کارت خروج مسافر

نمونهٔ کارت خروج مسافر در استرالیا؛ استفاده از این کارت در این کشور در سال ۲۰۱۷ متوقف شد
کارت‌های ورود و خروج پیشین تایلند

کارت خروج مسافر (outgoing passenger card ) که کارت خروج (انگلیسی: Departure card) نیز نامیده می‌شود، سندی است که مقام‌های مهاجرت برخی کشورها برای ثبت مشخصات مسافر و خروج او از کشور به کار می‌برند. این کارت ممکن است به‌صورت سندی مستقل یا به‌عنوان بخش خروجِ یک کارت ورود و خروج صادر شود.[۱]

در سامانه‌هایی که کارت ورود و خروج به‌صورت یک فرم دو‌بخشی است، بخش ورود معمولاً هنگام ورود مسافر به کشور دریافت می‌شود و بخش خروج تا زمان ترک کشور نزد مسافر یا درون گذرنامهٔ او باقی می‌ماند. هنگام خروج، این بخش به مأمور کنترل گذرنامه تحویل داده می‌شود تا خروج شخص ثبت شود. با گسترش ثبت الکترونیکی اطلاعات مسافران، بسیاری از کشورها استفاده از کارت خروج کاغذی را کاهش داده یا به‌کلی کنار گذاشته‌اند.

اطلاعات درج‌شده

اطلاعات خواسته‌شده در کارت خروج با توجه به کشور متفاوت است، اما معمولاً بخشی از موارد زیر را شامل می‌شود:

  • نام و نام خانوادگی؛
  • تابعیت؛
  • تاریخ تولد؛
  • شمارهٔ گذرنامه؛
  • شمارهٔ پرواز یا مشخصات کشتی، قطار یا وسیلهٔ نقلیه؛
  • کشور یا محل مقصد بعدی؛
  • مدت اقامت؛
  • نشانی محل اقامت در کشور؛
  • هدف سفر، مانند گردشگری، کار، تحصیل یا دیدار بستگان؛
  • امضای مسافر.

در برخی کشورها کارت ورود و خروج همچنین برای گردآوری اطلاعات آماری دربارهٔ مسافرت‌های بین‌المللی و مهاجرت به کار رفته است. تعریف سازمان بین‌المللی مهاجرت از «کارت ورود/خروج» نیز آن را کارتی می‌داند که فرد برای تشریفات گمرکی، مهاجرت و خروج از کشور، پیش از ورود یا خروج یا هنگام آن تکمیل و همراه مدارک هویتی به مأمور مرزی ارائه می‌کند.[۲]

کارت ترکیبی ورود و خروج

در برخی نظام‌های مهاجرتی، کارت ورود و کارت خروج دو قسمت یک سند واحدند و دارای شمارهٔ شناسایی مشترک هستند. مسافر هنگام ورود بخش مربوط به ورود را به مأمور مهاجرت تحویل می‌دهد و بخش خروج را برای ارائه در هنگام ترک کشور نگه می‌دارد.

یکی از نمونه‌های این شیوه، فرم مهاجرتی تی‌ام۶ تایلند بود. در این فرم، کارت ورود و کارت خروج در کنار یکدیگر قرار داشتند. بخش خروج شامل اطلاعاتی مانند نام و نام خانوادگی، تاریخ تولد، تابعیت، شمارهٔ گذرنامه، شمارهٔ پرواز یا وسیلهٔ نقلیه و امضای مسافر بود. دستورالعمل ادارهٔ مهاجرت تایلند از مسافر می‌خواست بخش خروج را همراه گذرنامه یا مدرک سفر خود نگه دارد و هنگام خروج به مأمور مهاجرت تحویل دهد.[۳]

چنین سامانه‌ای به مقام‌های مرزی امکان می‌داد ورود و خروج یک مسافر را با استفاده از شمارهٔ مشترک دو بخش کارت با یکدیگر تطبیق دهند. گم‌شدن بخش خروج می‌توانست مستلزم ثبت دوبارهٔ اطلاعات یا بررسی سوابق ورود مسافر هنگام خروج باشد.

گذار به ثبت الکترونیکی

با گسترش گذرنامه‌های ماشین‌خوان، سامانه‌های رایانه‌ای کنترل مرز و انتقال الکترونیکی اطلاعات مسافران از سوی شرکت‌های هواپیمایی، نیاز به کارت‌های کاغذی خروج در بسیاری از کشورها کاهش یافته است. اطلاعاتی که پیش‌تر مسافر به‌صورت دستی روی کارت می‌نوشت، در بسیاری از موارد از داده‌های گذرنامه، کارت پرواز، فهرست مسافران شرکت حمل‌کننده و سامانه‌های مرزی به دست می‌آید.

استرالیا

استرالیا از سال ۱۹۶۵ کارت‌های مسافر را برای ثبت رفت‌وآمد افراد به این کشور به کار می‌برد.[۴] «کارت خروج مسافر» این کشور فرمی بود که مسافران هنگام ترک استرالیا تکمیل می‌کردند و افزون بر مشخصات هویتی، اطلاعاتی دربارهٔ مقصد و نوع سفر آنان گردآوری می‌کرد.

استرالیا از ۱ ژوئیهٔ ۲۰۱۷ استفاده از کارت خروج کاغذی را متوقف کرد. دولت اعلام کرد که اطلاعاتی که پیش‌تر از طریق کارت گردآوری می‌شد، از داده‌های موجود در سامانه‌های دولتی استخراج خواهد شد.[۵][۴]

هند

در هند نیز شهروندان هندی که از فرودگاه‌های بین‌المللی کشور خارج می‌شدند ملزم به تکمیل کارت خروج بودند. وزارت کشور هند این الزام را از ۱ ژوئیهٔ ۲۰۱۷ برای شهروندان هندی که از طریق فرودگاه‌ها کشور را ترک می‌کردند لغو کرد.[۶]

ایالات متحده آمریکا

یکی از اسناد مرتبط در ایالات متحده آمریکا «فرم آی-۹۴» است که نام رسمی آن «سابقهٔ ورود/خروج» است. این سند برای ثبت ورود برخی اتباع خارجی و وضعیت قانونی پذیرش آنان به ایالات متحده استفاده می‌شود.

تا پیش از خودکارسازی این سامانه، فرم کاغذی آی-۹۴ دارای بخشی مربوط به خروج بود که مسافر می‌بایست آن را هنگام ترک ایالات متحده تحویل می‌داد. اداره گمرک و حفاظت مرزی ایالات متحده آمریکا در سال ۲۰۱۳ صدور کاغذی آی-۹۴ را برای بیشتر مسافرانی که از طریق هوا یا دریا وارد می‌شدند خودکار کرد و اطلاعات ورود را از داده‌هایی که به‌صورت الکترونیکی دریافت می‌شد ایجاد کرد.[۷]

فرم کاغذی همچنان در برخی شرایط، به‌ویژه در گذرگاه‌های زمینی، کاربرد دارد. مسافری که فرم کاغذی آی-۹۴ دریافت کرده است باید هنگام خروج آن را به شرکت حمل‌کننده، مأمور مرزی ایالات متحده یا، در برخی خروج‌های زمینی، مقام مرزی کانادا تحویل دهد تا خروج او ثبت شود.[۸]

کارکرد آماری

کارت‌های خروج تنها ابزار کنترل مهاجرت نبوده‌اند. داده‌های آن‌ها در برخی کشورها برای تهیهٔ آمار ورود و خروج، مدت سفر، کشور مقصد، محل اقامت معمول و هدف سفر نیز استفاده شده است. به همین دلیل حذف کارت کاغذی الزاماً به معنای حذف گردآوری این اطلاعات نیست؛ در سامانه‌های جدید این داده‌ها می‌توانند از منابع الکترونیکی دیگری گردآوری شوند. برای نمونه، دولت استرالیا هنگام حذف کارت خروج اعلام کرد اطلاعات آماری پیشین از داده‌های موجود دولتی گردآوری خواهد شد.[۹]

تفاوت با مدارک دیگر

کارت خروج با کارت پرواز تفاوت دارد. کارت پرواز سندی است که شرکت حمل‌کننده برای اجازهٔ سوارشدن مسافر به هواپیما صادر می‌کند، در حالی که کارت خروج در اصل سندی مهاجرتی یا مرزی است. همچنین کارت خروج را نباید با گذرنامه یا روادید یکی دانست؛ گذرنامه مدرک هویتی و مسافرتی است و روادید اجازه یا مجوز ورود یا اقامت تحت شرایط مشخص را نشان می‌دهد.

کارت خروج همچنین ممکن است با کارت ورود ارتباط مستقیم داشته باشد و دو سند به‌صورت بخش‌های یک فرم واحد صادر شوند. در چنین حالتی اصطلاح کارت ورود و خروج برای کل فرم به کار می‌رود.

جستارهای وابسته

جستارهای وابسته

منابع

  1. ↑ Glossary on Migration (PDF). International Migration Law (in English). سازمان بین‌المللی مهاجرت. 2019.
  2. ↑ Glossary on Migration (PDF). International Migration Law (in English). سازمان بین‌المللی مهاجرت. 2019.
  3. ↑ "TM.6 Arrival and Departure Card" (PDF) (in English). اداره مهاجرت تایلند. Retrieved 26 سپتامبر 2026.
  4. 1 2 "Incoming Passenger Card Procedural Instructions" (PDF) (in English). وزارت امور داخلی استرالیا. 2025. Retrieved 26 سپتامبر 2026.
  5. ↑ "Removal of the outgoing passenger card" (in English). وزارت امور داخلی استرالیا. 25 ژوئن 2017. Retrieved 26 سپتامبر 2026.
  6. ↑ الگو:یادکرد گزارش
  7. ↑ "CBP Announces Interim Final Rule Published to Automate Form I-94 Arrival/Departure Record" (in English). اداره گمرک و حفاظت مرزی ایالات متحده آمریکا. 27 مارس 2013. Retrieved 26 سپتامبر 2026.
  8. ↑ «I forgot to turn in my I-94 when I left the United States. What should I do?». اداره گمرک و حفاظت مرزی ایالات متحده آمریکا. دریافت‌شده در ۲۶ سپتامبر ۲۰۲۶.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  9. ↑ "Removal of the outgoing passenger card" (in English). وزارت امور داخلی استرالیا. 25 ژوئن 2017. Retrieved 26 سپتامبر 2026.