آموزش و پرورش در مونته‌نگرو
 | |
| وزارت آموزش و پرورش | |
|---|---|
| وزیر | دامیر شهوویچ |
| بودجهٔ آموزش و پرورش ملی (۲۰۱۲) | |
| بودجه | ۹٫۹۴٪ بودجه دولت |
| داده‌های همگانی | |
| گونه نظام آموزشی | ملی‌شده |
آموزش و پرورش در مونته‌نگرو زیر نظر وزارت آموزش و پرورش و علوم دولت مونته‌نگرو اداره می‌شود. نظام آموزشی این کشور از پیش‌دبستانی یا دبستان آغاز می‌گردد و کودکان در سن شش سالگی وارد دبستان (به زبان مونته‌نگرویی: Osnovna škola) می‌شوند؛ آموزش ابتدایی نه سال به طول می‌انجامد.
ابتکار سنجش حقوق بشر (HRMI) گزارش می‌دهد که مونته‌نگرو تنها ۸۹٫۴٪ از آنچه را که بر پایه سطح درآمد این کشور در زمینه حق آموزش باید تأمین کند، برآورده می‌سازد. این ابتکار با جداسازی حق آموزش به دو بخش ابتدایی و متوسطه، بیان می‌کند که مونته‌نگرو در آموزش ابتدایی ۸۹٫۳٪ و در آموزش متوسطه ۸۹٫۴٪ از ظرفیت بالقوه‌ای را که منابع (درآمد) کشور اجازه می‌دهد محقق کرده‌است.
زبان تدریس در مدارس زبان مونته‌نگرویی است و در برخی مدارس ابتدایی و متوسطه که جمعیت قابل توجهی از آلبانیایی‌زبانان حضور دارند، زبان آلبانیایی نیز به کار می‌رود. نظام آموزشی یکپارچه بوده و برنامه درسی دربرگیرنده تاریخ و فرهنگ همه گروه‌های قومی است.
پیشینه
پیش از سال ۱۸۶۸، تنها چند دبستان در مونته‌نگرو وجود داشت؛ اما میان سال‌های ۱۸۶۸ تا ۱۸۷۵ شمار ۷۲ مدرسه جدید گشوده شد که نزدیک به ۳٬۰۰۰ دانش‌آموز را پوشش می‌دادند. آموزش ابتدایی اجباری و رایگان شد. در سال ۱۸۶۹، یک دارالمعلمین و مدرسه دخترانه در چتینیه تأسیس گردید؛ مدرسه دخترانه مؤسسه‌ای تخصصی برای تربیت معلمان دبستان بود. در سال ۱۸۷۵ یک مدرسه کشاورزی در شهر نوبنای دانیلوفگراد گشوده شد که دو سال بعد به دلیل جنگ با عثمانی تعطیل گردید. پس از آن، مدرسه‌ای مشابه در سال ۱۸۹۳ در پودگوریتسا تأسیس شد. در آن دوران، مونته‌نگرویی‌های تحصیل‌کرده و جوان‌تر به تدریج جایگاه‌های کلیدی در دستگاه اداری در حال رشد دولت را به دست گرفتند. در سال ۱۸۸۰، نخستین «گیمنازیوم کلاسیک پایین» (پایه‌های ۵ تا ۸) گشوده شد و در سال ۱۹۰۲ به «گیمنازیوم کلاسیک بالا» (پایه‌های ۹ تا ۱۲) ارتقا یافت. در سال ۱۸۹۹، مونته‌نگرو ۷۵ مدرسه دولتی و ۲۶ مدرسه خصوصی داشت.
نظام آموزشی
نظام آموزشی مونته‌نگرو یکپارچه است. برنامه درسی دربرگیرنده تاریخ و فرهنگ همه گروه‌های قومی است. زبان تدریس زبان مونته‌نگرویی (زبان صربی، زبان بوسنیایی و زبان کرواتی) است و در برخی مدارس ابتدایی و متوسطه که حضور آلبانیایی‌تباران چشمگیر است زبان آلبانیایی نیز به کار می‌رود. همه دانش‌آموزان تا مقطع مدرسه متوسطه در مدارس دولتی ثبت‌نام می‌کنند که از بودجه جمهوری تأمین مالی می‌شوند. در دسامبر ۲۰۰۸ (دی ۱۳۸۷)، وزیر آموزش و پرورش مونته‌نگرو سرتن شکولتیچ اعلام کرد که از سال ۲۰۰۹ تمام کتاب‌های درسی مدارس به عنوان بخشی از اصلاحات آموزشی به زبان مونته‌نگرویی چاپ خواهند شد؛ این تغییر فرهنگ‌نامه‌ها و کتاب‌های دستور زبان را نیز دربر می‌گیرد.[۱]
آموزش ابتدایی
آموزش ابتدایی در مونته‌نگرو برای همه کودکان میان ۶ تا ۱۴ سال رایگان و اجباری است. کودکان در این مقطع در برنامه نه‌ساله ثبت‌نام می‌کنند (برنامه هشت‌ساله دیگر اجرا نمی‌شود).[۲]
آموزش متوسطه
مدارس متوسطه به سه نوع تقسیم می‌شوند و دانش‌آموزان بر پایه انتخاب خود و نمرات دوره ابتدایی در یکی از آن‌ها ثبت‌نام می‌کنند:[۲]
- گیمنازیوم (Gimnazija): چهار سال به طول می‌انجامد و آموزشی عمومی و گسترده ارائه می‌دهد. این نوع مدرسه به عنوان دوره آمادگی برای ورود به دانشگاه شناخته می‌شود و از پرآوازه‌ترین مدارس متوسطه است.
- مدارس حرفه‌ای (Stručna škola): سه یا چهار سال ادامه دارند و دانش‌آموزان را در زمینه‌های مشخصی تخصصی می‌کنند و در عین حال آموزشی نسبتاً گسترده نیز ارائه می‌دهند.
- مدارس فنی و حرفه‌ای (Zanatska škola): سه سال هستند، امکان ادامه تحصیل ندارند و در مشاغل تخصصی محدود تدریس می‌کنند.
آموزش عالی
مؤسسات آموزش عالی به دو سطح «آموزش برتر» (Više obrazovanje) و «آموزش عالی» (Visoko obrazovanje) تقسیم می‌شوند. برنامه‌های درسی در دانشگاه‌ها (univerza) و آکادمی‌های هنری (akademija umjetnosti) میان ۴ تا ۶ سال به طول می‌انجامند (هر سال تحصیلی شامل دو نیمسال است) و مدارک معادل کارشناسی هنر یا کارشناسی علوم اعطا می‌کنند. مدرسه عالی (Viša škola) نیز میان دو تا چهار سال ادامه دارد.[۲]
آموزش تکمیلی (فوق‌لیسانس و دکترا)
آموزش تکمیلی (post-diplomske studije) پس از مقطع عالی ارائه می‌شود و کارشناسی ارشد، دکترا و آموزش تخصصی را دربر می‌گیرد.[۲]
مدارک تحصیلی
- Diploma o Završenoj Srednjoj Školi (دیپلم دبیرستان)
- Diploma Visokog Obrazovanja (کارشناسی)
- Magistar Nauka (کارشناسی ارشد)
- Doktor Nauka (دکترا)
دانشگاه‌های مونته‌نگرو
- دانشگاه مونته‌نگرو (دولتی)
- دانشگاه مدیترانه (خصوصی)
- دانشگاه دونیا گوریتسا (خصوصی)
منابع
- ↑ «All textbooks in Montenegrin from 2009». b92.net. ۳۰ دسامبر ۲۰۰۸. بایگانی‌شده از اصلی در ۷ ژوئن ۲۰۱۱.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - 1 2 3 4 "Montenegro - HRMI Rights Tracker". rightstracker.org (in English). Archived from the original on 29 مارس 2023. Retrieved 25 مارس 2022.
- مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Education in Montenegro». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی، بازبینی‌شده در ۹ مه ۲۰۲۶.
- مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Образовање у Црној Гори». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای صربی، بازبینی‌شده در ۹ مه ۲۰۲۶.
- مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Образование в Черногории». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای روسی، بازبینی‌شده در ۹ مه ۲۰۲۶.
پیوند به بیرون
- وبگاه دانشگاه مونته‌نگرو
- دانشگاه مدیترانه بایگانی‌شده در ۲۰۱۲-۰۳-۰۶ توسط Wayback Machine - ارائه رسمی وب
- وبگاه دانشگاه UDG
آموزش در اروپا | ||
|---|---|---|
| کشورهای مستقل |
| .svg.png) |
| واحدهای سیاسی کم‌رسمیت |
| |
| متعلقات و دیگر قلمروها |
| |
