اختوس

اختوس (‎/ˈɛkɪtəs/‎; یونانی باستان: Ἔχετος، ت. «Ékhetos») پادشاهی اساطیری و پسر اوخنور (Εὐχήνωρ) و فلوگه‌آ (Φλόγεα) است که در ادیسهی هومر از او یاد شده است. این حماسه او را پادشاهی هولناک و ظالم از «سرزمین اصلی» (ἠπείρο)، یا «سرزمین اصلیِ تاریک» (ἠπείροιο μελαίνης) توصیف می‌کند، آن‌گونه که از دیدگاه ایتاکای هومر دیده می‌شود. برخی پژوهشگران، از جمله ریچارد هاجز (باستان‌شناس) و آنا لفتراتو، از اختوس با عنوان «پادشاه اپیروس» یاد می‌کنند.

اسطوره‌شناسی

از او در کتاب هجدهم ادیسه هومر یاد شده، و همچنین در کتاب بیست‌ویکم، جایی که آنتینوئوس (یکی از خواستگاران) او را «نابودگر همهٔ فانیان» توصیف می‌کند.

در کتاب هجدهم، گدایی به‌نام ایروس تهدید شد که به اختوس تحویل داده خواهد شد، که در آن صورت بینی، گوش‌ها و بیضه‌های ایروس را می‌برید و به سگ‌هایش می‌انداخت. داستان همچنین توصیف می‌کند که اختوس دختری داشت، متوپه (اسطوره)، که با معشوقی رابطه‌ای پنهانی داشت؛ اختوس به‌عنوان مجازات، معشوق را مثله کرد و متوپه را با فروکردن سوزن‌های برنزی در چشمانش کور کرد. سپس او را در برجی زندانی کرد و دانه‌های برنزی به او داد و به او وعده داد که وقتی این دانه‌ها را به آرد تبدیل کند، بینایی‌اش را بازخواهد یافت.[۱][۲]

یوستاتیوس تسالونیکی و تعلیقه بر این بخش، دختر و معشوقش را به‌ترتیب آمفیسا (اسطوره) و آخمودیکوس می‌نامند.[۳][۴]

تحلیل‌های امروزی دربارهٔ اختوس

گمان می‌رود اختوس آفریده‌ای اسطوره‌ای بود که برای ترساندن کودکان نافرمان یا به‌عنوان شرور در قصه‌های شب به کار می‌رفت. نظریه‌ای دیگر بر این باور است که اختوس پادشاهی واقعی در روزگار هومر بود، و به‌شدت ناهنجار و شاید آدم‌خوار بود؛ با این حال، در حال حاضر هیچ شاهدی برای تأیید این نظریه وجود ندارد.[۵]

واژهٔ اپیروندهٔ (ἤπειρόνδε، به‌معنای «به‌سوی سرزمین اصلی») در کتاب هجدهم ادیسه در بخشی مربوط به پادشاه اختوس ظاهر می‌شود.[۶] مارگارت فاستر، هم‌سو با ایراد مالکین، بیان می‌کند که این واژه عموماً به سرزمین اصلی میسنی‌ها از دیدگاه ایتاکای هومر اشاره دارد.[۷] ریچارد هاجز (باستان‌شناس) و آنا لفتراتو از اختوس با عنوان «پادشاه اسطوره‌ای اپیروس» یاد می‌کنند و بخشی از سرزمین اصلی یونان را که اختوس بر آن فرمانروایی می‌کرد، مشخص می‌کنند.[۸][۹]

واژهٔ اپیروس (ἤπειρος) نخستین‌بار در ادیسهی هومر ظاهر می‌شود و عمدتاً «برای تعریف خشکی در تقابل با دریا» به‌کار می‌رود و به‌ندرت «برای نامیدن هستهٔ سرزمین اصلیِ شمال‌غربی یونان» (یعنی همان اپیروس) استفاده می‌شود.[۱۰][۱۱][۱۲][۱۳] به گفتهٔ دوزوگلی و پاپادوپولوس، کاربرد اپیروس (ἤπειρος) در آثار هومر کاملاً جغرافیایی است؛[۱۴] پلیاکو بیان می‌کند که این واژه، دست‌کم در کتاب بیست‌وچهارم ادیسه، به منطقهٔ شمال‌غربی یونان نیز اشاره دارد.[۱۵] اپیروس (τῆς Ἠπείρου)، به‌عنوان نامی خاص، نخستین‌بار در سدهٔ ششم پیش از میلاد توسط هکاتئوس گواهی شده است.[۱۴][۱۶]

سرانجام، به گفتهٔ ایراد مالکین، اختوس و تسپروتیا در ادیسه هر دو از همان «سرزمین اصلیِ تاریک» هستند.[۱۷] پادشاه اختوس، که به‌نظر می‌رسد به سرزمین اصلیِ درست روبه‌روی ایتاکا تعلق دارد، دشمن این جزیره است، در حالی که تسپروتیا، منطقه‌ای دورتر، متحد ایتاکاست.[۱۷]

پانویس

  1. ↑ هومر. ادیسه، 18.85، 18.116 و 21.307
  2. ↑ آپولونیوس رودسی. آرگوناتیکا، 4.1093
  3. ↑ George W. Mooney, Commentary on Apollonius: Argonautica 4.1093
  4. ↑ Eustathius, Commentaries on Homer, p. 1839.
  5. ↑ On Echetos' cannibalism, see Collins 1996‌ p. 50ff .
  6. ↑ Homer. Odyssey, 18.84–87.
  7. ↑ Foster 2017‌ p. 69: "[...] book 18 (84-87): [...] 'If this man beats you and proves himself the stronger, I will send you toward the mainland, having thrown you on a black ship, to King Echetos, a scourge for all men, who will cut off your nose and ears with pitiless bronze and, tearing off your genitals, give them raw to the dogs to divide among themselves.', "I agree with Malkin (1998: 153) that the "mainland" here must refer to mainland Greece."
  8. ↑ Hodges 2025‌ p. 5: "Epirus, by contrast, was the shadowy realm of the savage King Echetus in the Odyssey, but also the great kingdom of Pyrrhus and the scene of legendary battles between Julius Caesar and Pompey, then Octavian (later the Emperor Augustus) and Mark Anthony (with Cleopatra)."
  9. ↑ Lefteratou 2023‌ p. 147: "The line introducing him is one used to describe one of the scariest tyrants in the Homeric epics, Echetos, king of Epirus, a kind of legendary boogeyman and allegedly the most 'baneful of mortals' [...]"
  10. ↑ Pliakou 2024‌ p. 63: "Epirus The earliest occurrence of the word ἤπειρος in ancient literary sources can be found in Homer's Odyssey, where it is employed to define land in opposition to sea. In Homeric poetry, the term is occasionally used to designate the mainland core of north-western Greece. Although during the Classical period Ἠπείρος was still sporadically used as a general designation of land, it also began to identify the area broadly spreading along the Ionian coast, north of the Ambracian Gulf, while the earliest geographical descriptions also attempt to delineate its boundaries."
  11. ↑ Winnifrith 2006‌ p. 266: "Epeiros means "mainland" in ancient Greek. At first sight this seems rather a vague term, but the western coast of Epirus is the mainland opposite the northern Ionian islands of Corfu and its outliers. [...] The Odyssey refers to Epirus as the mainland and to the possibility that Odysseus may have sheltered in Thesprotia, the area opposite Corfu which is still known by this name."
  12. ↑ Malkin 2001‌ p. 205: "Eumaeus elaborates on the property his master used to have on "the dark mainland" (Epeiros [14.97–100]), where Odysseus kept herds of cattle, sheep, goats, and swine attended by both xenoi (not in the sense of barbarians) and his own men."
  13. ↑ Homer. Odyssey, 14.97–100; see ἠπείροιο μελαίνης meaning "dark mainland".
  14. 1 2 Douzougli & Papadopoulos 2010‌ p. 1
  15. ↑ Pliakou 2024‌ p. 63 and footnote 2 ; see also Odyssey, 24.377‒78.
  16. ↑ Chapinal-Heras 2021, pp. 20–21: "The region is first mentioned by Hecataeus of Miletus: τῆς Ἠπείρου (550–476)."
  17. 1 2 Malkin 2001‌ p. 205: "The frightening Echetus, Cape Nericos conquered by Laertes—seem to belong to a partly hostile "dark mainland" directly opposite Ithaca. Neighbors can be worst enemies, not because of some qualitative or ethnic difference. Pheidon is a civilized king, but Echetus of the mainland opposite Ithaca is frightening [...]

منابع

  • آپولونیوس رودسی, Argonautica translated by Robert Cooper Seaton (1853-1915), R. C. Loeb Classical Library Volume 001. London, William Heinemann Ltd, 1912. Online version at the Topos Text Project.
  • Apollonius Rhodius, Argonautica. George W. Mooney. London. Longmans, Green. 1912. Greek text available at the Perseus Digital Library.
  • Chapinal-Heras, Diego (2021). Experiencing Dodona: The Development of the Epirote Sanctuary from Archaic to Hellenistic Times. Berlin and Boston: Walter de Gruyter GmbH & Co KG. ISBN 978-3-11-072759-3.
  • Collins, Christopher (1996). Authority Figures: Metaphors of Mastery from the Iliad to the Apocalypse. Bloomsbury Academic. ISBN 9780847682393.
  • Douzougli, Angelika; Papadopoulos, John (2010). "Liatovouni: a Molossian cemetery and settlement in Epirus". Jahrbuch des Deutschen Archäologischen Instituts. 125.
  • Foster, Margaret (2017). The Seer and the City: Religion, Politics and Colonial Ideology in Ancient Greece. Oakland, CA: University of California Press. ISBN 9780520295001.
  • Hodges, Richard (2025). Butrint: At the Crossroads of the Mediterranean. London and New York: Bloomsbury Academic. ISBN 9781350548619.
  • Lefteratou, Anna (2023). The Homeric Centos: Homer and the Bible Interwoven. Oxford: Oxford University Press. ISBN 9780197666586.
  • Malkin, Irad (2001). "Greek Ambiguities: Between "Ancient Hellas" and "Barbarian Epirus"". In Malkin, Irad (ed.). Ancient Perceptions of Greek Ethnicity. Washington, D.C.: Center for Hellenic Studies Trustees for Harvard University.
  • Pliakou, Georgia (2024). "Settlement Patterns in Molossia: The Case of the Ioannina Basin". In Melfi, Milena; Stamatopoulou, Maria (eds.). Redefining Ancient Epirus. Brepols Publishers. pp. 63‒91. ISBN 9782503581484.
  • هومر, ادیسه with an English Translation by A.T. Murray, Ph.D. in two volumes. Cambridge, MA., Harvard University Press; London, William Heinemann, Ltd. 1919. شابک ‎۹۷۸−۰۶۷۴۹۹۵۶۱۱. Online version at the Perseus Digital Library. Greek text available from the same website.
  • Winnifrith, T.J. (2006). "EPIRUS: Region in northwest Greece". In Wilson, Nigel (ed.). Encyclopedia of Ancient Greece. New York and London: Routledge: Taylor & Francis Group. pp. 266–267. ISBN 9780415973342.
This page is issued from ویکی‌پدیا. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.