سرخی (کیمیا)

سه مرحله از کار بزرگ در کیمیاگری: سیاهی، سپیدایی و سرخی. (برگرفته از گران‌بهاترین هدیهٔ خداوند، اثر ژرژ آوراخ، منتشرشده در سال ۱۴۷۵)

روبِدو واژه‌ای لاتین به معنای «سرخی» است که کیمیاگران آن را برای نامیدن چهارمین و آخرین مرحلهٔ اصلی در کار بزرگ خود به کار می‌بردند.[۱] هم طلا و هم سنگ فلاسفه با رنگ سرخ پیوند داشتند؛ زیرا روبدو نشانهٔ کامیابی در کیمیاگری و پایان کار بزرگ به‌شمار می‌رفت.[۲] روبدو همچنین با واژهٔ یونانیِ یوزیس نیز شناخته می‌شود.

تفسیر

سه مرحلهٔ کیمیاگری که پیش از روبِدو قرار دارند عبارت‌اند از: نیگرِدو، به معنای «سیاهی»، که نمایانگر گندیدگی و مرگ معنوی است؛ آلبِدو، به معنای «سپیدایی»، که نماد پالایش و تزکیه است؛ و سیترینیتاس، به معنای «زردی»، که به سپیده‌دم خورشیدی یا بیداری اشاره دارد.[۳] برخی منابع، فرایند کیمیاگری را سه‌مرحله‌ای توصیف می‌کنند و زردی را صرفاً امتدادی از این فرایند می‌دانند که میان سپیدایی و سرخی رخ می‌دهد.[۴] مرحلهٔ سرخی شامل تلاش کیمیاگر برای یکپارچه‌کردن دستاوردهای روانی ـ معنویِ این فرایند و تبدیل آن‌ها به درکی منسجم از خویشتن است؛ پیش از آنکه دوباره به جهان بازگردد.[۵] تکمیل این مرحله ممکن است زمان زیادی، حتی سال‌ها، به طول بینجامد؛ زیرا مستلزم ترکیب، تبیین و تثبیت بینش‌ها و تجربه‌های به‌دست‌آمده است.[۵]

نمادهایی که در نوشته‌ها و آثار هنری کیمیاگری برای نمایش این مرحلهٔ سرخ به کار می‌روند، می‌توانند شامل خون، ققنوس، گل رز، پادشاهی تاج‌برسر، یا شخصیتی با جامهٔ سرخ باشند. منابع بی‌شماری به فرایند سزخی اشاره کرده‌اند؛ گفتار هفدهم از کتاب مجمع فیلسوفان، اثری متعلق به سدهٔ دوازدهم، یکی از این نمونه‌هاست:

ای مجمع فیلسوفان و شاگردان، تاکنون دربارهٔ سفیدکردن سخن گفته‌اید؛ اما هنوز نوبت به بحث دربارهٔ سرخ‌کردن نرسیده است! ای جویندگان این هنر، بدانید که تا سفید نکنید، نمی‌توانید سرخ کنید؛ زیرا این دو طبیعت چیزی جز سرخ و سفید نیستند. پس سرخ را سفید کنید و سفید را سرخ گردانید![۶]

روان‌شناسی

در چارچوب رشد و تحول روان‌شناختی، به‌ویژه در میان پیروان روان‌شناسی یونگی، این چهار مرحلهٔ کیمیاگری همتای فرایند دستیابی به فردیت‌یافتگی دانسته می‌شوند؛ یعنی فرایندی که به فرد امکان می‌دهد اضداد را در وجود خویش یکپارچه کند، از آن‌ها فراتر رود و در نهایت از وضعیت ناخودآگاهِ تمایزنیافته بیرون آید.[۷] در یک الگوی مبتنی بر کهن‌الگوها، روبِدو نمایانگر کهن‌الگوی خویشتن است و نقطهٔ اوج چهار مرحله به‌شمار می‌رود؛ مرحله‌ای که در آن ایگو با «خویشتن» درهم می‌آمیزد.[۸] همچنین از آن به‌عنوان مرحله‌ای یاد می‌شود که در آن شخصیتی جدید متولد می‌شود.[۹] این مرحله که در کیمیاگری با رنگ خون نشان داده می‌شود، بیانگر فرایندی برگشت‌ناپذیر است؛ زیرا در آن، خویشتن برای تحقق و تجلی خود به کشمکش و تلاش می‌پردازد.[۱۰]

خویشتن در حالت «کمال و تمامیت» متجلی می‌شود؛ یعنی در نقطه‌ای که فرد به ماهیت حقیقی خود پی می‌برد. تفسیر دیگری این مرحله را «بازپیوستگی» می‌نامد؛ فرایندی که در آن جسم، جان و روح بار دیگر با یکدیگر متحد می‌شوند و در نتیجه، تعارض‌های درونی کاهش می‌یابند.[۱۱]

جستارهای وابسته

منابع

  1. ↑ Mantello, Frank Anthony Carl; Rigg, A. G. (1996). Medieval Latin: An Introduction and Bibliographical Guide. Washington, D.C.: Catholic University of America Press. p. 413. ISBN 0-8132-0841-6.
  2. ↑ Shaeffer, Katherine H. Stages of Transmutation: The Visual Rhetoric of Alchemy in Sequential Art.University of Florida. 2009. p.21
  3. ↑ M.-L. Von Franz, Alchemy (1980) p. 83
  4. ↑ Bogdan, Henrik (2012-02-01). Western Esotericism and Rituals of Initiation. New York: SUNY Press. p. 197. ISBN 978-0-7914-8010-6.
  5. 1 2 Hamilton, Nigel (2018). Awakening Through Dreams: The Journey Through the Inner Landscape. Oxon: Routledge. p. 125. ISBN 978-1-78220-050-5.
  6. ↑ 'Turba Philosophorum. A.E.Waite translation.
  7. ↑ O'Connor, Peter (2014-07-17). Understanding Jung Understanding Yourself (RLE: Jung) (in English). Routledge. ISBN 978-1-317-65427-8.
  8. ↑ Thea Euryhaessa, Running into Myself (2010) p. 278
  9. ↑ Mathers, Dale (2014). Alchemy and Psychotherapy: Post-Jungian Perspectives. New York: Routledge. p. 251. ISBN 978-0-415-68203-9.
  10. ↑ Madden, Kathryn (2008). Dark Light of the Soul (in English). SteinerBooks. ISBN 978-1-58420-532-6.
  11. ↑ Williams, Ruth (2018-11-08). C. G. Jung: The Basics (in English). Routledge. ISBN 978-1-317-27095-9.

پیوند به بیرون