health in a Cross-Cultural Context. London: University College London Press/Cavendish Publishing. p. 192. ISBN 978-1-84472-017-0. LCCN 2005295595.
  10. 1 2 Smith, Lesley (Jan 2011). "The Kahun Gynaecological Papyrus: ancient Egyptian medicine". Journal of Family Planning and Reproductive Health Care. 37 (1): 54–55. doi:10.1136/jfprhc.2010.0019. PMID 21367707. S2CID 32386033.
  11. ↑ Leach, Bridget (December 1, 2006). "A Conservation History of the Ramesseum Papyri". The Journal of Egyptian Archaeology. 92 (1): 225–240. doi:10.1177/030751330609200110. ISSN 0307-5133. S2CID 159891973.
  12. ↑ "History of the Library: late Middle Kingdom manuscripts from a tomb under the Ramesseum". Digital Egypt for Universities. University College London. 2003. Retrieved 2007-10-26.
  13. ↑ DiPaolo, Anthony C. (November 12, 2009). "The Papyrus Page". Anthony's Egyptology & Archaeology. Osiris Designs. Retrieved 2007-10-24.
  14. ↑ Martin, Andrew J. (2005-07-27). "Academy Papyrus to be Exhibited at the Metropolitan Museum of Art" (Press release). The New York Academy of Medicine. Archived from the original on November 27, 2010. Retrieved 2008-08-12.
  15. ↑ Wilkins, Robert H. (March 1964). "Neurosurgical Classic-XVII (Edwin Smith Surgical Papyrus)". Journal of Neurosurgery. 21 (3): 240–244. doi:10.3171/jns.1964.21.3.0240. PMID 14127631. Archived from the original on 2020-02-05. Retrieved 2010-09-18. ترجمهٔ ۱۳ مورد از بریستد، جیمز هنری (۱۹۳۰) مربوط به آسیب‌های جمجمه و نخاع، همراه با تفسیر.
  16. ↑ "A Brief History of Migraines". Migraine and Headaches. Archived from the original on December 6, 2008. Retrieved 2007-10-24.
  17. ↑ "Ancient Egyptian Medical Papyri".
  18. ↑ Hickey, Todd M.; O'Connell, Elisabeth (2003). "The Hearst Medical Papyrus". The Center for the پاپیروس‌های تبتونیس). کتابخانهٔ بنکرافت، دانشگاه کالیفرنیا، برکلی. Retrieved 2007-10-25.
  19. 1 2 3 Mark, Joshua (February 2017). "Ancient Egyptian Medical Texts". Archived from the original on 2021-04-18.
  20. ↑ Iversen, Erik. "PAPYRUS CARLSBERG NO. VIII" (PDF). Royal Academy. p. 23. Archived (PDF) from the original on 2021-12-16. Retrieved March 5, 2021.
  21. ↑ Owen, Antoinette; Danzing, Rachel (1993). "The History and Treatment of the Papyrus Collection at The Brooklyn Museum". In Espinosa, Robert (ed.). The Book and Paper Group Annual, Volume 12, 1993. American Institute for Conservation of Historic and Artistic Works. ISSN 0887-8978. LCCN 87640038.
  22. 1 2 Sadek, Ashraf Alexandre (January 2001). "Some Aspects of Medicine in Pharonic Egypt". History of Medicine. Australian Academy of Medicine & Surgery. Archived from the original on 2019-03-05. Retrieved 2013-07-15.

برای مطالعهٔ بیشتر

This page is issued from ویکی‌پدیا. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.