پادشاهی اردشیر نیکوکار

اردشیر نیکوکار پس از مرگ شاپور دوم به پادشاهی رسید، در حالی که هنوز به سن پادشاهی نرسیده بود. ازاین‌رو اردشیر دوم، برادر کوچک‌تر شاپور، به پادشاهی رسید و سرپرستی کشور را بر عهده گرفت. فردوسی او را اردشیر نیکوکار می‌نامد.

پادشاهی

اردشیر حدود ده سال پادشاهی کرد. در شاهنامه، او پادشاهی دادگر و مردم‌دار معرفی می‌شود و گفته می‌شود که از مردم باج، ساو و خراج نمی‌گرفت و مردم در دوران او در آسایش بودند. به همین سبب لقب «نیکوکار» گرفت.

فردوسی دربارهٔ او می‌گوید:

«چو ده سال گیتی همی داشت راست بخورد و ببخشید چیزی که خواست»

و سپس علت نام‌گذاری او را چنین بیان می‌کند:

«مر او را نکوکار زان خواندند که هرکس تن‌آسان ازو ماندند»

اردشیر از ابتدا قصد داشت پس از رسیدن شاپور، فرزند شاپور دوم، به سن مناسب، تخت و تاج را به او بازگرداند. پس از آنکه شاپور به سن پادشاهی رسید، اردشیر به پیمان خود وفادار ماند و تاج و تخت و سپاه را به او سپرد. با واگذاری پادشاهی به شاپور، دوران ده‌سالهٔ فرمانروایی اردشیر نیکوکار پایان یافت و شاپور سوم بر تخت نشست. بدین ترتیب، اردشیر بدون تلاش برای حفظ قدرت، حکومت را به وارث قانونی آن واگذار کرد.