آشپزی بنگلادشی

غذای ملی: خورشت کاری ماهی صبور با دانه خردل، بریانی داکایی و پیتا

آشپزی بنگلادشی (بنگالی: বাংলাদেশের রান্না)، آشپزی ملی بنگلادش است. تنوع تاریخی و خط رودخانه جغرافیای بنگلادش به آشپزی آن شکل داده است. اقلیم موسمی نیز تأثیر فراوانی در این آشپزی داشته است.[۱]

تاریخچه

عادات غذایی بنگلادش به شدت تحت تأثیر آشپزی و فرهنگ تاریخ سلطنت مغول قرار گرفته است. داکا پایتخت مغول‌ها در صوبه بنگال و یک مرکز تجاری بزرگ در جنوب آسیا بود. بازرگانان، مهاجران و بازدیدکنندگان سبک‌های آشپزی از سرتاسر جهان را به این شهر آوردند که بر آشپزی آن تأثیر گذاشت. پس از اینکه داکا به پایتخت بنگال شرقی تبدیل شد، غذاهای تحت تأثیر آشپزیهای فارسی، ترکی و عربی محبوب شدند. فلفل سیاه و چوی جال برای افزودن تندی قبل از معرفی فلفل از آمریکا استفاده می‌شد.[۲]

سبک آشپزی و تأثیرات

برنج غذای اصلی بنگلادش است،[۱] در حالی که ماهی رایج‌ترین منبع پروتئین در بنگلادش محسوب می‌شود.[۱] در آشپزی بنگلادشی ۲۵۰ ماده گیاهی وجود دارد.[۱] استفاده از روغن خردل نیز رایج است.[۳]

تخصص‌ها بر اساس منطقه

داکا

باکارخانی در داکا، بنگلادش

آداب و رسوم آشپزی پایتخت کشور تحت تأثیر آشپزی مغولی، آسیای مرکزی، ارمنی، پارسی و آشپزی بومی بنگالی قرار گرفته است. آشپزی این شهر همچنین دارای غذاهای محلی منحصر به فردی است.[۴]

نواب داکا آشپزی مغولی را به بنگال آوردند. آشپزی مغولی معمولاً مجلل و گران‌قیمت است و برای بسیاری از مردم در طول قرن‌ها در دسترس نبود، اما با رشد اقتصاد بنگلادش، این نوع آشپزی بیشتر رواج یافت. این آشپزی با استفاده از مواد گوشتی و لبنی مانند بره، گوشت گوسفند، گوشت گاو و ماست به همراه ادویه‌های ملایم مشخص می‌شود. غذاهای آن شامل کباب، نان‌های پر شده، کچچی بریانی، بره، مرغ و مرغابی کبابی، پاتی‌سپتا، چای کشمیری و کُرما است که هنوز در مناسبت‌های ویژه مانند عید فطر و در عروسی‌ها سرو می‌شود.[۵][۶][۷]

بازار چوک در داکای قدیم یک بازار غذایی چند صد ساله است و در ماه رمضان به عنوان نقطه کانونی برای افطار پس از غروب آفتاب شناخته می‌شود.[۸][۹][۱۰]

پاراتای دکاهی نانی چند لایه است که در کلکته محبوبیت پیدا کرد، زمانی که پس از تقسیم هند مهاجران از داکا آن را به آنجا معرفی کردند.[۱۱]

حاجی بریانی

حاجی بریانی یک غذای برنجی است که از رستورانی در داکا به همین نام نشأت گرفته است. این غذا شامل برنج، گوشت بز و ادویه‌جات است.[۱۲][۱۳][۱۴][۱۵][۱۶]

باکر خانی نانی ضخیم و ادویه‌دار از آشپزی مغولی است که معمولاً با چای سرو می‌شود. داکی باکرخانی گونه ای که در داکا پیدا می‌شود و قرن‌هاست که تهیه می‌گردد.[۱۷][۱۸]

مرغ پلو یکی از غذاهای خاص شهر است، یک پلوی معطر با مرغ.[۱۹][۲۰]

غذای سنتی: کاری ایلیش دانه خردل، بریانی داکای و پیتا

بخش چیتاگونگ

در چیتاگونگ و مناطق اطراف، خورشت‌ها معمولاً بسیار ادویه‌دار هستند و اغلب شامل گوشت گاو می‌شوند.[۲۱][۲۲] مجبانی گوشت یک خورشت گوشت گاو برای مناسبت‌های خاص است؛[۲۳][۲۲] یک مجبان یا میزبان یک جشن عمومی است.[۲۲]

آماده‌سازی مجبانی

غذاهای گوشتی در بین مسلمانان بنگالی محبوب هستند و اغلب در جشن‌های مجبانی سرو می‌شوند، جایی که نشان‌دهنده رونق هستند.[۲۳][۲۴][۲۲]

هندوها معمولاً به‌جای گوشت گاو با ماهی به طبخ غذا می‌پردازند. جامعه هندو در چیتاگونگ هر سال جشن‌های مجبانی را به عنوان «چیتاگونگ پریشاد» برگزار می‌کند که شامل خورشت‌های ماهی و سبزیجات است.[۲۲]

کالا بونا، گوشت گاو سیاه‌شده، یکی از غذاهای چیتاگونگ است[۲۵][۲۶] که از گوشت سردست گاو تهیه می‌شود و با ادویه‌جات پخته می‌شود تا تیره و نرم گردد.[۲۷][۲۸]

دوروس کُرا یا دوروس یک غذاست که شامل یک مرغ کامل است که در آبگوشت غلیظ پخته می‌شود و با برنج، چه به صورت پلو یا خیچوری سرو می‌گردد.[۲۹][۳۰] این غذا همچنین بخشی از آشپزی روهینگیا است.[۳۱]

آخنی، که به‌طور معمول به عنوان بریانی اوروشر شناخته می‌شود، یک گونه بریانی است که با برنج چینیگورا (برنج معطر و دانه کوتاه) تهیه می‌شود. این غذا شامل گوشت گاو یا بز خد شده به شکل مکعبی به همراه سیب‌زمینی و میوه‌های خشک است.

چیتاگونگ نزدیک به سواحل است و غذاهای متعددی از ماهیان دریایی دارد،[۳۲] از جمله روپچندا (ماهی نقره‌ای) و لویتا (ماهی بمبئی).[۳۲] شُتکی، لویتای خشک و پخته شده است که یک خوراک خوش‌طعم و خاص این منطقه است.[۳۲] چوری (ماهی ریبون) خشک شده که سپس با فلفل و پیاز پخته می‌شود.[۳۲] کُرال/بِتکی (ماهی باراماندی) و میگوهای ببری بزرگ از خلیج بنگال در مناطق ساحلی خورده می‌شود.[۳۲][۳۳]

خوراک‌های گوشت گاو در بین مسلمانان بنگالی محبوب هستند و اغلب در جشن‌های مزبان سرو می‌شوند، جایی که نشان‌دهنده رونق هستند.[۲۳][۳۴][۲۲]

هندوها تمایل دارند به جای گوشت گاو با ماهی آشپزی کنند. جامعه هندو در چیتاگونگ هر ساله جشن‌های مزبان را به عنوان «چیتاگونگ پریشاد» برگزار می‌کند که شامل انواع کاری ماهی و سبزیجات است.[۲۲]

کالا بهونا، گوشت گاو سیاه شده، یک خوراک از چیتاگونگ است[۲۵][۲۶] که از گوشت سردست گاو تهیه می‌گردد و با ادویه‌جات پخته می‌شود تا تیره و نرم شود.[۳۵][۳۶]

دوروس کوره یا دوروس یک خوراک است که شامل یک مرغ کامل پخته شده در آبگوشت غلیظ است و با برنج، چه به صورت پلاو و چه خیچوری سرو می‌شود.[۳۷][۳۸] این خوراک همچنین بخشی از آشپزی روهینگیایی‌ها نیز هست.[۳۹]

اخنی، که به‌طور معمول به عنوان بریانی اوروشر شناخته می‌شود، یک نوع بریانی است که با برنج چینیگورا (برنج معطر و دانه‌کوتاه) تهیه می‌شود. این خوراک شامل تکه‌های مکعبی گوشت گاو یا بز به همراه سیب‌زمینی و میوه‌های خشک است.

چیتاگونگ نزدیک ساحل است و غذاهای مختلفی با ماهی دریایی دارد،[۴۰] از جمله روپچاندا (ماهی پامفرت نقره‌ای) و لویتا (اردک بمبئی).[۴۰] شوتکی نوعی لویتای خشک و عمل‌آوری‌شده است که یک غذای لذیذ و تند مخصوص این منطقه محسوب می‌شود.[۴۰] چوری (ماهی نواری) خشک شده و سپس با فلفل چیلی و پیاز پخته می‌شود.[۴۰] میگوهای کورال/بهتکی (باراموندی) و میگوهای ببری غول‌پیکر از خلیج بنگال در مناطق ساحلی خورده می‌شوند.[۴۰][۴۱]

مناطق تپه چیتاگونگ

منطقه تپه‌های چیتاگونگ خانه قبایلی است که فرهنگ و آشپزی خاص خود را دارند.[۴۲][۴۳] آشپزی چکما از سیدول، خمیر تهیه شده از میگوها و ماهی‌های تخمیر شده، و سگونی، میگو یا ماهی خشک شده، استفاده می‌کند.[۴۴] در غذاهای آنها بیشتر از گیاهان کوهستانی استفاده می‌شود تا ادویه‌های رایج در غذاهای بنگالی.[۴۴] مواد اولیه فصلی مهم شامل قارچ‌های وحشی و گل‌های زنجبیل و زردچوبه هستند.[۴۴] سوموه گورانگ یک خوراک است که در بامبو پخته می‌شود و هباانگ در برگ‌های موز در یک تنور گلی طبخ می‌شود.[۴۴] آشپزی مارما از خمیری به نام نپی که از ماهی خشک تهیه می‌شود، استفاده می‌کند.[۴۵] آبجو برنج نیز یک نوشیدنی محبوب است.[۴۵]

غذاهای قبیله‌ای در مناطق تپه‌ای چیتاگونگ

میمنسینگ بزرگ

در مایمنسینگ، دوئی (ماست) اغلب با برنج پف‌کرده یا برنج تخت ترکیب می‌شود.[۴۶]

موندا یک نوع شیرینی ماست است که از موکتاگاچار تهیه می‌شود و اولین بار در سال ۱۸۲۴ طبخ شده است.[۴۷][۴۸][۴۹][۵۰]

مردم گارو یک اقلیت قومی و مذهبی در منطقه مایمنسینگ هستند که فرهنگ و آشپزی خاص خود را دارند.[۵۱][۵۲] آشپزی آنها به خاطر استفاده از گوشت خوک، ماهی اِل و گوشت لاک‌پشت شناخته شده است.[۵۱] مردم گارو در خانه مشروبات الکلی می‌سازند و با سودا و در بامبو آشپزی می‌کنند.[۵۳]

شمال بنگلادش

شمال بنگلادش دارای مزارع لبنی زیادی است که ماست (دوئی) تولید می‌کنند.[۵۴] ماست همچنین از شیر تبخیر شده تهیه می‌شود که طعمی قوی‌تر شبیه به خیّر به آن می‌دهد.[۵۴] بیرال اوپازیلا به خاطر ماهی‌های بزرگ کوی معروف است که در برگ‌های موز پخته می‌شوند.[۵۵] ماهی کاتلا معمولاً در ماست دوئی پخته می‌شود.[۵۴]

بوگرا به خاطر کشک شیرین خود در سطح ملی و بین‌المللی شناخته شده است.[۵۶]

بوگرار دوی (کشک)

منطقه رنگپور یک غذای گوشتی دارد که با کدو حلوایی پخته می‌شود.[۵۷]

مردم سانتال در منطقه راجشاهی[۵۸] خرچنگ، گوشت خوک، سنجاب و ماهی[۵۸] می‌خورند و تمایل دارند که از ادویه‌های کمتری در آشپزی خود استفاده کنند.[۵۹] آنها یک نوشیدنی الکلی به نام هادیه دارند که آن را از برنج تولید می‌کنند.[۵۸] آنها با استفاده از صمغ درخت خرما که برای مراسم مذهبی استفاده می‌شود، مشروبات الکلی درست می‌کنند.[۵۸]

جنوب بنگلادش

پیپر چابا یک ادویه معطر بسیار تند است که در جنوب بنگال کشت می‌شود. قدمت آن به قبل از معرفی فلفل چیلی از قاره آمریکا در قرن شانزدهم برمی‌گردد.[۶۰][۶۱][۶۲][۶۳] ساقه و ریشه‌های پوست کنده و خرد شده آن به غذاهای گوشتی و ماهی اضافه می‌گردد.[۶۴]

باریسال، یک منطقه ساحلی است، از نارگیل در آشپزی استفاده می‌کند.[۶۵]

بخش سیلهت

چای هفت رنگ
رژیم غذایی سنتی سیلهتی

منطقه سیلِت بنگلادش دارای تعدادی از غذاها و مواد اولیه خاص است. این منطقه زیستگاه چندین نوع میوه مرکبات مانند هتکورا و تویکور، آداجمیر یا آدا لبو و آشکول لبو یا آشکونی لبو است که معمولاً در غذاهای دارای ماهی و گوشت منطقه استفاده می‌شود.[۶۶][۶۷][۶۸][۳۶][۶۹]اگرچه آشکول لبو یا آشکونی لبو برای بسیاری از سیلتی‌ها ناشناخته است و احتمالاً تقریباً منقرض شده است، اما عصاره آشکول لبو برای تهیه تنگا یا خاتا استفاده می‌شود.

غذاهای برنجی

آخنی یک نوع غذای برنج مخلوط است که مشابه بریانی یا پلاو تهیه می‌شود و با گوشت و/یا سبزیجات طبخ می‌گردد.

برنج قرمز و سفید بیرین (که به عنوان بیرون یا بیرین نیز نوشته می‌شود) فقط در منطقه سیلِت یافت می‌شود.[۷۰] این برنج در غذاهای شیرین و خوشمزه مصرف می‌شود و ماده اصلی چونگا پیتا، یک کیک برنج سنتی است که با پر کردن برنج چسبناک درون بامبوهای جوان و دودی کردن آن به آرامی تهیه می‌شود. کیک برنج از لوله خارج می‌شود و شکل شمعی دارد. این غذا همچنین می‌تواند با شیر، شکر، نارگیل و پودر برنج تهیه شود.

خیچوری یک غذای برنجی است که از نظر قوام مشابه حلیم است. در ماه رمضان، به عنوان غذای اصلی برای افطار سرو می‌شود. این غذا شامل برنج معطر مخلوط با ادویه‌جات، روغن، زیره و شنبلیله است. همچنین به بیماران به همراه زنجبیل داده می‌شود.

غذاهای گوشتی

هاتخورای گوشت گاو یک غذای سنتی مخصوص جشن‌ها است که از گوشت گاو پخته شده با آب هاتخورا تهیه می‌شود.

آش باش یک غذای سنتی است که با استفاده از گوشت اردک و جوانه بامبو تهیه می‌شود. همچنین به عنوان آش آر خوریل نیز شناخته می‌شود.

خوراک‌های ماهی

سبزیجات پوره شده

ماهی هم به صورت خورشتی و هم سرخ‌کرده مصرف می‌شود. ماهی خشک و تخمیر شده‌ای به نام شوتکی که بسیاری از محلی‌های سیلِت به آن هوتکی یا هکویین می‌گویند، و همچنین هتکورا، یک میوه مرکبات تلخ و معطر، در خورشت‌های ماهی استفاده می‌شود. فلفل‌های بسیار تند ناگا موریچ نیز در سوپ‌ها مورد استفاده قرار می‌گیرند.[۷۱]

برخی از غذاهای محلی شامل هیدول، یک چاتنی تند از ماهی خشک شده که در ظروف سفالی پخته می‌شود.[۷۲] این شامل هوتکی شیرا، یک خوراک ماهی با سبزیجات است.

تویکور تنگا یک خوراک ماهی است که با تویکور، یک میوه مرکبات تلخ که در منطقه سیلِت رشد می‌کند، تهیه می‌شود.

سایر غذاهای سیلهت

فوب

بکارخانی نوعی نان مسطح شبیه پوروتا است و معمولاً در زمان افطار، خورده می‌شود[۷۳]

هاندش نوعی میان‌وعده است که از خمیر سرخ شده و شیرین شده با ملاس یا شکر تهیه می‌شود. این غذا در مناسبت‌های خاص مانند عید فطر سرو می‌گردد.

کیک برنجی و کوفته سیلهتی

نونور بورا یک میان‌وعده خوش طعم است که از آرد برنج و پیاز، زنجبیل و زردچوبه تهیه می‌شود و تا زمانی که طلایی رنگ شود، سرخ می‌شود.

توشا شینی نوعی حلوای دسر است که از خمیر شیرین شده با آجیل و کشمش تهیه می‌گردد و معمولاً در مناسبت‌های خاص سرو می‌شود.

چای هفت رنگ یک نوشیدنی رنگارنگ با لایه‌های مختلف چای طعم‌دار است.[۷۴][۷۵]

شیرینی‌ها

امریتی یک دسر سرخ‌کرده به شکل گل است که در شربت شیرین است.[۷۶] این دسر در داکا و تانگایل بسیار محبوب است.[۷۷][۷۸]

چومچوم یک شیرینی سنتی است که ریشه در پوراباری دارد.[۷۹][۸۰] این شیرینی به شکل بیضی و قهوه‌ای رنگ است.

بوندی در ماه رمضان بسیار محبوب است.[۸۱]

بالیش میشتی (به معنای شیرینی بالشی) یک شیرینی بزرگ به شکل بالش از منطقه ناتوره است.[۸۲]

جیلاپی یک شیرینی به شکل حلقه‌ای است که در شربت تهیه می‌شود و در سراسر جنوب آسیا محبوب است.[۸۳] شاهی جیلاپی (جیلاپی سلطنتی) یک نوع بسیار بزرگ و به شکل چرخ‌دنده از داکا است.[۸۴]

کچاگولا یک دسر تهیه شده از مواد لبنی و شکر است که از منطقه ناتوره در استان راجشاهی منشأ گرفته است.[۸۵] این شیرینی ممکن است به حکمران قرن هجدهم رانی بهوانی تقدیم شده باشد.[۸۵][۸۶]

دسری که با میوه نخل پالمیرا درست می‌شود

لیدیکنی یک توپ سرخ‌کرده به رنگ قهوه‌ای مایل به قرمز است که از چنّا و آرد تهیه می‌شود و در شربت شکر خیسانده می‌شود.[۸۷] این دسر در اواسط قرن نوزدهم ابداع شده و به نام لیدی کنیگ، همسر فرماندار کل هند نام‌گذاری شد.[۸۸][۸۹]

پنتوا نسخه بنگالی گلاب جامون است.[۹۰]

راس مالایی یک دسر شامل توپ‌های چنّا در سس خامه‌ای معطر با هل است.[۹۱][۹۲]

تال، میوه درخت نخل پالما که در انواع مختلف دسرها استفاده می‌شود.[۹۳]

دیمر جوردا

دیمر جوردا که با نام‌های جوردای تخم‌مرغ یا حلوای تخم‌مرغ نیز شناخته می‌شود، یک غذای شیرین غیررسمی و محبوب بنگلادشی است. حلوایی است که با استفاده از تخم مرغ و شیر درست می‌شود.

نوشیدنی‌ها

  • بورهانی (بنگالی: বোরহানী) یک نوشیدنی سنتی شبیه ماست است.[۹۴] بورهانی از دوغ ترش، فلفل سبز، دانه‌های خردل، نمک سیاه، گشنیز و نعناع تهیه می‌شود.[۹۵] این نوشیدنی به عنوان یک هضم‌کننده بعد از وعده‌های سنگین یا به عنوان پیش‌غذا محبوب است.[۹۶][۹۷][۹۸][۹۹]
  • عصاره تال (عصاره نخل) شیره‌ای است که از درختان نخل استخراج می‌شود و به عنوان یک نوشیدنی خنک در تابستان مصرف می‌شود.[۱۰۰]
  • شربت روح‌افزا یک شربت غلیظ است که توسط هامدار بنگلادش تهیه می‌شود.[۱۰۱]
  • غل و ماتا نوشیدنی‌های دوغی هستند که در بنگلادش، به ویژه در روستای سولوپ در اولاهاپارای منطقه سیرجانج تهیه می‌شوند.[۱۰۲]
  • لاسی ترکیبی از ماست با آب و ادویه‌ها یا طعم‌دهنده‌های شیرین است.[۱۰۳]

نوشیدنی‌های الکلی

به عنوان یک کشور با اکثریت مسلمان، فروش الکل در بنگلادش کنترل می‌شود. برای خرید نوشیدنی‌های الکلی مجوز دولتی لازم است.[۱۰۴]

  • آبجوی هانتر تنها آبجوی الکلی تولید شده در بنگلادش است.[۱۰۴] این محصول توسط گروه جمونا تولید می‌شود.[۱۰۴]
  • کارو و شرکا یک کارخانه تقطیر دولتی است که در منطقه چوادانگا واقع شده است.[۱۰۴]
  • قبایل غیر بنگالی از برنج تخمیر شده الکل تولید و مصرف می‌کنند.[۱۰۵]

منابع

  1. 1 2 3 4 "Food Product". Banglapedia: the National Encyclopedia Of Bangladesh. Retrieved 2022-11-02.
  2. ↑ "Bangladesh cuisine part I - delectable and diverse". The Daily Star. 6 December 2016. Retrieved 15 March 2019.
  3. ↑ Pearce, Melissa (2013-07-10). "Defining Bengali Cuisine: The Culinary Differences of West Bengal and Bangladesh". Culture Trip. Archived from the original on 3 November 2022. Retrieved 2022-11-02.
  4. ↑ Ray, Utsa (5 Jan 2015). Culinary Culture in Colonial India. Cambridge University Press. pp. 210–215.
  5. ↑ "Historical Sketch | Bengal Cuisine". bengalcuisine.in. Archived from the original on 8 March 2021. Retrieved 10 March 2019.
  6. ↑ "The Nawabs of Dhaka And Their Regal Cuisine". KIXP (به انگلیسی). 26 February 2015. Retrieved 10 March 2019.
  7. ↑ Anand, Shilpa Nair (7 May 2018). "Food of the Nawabs". The Hindu (به انگلیسی). ISSN 0971-751X. Retrieved 10 March 2019.
  8. ↑ "Eyewitness: Chak Bazar iftar market in old Dhaka". The Guardian.
  9. ↑ Auzias, Dominique; Labourdette, Jean-Paul (2016). BANGLADESH 2017 Petit Futé. Petit Futé. pp. 133–. ISBN 979-1-03-314296-6.
  10. ↑ "Dhaka Chawk Bazar Meetup". 1 June 2017.
  11. ↑ Service, Tribune News. "Undivided Kitchens: Refugees brought back techniques and dishes left behind during Partition". The Tribune (به انگلیسی). Retrieved 2022-11-03.
  12. ↑ Mydans, Seth (8 July 1987). "For a secret stew recipe, time is running out". The New York Times. Retrieved 30 April 2015.
  13. ↑ Siddiqua, Fayeka Zabeen (5 September 2014). "A Mouthful of Happiness". The Daily Star (به انگلیسی). Retrieved 7 April 2023.
  14. ↑ Jamil, Syed Maqsud (2 August 2013). "Eateries of Dacca". The Daily Star (به انگلیسی). Retrieved 7 April 2023.
  15. ↑ "Binging on Boishakh". The Daily Star. 12 April 2005. Retrieved 7 April 2023. Then whisk yourselves off to the mother ship of all biriyani houses--Haji Biriyani in Old Town.
  16. ↑ Sakhawat, Adil. "Haji Biriyani: The Scintillating Taste from Old Dhaka". Daily Sun. East West Media Group. Archived from the original on 18 May 2015. Retrieved 7 April 2023. Dhaka is famous for many delicious food items. Among them Haji Biriyani is not only the best in Bangladesh but also among Bangladeshis living around the world. There are a few things that have been carrying great inheritance for decades in the ancient part of Dhaka city.
  17. ↑ "Old Dhaka Bakarkhani – A Legendary Bread". 19 October 2013. Archived from the original on 18 July 2022. Retrieved 14 April 2025.
  18. ↑ "Bakarkhani: delight in every bite". Daily Sun. 24 April 2016. Retrieved 17 September 2018.
  19. ↑ "Jhunu Polao Ghor: Serving aromatic 'morog polao' for 51 years". The Business Standard (به انگلیسی). 2021-04-09. Retrieved 2022-11-03.
  20. ↑ Mahmud, Faisal. "Heritage, history, and Dhakaiya food in Bangladesh" (به انگلیسی). Al Jazeera. Retrieved 2022-11-03.
  21. ↑ "Majestic Mezban". The Daily Star. 11 October 2013.
  22. 1 2 3 4 5 6 7 Ahmad Mamtaz (2012). "Mezban". In Islam, Sirajul; Miah, Sajahan; Khanam, Mahfuza; Ahmed, Sabbir (eds.). Banglapedia: the National Encyclopedia of Bangladesh (Online ed.). Dhaka, Bangladesh: Banglapedia Trust, Asiatic Society of Bangladesh. ISBN 984-32-0576-6. OCLC 52727562. Retrieved 2 February 2026.
  23. 1 2 3 Fayeka Zabeen Siddiqua (10 October 2013). "Majestic Mezban". The Daily Star. Archived from the original on 4 August 2018. Retrieved 23 July 2019.
  24. ↑ "Palate from the port". The Daily Star (به انگلیسی). 5 January 2016. Retrieved 12 July 2020.
  25. 1 2 "Famous regional dishes at Utshob offer authentic tastes of Bangladeshi cuisine". The Business Standard (به انگلیسی). 2022-10-15. Retrieved 2022-11-02.
  26. 1 2 Ranjana, Shahana Huda (2022-07-04). "Make simple but traditional beef dishes this Eid". The Daily Star (به انگلیسی). Retrieved 2022-11-02.
  27. ↑ "How to make Kalabhuna". The Business Standard (به انگلیسی). 2022-07-10. Retrieved 2022-11-02.
  28. ↑ Akbar, Ahsan (2021-03-21). "From kala bhuna to shatkora curry – let's all get a taste for Bangladesh". The Guardian (به انگلیسی). Retrieved 2022-11-02.
  29. ↑ Futuro, Sistemas do. "IOM". rohingyaculturalmemorycentre.iom.int (به پرتغالی). Retrieved 2022-09-19.
  30. ↑ Rassiq Aziz Kabir (1 March 2022). "The foods you should try when you visit Chattogram". The Financial Express. Dhaka. Archived from the original on 20 September 2022. Retrieved 18 September 2022.
  31. ↑ আরাকান আর চট্টগ্রামের ঐতিহ্যবাহী 'দুরুস কুরা' (به بنگالی). odhikar.news. 1 Nov 2019. Archived from the original on 21 September 2022. Retrieved 21 September 2022.
  32. 1 2 3 4 5 "Coastal cuisines of Bangladesh". Dhaka Tribune. 2019-03-24. Retrieved 2022-11-03.
  33. ↑ "Coastal Food of Bangladesh (Part 1)". Dhaka Tribune. 2019-03-12. Retrieved 2022-11-03.
  34. ↑ "Palate from the port". The Daily Star (به انگلیسی). 5 January 2016. Retrieved 12 July 2020.
  35. ↑ "How to make Kalabhuna". The Business Standard (به انگلیسی). 2022-07-10. Retrieved 2022-11-02.
  36. 1 2 Akbar, Ahsan (2021-03-21). "From kala bhuna to shatkora curry – let's all get a taste for Bangladesh". The Guardian (به انگلیسی). Retrieved 2022-11-02.
  37. ↑ Futuro, Sistemas do. "IOM". rohingyaculturalmemorycentre.iom.int (به پرتغالی). Retrieved 2022-09-19.
  38. ↑ Rassiq Aziz Kabir (1 March 2022). "The foods you should try when you visit Chattogram". The Financial Express. Dhaka. Archived from the original on 20 September 2022. Retrieved 18 September 2022.
  39. ↑ আরাকান আর চট্টগ্রামের ঐতিহ্যবাহী 'দুরুস কুরা' (به بنگالی). odhikar.news. 1 Nov 2019. Archived from the original on 21 September 2022. Retrieved 21 September 2022.
  40. 1 2 3 4 5 "Coastal cuisines of Bangladesh". Dhaka Tribune. 2019-03-24. Retrieved 2022-11-03.
  41. ↑ "Coastal Food of Bangladesh (Part 1)". Dhaka Tribune. 2019-03-12. Retrieved 2022-11-03.
  42. ↑ "Chittagong Hill Tracts". Banglapedia (به انگلیسی). Retrieved 2022-11-02.
  43. ↑ Khaing, Myat Moe (2022-08-09). "Navigating a world without Indigenous representation". The Daily Star (opinion) (به انگلیسی). Retrieved 2022-11-02.
  44. 1 2 3 4 Lena, Chiangmi Talukder (2021-02-16). "Flavours from the hills". The Daily Star (به انگلیسی). Retrieved 2022-11-02.
  45. 1 2 "The Marma". Banglapedia (به انگلیسی). Retrieved 2022-11-02.
  46. ↑ "Top 4 Reasons Why I Love Mymensingh - Bproperty". A blog about homes, trends, tips & life | Bproperty (به انگلیسی). 2021-03-23. Retrieved 2022-11-03.
  47. ↑ "Sweetmeat Monda: A rich tradition". The Daily Star (به انگلیسی). 8 July 2012. Retrieved 19 August 2017.
  48. ↑ "Six sweetmeats which branding Bangladesh". Daily Sun. Retrieved 19 August 2017.
  49. ↑ "The interesting history behind sweetmeat 'Monda'". The Financial Express (به انگلیسی). Retrieved 2022-11-03.
  50. ↑ Islam, Reema (16 April 2018). "Muktagacha Monda: The Sole Survivor Of A Lost Era Of Bengal". Retrieved 12 April 2023.
  51. 1 2 "Garo, The". Banglapedia (به انگلیسی). Retrieved 2022-11-02.
  52. ↑ "Mymensingh bids farewell to Fr Rabanal who taught the Garo how to grow rice". AsiaNews (به انگلیسی). Retrieved 2022-11-02.
  53. ↑ "Indigenous Cuisines". Meghalaya Tourism (به انگلیسی). Retrieved 2022-11-02.
  54. 1 2 3 "Delicious Cuisine of Northern Bangladesh – Part III". Dhaka Tribune. 2019-05-13. Retrieved 2022-11-03.
  55. ↑ "Delicious Cuisine Northern Bangladesh - Part I". Dhaka Tribune. 2019-04-29. Retrieved 2022-11-03.
  56. ↑ Hossain, Md. Rakib (14 August 2014). "Yogurt of Bogra (Bograr Doi)". Archived from the original on 27 January 2016.
  57. ↑ Ranjana, Shahana Huda (2022-07-04). "Make simple but traditional beef dishes this Eid". The Daily Star (به انگلیسی). Retrieved 2022-11-02.
  58. 1 2 3 4 "The Santals". Banglapedia (به انگلیسی). Retrieved 2022-11-04.
  59. ↑ "Santali Food: A taste of Nature by Santals". Santhaledisom.com. 3 January 2015. Archived from the original on 4 November 2022. Retrieved 4 November 2022.
  60. ↑ Sen, Pritha (2017-08-25). "Choi: The forgotten fire in Indian food". mint (به انگلیسی). Retrieved 2022-11-02.
  61. ↑ Roy, S. Dilip (2021-11-16). "Piper chaba bringing extra earnings for farmers in north". The Daily Star (به انگلیسی). Retrieved 2022-11-02.
  62. ↑ "Famous regional dishes at Utshob offer authentic tastes of Bangladeshi cuisine". The Business Standard (به انگلیسی). 2022-10-15. Retrieved 2022-11-02.
  63. ↑ "2 game changers in regular meat curry". The Financial Express (به انگلیسی). Retrieved 2022-11-02.
  64. ↑ "Chui Jhal, the special spice of southern Bangladesh". Prothom Alo (به انگلیسی). 12 October 2018. Retrieved 2022-11-02.
  65. ↑ "The 'chalk and cheese' cuisine of East and West Bengal". The Economic Times. Retrieved 2022-11-02.
  66. ↑ Kabir, Ihtisham (5 July 2014). "Citrus Story". The Daily Star. Retrieved 3 April 2023.
  67. ↑ "Mumbai Food: Bangladeshi Dishes Straight From Sylhet At Restaurant In BKC". Mid-Day. 14 April 2019. Retrieved 28 April 2020. the shatkora lemon...native to Sylhet in Bangladesh, the citrus fruit looks like a grotesque cousin of lime, but is only larger and tastes like grapefruit
  68. ↑ Chowdhury, Dwoha (2022-09-09). "Sylhet's citrus getting popular at home and abroad". The Daily Star (به انگلیسی). Retrieved 2022-11-02.
  69. ↑ "Sylhet's Shatkora ranks high in cooking flavourful dishes". Dhaka Tribune. 2019-12-29. Retrieved 2022-11-02.
  70. ↑ "History of Sylhet Birin rice". jalalabadbarta.com (به بنگالی). 26 April 2020. Retrieved 9 December 2018. The red-white sticky type of fragrant 'Bireen Chaal' is only found in the Sylhet region, hence an undisputed trademark of Sylhet!
  71. ↑ Begum, Dina (8 March 2019). "The 6 Seasons of Bangladeshi Cuisine". Great British Chefs. Retrieved 26 April 2020. Sylhet favours fiery curries made with pastes of fresh and dried chillies, roots and spices. Dried and fermented fish called shutki are used in vegetable broths and dry dishes. Shatkora, a bitter and fragrant citrus fruit, as well as the extremely hot naga chilli, also form part of the local diet.
  72. ↑ "Shidol Chutney". Atlas Obscura. 21 December 2017. Retrieved 28 April 2020.
  73. ↑ "Akhni and Khichuri are favorites of Sylhetis for Iftar". Prothom Alo (به بنگالی). 20 July 2013. Retrieved 19 April 2020. Bakharkhani is another accompaniment to Iftar in Sylhet. The practice of eating Bakharkhani with tea during Iftar or at night has been going on for ages. There are four types of sweet and savory bakharkhani, which cannot be found anywhere else but Sylhet, some vendors said.
  74. ↑ Baker, Vicky (28 August 2016). "Making rainbows in a glass – seven-layer tea in Bangladesh". The Guardian. Retrieved 2 November 2017.
  75. ↑ Shay, Christopher. "One Glass, Seven Layers of Tea - Scene Asia". Wall Street Journal Blog. Retrieved 7 November 2017.
  76. ↑ "Make Amriti at home". The Telegraph. Retrieved 2022-11-03.
  77. ↑ Habib, Ahsan. "Sweets: A must have on Eid". The Daily Star. Retrieved 2022-11-03.
  78. ↑ Shakil, Mirza (2013-10-04). "The falling business". The Daily Star (به انگلیسی). Retrieved 2022-11-03.
  79. ↑ "Porabarir Chomchom goes international, puts Tangail on the map". Dhaka Tribune. 2019-12-19. Retrieved 2022-11-02.
  80. ↑ "Tracing the history of Bengal's famous sweet Chom Chom!". Get Bengal (به انگلیسی). Retrieved 2022-11-02.
  81. ↑ Parvin, Salina (2021-04-20). "Iftar recipes using sunflower oil". The Daily Star (به انگلیسی). Retrieved 2022-11-02.
  82. ↑ "Top Ten Famous Sweets of Bangladesh". #Foodiez. Archived from the original on 18 January 2018. Retrieved 17 January 2018.
  83. ↑ "Jalebi's zigzag journey to modern day fusions". The Financial Express (به انگلیسی). Retrieved 2022-11-03.
  84. ↑ মচমচে জিলাপির কদরই আলাদা. Jugantor (به بنگالی). Retrieved 2022-11-03. A variant on the traditional name is Shahi Jilapi. This Jilapi originated in Chowk Bazaar...can range from 1 to 4-5 kg in weight.
  85. 1 2 "Natore's Kachagolla, a taste fit for royalties". Dhaka Tribune. 2019-12-21. Retrieved 2022-11-03.
  86. ↑ "Indian Cooking Tips: How To Make Kachagolla, The Softest Bengali Sweet (Recipe Inside)". NDTV Food (به انگلیسی). Retrieved 2022-11-03.
  87. ↑ Krondl, Michael; Rath, Eric; Mason, Laura; Quinzio, Geraldine; Heinzelmann, Ursula (1 April 2015). The Oxford Companion to Sugar and Sweets. Oxford University Press. ISBN 978-0-19-931362-4. Retrieved 25 September 2015.
  88. ↑ Krondl, Michael (2011). Sweet Invention: A History of Dessert. Chicago Review Press. pp. 67–70. ISBN 978-1-55652-954-2. Retrieved 25 September 2015.
  89. ↑ Bose, Shib Chunder (1883). The Hindoos as they are: A description of the manners, customs, and inner life of Hindoo Society in Bengal (2 ed.). Calcutta: Thacker, Spink and Co. p. 51.
  90. ↑ Roy, Madhushree Basu (2019-10-25). "Pantua- The Bengali Gulab Jamun but it's Different". Pikturenama (به انگلیسی). Retrieved 2022-11-02.
  91. ↑ "- Rasmalai in Matri Bhandar". offroadbangladesh.com.
  92. ↑ "Succulent Rasmalai of Comilla". Daily Sun. 20 June 2016. Retrieved 17 September 2018.
  93. ↑ Parvin, Salina (2022-09-12). "Palm Fruit recipes: 6 ways to enjoy taal". The Daily Star (به انگلیسی). Retrieved 2022-11-02.
  94. ↑ "Bangladesh cuisine part 2-- delectable and diverse". The Daily Star (به انگلیسی). 2016-12-13. Retrieved 2019-02-20.
  95. ↑ "Mint and herbs help bring solvency". The Daily Star (به انگلیسی). 2017-05-16. Retrieved 2019-02-19.
  96. ↑ "10 Dishes From South Asia That You Must Try at Least Once". India.com (به انگلیسی). 2015-06-06. Retrieved 2019-02-20.
  97. ↑ Clark, Melissa (2014-05-16). "Yogurt Drinks, Not Too Smooth". The New York Times (به انگلیسی). ISSN 0362-4331. Retrieved 2019-02-19.
  98. ↑ "Review: Nobanno's new outpost brings Bengali flavours westside". Stuff (به انگلیسی). Retrieved 2019-02-19.
  99. ↑ "Local Knowledge: Haji's Biryani House". Broadsheet (به انگلیسی). Retrieved 2019-02-19.
  100. ↑ Parvin, Salina (2020-09-22). "The versatile palm juice". The Daily Star (به انگلیسی). Retrieved 2022-11-04.
  101. ↑ Mashal, Mujib (2021-07-07). "Across Borders and Divides, One 'Heavenly' Refresher Cools Summer Heat". The New York Times (به انگلیسی). ISSN 0362-4331. Retrieved 2022-11-04.
  102. ↑ Topu, Ahmed Humayun Kabir (2022-09-12). "Solop buttermilk, a brand in and of itself". The Daily Star (به انگلیسی). Retrieved 2022-11-04.
  103. ↑ "Making lassi at home is easier than you thought". The Financial Express (به انگلیسی). Retrieved 2022-11-04.
  104. 1 2 3 4 "Bangladesh booze makers toast new liquor laws". Nikkei Asia (به انگلیسی). Retrieved 2022-11-04.
  105. ↑ "Tribal Culture". Banglapedia (به انگلیسی). Retrieved 2022-11-04.

پیوند به بیرون

در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ آشپزی بنگلادشی موجود است.
This article is issued from ویکی‌پدیا. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.