بعلین

بعلین
بعلین
روستا
ریشه‌شناسی: بعلین، از نام شخصی[۱]
نقشه دهه ۱۸۷۰
نقشه دهه ۱۹۴۰
نقشه معاصر
نقشه دهه ۱۹۴۰ با پوشش معاصر
مجموعه نقشه‌های تاریخی منطقه پیرامون بعلین (دکمه‌ها را بزنید)
مختصات: ۳۱°۴۱′۲۰″ شمالی ۳۴°۴۹′۱۱″ شرقی / ۳۱٫۶۸۸۸۹°شمالی ۳۴٫۸۱۹۷۲°شرقی / 31.68889; 34.81972
شبکه فلسطین۱۳۲/۱۲۱
واحد سیاسیقیمومت بریتانیا بر فلسطین
بخشغزه
تاریخ تخلیهنامعلوم[۲]
مساحت
 • کل۸٬۰۳۶ دونوم (۸٫۰۳۶ کیلومتر مربع یا ۳٫۱۰۳ مایل مربع)
جمعیت
 (۱۹۴۵)
 • کل۱۸۰[۴][۳]
سکونتگاه کنونیقدما[۵]

بعلین (بِعْلِین) روستایی فلسطینی در بخش غزه بود که در جریان جنگ ۱۹۴۸ اعراب و اسرائیل توسط نیروهای دفاعی اسرائیل تخلیه و ویران شد. این روستا در ۳۹ کیلومتری شمال‌شرقی غزه قرار داشت و دارای دو چاه آب آشامیدنی بود.

نام بعلین از واژه کنعانی/عبری «بعلیم» (جمع «بعل») گرفته شده‌است. روستا در سال ۱۹۴۵ جمعیتی نزدیک به ۱۸۰ نفر داشت و مساحت زمین‌های آن ۸٬۰۳۶ دونوم بود. پس از تخلیه در تابستان ۱۹۴۸، شهرک قدما بخشی از زمین‌های روستا را به بهره‌برداری رساند و از روستای اصلی تنها ویرانه‌هایی باقی مانده‌است.

ریشه‌شناسی

واژه بعلین از کنعانی/عبری «بعلین» به معنای «بعل‌ها» برگرفته شده‌است.[۶]

پیشینه

بعلین در آمارهای سده شانزدهم میلادی دیده نمی‌شود. این روستا در سده نوزدهم آبادی کوچکی بود که خانواده‌هایی از عشایر پیشین شفله با ریشه‌هایی از بیت جبرین و عراق المنشیه در آن ساکن شده بودند.[۷]

در سال ۱۸۳۸ میلادی، ادوارد رابینسون از آن به نام روستای مسلمان‌نشین «بعلین» در ناحیه غزه یاد کرد[۸] و آن را کوچک‌تر از روستای نزدیک برکوسیا دانست.[۹]

در سال ۱۸۶۳، ویکتور گرن آن را روستایی کوچک بر روی یک تپه توصیف کرد.[۱۰]

در سال ۱۸۸۲، پیمایش فلسطین غربی وابسته به صندوق اکتشاف فلسطین روستا را آبادی کوچکی از خشت توصیف کرد که «هیچ اثری از باستانی بودن» نداشت.[۱۱]

دوره قیمومت بریتانیا

بر پایه سرشماری ۱۹۲۲ فلسطین که مقام‌های قیمومت بریتانیا انجام دادند، جمعیت بعلین ۱۰۱ نفر و همگی مسلمان بودند.[۱۲] این رقم در سرشماری ۱۹۳۱ به ۱۲۷ نفر در ۳۲ خانه رسید که همچنان همگی مسلمان بودند.[۱۳]

بر پایه آمار روستایی سال ۱۹۴۵، جمعیت روستا به همراه «ارض العشره» ۱۸۰ نفر مسلمان بود[۴] و مساحت زمین‌های آن ۸٬۰۳۶ دونوم بود.[۳] از این میان، ۱۴۳ دونوم به باغ‌ها و زمین‌های آبی و ۶٬۹۷۲ دونوم به کشت غلات اختصاص داشت[۱۴] و ۶ دونوم بافت مسکونی بود.[۱۵]

روستا دارای یک دبستان بود که در سال ۱۹۳۷ بنیان‌گذاری شد و مقامی (زیارتگاه) به نام «شیخ یعقوب» نیز در آن وجود داشت.[۱۶]

بعلین در نقشه ۱۹۴۵ با مقیاس ۱:۲۵۰٬۰۰۰ (ربع پایین‌چپ)
بعلین در نقشه ۱۹۴۸ با مقیاس ۱:۲۰٬۰۰۰

کشاورزی

زمین‌های روستا بین روستاهای تل الترمس، صمیل، برکوسیا و تل الصافی گسترده بود.[۱۷] بیشتر زمین‌ها در کشت غلات و درختان میوه‌دار مانند انجیر، انگور و بادام به کار می‌رفت و کشاورزی دیم (متکی بر بارندگی) رواج داشت. بخشی از زمین‌ها نیز به چرای دام به‌ویژه گوسفند اختصاص داشت.[۱۸]

مالکیت زمین

بر پایه آمار سال ۱۹۴۵، از مجموع ۸٬۰۳۶ دونوم، نزدیک به ۷٬۴۱۵ دونوم در مالکیت عرب‌ها، ۲۴۹ دونوم (بنا بر منبع عربی) یا ۲۹۴ دونوم (بنا بر منبع لهستانی) در مالکیت یهودیان و مابقی زمین‌های عمومی بود.[۱۹]

تخلیه و اشغال

بعلین یکی از شانزده روستایی بود که در جریان عملیات ان-فار اشغال شد. این عملیات حمله‌ای بود که در ده روز میان دو آتش‌بس (۸ تا ۱۸ ژوئیه ۱۹۴۸) در جبهه جنوبی انجام گرفت و هدف آن گسترش دامنه کنترل تیپ گیواتی به سوی شرق و جنوب بود.[۲۰] گرچه این حمله در هدف اتصال ساحل اشغالی به شهرک‌های یهودی نقب ناکام ماند، عملیات ان-فار در پاکسازی منطقه واقع در جنوب رمله میان ساحل و تپه‌های الخلیل از بیش از بیست‌هزار ساکن موفق بود.[۲۱] احتمال می‌رود بعلین در مرحله نخست حمله یعنی ۹ تا ۱۰ ژوئیه ۱۹۴۸ به دست گردان نخست تیپ سقوط کرده باشد.[۲۲]

روستا در زمان حاضر

پس از ۱۹۴۸ شهرک قدما بخشی از زمین‌های روستا را در اختیار گرفت.[۵]

در سال ۱۹۹۲ میلادی، وضعیت محل روستا چنین توصیف شد: «آنچه باقی مانده تنها آوار چند خانه است؛ گیاهان وحشی و خارها بر ویرانه‌ها روییده‌اند و چند درخت و بوته کاکتوس نیز دیده می‌شود. محل روستا با سیم خاردار محصور شده‌است. بخش‌هایی از زمین‌های پیرامون با درختان انبه و انگور کاشته شده و بخش‌های دیگر به مرتع تبدیل شده‌اند.»[۵]

منابع

  1. ↑ Palmer, 1881, p.265
  2. ↑ Morris, 2004, p. xix, village #290.
  3. 1 2 3 Government of Palestine, Department of Statistics. Village Statistics, April, 1945. Quoted in Hadawi, 1970, p. 45
  4. 1 2 Government of Palestine, Department of Statistics, 1945, p. 31
  5. 1 2 3 Khalidi, 1992, p. 91
  6. ↑ Roy Marom; Ran Zadok (۲۰۲۳). «Early-Ottoman Palestinian Toponymy: A Linguistic Analysis of the (Micro-)Toponyms in Haseki Sultan's Endowment Deed (۱۵۵۲)». Zeitschrift des Deutschen Palästina-Vereins. ۱۳۹ (۲).{{cite journal}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) نگهداری یادکرد:نام‌های متعدد:فهرست نویسندگان (رده)
  7. ↑ Grossman، D. (۱۹۸۶). Oscillations in the Rural Settlement of Samaria and Judaea in the Ottoman Period, in Shomron Studies. Hakibbutz Hameuchad Publishing House. ص. ۳۸۰.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  8. ↑ Robinson، E. (۱۸۴۱). Biblical Researches in Palestine, Mount Sinai and Arabia Petraea. ج. ۳. Crocker & Brewster. ص. ۱۱۹.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  9. ↑ Robinson، E. (۱۸۴۱). Biblical Researches in Palestine, Mount Sinai and Arabia Petraea. ج. ۲. Crocker & Brewster. ص. ۳۶۸.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  10. ↑ Guérin، V. (۱۸۶۹). Description Géographique Historique et Archéologique de la Palestine. L'Imprimerie Nationale. ص. ۱۲۱.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  11. ↑ Conder، C.R. (۱۸۸۲). The Survey of Western Palestine: Memoirs. ج. ۲. Committee of the Palestine Exploration Fund. ص. ۴۰۹.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  12. ↑ Barron، J.B. (۱۹۲۳). Palestine: Report and General Abstracts of the Census of ۱۹۲۲. Government of Palestine. ص. ۹.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  13. ↑ Mills، E. (۱۹۳۲). Census of Palestine ۱۹۳۱. Population of Villages, Towns and Administrative Areas. Government of Palestine. ص. ۳.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  14. ↑ Hadawi، S. (۱۹۷۰). Village Statistics of ۱۹۴۵: A Classification of Land and Area ownership in Palestine. Palestine Liberation Organization Research Centre. ص. ۸۶.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  15. ↑ Hadawi، S. (۱۹۷۰). Village Statistics of ۱۹۴۵: A Classification of Land and Area ownership in Palestine. Palestine Liberation Organization Research Centre. ص. ۱۳۶.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  16. ↑ Khalidi، W. (۱۹۹۲). All That Remains: The Palestinian Villages Occupied and Depopulated by Israel in ۱۹۴۸. Institute for Palestine Studies. ص. ۹۰.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  17. ↑ «بلادنا فلسطین». Palestine Remembered. ۲۰۱۳-۰۵-۱۳. دریافت‌شده در ۲۰۲۶-۰۳-۲۳.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  18. ↑ «بِعْلِین (قریة) - الموسوعة الفلسطینیة». الموسوعة الفلسطینیة. دریافت‌شده در ۲۰۲۶-۰۳-۲۳.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  19. ↑ «بِعْلِین (قریة) - الموسوعة الفلسطینیة». الموسوعة الفلسطینیة. دریافت‌شده در ۲۰۲۶-۰۳-۲۳.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  20. ↑ Khalidi، W. (۱۹۹۲). All That Remains: The Palestinian Villages Occupied and Depopulated by Israel in ۱۹۴۸. Institute for Palestine Studies. ص. ۹۱.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  21. ↑ Morris، B. (۲۰۰۴). The Birth of the Palestinian Refugee Problem Revisited. Cambridge University Press. شابک ۹۷۸-۰-۵۲۱-۰۰۹۶۷-۶.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  22. ↑ Khalidi، W. (۱۹۹۲). All That Remains: The Palestinian Villages Occupied and Depopulated by Israel in ۱۹۴۸. Institute for Palestine Studies. ص. ۹۱.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)

پیوند به بیرون