آموزش در بوتان

یک مدرسه ابتدایی در پارو، بوتان

آموزش در بوتان دارای پیشینه‌ای است که در آن آموزش سنتی بودایی در کنار نظام مدرن غربی به حیات خود ادامه می‌دهد. آموزش به سبک غربی در دوران پادشاهی اوگین وانگچوک (۱۹۰۷–۱۹۲۵) به بوتان معرفی شد. پیش از دهه ۱۹۵۰، تنها آموزشگاه‌های رسمی در دسترس دانش‌آموزان بوتانی، به استثنای چند مدرسه خصوصی در ها، بوتان و جکار، صومعه‌های بودایی بودند. در دهه ۱۹۵۰، شماری از مدارس غیردینی خصوصی بدون پشتیبانی دولت و شماری دیگر در شهرهای مرکزی ناحیه‌ها با حمایت دولت تأسیس شدند.

نظام آموزشی بوتان طی دهه‌های اخیر پیشرفت چشمگیری داشته‌است؛ با این حال چالش‌هایی چون نرخ پایین ثبت‌نام در مقاطع متوسطه و عالی، به‌ویژه برای دختران، همچنان وجود دارد. دولت بوتان در سه دهه گذشته سرمایه‌گذاری گسترده‌ای در آموزش انجام داده و نرخ باسوادی را از حدود ۱۰ تا ۳۰ درصد در اوایل دهه ۱۹۹۰ به ۶۶٫۶ درصد در سال ۲۰۱۷ رسانده‌است. آموزش در مقطع ابتدایی رایگان است و دولت تلاش کرده فرصت‌های برابر برای دختران و پسران فراهم سازد.

دانشگاه پادشاهی بوتان نهاد اصلی آموزش عالی در این کشور است که چندین کالج و مؤسسه آموزشی را در خود جای داده‌است. سنت آموزش دینی در صومعه‌ها نیز در کنار نظام مدرن به فعالیت خود ادامه می‌دهد و میان دو نظام آموزشی تبادل و همکاری وجود دارد.

پیشینه تاریخی

تا اواخر دهه ۱۹۵۰، بیست‌ونه مدرسه ابتدایی دولتی و سی مدرسه خصوصی در بوتان وجود داشت، اما تنها حدود ۲٬۵۰۰ کودک ثبت‌نام کرده بودند.[۱] آموزش متوسطه تنها در هند در دسترس بود.[۱] مدارس خصوصی سرانجام زیر نظارت دولت قرار گرفتند تا کیفیت آموزشی بهبود یابد.[۱] اگرچه برخی مدارس ابتدایی در مناطق دورافتاده به دلیل پایین بودن حضور دانش‌آموزان تعطیل شدند، مهم‌ترین گام‌های مدرن در آموزش در دوران اول برنامه پنج‌ساله نخست (۱۹۶۱–۱۹۶۶) برداشته شد، زمانی که ۱۰۸ مدرسه فعال بود و ۱۵٬۰۰۰ دانش‌آموز ثبت‌نام داشتند.[۱]

سنت آموزش دینی

کلاس درس در مدرسه صومعه دچن‌فودرانگ در تیمفو

بوتان به عنوان یکی از چهار کشور سنتاً بودایی هیمالیا، پیشینه‌ای دیرینه در آموزش بودایی دارد. حداقل از قرن هشتم میلادی، مدارس صومعه‌ای برخاسته از تبت وجود داشته‌اند که در آن‌ها دانش از استاد به شاگرد منتقل می‌شد.[۲] پانزده «شدرا» (مدرسه فلسفی) در بوتان وجود دارد که در کنار مطالعات آیینی و تانتریک، دروس فلسفی در سه مرتبه ارائه می‌دهند؛ این مراتب با سطح دیپلم، کارشناسی و کارشناسی‌ارشد معادل‌اند.[۲] ویژگی بارز نظام آموزشی بوتان این است که با وجود معرفی معیارهای نوین غربی، آموزش سنتی بودایی همچنان پرورش می‌یابد و میان این دو حوزه دانش تبادل برقرار است.[۲]

برنامه‌های پنج‌ساله

برنامه پنج‌ساله نخست بوتان، نهاد مرکزی آموزش را به شکل یک مدیر آموزش که در سال ۱۹۶۱ منصوب شد، و یک نظام مدرسه‌ای منسجم با آموزش ابتدایی رایگان و همگانی فراهم کرد.[۱] از آن زمان، پس از یک سال پیش‌دبستانی که از سن چهارسالگی آغاز می‌شد، کودکان در پایه‌های یک تا پنج (ابتدایی) تحصیل می‌کردند.[۱] آموزش در پایه‌های ششم تا هشتم در مقطع راهنمایی و در پایه‌های نهم تا یازدهم در مقطع دبیرستان ادامه می‌یافت.[۱] اداره آموزش، آزمون‌های سراسری بوتان را برای تعیین ارتقای دانش‌آموزان از یک مقطع به مقطع بالاتر برگزار می‌کرد.[۱] آزمون‌های پایه دهم توسط شورای گواهینامه مدرسه هند برگزار می‌شد.[۱]

اداره آموزش همچنین مسئولیت تهیه کتاب‌های درسی، تدوین سرفصل‌های درسی و آموزش ضمن خدمت معلمان، ترتیب دادن آموزش و بورسیه در خارج از کشور، برگزاری مسابقات بین‌مدرسه‌ای، تأمین کمک‌های خارجی برای برنامه‌های آموزشی، و جذب، آزمون و ارتقای معلمان را بر عهده داشت.[۱]

برنامه درسی

کالج تجارت گائدو، یک کالج دولتی خودمختار زیر نظر دانشگاه پادشاهی بوتان

برنامه درسی اصلی که توسط هیئت ملی آموزش متوسطه تعیین می‌شد، شامل زبان انگلیسی، ریاضیات و زبان دزونگکا بود.[۱] اگرچه زبان انگلیسی به عنوان زبان آموزش در سراسر نظام راهنمایی و دبیرستان به کار می‌رفت، زبان دزونگکا و تا سال ۱۹۸۹ در جنوب بوتان، زبان نپالی، مواد اجباری بودند.[۱] دانش‌آموزان همچنین ادبیات انگلیسی، علوم اجتماعی، تاریخ، جغرافیا، علوم عمومی، زیست‌شناسی، شیمی، فیزیک و دین را مطالعه می‌کردند.[۱]

بیشتر تاریخ بوتان بر پایه روایت‌های شفاهی است تا بر اساس تواریخ مکتوب یا اسناد اداری.[۱] یک طرح با حمایت یونسکو و دانشگاه لندن برنامه درسی ده‌ماژولی تدوین کرد که شامل چهار درس در زمینه تاریخ و فرهنگ بوتانی و شش درس در زمینه تاریخ هند و جهان و اندیشه‌های سیاسی بود.[۱] مواد با کاربرد عملی فوری، مانند کشاورزی ابتدایی، دامداری و جنگل‌داری نیز تدریس می‌شد.[۱]

آمار مدارس در سال ۱۹۸۸

نظام مختلط آموزشی بوتان در سال ۱۹۸۸ شامل ۴۲٬۴۴۶ دانش‌آموز و ۱٬۵۱۳ معلم در ۱۵۰ مدرسه ابتدایی، ۱۱٬۸۳۵ دانش‌آموز و ۴۴۷ معلم در ۲۱ مدرسه راهنمایی، و ۴٬۵۱۵ دانش‌آموز و ۲۴۸ معلم در ۹ دبیرستان بود.[۱] پسران ۶۳ درصد از همه دانش‌آموزان ابتدایی و متوسطه را تشکیل می‌دادند.[۱] ۷۰ درصد معلمان نیز مرد بودند.[۱] همچنین ۱٬۷۶۱ دانش‌آموز و ۱۵۰ معلم در مدارس فنی، حرفه‌ای و ویژه در سال ۱۹۸۸ وجود داشتند.[۱]

با وجود افزایش ثبت‌نام دانش‌آموزان از ۳۶٬۷۰۵ نفر در سال ۱۹۸۱ به ۵۸٬۷۹۶ نفر در سال ۱۹۸۸، آموزش اجباری نبود.[۱] در سال ۱۹۸۸ تنها حدود ۲۵ درصد کودکان در سن مدرسه ابتدایی به مدرسه می‌رفتند که رقمی بسیار پایین بود.[۱] تنها حدود ۸ درصد از کودکان در سن راهنمایی و کمتر از ۳ درصد از کودکان در سن دبیرستان در سال ۱۹۸۸ ثبت‌نام داشتند.[۱]

نرخ باسوادی

مدرسه ابتدایی تینلیگانگ

نرخ باسوادی بوتان در اوایل دهه ۱۹۹۰ توسط برنامه عمران ملل متحد برای مردان ۳۰ درصد و برای زنان ۱۰ درصد برآورد شد که پایین‌ترین رتبه در میان کشورهای کمترتوسعه‌یافته بود.[۱] برخی منابع دیگر نرخ باسوادی را حتی پایین‌تر، بین ۱۲ تا ۱۸ درصد، اعلام کردند.[۱] در سال ۲۰۱۷، نرخ باسوادی به ۶۶٫۶ درصد رسید.[۳]

شرایط مدارس

برخی مدارس ابتدایی و تمامی مدارس راهنمایی و دبیرستان‌ها شبانه‌روزی بودند.[۱] سال تحصیلی در دهه ۱۹۸۰ از مارس تا دسامبر ادامه داشت.[۱] شهریه، کتاب، لوازم‌التحریر، تجهیزات ورزشی و غذا برای همه مدارس شبانه‌روزی در دهه ۱۹۸۰ رایگان بود و برخی دبیرستان‌ها لباس هم تأمین می‌کردند.[۱] با کمک برنامه جهانی غذای سازمان ملل متحد و فائو، وعده ناهار رایگان در برخی مدارس ابتدایی ارائه می‌شد.[۱]

آموزش عالی

آموزش عالی از طریق پلی‌تکنیک پادشاهی بوتان در نزدیکی روستای دئوتانگ در ناحیه سادروپ جونگخار و مدرسه فنی خاربندی در خاربندی، ناحیه چوخا ارائه می‌شد.[۱] پلی‌تکنیک پادشاهی بوتان که در سال ۱۹۷۳ تأسیس شد، دوره‌هایی در مهندسی عمران، مکانیک و برق، نقشه‌برداری و ترسیم فنی ارائه می‌داد.[۱] مدرسه فنی خاربندی در دهه ۱۹۷۰ با کمک برنامه عمران ملل متحد و سازمان بین‌المللی کار تأسیس شد.[۱]

تنها آموزشکده بوتان—کالج شروبتسه در کانگلونگ (بوتان)، ناحیه تراشیگانگ—در سال ۱۹۸۳ به عنوان یک کالج سه‌ساله با اعطای مدرک وابسته به دانشگاه دهلی تأسیس شد.[۱] در سال تأسیس با کمک برنامه عمران ملل متحد، این کالج ۲۷۸ دانشجو داشت و هفده استاد دروس علوم انسانی، علوم و بازرگانی منتهی به کارشناسی را تدریس می‌کردند.[۱] از سال ۱۹۹۰، کلاس‌های آموزشکده نیز در دبیرستان یانچن‌فوگ در تیمفو برگزار شد و قرار بود به دیگر دبیرستان‌ها نیز گسترش یابد.[۱]

دانشگاه پادشاهی بوتان

از زمان اصلاحات آموزشی، چندصد مدرسه و نه مؤسسه آموزش عالی تأسیس شدند که در سال ۲۰۰۳ در قالب دانشگاه پادشاهی بوتان با ساختار غیرمتمرکز گرد هم آمدند.[۴] از جمله کالج‌های عضو این دانشگاه می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

  • کالج آموزش سامتسه، قدیمی‌ترین مرکز تربیت معلم در کشور، واقع در ناحیه سامتسه در غرب‌ترین بخش بوتان، که مدرک کارشناسی آموزش اعطا می‌کند.
  • کالج آموزش پارو، دومین مرکز تربیت معلم کشور، نیز در ناحیه پارو در غرب، که مدرک کارشناسی آموزش اعطا می‌کند.
  • کالج شروبتسه، که از سال ۱۹۸۳ تا ۲۰۰۳ تنها دانشگاه بین‌المللی معتبر بوتان بود و در همکاری با دانشگاه دهلی مدارک دانشگاهی اعطا می‌کرد.

در سال ۲۰۱۲، دولت با تصویب «قانون دانشگاه علوم پزشکی بوتان» تصمیم به تأسیس دانشگاهی گرفت که به آموزش تخصصی نیروی انسانی پزشکی اختصاص داشته باشد. این مؤسسه آموزش عالی که در سال ۲۰۱۳ در تیمفو تأسیس شد، در سال ۲۰۱۵ به افتخار پادشاه حاکم «درک گیالپو» به نام دانشگاه علوم پزشکی خسار گیالپو (KGUMSB) تغییر نام داد.[۵]

کالج رویال تیمفو

محوطه کالج رویال تیمفو با مساحت ۲۵ جریب در نگابی‌فو، محیطی امن و مطلوب برای زندگی فراهم می‌آورد. این محوطه در فاصله تقریبی ۱۰ کیلومتری از مرکز شهر تیمفو، حدود ۲۵ دقیقه رانندگی در بزرگراه واقع شده‌است. تنها فرودگاه بین‌المللی کشور در پارو نیز حدود یک ساعت با این کالج فاصله دارد. محوطه شامل ۳۴ ساختمان اصلی است که زیرساخت‌های متنوعی از جمله خوابگاه، کافه‌تریا، سالن غذاخوری، زمین فوتبال با چمن مصنوعی، زمین بسکتبال، زمین فوتسال، سالن چندمنظوره، سالن ورزشی مجهز، آمفی‌تئاتر و مرکز همایش را دربرمی‌گیرد.[۶]

وضعیت کنونی آموزش

بر اساس اطلاعات وزارت آموزش بوتان و گزارش‌های یونسکو، در حال حاضر آموزش پایه ۱۰ سال و آموزش کامل ۱۳ سال تعریف شده‌است: یک سال کلاس آمادگی، ۶ سال ابتدایی، ۲ سال متوسطه اول، ۲ سال متوسطه دوم و ۲ سال متوسطه عالی. آموزش از سن شش سالگی آغاز می‌شود. پس از پایه‌های هشتم، دهم و دوازدهم آزمون برگزار می‌شود.

بر اساس آمار سال ۲۰۰۸، در بوتان وجود داشت:

  • ۲۶۶ مدرسه ابتدایی جمعی
  • ۹۴ مدرسه ابتدایی
  • ۹۱ مدرسه متوسطه اول
  • ۴۵ مدرسه متوسطه دوم
  • ۳۲ مدرسه متوسطه عالی

در سال ۲۰۰۴، ۸۴٫۳ درصد کودکان واجد شرایط آموزش ابتدایی دریافت می‌کردند و در آن سال ۱۳۶٬۰۰۰ دانش‌آموز در مدارس ثبت‌نام داشتند، با نسبت میانگین ۳۱ دانش‌آموز به ازای هر معلم.

حقوق آموزش

ابتکار اندازه‌گیری حقوق بشر (HRMI)[۷] دریافته است که بوتان تنها ۷۳٫۱ درصد از آنچه باید بر اساس سطح درآمد خود برای حق آموزش انجام دهد را محقق می‌سازد.[۸] این ابتکار حق آموزش را با نگاه به آموزش ابتدایی و متوسطه تفکیک می‌کند. با در نظر گرفتن سطح درآمد بوتان، این کشور ۷۳٫۸ درصد از آنچه بر اساس منابع (درآمد) خود برای آموزش ابتدایی امکان‌پذیر است را محقق کرده، اما تنها ۷۲٫۵ درصد برای آموزش متوسطه.[۸]

کمک‌های مالی

برنامه‌های آموزشی در سال ۱۹۹۰ با دریافت وام ۷٫۱۳ میلیون دلار آمریکایی از بانک توسعه آسیایی برای آموزش و توسعه کارکنان، خدمات متخصص، خرید تجهیزات و مبلمان، حقوق و هزینه‌های جاری، و بازسازی و ساخت‌وساز در پلی‌تکنیک پادشاهی بوتان تقویت شدند.[۱] اداره آموزش و بخش آموزش فنی و حرفه‌ای آن نیز ۷۵۰٬۰۰۰ دلار کمک‌بلاعوض از بانک توسعه آسیایی برای بهبود بخش‌های فنی، حرفه‌ای و آموزشی دریافت کرد.[۱] رویکرد نوین به آموزش ابتدایی که از سال ۱۹۸۵ آغاز شد، در سال ۱۹۹۰ به همه مدارس ابتدایی و راهنمایی گسترش یافت و بر خودکفایی و آگاهی از فرهنگ و محیط منحصربه‌فرد ملی بوتان تأکید داشت.[۱]

زنان و آموزش

تعداد دختران در بوتان که آموزش می‌بینند رو به افزایش است؛ با این حال، زنان به دلایلی چون بارداری زودهنگام و کلیشه‌های جنسیتی همچنان از مردان عقب‌مانده‌اند.[۹] آموزش دانشگاهی حوزه‌ای است که زنان در بوتان در آن عقب‌تر هستند، عمدتاً به دلیل نرخ بالای مرگ‌ومیر مادری و بارداری زودهنگام.[۹] با این حال، نرخ ثبت‌نام ابتدایی دختران در مدارس در سال ۲۰۱۶ برابر با ۹۸٫۸ درصد بود که در مقایسه با پسران که ۹۷ درصد بود، بیشتر است.[۱۰] این پیشرفت به دلیل افزایش سرمایه‌گذاری دولت در سرمایه انسانی در سی سال گذشته حاصل شده‌است.[۱۱]

معلمان هندی در بوتان

از آغاز آموزش در بوتان، معلمانی از هند، به‌ویژه از ایالت کرالا، در دورافتاده‌ترین روستاهای بوتان خدمت کرده‌اند. در پاسداشت خدمات آنان، ۴۳ معلم بازنشسته که مدت طولانی در این کشور خدمت کرده بودند، در جشن روز معلم سال ۲۰۱۸ به تیمفو دعوت شدند و پادشاه جیگمی خسار نامگیال وانگچوک شخصاً از آن‌ها تشکر کرد. به مناسبت پنجاهمین سالگرد روابط دیپلماتیک بوتان و هند، ۸۰ معلم که در بوتان خدمت کرده بودند در ۶ ژانویه ۲۰۱۹ (۱۶ دی ۱۳۹۷) در مراسمی ویژه در کلکته، هند توسط وزیر آموزش جای بیر رای مورد تقدیر قرار گرفتند.[۱۲] در حال حاضر ۱۲۱ معلم از هند در مدارس سراسر بوتان مشغول به کار هستند. در ۴ آوریل ۲۰۲۳ (۱۵ فروردین ۱۴۰۲)، سخنگوی وزارت امور خارجه هند تأیید کرد که هند به کمک‌های آموزشی خود به بوتان ادامه خواهد داد.[۱۳]

دانش‌آموزان بوتانی در خارج از کشور

بیشتر دانش‌آموزان بوتانی که در خارج تحصیل می‌کنند، آموزش فنی در هند، سنگاپور، ژاپن، استرالیا، نیوزیلند، بریتانیا، آلمان و ایالات متحده آمریکا دریافت می‌کنند.[۱] کشورهای جهان انگلیسی‌زبان اکثریت دانش‌آموزان بوتانی را جذب می‌کنند.[۱] اکثریت قریب به اتفاق آنان پس از پایان تحصیل به کشور خود بازمی‌گردند.[۱]

جستارهای وابسته

  • مدرسه پلخیل
  • مدرسه متوسطه عالی موتی‌تانگ

منابع

  1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 Savada، Andrea Matles، ویراستار (۱۹۹۳). Nepal and Bhutan: Country Studies. Area handbook series (ویراست ۳rd). Washington, D.C.: Federal Research Division, Library of Congress. صص. ۲۸۴–۲۸۷. شابک ۰-۸۴۴۴-۰۷۷۷-۱. OCLC 27429416. {{cite book}}: از پارامتر ناشناخته |پس‌نوشت= صرف‌نظر شد (کمک)نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  2. 1 2 3 B. Denman, S. Namgyel (2008–07). Convergence of Monastic and Modern Education in Bhutan? (in English). Vol. 54. pp. 475–491. doi:10.1007/s11159-008-9085-0. ISSN 1573-0638. {{cite book}}: از پارامتر ناشناخته |Sammelwerk= صرف نظر شد (|work= پیشنهاد می‌شود) (کمک); تاریخ وارد شده در |تاریخ= را بررسی کنید (کمک)
  3. ↑ «Bhutan». uis.unesco.org. ۲۷ نوامبر ۲۰۱۶. دریافت‌شده در ۱۱ ژوئیه ۲۰۲۳.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  4. ↑ F Rennie, R Mason (2007–03). irrodl.org The Development of Distributed Learning Techniques in Bhutan and Nepal (PDF) (in English). Vol. 8. ISSN 1492-3831. Retrieved 19 نوامبر 2019. {{cite book}}: از پارامتر ناشناخته |KBytes= صرف‌نظر شد (کمک); از پارامتر ناشناخته |Sammelwerk= صرف نظر شد (|work= پیشنهاد می‌شود) (کمک); تاریخ وارد شده در |تاریخ= را بررسی کنید (کمک); مقدار |پیوند= را بررسی کنید (کمک)
  5. ↑ بایگانی‌شده در [تاریخ ناموجود] توسط kgumsb.edu.bt [خطا: نشانی ناشناختهٔ بایگانی]
  6. ↑ «RTC @ A Glance». Royal Thimphu College (به انگلیسی بریتانیا). بایگانی‌شده از اصلی در ۳ ژوئیه ۲۰۲۳. دریافت‌شده در ۳ ژوئیه ۲۰۲۳.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  7. ↑ «Human Rights Measurement Initiative – The first global initiative to track the human rights performance of countries». humanrightsmeasurement.org. دریافت‌شده در ۱۳ مارس ۲۰۲۲.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  8. 1 2 "Bhutan - HRMI Rights Tracker". rightstracker.org (in English). Archived from the original on 24 مارس 2022. Retrieved 13 مارس 2022.
  9. 1 2 «Bhutan Gains Ground on Gender Equality But Challenges Remain in Key Areas». The Asian Development Bank. ۲۵ اوت ۲۰۱۴.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  10. ↑ Lhaden، Tenzin. «Moving towards Gender Equality in Bhutan».
  11. ↑ «Bhutan Gender Policy Note».
  12. ↑ «Indian teachers who served in Bhutan honoured». BBS (به انگلیسی آمریکا). ۸ ژانویه ۲۰۱۹. دریافت‌شده در ۲ نوامبر ۲۰۲۰.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  13. ↑ «Special Briefing by Foreign Secretary on the visit of King of Bhutan to India». یوتیوب. ۴ آوریل ۲۰۲۳.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)

پیوند به بیرون

This page is issued from ویکی‌پدیا. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.