خودروی آتش‌نشانی فرودگاهی
.jpg)
خودروی آتش‌نشانی فرودگاهی (انگلیسی: Airport crash tender) نوعی خودروی آتش‌نشانی تخصصی است که برای نجات و اطفای حریق هواپیما در پروازگاه‌ها، فرودگاه‌ها و پایگاه‌های هوایی طراحی شده است. این خودرو در برخی کشورها با عنوان یا «خودروی نجات و آتش‌نشانی هواپیما» نیز شناخته می‌شود.
ویژگی‌ها
خودروهای آتش‌نشانی فرودگاهی در مقایسه با اندازه و وزن خود شتاب نسبتاً زیادی دارند و برای حرکت در زمین‌های ناهموار خارج از سطوح هموار فرودگاه نیز طراحی می‌شوند. این خودروها مقدار زیادی آب و کف آتش‌نشانی حمل می‌کنند، به پمپ‌های پرقدرت و آب‌پاش‌های پرفشار با ظرفیت بالا مجهزند و می‌توانند مواد اطفایی را به فاصله‌های نسبتاً دور پرتاب کنند.
این خودروها بر شاسی‌های چرخ‌دار ۴×۴، ۶×۶ و حتی ۸×۸ ساخته می‌شوند. در برخی مدل‌های ۸×۸ برای کاهش شعاع گردش، هر چهار چرخ محورهای جلویی قابلیت فرمان‌گیری دارند.
خودروهای جدیدتر ممکن است به سامانه‌های اطفای دوگانه مجهز باشند. در این سامانه‌ها، نازل یا سامانهٔ تزریق می‌تواند هم‌زمان پودر شیمیایی خشک پرپل-کی را به جریان کف تشکیل‌دهندهٔ لایهٔ آبی تزریق کند و از این طریق سرعت مهار حریق را افزایش دهد.[۱] برخی خودروها همچنین مخزن مادهٔ پاک اطفایی هالوترون و شیلنگ دستی ویژه دارند تا در موقعیت‌هایی که استفاده از مادهٔ اطفایی بدون باقی‌ماندن رسوب ضروری است، از آن استفاده شود.
این تجهیزات امکان می‌دهند خودرو در مدت کوتاهی به هواپیمای سانحه‌دیده برسد و آتش‌های بزرگ ناشی از سوخت جت را به‌سرعت مهار کند.
برخی خودروها دارای بازوی اطفای مرتفع هستند که می‌تواند آب‌پاش آب یا کف را تا ارتفاع حدود ۱۰ تا ۲۰ متر بالا ببرد. بعضی نمونه‌های این سامانه همچنین قادرند پوستهٔ خارجی هواپیما را سوراخ کنند تا مادهٔ اطفایی مستقیماً به داخل بدنه فرستاده و حریق داخلی خاموش شود.[۲]
این نوع نازل نفوذگر، که گاه «اسنوزل» نامیده می‌شود، بنا بر تعریف هیئت ملی ایمنی ترابری ایالات متحده، نازلی روی خودروی آتش‌نشانی است که برای نفوذ به بدنهٔ هواپیما و تزریق کف اطفایی به داخل کابین یا بخش محموله به‌منظور خاموش‌کردن آتش به کار می‌رود.[۳]
استانداردها
ایکائو استانداردها و شیوه‌های توصیه‌شده‌ای برای رده‌بندی خدمات آتش‌نشانی و نجات فرودگاهی در فرودگاه‌های غیرنظامی تعیین کرده است.[۴][۵][۶] سازمان‌های ملی هوانوردی نیز ممکن است الزامات بیشتری برای خدمات نجات و آتش‌نشانی فرودگاه‌ها مقرر کنند.
ردهٔ آتش‌نشانی و نجات هر فرودگاه با توجه به اندازهٔ هواپیمای مبنا و بر پایهٔ تحلیل آماری تعداد نشست و برخاست هواپیماها تعیین می‌شود. در اصل، ردهٔ فرودگاه بر مبنای بزرگ‌ترین هواپیمایی است که به‌طور منظم در آن فعالیت خواهد کرد؛ با این حال، اگر تعداد پروازهای هواپیماهای آن رده از حد مشخصی کمتر باشد، ممکن است ردهٔ آتش‌نشانی فرودگاه کاهش یابد.
برای نمونه، اگر فرودگاهی به‌طور منظم پذیرای بوئینگ ۷۳۷ و هواپیماهای خانواده ایرباس ای۳۲۰ باشد، اما تنها یک پرواز بوئینگ ۷۷۷ در هفته داشته باشد، ممکن است خدمات آتش‌نشانی آن بر مبنای ردهٔ ۷ ایکائو برای بوئینگ ۷۳۷ و ایرباس ای۳۲۰ تعیین شود و صرفاً وجود یک پرواز هفتگی بوئینگ ۷۷۷ الزام ردهٔ کامل ۹ را ایجاد نکند. حداقل ردهٔ لازم همچنین می‌تواند به عواملی مانند تعداد صندلی‌های هواپیمای مبنا وابسته باشد.[۷]
استانداردها بر اساس ردهٔ فرودگاه، حداقل تعداد خودروهای نجات و آتش‌نشانی را تعیین می‌کنند. همچنین الزاماتی دربارهٔ ظرفیت حمل آب و کف، نرخ تخلیهٔ محلول کف، حداقل مقدار پودر شیمیایی خشک به‌عنوان مادهٔ اطفایی مکمل، ذخیرهٔ مواد اطفایی، توانایی حرکت در زمین ناهموار و شتاب خودروهای آتش‌نشانی فرودگاهی تعیین شده است.
طبق این الزامات، خودروهای امدادی باید بتوانند انتهای هر باند را در زمانی حداکثر دو دقیقه‌ای طی کنند و زمان رسیدن به هر نقطه از منطقهٔ حرکت فرودگاه نباید از سه دقیقه تجاوز کند.
انواع خودروهای آتش‌نشانی فرودگاهی
خدمات نجات و آتش‌نشانی فرودگاهی برای پوشش وضعیت‌های اضطراری از چندین نوع خودروی تخصصی استفاده می‌کنند که مهم‌ترین آن‌ها عبارت‌اند از:
خودروهای آتش‌نشانی فرودگاهی: خودروهای تخصصی بزرگی که ویژگی‌های آن‌ها در بالا شرح داده شد و برای مقابله با حریق هواپیما و آتش ناشی از سوخت طراحی شده‌اند.
خودروهای آتش‌نشانی معمولی: این خودروها از نظر شکل و کارکرد به خودروهای مورد استفادهٔ آتش‌نشانی شهری شباهت دارند و از خودروهای تخصصی فرودگاهی کوچک‌تر و سبک‌ترند. کاربرد اصلی آن‌ها مقابله با حریق ساختمان‌های پایانه و دیگر تأسیسات فرودگاه است، هرچند در سوانح هواپیما نیز به محل اعزام می‌شوند. این خودروها معمولاً دستگاه تنفسی، تجهیزات نجات، مواد اطفایی، نردبان و ابزارهای برش حمل می‌کنند.
خودروهای مداخلهٔ سریع: خودروهای آتش‌نشانی کوچک‌تر و چابک‌تری هستند که شتاب و سرعت زیادی دارند. مقدار تجهیزات و مواد اطفایی آن‌ها از خودروهای بزرگ‌تر کمتر است، اما می‌توانند پیش از خودروهای سنگین به محل سانحهٔ هواپیما برسند و عملیات اولیهٔ نجات و اطفای حریق را آغاز کنند.
خودروهای چندمنظوره و پشتیبانی: شامل خودروهایی مانند خودروی فرمانده آتش‌نشانی، خودروهای چندمنظوره و خودروهای پشتیبانی عملیات و حوادث هستند.
جستارهای وابسته
- روزنباور پنتر
- اوشکوش استرایکر
- تاق آب
آتش‌نشانی | |||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| اعضاء | |||||||||
| امکانات |
| ||||||||
| دستگاهها |
| ||||||||
| تجهیزات |
| ||||||||
| مجموعه واژگان |
| ||||||||
| موضوعهای وابسته |
| ||||||||
| سرزمین وحشی آتش‌نشانی |
| ||||||||
| |||||||||
منابع
- ↑ "Twin Agent Fire Fighting Units". Fire Combat.
- ↑ Relyea; Robert G., Garnett; Edward V.: United States Patent Application, February 8, 1993. http://patft.uspto.gov/netacgi/nph-Parser?patentnumber=5301756 بایگانی‌شده در ۲۰۱۵-۱۲-۲۹ توسط Wayback Machine
- ↑ "Hard Landing, Gear Collapse, Federal Express Flight 647, Boeing MD-10-10F, N364FE, Memphis, Tennessee" (PDF). ntsb.gov. 18 December 2003. Archived from the original (PDF) on 18 February 2021. Retrieved 31 January 2021.
- ↑ ICAO: Volume 1 - Aerodrome Design and Operations. Annex 14: Aerodrome Rescue and Fire Fighting Service (RFFS) requirements
- ↑ ICAO: Airport Services Manual. Part 1 - Rescue and Fire Fighting. 3rd edition, 1990
- ↑ Find relevant ICAO standards and recommended practices on SKYbrary
- ↑ Categories for Fire Fighting and Minimum Fire Fighting Capacity
- ایمنی باند پرواز